Downloaded from YTS.MX
Official YIFY movies site: YTS.MX
OOST-OEKRAÏNE 5 DAGEN VOOR DE INVASIE
Zullen we ons achter die muur verstoppen? Omlaag.
Zit hij op slot?
Ik ben Lynsey Addario, in het dorp Novoluhanske.
We worden beschoten.
Waarom staat daar een vrouw?
Uitgaand of inkomend?
Dat was inkomend. - Inkomend.
O, god, zijn ze gek?
Is ze niet bezorgd om haar kind?
Kom.
Waar is de frontlinie? Waar ik ben? - Die kant op.
Dit is niet de beste plek, hè?
Verdomme.
Waar is de schuilkelder? Kun je de richting aangeven?
Ik snap het niet. - Waar kunnen we schuilen?
Schuilen?
Waarom probeer je niet te leven zoals wij, in plaats van te schuilen?
Zo leven we altijd.
Waar kunnen we schuilen? Is het ver weg?
Ga daarheen. - Bedankt.
Bedankt.
Wil ze hier niet schuilen?
Wees niet bang.
Begrepen? - Kom op.
Mag ik een foto van haar maken? - Mogen we een foto van je maken?
Alsjeblieft. - Hoe heet ze?
Hoe heet je? - Liuba.
We werden vanochtend wakker met een oorlog in Europa.
Eerste doelwitten geraakt met kruisraketten...
en ballistische raketten in en rond Kyiv, de hoofdstad.
KYIV, BEVOLKING: 2,9 MILJOEN
Verdomme.
Ik ben het zat.
Dames, laten we naar het souterrain gaan.
Het is een jongen. - Hoe heet hij?
Dat weten we nog niet. - Een jongen. Hij heeft nog geen naam.
Het gebouw naast m'n huis.
Voor het eerst in m'n leven weet ik niet wat ik doen moet.
Dit is waanzinnig.
Glorie aan Oekraïne. Glorie aan de helden.
Glorie aan de natie.
En jij bent lerares?
Ben je bang? - Natuurlijk.
Ik wil gewoon in ons eigen land wonen, meer niet.
Lynsey, waar ben je nu?
Ik ben in Kyiv.
De situatie is heel gespannen.
Je bent in het centrum van de stad, een doelwit. Waarom blijf je daar?
In dit werk hebben we geleerd dat je wilt zijn...
waar je de kracht van de groep hebt, alle journalisten bij elkaar.
Er is geen enkele plek die echt veilig is.
De New York Times vroeg: ‘Als er oorlog komt in Oekraïne...
wil je er dan verslag over doen?'
Ik greep m'n kans.
Ik hoefde niet lang na te denken, want het was een historisch moment.
Heb je ooit een wapen vastgehouden? - Nee.
Er is een ondergrondse operatie gaande.
Letterlijk in de bunker.
Wat zei hij?
Dat de luchtaanval is gestopt. - Oké. Laten we snel gaan.
Ik begon voor de oorlog met Andri Doebtsjak te werken.
In Oekraïne is hij een bekende fotograaf en videograaf.
Hoe heet dit wapen?
Hij is praktisch m'n partner.
Laat eens zien.
We hebben wat gedroogd voedsel.
Koekjes, want ik koop altijd koekjes in de supermarkt.
Een slaapmat voor als jullie in een bunker belanden.
We hebben water in het bad. Voor als ze het water afsnijden.
Dan kunnen we doortrekken. Of we kunnen ons ermee wassen.
Is er goed nieuws? Slecht nieuws?
Er is veel rook. Kijk.
Veel rook, ja. - Maar we zien het niet.
Kun je me even positioneren?
Ze zijn hier. - Ja.
Dat is duidelijk de frontlinie. Je hoort het geweervuur.
Het klinkt alsof er antitankwapens afgaan.
Dat kan het begin van de aanval zijn. - Ja.
Ik stel voor dat we gaan. Kom op. - Vooruit.
IRPIN-BRUG, KYIV
Schiet op. De raketten slaan zo in.
Sneller, alsjeblieft. - Ze lieten de man voorgaan.
Wat? - Ze zien hier niet graag vrouwen.
Ik word altijd weggestuurd. Jij kunt gaan waar je wilt. Zo gaat het altijd.
Hier, minder blootgesteld. - Ja.
Ga daar sneller weg.
Schieten ze op burgers? - Ja.
We zeiden: zo min mogelijk spullen, zodat je kunt rennen. Snel.
Waar kwam die terecht?
Vlak bij de mensen.
Wat gebeurde er gisteren met de kinderen?
Het was erg.
Ze evacueerden 200 kinderen, vreedzame burgers...
Bloed ik?
Nee. - Oké.
Blijf daar. - Goed.
Snel. Een dokter.
Dokter.
Verdorie, het is een persoon.
Voorzichtig. Ze zijn gevoelig.
O, verdomme.
Rechtdoor. - Verdorie.
Ze vermoorden burgers Ik haat die klootzakken.
Lynsey, snel.
Bukken.
De kans op escalatie en bloedvergieten neemt toe.
Ik heb m'n redacteur gevraagd om de foto te publiceren...
omdat ik gezien heb dat de evacuatieroute voor burgers...
bewust een doelwit werd.
Dat is een oorlogsmisdaad.
Maar geen van ons wist wie de mensen op de foto's waren.
Stel dat een familielid erachter komt door je foto.
President Poetin zei vandaag...
Ze moesten beslissen of ze dat risico wilden nemen of niet.
Wat de militaire tactieken betreft, doen ze hun best om te voorkomen...
dat er burgers omkomen in Oekraïense steden.
Ik voerde aan dat dit precies gebeurde toen Poetin zei...
dat hij geen burgers aanviel.
EEN MOEILIJKE EN BLOEDERIGE DAG VOOR M'N LAND
Ik zei: 'Ik was erbij. Het was opzet.' - Blijf daar.
Goed.
Die foto opende de ogen van veel mensen over de hele wereld...
over de gevolgen van Poetins inval in een soeverein land...
waarbij ze op burgers schieten.
Vladimir Poetin heeft steeds ontkend dat z'n troepen burgers aanvallen.
Maar op zondag zag de wereld de waarheid zelf.
Deze foto stond vandaag op de voorpagina van de New York Times.
Het is de gedesensitiseerde kijk op oorlog.
In Oekraïne illustreert één foto sterk de kosten van het conflict.
De foto is gemaakt door de Pulitzer Prize-winnaar, Lynsey Addario.
...en is een definiërend beeld van deze oorlog geworden.
Hij werd zelfs gebruikt als bewijs bij een toespraak in de Senaat.
Ik heb veel oorlogen verslagen, maar dit was de eerste keer...
dat er zo heftig gereageerd werd op een van m'n foto's.
DE WERELD MOET DIT ZIEN
DIE FAMILIE HAD EEN STEM NODIG.
DE FOTO'S ZEGGEN MEER DAN DUIZEND WOORDEN.
DE WERELD MOET LUISTEREN.
3 DAGEN LATER - SERHIY PEREBYINIS ECHTGENOOT EN VADER
De eerste foto verscheen op Twitter, met vervaagde gezichten.
Maar ik herkende m'n kinderen aan de kleding.
Ik weet nog dat ze dit droeg.
Jezus.
Als we u hadden kunnen vragen...
of we deze foto op de voorpagina van de krant mochten plaatsen...
Ja.
De hele wereld moet weten wat hier gebeurt.
GRENS OEKRAÏNE-POLEN
We stoppen bij het tankstation. Oké? - Ja.
Voor koffie, als je wilt. - Oké.
We gaan naar het vliegveld, hè? Of naar het hotel?
Het vliegveld van Krakau.
Ik wil vanavond naar het concert van m'n zoon.
O, super.
Hoe was je dag? - Goed.
Fijn. Geniet je van het mooie weer?
