Ngày 4 tháng 7 này sẽ đánh dấu sinh nhật lần thứ 250 của nước Mỹ.
Để tôn vinh khoảnh khắc ấy, chúng tôi muốn nhìn lại
một số sự kiện, con người và ý tưởng
đã định hình, gìn giữ công cuộc thử nghiệm về chính phủ tự quản.
Những nhà lập quốc đã dự thảo một bản hiến chương
để đảm bảo pháp quyền và nhân quyền.
Họ đã cùng lập nên một quốc gia mới,
nơi quyền lực không thuộc về quân chủ
mà thuộc về dân thường.
Họ viết: "Chúng tôi khẳng định chân lý hiển nhiên rằng
mọi người sinh ra đều bình đẳng."
Đó là một ý tưởng cấp tiến, thậm chí là mang tính cách mạng.
Nhưng điều thật sự khiến nước Mỹ độc đáo
là việc chúng ta luôn trong quá trình hoàn thiện.
Chúng ta không hoàn hảo.
Chúng ta có thể nóng nảy, nhỏ mọn, ích kỷ, rẻ tiền.
Và nói thật, vài người luôn tìm ra thứ gì đó để phàn nàn.
Nhưng người Mỹ chúng ta luôn tìm ra cách vượt qua những kẻ hoài nghi,
những kẻ cực kỳ khó ưa, cản trở sự tiến bộ,
những kẻ khốn khổ, khó chịu...
Tôi có nói nhỏ mọn chưa?
- Tồi... - Này, kịch bản đâu có cái đó!
CUỘC SỐNG, LARRY VÀ MƯU CẦU BẤT HẠNH
Vào mùa đông năm 1775, Quốc hội Lục địa nhận ra
giành độc lập khỏi nước Anh là con đường duy nhất.
Một ủy ban năm người được giao nhiệm vụ
soạn thảo tuyên bố làm rõ lý do từ bỏ nền quân chủ,
một bản tuyên ngôn độc lập.
Họ là John Adams, Thomas Jefferson,
Benjamin Franklin, Roger Sherman và Robert Livingston.
Ai cũng biết Thomas Jefferson đã viết bản thảo đầu tiên,
nhưng thật ra, Robert Livingston mới là người đặt bút trước.
Có người còn nói lúc viết, ông ấy đang phê tận trên mây.
Thưa các quý ông của Quốc hội Lục địa,
cuối cùng ta cũng có bản thảo đầu của Tuyên ngôn Độc lập,
do đồng nghiệp kính mến, Robert Livingston, viết.
Làm tốt lắm.
- Làm tốt lắm. - Cũng nhanh thôi.
Tôi chỉ dùng hai chiếc bút lông. Đúng hai chiếc.
- Chúng tôi vô cùng biết ơn. - Thôi đi!
Nhưng chúng ta đã thống nhất chỉ liệt kê 27 điều bất bình.
Rồi đột nhiên ông lại thêm hàng tá điều bất bình khác.
Đồng ý. Có tới vài điều và chúng thực sự rất kỳ quặc.
Ông Jefferson, tôi không nghĩ chúng ta muốn giới hạn
số lượng màu sắc Rembrandt được dùng khi vẽ.
Phải không?
Nhưng chúng tôi chỉ có vài câu hỏi về một số điều ông đã viết.
Ví dụ như, Nếu có người mời bạn dự tiệc tối,
bạn có quyền đặt câu hỏi với tư cách công dân Mỹ rằng
"Ai sẽ đến bữa tiệc tối đó?" trước khi nhận lời.
Thế mọi người không muốn biết tối hôm ấy mình sẽ ngồi cạnh ai à?
Tôi được mời ăn tối ở nhà Madison vài tuần trước.
Alexander Hamilton ngồi cùng bàn.
Tôi có cơ hội nói chuyện với Hamilton không? Không.
Vì tôi bị xếp ngồi cạnh chú của Madison,
một nông dân trồng thuốc lá đến từ Virginia!
Thật là phí thời gian.
Chưa kể mất hai tiếng đi xe ngựa đến đó.
Ra khỏi nhà làm gì chứ? Đi đâu cũng mất hai tiếng.
Ước gì tôi có thể đưa điều đó vào văn bản.
Robert, ông muốn đưa vào bản Tuyên ngôn Độc lập
việc đi chung ô là phạm pháp.
Nếu trời mưa, hãy tự mang ô.
Đừng xâm phạm ô của người khác.
Nếu người cầm ô muốn che chung ô thì sao?
Người đó làm vậy chỉ vì lịch sự chứ đâu muốn chia sẻ.
Không đúng chút nào.
Để quên ô à? Tệ quá!
Xui quá!
Chịu ướt đi! Chấp nhận đi!