Nee, ik ben net geland. - Echt? Waarvandaan?
Oekraïne. - Echt?
Welkom in Londen. - Bedankt.
Het is zo beschaafd.
Hoe gaat het daar?
Moeilijk. - Ik weet het.
Ja, het is moeilijk.
Oké, misschien moet ik snel even douchen.
Hoe laat wil je gaan?
Ik ben aangekomen sinds je wegging.
Nee, hoor. - Het was te stressvol.
Wat? Heb je gedronken?
Iemand heeft gedronken. - Ik heb niet goed gegeten.
Ik heb wel gesport. - Grappig.
Ik moet op dieet.
Je kunt het Oekraïense dieet volgen.
Ja. - Het heet stress.
Je bent terug. - Levend. Dat was een prestatie.
Daar is hij.
Wat zit er op m'n knie?
Kom op.
Hoi, lieverd.
Jeetje. Je hebt me nog nooit zo geknuffeld.
Dat was een goed optreden, Lukas. - Heel goed.
Hoe onthoud je dat allemaal?
Vanmorgen reed ik vanuit Oekraïne naar Polen, vloog naar Londen...
nam de trein vanuit Gatwick en kwam op tijd voor je optreden.
O, god.
Val omhoog.
Je valt omlaag, niet omhoog.
Val omhoog.
Misschien kun jij een verhaaltje voorlezen, Lynsey.
Pak hem. - Je bent terug.
Pak hem.
Je had vijf weken. Geen genade.
Ik heb niet echt zin om verhaaltjes voor te lezen.
Gewoon een kort verhaaltje. - Paul.
Alfred? Wil je dat mama een verhaaltje voorleest?
Dit is waardeloos.
Ze woonde bij haar gemene stiefmoeder en haar twee gekke stiefzusters.
Assepoester deed alles voor haar luie familie.
O, ja. Dat is veel beter.
Wanneer is Lukas voor het laatst in bad geweest?
Goede vraag. - Verdorie.
Hij heeft wel gedoucht. - Ik meen het.
Hij heeft er vast een nodig. - Vijf dagen geleden.
Het was op zondag, hè, Holi?
Wil je morgen naar school lopen?
Ja. - Echt?
Je hebt me vast gemist.
Is dat Lukas of Alfred? - Lukas.
Hoe laat gaat hij naar bed? - Kwart over acht, half negen.
Wat moet je doen om hem in bed te krijgen?
Ben je dat vergeten? - Ja.
Naar bed.
Je weet niet wat we doen. We kijken naar Modern Family.
Nu? - Ja.
Ga papa halen. - Oké, prima.
Niet met je iPad. - Ik weet het.
O, god. Kinderen zijn veel moeilijker dan oorlog.
O, god.
Ik heb alle voorpagina's hier.
En die. - Ja, die vind ik mooi.
Dat is de andere.
En dit is een heel goede.
Deze natuurlijk.
De video van de mortieraanval.
Dat had ze me niet verteld. Ik zag het eerst op Twitter.
Ze zei tegen me: 'O, shit. Ja. Ik dacht niet dat je dat zou zien.'
Dat was stressvol, maar als je aan die dingen blijft denken...
word je gek. Dus dat doe ik niet.
Ik zou de andere foto gebruikt hebben. - Ja.
Ik was journalist en runde het bureau van Reuters.
Als we allebei voor 24/7-nieuwscycli werkten...
zou dat moeilijk zijn. Weinig stellen zijn beiden journalist...
en hebben een gezin. Zelfs zonder dat je naar een gevarenzone gaat.
De nieuwscyclus is onmogelijk.
Ik ben zo moe.
Ik wilde niet dat ze veranderde, moest zijn wie ze niet is.
Hoi, mam.
Zeg dag tegen Paul. - Hoi, Camille.
Hoe gaat het? - Hoi, Paul.
Ben je blij?
Ja, fijn dat ze terug is. Nu hoef ik niet meer om 5.20 uur op te staan.
Ik weet het. - De enige reden waarom hij blij is.
Toen ik hem ontmoette, dacht ik: wie is die arrogante vent?
Ze leek me zo'n luidruchtige Amerikaanse.
Maar we werden heel goede vrienden.
Ze hebben een totaal andere achtergrond.
Lynsey is grootgebracht door kappers.
Paul komt uit een rijke familie.
Z'n vader is graaf en hij is graaf of zoiets.
Ik kom uit een bevoorrecht gezin. M'n vader is opgegroeid in Frankrijk.
Als kind woonde hij in een marmeren kasteel buiten Monaco...
waar we een privédierentuin hadden.
Ik heb altijd van een relatie gedroomd.
Maar ik stort me volledig op m'n werk en de meesten kunnen dat niet aan.
Ik had nooit verwacht iemand als Paul te vinden.
Ik runde teams, was redacteur, schreef en bracht het nieuws.
Ik zei: ‘Ik ga een maand naar Afghanistan.’ En hij zei: ‘Oké.’
Ik wist dat hij de ware was.
Ze stuurde een groep vrouwen een e-mail waarin stond: ‘Ik ben zwanger.’
De volgende e-mail was aan mij alleen: 'Ik wil die reportage nog wel maken.'
Dat is typisch voor Lynsey.
Je hebt een baby van tien weken. - Ja.
Blijf je dit doen? - Vraag je dat aan mannen?
Die vraag heb ik de afgelopen tien weken wel 300 keer gekregen.
Ik heb pas tien weken een baby.
Ik ben drie maanden na de bevalling gaan werken.
Maar ik stond steeds lager op de lijst...
van wie ze belden voor belangrijke reportages.
Sommige redacteurs gaven me opdrachten...
verhalen die wat zachter en minder politiek waren.
Maar ik fotografeer conflicten.
Ik doe dit werk omdat ik invloed wil hebben op het beleid.
Als je me dat ontneemt, krijg je een identiteitscrisis.
Ik begon aan mezelf en m'n carrière te twijfelen.
In 2018 vroeg ik de buitenland- redacteur of ik Mosul mocht verslaan.
Hij zei: 'Niet Mosul. Je bent nu moeder.'
Ik zei: ‘Als je mij niet wilt...
raad ik je morgen tien vrouwen aan voor de New York Times.'
Hij leunde achterover met z'n whisky.
Ik zal het nooit vergeten. Hij zat zo met een glas whisky en zei:
‘Ik werk al zeven jaar voor de New York Times...
en er zijn geen vrouwen die goed genoeg zijn voor de New York Times.’
Men zegt dat het beroep gedomineerd wordt door mannen.
Maar vrouwen fotograferen oorlogen al vanaf het begin.
Het probleem is dat ze onderschat worden.
Men veronderstelt dat een vrouwelijke fotograaf minder geschikt is...
om conflicten en riskante situaties te verslaan.
We willen dat de visuele auteurs van onze journalistiek...
de wereld die we willen vastleggen zo goed mogelijk weerspiegelen.
Je hebt dus een zo breed mogelijke vertegenwoordiging nodig.
Camera's zijn in handen van meer mensen dan ooit tevoren.
Dat verandert de beelden en verhalen die we zien.
Er gebeurt zo veel in een oorlog wat men niet wil laten zien.
In de oorlog in Irak was ik getuige van al die wreedheden.
Ik besefte het fundamentele belang van de journalistiek.
Op dat moment dacht ik: dit is alles voor me.
Ik wist dat ik nooit meer iets anders zou willen doen.
Ze is heel goed in wat ze doet.
Dat betekent in wezen dat je naar vreselijke plekken gaat...
waar de meesten nooit naartoe zouden willen gaan.
Je vindt je weg naar binnen en legt het menselijk drama vast, heel snel.
En dan ga je weg. En daar is ze heel goed in.
Het bewijs daarvan zijn haar foto's en het feit dat ze nog leeft.
We waren de ergste dagen van de oorlog in Irak.
De Amerikanen kwamen en het land verviel in anarchie.
En wij zaten daar middenin.
Mensen hadden geen elektriciteit, geen propaan om te koken.
Konden geen geld van de bank halen.
Chaos, de protesten, het begin van de opstand.
Ik wil een reportage maken over een inval, zoals deze...
We woonden samen in een huis. De New York Times.
Zo'n vijf verslaggevers en een paar fotografen.
Zo'n 45 gewapende schutters beschermden ons.
We hadden versterkte muren, machinegeweren.
Het was een fort. Net een fort.
Volgens ooggetuigen openden schutters 't vuur en doodden vier buitenlanders.
De slachtoffers droegen burgerkleding en kogelvrije vesten...
zoals buitenlandse contractanten doen en de media...
Voor de invasie van Irak was er een ongeschreven regel:
'Je vermoordt geen Amerikaanse journalisten.'
Nu was het heel anders.
Wij waren doelwitten. Ze kwamen achter ons aan.
Lynsey en een andere journalist, Jeffrey, stapten in de auto.
Ze besloten naar Fallujah te gaan. Vreselijke plek, heel gevaarlijk.
Ze werden ontvoerd.
Ze zagen Jeffrey en zeiden: ‘We hebben een Amerikaan.’
Ze namen hem mee naar hun auto. Dat is het einde.
Ik dacht meteen dat ze hem zouden vermoorden.
Dus ik sprong uit de auto, greep Jeffrey bij z'n arm...
en zei: 'Dit is m'n man. Hij is m'n echtgenoot.’
‘Waar kom je vandaan, wat doe je hier?’
Het laatste wat je in Irak wilde zijn, was Amerikaan.
Ik pakte m'n twee paspoorten en wist ze...
in m'n ondergoed onder m'n abaya te stoppen.
‘We zijn journalisten. Ik ben Italiaans, hij Grieks.’
Ze redde hem.
Ze twijfelden en zeiden uiteindelijk: ‘Oké, wegwezen.’
En ze lieten hem gaan.
Het scheelde heel weinig.
Daarvoor dacht ik dat ik onoverwinnelijk was.
1000 JOURNALISTEN GEDOOD IN 10 JAAR
Journalisten zijn steeds meer doelwitten geworden.
Niet alleen gedood, maar ook ontvoerd, geslagen, bedreigd.
Dat gebeurt steeds vaker in de wereld.
Ze is de 12e vermoorde journalist van Al Jazeera.
Hij is blijkbaar onthoofd door ISIS.
Beschoten door het Syrische leger.
UNESCO, 50% MEER JOURNALISTEN GEDOOD IN 2022
DE HELFT BUITEN HUN WERK
Snel.
OEKRAÏNE APRIL 2022
Geen helm? - Hij is onsterfelijk.
Verdomme. Dat moet je niet zeggen.
Jezus, is er geen hout?
Waar zijn de Russische posities? - De Russische posities?
We rijden erheen.
We rijden naar Russische posities.
Er kunnen mijnen zijn.
Jezus Christus.
Voorzichtig.
Nog een keer.
Kijk hoe Yulia het doet.
Ik ben Joelia Bondarenko.
En ik ben 30.
Vertel me over je leven voor je het leger in ging.
Nu weet ik dat ik een geweldig leven had voor de oorlog.
Ik las veel.
Het was heel simpel, maar een geweldig leven.
Yulia is een van de soldaten...
die ik de tweede dag van de oorlog ontmoet heb en die lerares was.
De reactie op die foto van haar was enorm...
omdat die mensen liet zien die zichzelf echt opofferen...
hoewel ze erg bang zijn.
Dus ik wil haar een jaar volgen.
Zag je jezelf trouwen en kinderen krijgen?
En hoe denk je nu over je toekomst?
Ik ben bang om kinderen te krijgen.
Ik weet dat ik verschillende dingen kan doen.
Ik ben niet bang voor mezelf.
Maar als ik kinderen krijg, wordt het heel moeilijk voor me.
Zijn we in 't deel van de stad dat vaak geraakt wordt?
Ja. - En naast een militaire basis?
O, verdomme.
ONDERZOEKSJOURNALIST THE NEW YORK TIMES
Niet ver weg. - Nee.
Verdomme. Het is dichtbij.
Heel dichtbij. - Kunnen we niet hier blijven?
Ja. - Naar het ziekenhuis.
Gaan we naar het ziekenhuis?
De beste verhalen vind je op de gevaarlijkste plekken.
Ik moet constant afwegen waar ik m'n leven voor zal riskeren.
En dat zijn vaak burgers.
Zo leef ik dag en nacht onder de bombardementen.
Raketten die volgens jou geen scherven bevatten.
Daarom zijn bommen dodelijk. Dit gaat dwars door je heen en je sterft.
ZAPORIZJA, ZUIDOOST-OEKRAÏNE
Ze hebben m'n huis verwoest.
Ze hebben m'n flat helemaal platgebrand.
Er is niets in Marioepol. Helemaal niets.
We waren in Zaporizja om de uittocht uit Marioepol te fotograferen.
Toen Marioepol nog belegerd werd.
Er waren gezinnen die zes weken onder de grond hadden geleefd.
Velen overleefden het niet.
Degenen die het wel overleefden, waren een wrak.
Ik hoorde een meisje huilen.
Zij en haar moeder waren de week ervoor gevlucht.
Ze lieten haar 18-jarige zusje achter omdat haar 18-jarige zusje...
een vriendje had dat ze niet wilde achterlaten.
Het meisje dacht dat ze haar zus nooit meer zou zien.
Een week later kwam haar zus aanrijden.
De echte oorlog is niet als in films.
Grappen maken over de dood, over amputaties...
helpt ons over dit angstmoment heen.
Als ik ga slapen, denk ik: ik hoop dat er geen raket door m'n raam vliegt.
Want we slapen in gebouwen...
die naast gebouwen staan die geraakt zijn...
en toevallig waren we daar niet.
Oorlog is onvoorspelbaar. Je beseft dat elk moment...
je laatste kan zijn.
Hoi, Lyns.
Hoi, mam.
Hoe gaat het? - Goed. Je bent bevroren.
Ik zou vandaag vertrekken, maar er is een avondklok.
Kom je thuis? Godzijdank. - Breng geen ongeluk.
Dat zei ik ook tegen Lisa, ze is... - Nee.
Doe ik niet. Ik ben blij je gezicht te zien.
Ik zet de tv niet aan. Dat kan ik niet.
Ja, dat kun je maar beter niet doen.
Alles is in orde.
Er is niets aan de hand. We zijn hier veilig.
Een van ons zou inchecken en doorgeven: 'Lyns is in orde.'
En dan gaven we het door aan de ouders en onderling.
Twee keer per dag zolang ze in Oekraïne was.
Ja, 's ochtends en 's avonds.
Ik ben de jongste van vier meisjes.
Ik keek altijd op naar m'n zussen en wilde bij ze zijn.
Ze was een zeurpiet. - Ja.
Ze was irritant, maar ze heeft vanaf haar geboorte nooit angst gekend.
Ze heeft niet leren zwemmen.
Ze sprong in het zwembad en begon te zwemmen.
De middelsten waren onafscheidelijk en pestten haar altijd.
We hingen bordjes om haar nek als ze sliep met: 'Ik ben lelijk.'
Blijkbaar heb ik een blikje frisdrank over haar hoofd gegoten.
Maar we zeggen vaak dat ze daarom is...
wie ze nu is, omdat we haar hard hebben gemaakt en meedogenloos waren.
Het was oorlog. - Ja.
M'n ouders waren kappers in Connecticut.
Er werkten veel creatieve mensen voor ons...
en we hadden veel creatieve vrienden.
Ze gaven constant feestjes. - Met dragqueens.
Het was heel kleurrijk. - Iedereen was altijd welkom.