Đừng bắt người khác ướt theo vì tội ngu ngốc không tự mang ô!
Thưa ông, sau ngày 7 tháng 1 mà chúc năm mới là phạm pháp sao?
Chính xác, Adams.
Cho dù đó là lần đầu ông gặp người đó vào năm mới?
Đúng vậy, Franklin, cho dù đó là lần đầu.
Mấy lời "Chúc mừng năm mới" cứ kéo dài mãi không dứt.
20 tháng 1. "Chúc mừng năm mới."
25 tháng 1. "Chúc mừng năm mới."
31 tháng 1. Khi nào mới kết thúc?
Sao điều này lại ở đây? Nghiêm cấm hít thở sâu ở ngoài.
Nên thế. Ai muốn thấy mọi người đi khắp nơi hít...
Quả là một ngày đẹp trời.
Còn nữa này.
Cấm chia món tráng miệng. Nếu muốn ăn thì tự đi mà gọi.
Đừng chuyền nhau ăn.
Chúng ta đâu phải động vật mà ăn từ máng, ông Franklin.
Dùng nĩa riêng là được mà.
Mỗi người xắn một miếng, đút nĩa vào miệng,
rồi lại cắm ngược cái nĩa ấy vào trong đĩa bánh.
Ông Franklin, mất vệ sinh lắm.
Đôi khi tôi không muốn ăn cả miếng bánh.
Tôi muốn nếm thử thôi.
Thì tự gọi một miếng đi, Franklin!
"Nếu đã chọn một hàng thì phải đứng yên trong hàng" hả?
Tất nhiên phải đứng yên trong hàng. Không thì loạn hết lên mất.
Ồ, hàng đó đi nhanh hơn, tôi qua bên đó vậy.
Ồ, không. Tôi muốn qua hàng này.
Thế là đùng một cái, mọi người va chạm và ẩu đả.
Tất cả chỉ vì người ta muốn nhảy sang hàng nhanh hơn. Không.
Đã chọn hàng là phải ở yên đó. Đó là nguyên tắc.
Tôi không đồng ý và tôi không nghĩ nó nên có trong văn bản này.
Ông không thích à, Hancock? Vì ông có phải xếp hàng đâu.
Ông có người hầu làm thay. Tôi cũng có người hầu.
Tôi có đối xử với họ công bằng không? Tôi tin là có.
Tôi nương đòn roi không? Không hẳn.
Vui mà, trò vụt roi ấy vui lắm.
Vụt, vụt, vụt.
Nghe thấy chút rên rỉ là dừng.
Đàn ông không được tự quạt mình ở nơi công cộng?
Có ai thật sự muốn xem cảnh này không?
Đây là điều mọi người muốn thấy đàn ông làm ư?
Động tác này?
Ông Adams, tôi xin hỏi ông, ông muốn con trai mình quạt không?
Đúng như tôi nghĩ. Ông ấy không muốn con trai quạt.
Tôi không muốn con trai tôi quạt.
Tôi không nghĩ có ai trong các ông muốn con trai mình quạt.
Ai theo tôi? Ủng hộ hay phản đối?
Phản đối!
Một điều nữa không nên đưa vào.
Kể cho người khác về giấc mơ của mình là phạm pháp.
Dù người nằm mơ thấy nó thú vị thế nào,
người khác cũng không muốn nghe.
Thưa quý vị, ta chỉ sống trên đời có 38 năm thôi
và ta định lãng phí nó để nghe giấc mơ của người khác ư?
Tôi không nghĩ vậy.
- Tôi sống 70 năm rồi, đồ ngốc. - Bảy mươi?
Xem ra vét máng phụ nữ Pháp sẽ giúp ta trẻ mãi.
Ông đã phát hiện ra suối nguồn tuổi trẻ.
Xin chúc mừng ông nhé.
Nên cấm bánh mì nướng trên toàn quốc?
"Cấm bo tiền"?
Nếu bắt đầu chế độ sức khỏe mới, hãy giữ cho riêng mình?
Nếu ghé thăm Anh, đừng đột nhiên trở về với giọng điệu Anh.
Vuốt râu là phạm pháp?
Cái đó nên được đưa vào văn bản.
Đây mới là chân lý hiển nhiên này.
Ông là kẻ đần độn.
Các quý ông, ta đang làm gì vậy?
Đây chẳng phải điều bất bình gì cả.
Chỉ là phàn nàn nhỏ mọn,
chẳng liên quan gì đến bản tuyên ngôn độc lập
khỏi nước Anh và ách bạo ngược!
- Chính xác. - Chính xác.
Đây không chỉ là bản tuyên ngôn độc lập!
Đây là bản tuyên ngôn của lẽ phải!