Onbevooroordeeld, boven alles.
Ik groeide niet op in een gezin...
dat naar musea of galerieën ging in het weekend.
We waren allesbehalve intellectueel. We hadden zelfs geen boeken thuis.
Ik weet nog dat ons gezin heel gelukkig was.
Toen ik acht was, zette m'n moeder ons in de auto...
en reed naar de parkeerplaats en zei:
'Je vader gaat bij een vriend in New York wonen en komt niet terug.'
En ik dacht: o, hij gaat bij een huisgenoot wonen, een vriend.
Ik had er geen idee van. Ik begreep het niet.
Hij was getrouwd, dus ik nam aan dat hij geen homo was.
Maar ik wist dat hij homo was toen hij me benaderde.
De overgang van hem als beste vriend van onze moeder...
naar hem als het vriendje van onze vader...
was natuurlijk moeilijker voor onze moeder.
Voor ons leek het geen verraad, want het was heel vriendschappelijk.
Maar iedereen sprak erover. - En dat was heel moeilijk.
Ik worstelde met de situatie van m'n vader. We hadden altijd contact.
Ik ging naar z'n huis, maar er was veel onderliggende wrok.
Een klant gaf m'n vader een camera en hij gaf die aan mij...
toen ik 12 of 13 was.
Ik was geobsedeerd en bleef in de donkere kamer...
tot diep in de nacht.
Ik was me niet bewust van fotojournalistiek.
Ik studeerde internationale betrekkingen en Italiaans.
Maar toen ik afstudeerde, wilde ik alleen maar foto's maken.
Ik besefte dat je met foto's verhalen kunt vertellen.
En toen werd m'n camera een soort excuus...
om in en uit elke situatie te lopen.
Ik kon zeggen: 'Ik wil foto's maken, mag ik binnenkomen?'
Dus ik reisde en ontmoette mensen, want ik had een camera.
Mam.
- Alfred.
Wil je nog wat brood, Alfie? - Kaas.
Alfred, word je fotograaf, net als mama?
Hij mag geen fotograaf worden.
Angst voor nieuwe aanvallen door Russische troepen.
Ruim 5500 burgers zijn vermoedelijk omgekomen in de strijd.
Lukas. - Ja. Ik laad hem op.
Ik stop dit ding erin.
Wat is dat? - Niets.
Wat is dit?
Wat is het? - Een bordje.
Voor m'n vest.
Lukas begint meer dingen te beseffen...
maar hij heeft veel beschermingsmechanismen...
waarbij hij zich afsluit of doet alsof het er niet toe doet.
Hij praat nergens over.
De leraar zei dat Alfred huilde...
toen een jongen zei dat hij na school naar mama ging.
Geweldig. Nu voel ik me nog slechter.
Krijg nou wat. - Hij huilde.
Sarah moest hem knuffelen. Hij was dus een beetje gevoelig.
Als ik geen foto's aan het maken ben, heb ik het zo druk.
Ik probeer reportages af te ronden, te monteren, te ondertitelen.
Dit is allemaal met een deadline.
Sinds de oorlog is ze veel weg.
Een maand in Oekraïne, dan twee weken terug...
dan misschien een lezing
of een tentoonstelling en dan even terug.
Je heet mama.
Ja, ik heet mama.
Dan Oekraïne, en dan nog iets.
KANAMARI-STAM, BRAZILIË
Als je relevant wilt blijven, moet je altijd beschikbaar zijn.
Ze maakt zich zorgen. Ze wordt ouder. Als ze die dingen niet doet...
zelfs als ze een goede fotograaf is, huren ze haar niet in.
Een van ons moet constant in het leven van de kinderen zijn.
Paul ging weg bij Reuters en ging als consulent werken.
Zo konden we een gezin stichten.
Mooi? Vind je het mooi? - De school belt hem.
Hij gaat naar alle ouderavonden. Hij brengt ze 's ochtends naar school.
Als mij iets overkomt, hebben zij Paul.
Train je nu elke dag? - Ja.
En ben je nog steeds bang?
Weet je?
Al die weken kon ik niet huilen.
Ik weet niet waarom, want ik zag vreselijke video's...
foto's van dode mensen, kinderen.
Maar nu ben ik gewoon boos.
En ik ben niet bang. Nee.
Ik krijg er spijt van als we niet naar het bos gaan.
Ja, natuurlijk. Ik heb altijd overal spijt van.
Je krijgt spijt als je gaat en je benen verliest.
Ik weet het.
Gebruikt iemand dit wapen of houden ze het gewoon hier?
We wachten op de...
Tot ze hun make-up opdoen?
O, god, dit is...
Je weet dat je te ver van de frontlinie bent...
als de soldaten hun vesten aantrekken voor de media.
Het is zo nep.
Ze willen alleen zien wat we doen.
Ik kan hier niet tegen. Zullen we ergens anders heen gaan?
Ik maak een foto, dan zijn ze blij.
Want ze trekken hun kleren aan voor de camera.
Ze nemen vast elke dag journalisten mee.
Ik ben zo chagrijnig. En dit licht is zo slecht.
'Ik wil niet naar de frontlinie. Ik moet naar de frontlinie.
Te gevaarlijk aan het front. Waarom zijn wij daar niet?'
Welkom in het binnenste van mijn brein.
Een oorlogsgebied betekent niet dat ze vechten...
in elk deel van het land.
In Oekraïne worden sommige plekken vaker geraakt dan andere.
Maar in Kyiv gaat het leven door.
AUGUSTUS 2022
Oekraïne was altijd een van de populairste plekken...
voor draagmoederschap.
Toen de oorlog uitbrak, konden die gezinnen hun baby's niet ophalen.
Misschien kun je er een meenemen.
Er waren veel vrouwen die zwanger waren van baby's van anderen.
Mogen we je gezicht filmen? - Nee.
Zonder gezicht, oké. De kinderen wel?
Mogen de kinderen in beeld komen?
Waar vertonen ze het? - In Amerika.
We kennen niemand in Amerika, dus...
Ze kent niemand in de VS.
Ja, maar voor het geval het op internet komt.
Het kan nog steeds verspreid worden.
Ik draag onze Chinese prins. Ik bescherm hem.
En de ouders?
Een jongen of een meisje? - Een meisje. Uit Brazilië.
Vrouwen die voor andere vrouwen baren zijn een soort engelen.
Ze brengen leven in situaties waar niet iedereen dat kan.
We hadden een draagmoeder voor Alfred.
Natuurlijk voelde ik die band.
Ik kreeg een auto-ongeluk in 2009. - Diep ademhalen.
Ik werd in Pakistan uit een auto gegooid.
M'n rug ging met de jaren steeds verder achteruit.
Na de geboorte van Lukas ging het helemaal mis.
Toen we nadachten over nog een kind, leek het voor mij niet eens mogelijk.
Voel je je goed? - Ja.
In m'n vrije tijd train ik om aan te sterken voor een opdracht.
O, shit. - Het is me gelukt.
Slechts 20 kilo.
Sporten is een groot deel van m'n leven.
Zo hou ik mezelf met beide benen op de grond.
Zo geef ik mezelf de ruimte om dingen te verwerken.
Alleen zo kan ik langer in dit vak blijven dan een paar jaar.
Dit is mijn leven.
Ze heeft altijd een missie.
Ze is zeldzaam gefocust en gedreven in wat ze moet doen in de wereld.
Dat zal ze koste wat kost doen.
Toen we trouwden, kregen we elk 10.000 dollar van onze vaders.
Lyns ging naar pap en Bruce en zei: 'Ik ga nooit trouwen.
Ik wil de 10.000 dollar voor camera-apparatuur.'
Eind jaren 90 werkte ik voor AP...
maar m'n interesse lag in het buitenland.
Dus ik verhuisde naar India in 2000.
Ik werd me bewust van vrouwenproblemen...
en het feit dat de meeste vrouwen in de wereld geen basisrechten hebben.
In Afghanistan onder de Taliban...
mogen meisjes maar tot hun 12e op school blijven.
Vrouwen mogen het huis niet uit zonder toestemming van hun man...
of buitenshuis werken.
Velen zijn misbruikt of gedwongen tot gearrangeerde huwelijken.
Toen ik in Afghanistan begon te werken...
kon ik die foto's niet gratis weggeven.
En toen gebeurde 11 september.
Net toen alle nieuwsorganisaties alle verhalen probeerden te begrijpen...
over de nasleep van wat er gebeurd was...
kreeg zij het idee.
Ze zei dat ze het verhaal van de vrouwen van de jihad wilde vertellen.
Het was een beeld van deze gemeenschap die weinig mensen kenden.
Wat er echt achter gesloten deuren gebeurde.
Voor dit soort werk kiezen veel mensen voor zwart-wit...
waardoor je iets metaforischer of poëtischer kunt zijn. Zij niet.
Wat 'n goede fotojournalist definieert is het oog en het vermogen...
om gedenkwaardige beelden te maken...
maar ook het verhaal te vinden, er toegang toe te krijgen.
In West-Afghanistan gebeurde het vaak...
dat een vrouw die zelfmoord wilde plegen...
zich overgoot met benzine...
of een soort olie en zichzelf in brand stak. Vaak ging ze niet dood.
Ik bleef een week in het ziekenhuis op een brandwondenafdeling.
Ik zag vrouwen en soms meisjes geheel verschroeid binnenkomen.
Je ruikt ze voor je ze ziet.
Ze waren allemaal misbruikt.
Ik besefte dat vrouwen zich daarom in brand staken.
Alles is beter dan hun leven.
En ik weet nog dat ik zo overweldigd was.
Ik kan dit niet. Ik kan me deze pijn en mishandeling niet eigen maken.
Ik werd overweldigd door het gevoel van onrechtvaardigheid.
Ik besefte dat ik echt in het leven van vrouwen kan duiken...
met m'n camera en een reportage.
Lynsey kan op plekken komen waar mannen niet welkom zijn.
Ze kan delen van 't verhaal vertellen, die zij niet kunnen vertellen.
Ze wil foto's maken die grimmig zijn...
en de realiteit zo realistisch mogelijk weergeven...
in de hoop dat het effect heeft.
Mamma Sessay was bevallen van het eerste tweelingkindje in het dorp.
Het tweede kwam er niet uit.
Ze moest met de kano naar de ambulance...
en toen zes uur over hobbelige wegen rijden naar het ziekenhuis.
O, god.
Ze kreeg eindelijk de tweede baby.
Wat is dit? - Waar komt al dat bloed vandaan?
De placenta?
Ik wist toen niets van bevallingen.
60/40. - Wat?
Ze raakt steeds verder van de wereld.
Ik stopte met fotograferen en vroeg: de vroedvrouwen: 'Waar is de arts?'
'Er is één arts in de provincie. Hij is vast aan het opereren.'
Ik rende naar de afdeling chirurgie en zei: 'Er ligt een vrouw op sterven.'
Ik voelde me erbij betrokken.
Wat ik niet zou moeten zijn, maar ik zag een vrouw doodgaan.
De dokter kwam naar buiten, nam haar bloeddruk op en ze was dood.
Destijds stierven ruim 500.000 vrouwen per jaar in het kraambed.
En de meerderheid van die gevallen was te voorkomen.
Ik wilde dat het gepubliceerd werd zodat het misschien...
voor verandering kon zorgen.
DE GEVAREN VAN ZWANGERSCHAP
HET VERHAAL VAN EEN VROUW DIE DOODGRAAG WILDE BEVALLEN
Hoi, Alfred. Je zou nog moeten slapen.
Het is pas half zeven. Kom maar.
Nee, het is half zeven, Alfred. Kom, ik breng je naar je kamer.
Ik heb honger. - Ja, zo meteen. Kom mee.
Alfred.
Waar is m'n mama?
Mama is aan het werk, Alfred.
Is ze beneden?
Ze is in een ander land, maar ze komt snel terug.
Je moet 'proost' zeggen. - Proost.
Proost.
Het probleem is de duur van de opdracht.
Dat is altijd een uitdaging in onze relatie.
Als het één of twee weken is, maakt het niet uit.
Maar als het langer duurt, meer dan drie weken, gaat het thuis mis.
Voorzichtig, Alfred.
Knippen.
In m'n hart wil ik alleen maar foto's maken.
Het is frustrerend.
Het is een marteling, alsof ik niet op de juiste plek ben.
Maar ik kom terug en hoor heel gelukkig te zijn.
Dan voel ik me een slechte journalist, omdat ik er niet ben.
Ik denk altijd aan waar ik niet ben.
Hoi, Lukas. - Wanneer kom je terug?
Over tien dagen.
Ik weet het, schat.
Het is een compromis.
Ze wil alles doen en ook thuis zijn. Dat gaat gewoon niet.
DE REGIO DARIÉN
Alles heeft een achterstand opgelopen. Misschien ben ik zaterdag pas thuis.
Ik ben een slechte ouder, een slechte journalist.
Ik moet altijd compromissen sluiten. Ik kan het niet. Ik ruil met iemand.
Nee, dit is... - Wat?
Kun je niet doen. Hij vraagt er constant om. Dit is Alfreds ding.
Zul je echt niet... Waarom ben je niet gewoon een moeder?
Papa, ik hou van je.
Met Alfred was er opeens heel veel regressie.
Bedplassen en zo.
Weer een grote rakettenaanval op Oekraïne dit weekend.
Lukas zal af en toe raketten in Oekraïne op tv zien.
Ik weet niet wat je moet doen om te voorkomen...
dat dit toch angst leidt.
O, god.
Voorzichtig.
Pas op, het plafond is laag.
Hier kunnen we filmen, hè? - Ja, je mag filmen.
Deze kant op.
Hallo. - Ze beschieten ons met artillerie.
We zijn niet aangekleed.
Zijn de Russen deze stad binnengevallen?
O, god. We hebben de verkeerde dag gekozen.
Als je in een oorlogsgebied werkt, moet je alles precies timen.
Lynsey is zich bewust van die grenzen, maar ze wil zo ver gaan...
dat we ons allebei ongemakkelijk voelen, omdat we daar zijn.
Lynsey blijft maar druk uitoefenen tot ze krijgt wat ze nodig heeft.
O, jezus.
Verdorie.
Ik haat dit.
Mensen vragen mij en Lynsey altijd hetzelfde:
'Ben je verslaafd aan adrenaline? Ben je een oorlogsjunkie?’
Maar weinig mensen hebben dat zo lang kunnen doen...
zonder hun levens te verwoesten.
Je hoeft alleen maar naar hun informatie te kijken.
'Gescheiden, gescheiden, gescheiden, heeft een affaire, drinkt te veel.'
Het grootste machtsvertoon sinds de Koude Oorlog.
Je bent verslaafd aan hoe groot dit is.
De grootste landoorlog in Europa sinds WO II.
Landen veranderen zo snel.
Oekraïense troepen hebben Cherson heroverd.
Het is als de geschiedenis in een versneld tempo.
Het is geweldig om er middenin te zitten.
Je ademt de hele tijd pure zuurstof in.
Ik ben het meest aanwezig als ik werk. Dan voel ik me thuis.
Ik voel me vooral geïnspireerd en opgewonden bij iets...
wat bijdraagt aan het historische beeld van wat er gebeurd is.
De val van de Taliban, de oorlog in Irak...
de Korangal-vallei in Afghanistan.
Toen we naar de Korangal-vallei wilden, was dat de plek waar de VS...
de meeste bommen in het land liet vallen.
Het Pentagon wilde daar geen vrouwelijke soldaten.
Maar dat gold niet voor journalisten.
Elke dag moesten de pelotons patrouilleren.
In plaats van wapens te dragen, had Lynsey overal camera's en lenzen.
Op de terugweg werden ze steeds beschoten.
Als ze niet fit genoeg waren, zouden ze ons in gevaar brengen.
Maar die twee vrouwen zijn zo hard als spechtlippen.
We vertrouwden ze al snel.
We hebben twee maanden met ze doorgebracht.
We hadden meerdere gesprekken.
We praatten over hun leven en wat ze daarna wilden doen.
Rock Avalanche was de zwaarste operatie waar ze deel van uitmaakten.
Het idee was om midden in de nacht uit helikopters te springen...
midden in Talibangebied...
vermoedend dat de Taliban op ons zou schieten...
zodat ons leger terug kon schieten.
Dat zou hun positie verraden.
We kunnen er een van west naar oost laten gaan.
Over.
Tim Hetherington zat bij één peloton.
Lynsey en Elizabeth waren bij mij. We weten dat er iets gaat gebeuren.
We weten alleen niet wanneer en waar het vandaan zal komen.
Door de bomen kon je de vijand niet zien.
Het was alsof je met geesten vocht.
Ik wil niet zeggen dat Lynsey smeekte, maar ze was erg volhardend.
Ze wil zijn waar de strijd zal zijn.
Bijna meteen toen Lynsey daar aankwam, barstte het geweld uit in de vallei.
Het was chaotisch.
Overal kogels. We werden van drie kanten aangevallen.
Er lagen drie mensen op de grond.
En toen zag ik ze aankomen met de lijkzak.
Ik begon te huilen, stopte en vroeg: ‘Is het goed?
Mag ik een foto maken?’ En hij zei: ‘Ja.’
We vragen veel van onze soldaten op jonge leeftijd.
Hij vraagt zich vast hetzelfde af als ik elke avond:
'Wat doe ik hier?'
Ons land moet begrijpen wat de prijs van oorlog is.
Wat Lynsey en alle anderen in dat vak doen is cruciaal.
Het is meer dan een beroep. Het is bijna een plicht of een roeping.
Oorlog is altijd zo ver weg vanwege het verbod om foto's te maken...
van doodskisten die in Amerika aankomen.
De prijs die duizenden families hebben betaald...
en die niemand vastlegt, omdat het verboden is...
of omdat we er niet zijn of het niet mogen publiceren.
Ik vind niet dat we oorlog moeten censureren.
Als we besluiten een land binnen te vallen...
moeten mensen de gevolgen begrijpen.
OEKRAÏNE NOVEMBER 2022
Ze zijn hier gebracht.
De vrouwen en medische staf werden hier vastgehouden.
Ze moesten hun politieke opvattingen veranderen...
en alle wrok jegens Rusland afzweren.
We namen monsters voor DNA-analyse.
Hun gasmasker zat aan een hoofddeksel.
Knuppels, pijpen.
Er werd constant geschreeuwd.
Mensen werden constant verhoord.
Ze hielden de dagen bij.
IN CHERSON, TEKENS VAN MARTELING
Al deze reportages geven de internationale gemeenschap...
bewijs van hoe de Russen met mensen omgingen...
en ze behandelden en vermoordden.
Heb je je gezin zelf opgegraven? - Een soldaat hielp me.
We deden het om de beurt.
We hebben tot nu toe ruim 5000 oorlogsmisdaden geregistreerd.
AANKLAGER OORLOGSMISDADEN
Hoe voel je je nu? Dacht je dat je hier nog zou zijn?
De eerste dagen...
hoopte ik dat de oorlog binnen een paar maanden voorbij zou zijn.
Nu begrijp ik dat het jaren kan duren.
De eerste twee weken of tien dagen wist ik niet wie ik was.
Het was vreselijk voor me, want ik weet dat ik lerares ben.
Ik ben Yulia. Ik ben een vriendin, een dochter.
Wat moet ik zeggen? Tot we elkaar weer zien.
Tot jij zegt: 'Gefeliciteerd met je veilige terugkeer.'
Als God het wil.
Zo snel mogelijk.
Ik bid elke dag.
Ik laat haar m'n gebedenboek zien.
En die suffe foto van mij?
Je bent schattig. Je was zo klein.
Ik had ook een groot gezicht op die leeftijd.
Nu weet ik wie ik ben.
Ik heb nieuwe vrienden, een nieuwe familie.
Ik denk dat ik een andere persoon ben.
Ik ben een ander mens dan voor de invasie.
FOTO'S GEMAAKT DOOR ANDRI DOEBTSJAK
Je moet beseffen dat als je aandacht besteedt aan al je pijn, je gek wordt.
Dus dat weiger je.
Ik heb aan heel veel moeilijke reportages gewerkt.
Ik vraag me af waar dat allemaal zit in m'n hoofd en in m'n hart.
Ik weet dat het er is en ik weet dat ik er methodisch over praat...
maar het is moeilijk om naar te kijken.
Het is een vreemde manier van leven. Neem Lynsey bijvoorbeeld.
Ze ziet veel pijn, vaak, elke dag.
Je traint jezelf om dat in een hokje te stoppen, de sleutel om te draaien.
Misschien moet Lukas dit eten.
Mama zal het heerlijk vinden, Alfred. - Het ziet er niet goed uit.
Nu.
Kijk je ernaar uit om haar te zien? - Ja.
Hoeveel?
Meer. - Meer dan wat?
Alles. Ze is een werker.
Een fotograaf en een werker.
Wie is dat? - Mama.
Wist je het? Wist je dat ik zou komen?
O, lieverd.
Mama.
Ben je blij, Alfred?
Je ziet hoe snel hij een superheld werd.
Hij is erg innovatief. - Is hij zo sinds ik wegging?
Hoe bedoel je? Hij is gewoon opgewonden.
Voorzichtig met m'n oog. Wat zou mama zijn zonder m'n oog?
Dan ben je niets. - Ja, precies.
Lukas.
Hoi, mama. - Hoi.
Hoi, lieverd.
Ik heb je zo gemist.
Het is de beste dag ooit. Ik wou dat ik je altijd bij me had.
Wil je me thuis hebben? - Nooit weggaan.
Ik weet het, maar mama moet werken.
Je hoeft nooit meer te gaan werken. - Echt?
Ik moet wel, lieverd. - Het is je laatste keer.
Dat ik ga werken? - Ja.
Wat dacht je van één dag? - Eén dag is wat moeilijk, maar...
Wat dacht je van drie dagen? Drie.
Eén, twee, drie en dat is het.
En je gaat terug. - En ik kom terug?
Hangt ervan af waar ik heen ga.
Sommige plekken zijn heel ver weg, dus als ik...
Soms doe ik er drie dagen over om er te komen. Snap je?
Klinkt dat logisch?
Waarom ga je niet naar de dichtstbijzijnde plek ooit?
Wil je dat ik in Londen ga werken?
Ja. - Nee, dat kan niet.
Hij heeft valium nodig.
Ik snap niet hoe iemand 24 uur per dag met hem kan omgaan.
Hij is zo energiek.
Hij heeft verandering nodig.
Hij heeft een kalme omgeving nodig.
We hebben uitgebreid gesproken over het belang van Oekraïne verslaan.
Ik stemde ermee in en vond het een goed idee dat ze het deed.
Ik dacht niet dat het zo lang zou duren.
Laat ik het zo zeggen.
Het belangrijkste waar we voorzichtig mee moeten zijn...
is dat we totaal gescheiden levens gaan leiden.
Paul, ik kan het niet. Dat is eerder gebeurd.
Hij klapte dicht en we maakten een moeilijke tijd door.
We zijn in relatietherapie gegaan en hebben er hard aan gewerkt.
'Phoebe, ik hou van je, maar m'n werk is m'n leven en dat moet ik nu doen.'
En ik zeg: 'Je werk? Hoe kun je dat zeggen?'
En dan zeg jij: 'Ik weet het. Ik ga er kapot aan.'
Dat klinkt als gesprekken die wij hebben gevoerd.
Lukas, wat doe je morgen na school?
Wil je weer zandvis voor het etentje zaterdag?
Wat is er? Waarom heb je stuiptrekkingen?
Waarom kun je niet tegen kietelen?
Alfred praat de hele tijd als je komt.
Hoi, m'n kleine muffin.
Hij weet nu wat tijd is en hij is erg aan je gehecht, vreemd genoeg.
Ben je tien geworden toen ik weg was?
Hoe oud ben je nu?
Nog niet.
Vertel je iedereen dat je vijf bent? Je bent bijna vijf.
Ik heb niet alles in de hand. Snap je? - Ja.
Maar ik ben niet van plan om steeds vier tot zes weken weg te gaan.
Niet nu.
Meteen na de bruiloft zei hij: ‘Laten we een gezin stichten.’
Ik dacht: echt niet.
Ze had het niet gedaan als ik haar niet had gepusht.
Ik heb me mezelf altijd voorgesteld met een gezin
Ik ben opgegroeid in een liefdevol gezin.
Maar ik dacht: niet nu.
Ik zat op het hoogtepunt van m'n carrière.
LYNSEY ADDARIO HEEFT DE PULITZERPRIJS 2019 GEWONNEN
Ik kende geen vrouwelijke fotografen met kinderen.
Ik kon me niet voorstellen hoe m'n leven zou zijn.
Paul was heel serieus.
We zaten te eten en hij zei: 'Ik wil een gezin.'
Ik begreep niet hoe moeilijk het is, vooral in haar soort werk.
Voor een man is het makkelijk. Je runt een bureau.
Je hoeft nergens heen. Dat is geen probleem.
Zo zag ik het destijds ook.
Ik zei: ‘We moeten minstens een jaar getrouwd zijn.’
Dus we spraken af dat ik op 1 januari 2011 zou stoppen met de pil.
Dat heb ik gedaan, maar ik was nooit thuis.
Ik ging naar Zuid-Soedan, naar Irak.
Toen begon de Arabische Lente.
Protesten tegen corruptie, onderdrukking...
Er zijn ook demonstraties in Jemen en Algerije.
Het verspreidt zich door de hele regio, met name naar Libië...
waar Kaddafi...
een van de meest repressieve regimes leidt in de hele regio.
Ik had jarenlang verslag gedaan van het Midden-Oosten en Noord-Afrika.
En ik zei: ‘Ik wil naar Libië.’
Het was eind februari 2011.
Ik zat in Benghazi en volgde een soort parallelle regering...
opgezet door jongeren in het oosten van Libië.
We gingen mee met de eerste groep vrijwilligers.
Kaddafi's leger had veel meer wapens, technologie en getrainde strijders.
Ik hoor een vliegtuig.
Je kon je nergens verstoppen.
Het landschap was helemaal vlak en er viel een bom naast ons.
Elke dag was angstaanjagend.
Ik had twee weken aan het front gezeten. Elke dag was vreselijk.
Ik belde m'n redacteur en zei: 'Ik moet hier weg.' Hij zei: 'Oké.'
Het team bestond uit Anthony Shadid, Steve Farrell en Tyler Hicks.
Tyler Hicks is, voor de rest van de wereld een van de beroemdste...
onverschrokken oorlogsfotografen.
Ik ben met Tyler Hicks opgegroeid.
Ik ken hem al sinds m'n 13e.
Ik werk freelance, Tyler niet.
Hij is de belangrijkste fotograaf van de New York Times.
De redacteur zei tegen hem: ‘Ik vind dat je moet blijven.’
Dus ik zei: 'Ik blijf bij Tyler. Ik laat Tyler niet alleen.'
Om de een of andere reden had ik die dag een vreselijk voorgevoel.
De situatie werd heel gespannen aan de frontlinie.
Al die artillerieschoten kwamen recht op onze positie af.
Mohammed, onze chauffeur, werd gebeld door z'n broer:
'Kaddafi's troepen zijn in de stad. Ga daar weg.'
Kaddafi had herhaaldelijk tegen z'n leger gezegd:
'Journalisten zijn spionnen Executeer ze maar.'
Ze verspreiden leugens op radio's en televisies.
We zijn allemaal journalisten die daar illegaal waren.
Ik raak in paniek, maar ik wil niets zeggen, want ik ben de enige vrouw.
Mohammed schreeuwde: 'We moeten hier weg.'
Toen we de hoofdweg opreden, zag ik in de verte...
kleine figuurtjes, soldaten. Ik zei: 'Dat zijn Kaddafi's troepen.'
We bereikten de controlepost.
Kaddafi's troepen richtten hun wapens en schreeuwden: 'Stap uit, stop.'
Mohammed stopt, opent het portier...
gooit z'n armen omhoog en zegt: ‘Sahafi.’
'Journalisten.'
Overal waren soldaten van Kaddafi.
Ik keek in de loop van het geweer en rechts zag ik Tyler...
Anthony en Steve smeken.
Onze jonge chauffeur, Mohammed, werd geëxecuteerd.
Ik leidde de operatie van Reuters in Delhi.
Ik werd 's avonds gebeld door Tylers vriendin, Nikki.
‘Heb je iets van Lynsey of Tyler gehoord?’ Ik zei: ‘Nee.’
Ik was thuis.
Ik was op weg naar m'n moeder en luisterde naar m'n voicemail.
De CEO van de New York Times zei dat ik hem moest bellen.
Ik belde en hij zei: 'Mrs Addario...
we hebben slecht nieuws.'
Ik liet de telefoon vallen.
Ik liet m'n receptioniste met de New York Times praten.
Ik kon niet met ze praten en terugkomen.
De vrouw zei: ‘Hou alsjeblieft op. Het is oké. Ga naar huis.
Het maakt niet uit wanneer je m'n haar knipt.’ Ik zei: ‘Ik moet dit doen.’
M'n tenen van m'n rechtervoet waar ik druk op zet zijn permanent gekruld...
omdat ik m'n voet steeds tegen de grond aandrukte.
Journalisten van de New York Times worden vermist.
Lynsey Addario is een van hen.
Ik praat met haar man in een exclusief interview.
Ik vraag Moammar Kaddafi, z'n zoon en anderen...
om ze te vinden en veilig terug te brengen.
En om mijn Lynsey hier terug te brengen.
Het was niet de eerste ontvoering en andere mensen waren doodgegaan.
Ik sliep niet.
Je moet terugkomen, want we moeten kinderen krijgen.
Dat was ik aan het proberen.
Op de dag dat Paul op tv kwam... - Ik wilde net zeggen...
...had ik nog niet eens gehuild. Hij kwam op tv en ik zag Pauls gezicht.
Ik hoorde hem dat zeggen en barstte in tranen uit.
Ik wist niet of ze dood, levend of seksueel misbruikt was.
Dat was de ergste tijd van m'n leven.
De eerste drie dagen waren ze heel gewelddadig.
We waren geblinddoekt en vastgebonden.
Ze sloegen Tyler, Anthony en Steve vreselijk in elkaar.
Er was een man die m'n gezicht streelde en steeds weer iets zei.
Ik zei: 'Anthony, wat zegt hij?' Hij zei: 'Vanavond ga je dood.'
We reden urenlang langs de frontlinie...
door vijandige dorpen die trouw waren aan Kaddafi.
Elke keer als we afremden bij controleposten...
wilden mensen ons uit de truck trekken en in elkaar slaan.
Er zat een soldaat naast me en hij raakte me overal aan.
M'n eerste gedachte was: ik wil niet verkracht worden.
De New York Times zei dat hun laatste contact...
met hun journalisten op dinsdagochtend was.
We wisten niet of ze leefden of dood waren.
Ik bleef dag en nacht wakker.
Ik sprak met contacten, met de Turkse president en de premier.
Om te weten of ze nog leefden en om ze daar weg te krijgen.
Ze brachten ons naar een kamer en lieten ons op het tapijt gaan zitten.
Ze deden onze blinddoeken af en we keken elkaar aan.
Hij zei: 'Jullie zijn nu veilig.
We zullen jullie niet meer slaan.' Iedereen huilde.
Iedereen was een wrak.
Een van de Libische functionarissen gaf me z'n telefoon.
Ik hield die tegen m'n oor en het was Paul.
Hij zei: 'Je wordt vrijgelaten.
Ik zie je in Tunesië.'
BINNENKORT WORD IK HERENIGD MET M'N GELIEFDE
De vier New York Times- journalisten...
die zes dagen werden vastgehouden, zijn vrijgelaten.
Ze was een emotioneel wrak. Wij allemaal.
Ze huilde veel en was erg emotioneel.
Jullie vreesden te sterven vanwege je werk.
Ben je seksueel misbruikt?
Ik ben betast. Herhaaldelijk. - Hoe vaak?
Vrijwel elke keer als we overgedragen werden aan andere mannen.
Ze is heel open over wat er is gebeurd. En dat heeft veel geholpen.
We hebben gepraat over de invloed die je denkt te hebben...
door deze ontroerende foto's te maken...
en op de gevaren te wijzen...
vooral voor vrouwen, voor mensen die in gevaar zijn.
Is het de moeite waard?
Dat is een moeilijke vraag. Ik bedoel, toen ik geblinddoekt was...
en vastgebonden en geslagen werd, dacht ik: 'Waarom doe ik dit?
Wie geeft er nou om Libië? Waarom geef ik om Libië?’
Die vragen stel ik mezelf vaak.
Ik doe het omdat ik erin geloof, maar is het m'n leven waard...
en moet ik dit de mensen aandoen van wie ik hou?
Dat is een moeilijke vraag.
Ik had wat tijd nodig.
Ik denk dat er maar weinig mensen op de planeet zijn...
die begrijpen hoe we dit leven kunnen leiden en waarom we doen wat we doen.
Het laatste nieuws over twee journalisten...
die hun leven verloren. Gedood tijdens een reportage over de oorlog in Libië.
Chris Hondros en Tim Hetherington zijn...
Ik was met Tim Hetherington in de Korengal.
En Chris Hondros ken ik al heel lang.
De dood van Tim en Chris deed me meer dan onze eigen ontvoering.
Ik begreep niet waarom wij het overleefden en zij niet.
Ik dacht: 'Verrek. Het is genoeg geweest.
Genoeg doden.'
Ik moest me terugtrekken, me oriënteren, emotioneel begrijpen...
hoeveel ik aankon. Niet alleen ik, maar ook m'n familie.
Op een dag werd ik gebeld.
Hij zei: ‘Ik ben bestuurslid bij Merck, het farmaceutische bedrijf.
Ik wil je een verhaal vertellen over Mamma Sessay.’
Hij zei: ‘Toen je reportage uitkwam...
heb ik elk bestuurslid er een kopie van gegeven.
En ze hebben unaniem besloten 500 miljoen dollar opzij te zetten...
om moedersterfte te bestrijden.’
Artsen Zonder Grenzen had het verhaal ook gezien...
en begonnen een ambulanceprogramma in de Bo-provincie.
In die provincie daalde het sterftecijfer met 60 procent.
Voor mij was het zo'n moment.
Ik zie veel vrouwen sterven. Ik zie veel mensen sterven.
Ik had het gevoel dat er iets uit voortkwam wat mensen kon helpen.
Je went er nooit aan dat je zus oorlogsfotograaf is.
Je kunt er niet te veel over nadenken. - Dan kun je nooit functioneren.
Wat heeft het voor zin? - Ja.
Is dat voor het vlees of de kip?
Proost.
Ze weet dat ik bezorgd ben.
Ik vroeg: ‘Je gaat toch niet terug?’ 'Jawel. Misschien in augustus.'
Daar eindigde het gesprek.
Want wat ga je doen? Zeggen: 'Je kunt niet gaan?'
Huil je?
De PTSS speelt op.
Dit gebeurt af en toe.
Als je het niet verwacht, stort ze in.
We zingen net als Kenny Loggins.
Nou. Dat was een domper.
Ik weet het.
Hoe was het op school?
Goed. - Ja?
Krijgen we een telefoontje van Mr Bullard?
Pollard. - Is het niet Payson Bullard?
Ja. - Ja. Zie je wel? Ik weet iets.
Een van de weinige dingen die je weet.
Lukas, neem het voor me op.
Je weet nu tenminste waar de school is.
Ik weet waar de school is. Dat heb ik altijd geweten.
Niet waar hun klaslokalen zijn, maar wel waar de school is.
Als mama aan het werk is, kijk je Netflix.
Ja, bedankt, Lukas. Ik bedoel, ik werk hard.
Ze belt veel.
Lukas, waarom neem je niet op als ik bel?
Je schreef me alleen toen ik in Oekraïne was om te vragen...
of ik geld op je rekening kon storten.
En dan vraag ik: 'Hoe gaat het met je? Mis je me? Ik hou van je."
Je geeft geen antwoord.
Lukas zei: 'Ik wil niet dat je gaat.' En: 'Moet je terug naar Oekraïne?'
Als Lukas, die amper iets zegt, dat vraagt...
heeft hij het er moeilijk mee.
Mensen vragen zich af hoe je naar de oorlog kunt gaan als moeder.
Er is iets veel groters dan wij en dat neemt het over.
Eerst is het iets wat je wilt proberen.
Je rommelt wat aan en dan wordt het een missie en dan wordt het je leven.
En dan wordt het een verantwoordelijkheid.
869 doden in acht jaar oorlog. - Het is al ruim 20 jaar een slagveld.
Tienduizenden vluchtelingen. - Ruim 10.000 doden in Jemen.
Twee miljoen ontheemd.
Duizenden doden, miljoenen uitgehongerd.
Slachtoffers van een oorlog die de wereld negeert.
Mensen hebben de neiging het achter zich te laten.
Ik moet ervoor zorgen dat mensen blijven opletten.
Ik had m'n carrière grotendeels aan Afghanistan gewijd.
Ik was daar ook weer toen de Taliban waren teruggekomen.
Het was weer in de vergetelheid geraakt.
Alles waar ik verslag van had gedaan.
Hoe heet ze?
De programma's, het geld en de scholen.
Het werd in één klap weggenomen.
Negen dagen na de vreselijke aanslag door Hamas...
begint Israël een grondoorlog in Gaza.
De humanitaire crisis wordt steeds erger. Al 1,1 miljoen mensen...
Ik versla al ruim 20 jaar oorlogen en ik kan niet geloven wat we nu zien.
De buitenlandse pers kan Gaza bijna niet binnenkomen.
Soms voel ik me hulpeloos.
Ik blijf foto's maken en verder gaan.
Ik moet mezelf ervan overtuigen...
dat het de moeite waard is en een verschil maakt.
Ik zou dit werk niet kunnen blijven doen als ik er niet in geloofde...
en als ik niet geloofde...
dat het de tol waard is die het eist van m'n dierbaren.
Er is veel verwoesting hier.
Wacht. - Het is een fotosessie. Kijk.
Stop. - Dat is geweldig.
Zeg: 'Glorie aan Oekraïne.'
Pas op waar je loopt.
Bruid en bruidegom, we nodigen jullie uit in de ceremonieruimte...
om deze stap verheugd, moedig en samen te zetten.
Ik verklaar jullie officieel en ceremonieel tot man en vrouw.
Ondertiteld door: Amabile Keijer