250 năm nữa, hậu duệ của chúng ta
sẽ biết ơn vì công lao vĩ đại mà chúng ta đã bỏ ra ở đây,
giúp cuộc sống của họ tốt đẹp hơn muôn phần.
Các quý ông theo tôi chứ? Ủng hộ hay phản đối?
Phản đối!
Nghìn lần phản đối.
Ông Livingston, cảm ơn rất nhiều vì đã làm việc chăm chỉ.
Nhưng tôi không nghĩ có điều nào được đưa vào bản tuyên ngôn đâu.
- Jefferson, muốn thử không? - Vâng, tôi sẽ thử.
Tôi sẽ không dùng điều nào,
đặc biệt là:
cấm vỗ tay theo nhạc và mong người khác vỗ theo.
Cảnh vệ, đưa ông ấy ra ngoài.
Không cần phải thế đâu, vì tôi chả muốn sống ở một đất nước
nơi mọi người dùng chung ô,
hít thở sâu ngoài trời,
đổi hàng vô tội vạ,
tự quạt cho mình,
vuốt râu,
chia sẻ giấc mơ và món tráng miệng.
Chúc mừng năm mới, lũ khốn!
Ngày 7 tháng 3 năm 1876,
Alexander Graham Bell thành công nhận bằng sáng chế
cho một thiết bị mà ông gọi là điện thoại.
Vài ngày sau, trước công chúng,
ông đã gọi cuộc điện thoại đầu tiên cho trợ lý của mình, Thomas Watson.
Cuộc gọi đầu tiên ấy đánh dấu ngày huy hoàng cho nền sáng tạo Mỹ.
Nhưng với Bell thì không hẳn vậy.
Xin chào quý vị.
Thay mặt vợ tôi, Mabel, tôi xin chào mừng quý vị đến nhà.
Cảm ơn quý vị đã đến.
Điều quý vị sắp chứng kiến chưa từng có trong lịch sử.
Xin giới thiệu...
chiếc điện thoại.
Trợ lý của tôi, Watson, đang ở một tòa nhà khác,
cách biệt về tầm nhìn và âm thanh.
Nhưng với thiết bị này,
tôi sẽ có thể liên lạc với anh ấy
như thể anh ấy đang đứng cạnh tôi.
Tôi sẽ nhấc máy ở phía tôi và đầu dây bên anh ấy sẽ đổ chuông.
Chuông kiểu gì?
Chuông bình thường. Là chuông thôi. Một tiếng chuông.
Tiếng chuông điển hình.
Có thể làm một danh sách chuông cho mọi người chọn.
Đúng. Tôi muốn chuông của tôi giống tiếng chuông cửa.
Tôi thích chuông giống tiếng còi chú hề.
Hoặc chuông xe đạp.
Ôi, toàn ý tưởng tuyệt vời nhưng trọng tâm không nằm ở đấy.
Trọng tâm là tôi có thể liên lạc với một người cách xa hàng cây số.
Nếu tôi không muốn chuông reo trong buổi độc tấu piano thì sao?
Để nó rung lên như đàn môi trong túi ấy.
Vâng.
Đó là một ý tưởng thú vị.
Nếu có thể gửi chuông ngắn...
Nếu cô tự phát minh thì sao? Đi mà tự phát minh đi.
Cái này không có chức năng đó.
Cô muốn thứ rung được à?
Đi đi! Đi mà phát minh đi.
Thật vớ vẩn!
Còn ai muốn bổ sung gì nữa không?
- Liệu có chọn màu không? - Hay có phát được nhạc không?
Quý vị xong chưa? Muốn xem tôi làm mẫu không?
Có. Không biết sao lại lâu thế.
Cô làm ơn ra ngoài được không?
- Tôi ư? - Cô. Đúng, cô.
- Cô đấy. Ra ngoài! - Cảm ơn. Bữa tiệc hay quá.
- Cảm ơn nhiều. Cảm ơn. - Ra ngoài!
- Cô ta là ai vậy? - Tôi không biết.
Cô ta làm gì ở đây?
Tôi ghét cô ta!
- Tôi chẳng muốn làm nữa. - Làm ơn mà.
- Tôi không muốn làm nữa. - Có, ông muốn làm.
Ông đã vùi đầu làm việc ngày đêm suốt nhiều tháng trời.
Xin lỗi. Tôi vừa nghĩ ra một điều thú vị nữa...
- Im đi! Có muốn xem hay không? - Có. Rất muốn.
- Có ạ. - Thật sao?
- Trông không giống vậy. - Mọi người.
Trông không giống muốn xem.
Có vẻ như tất cả chỉ muốn tranh nhau nói thôi.
Mọi người muốn thế à? Đó là lý do mọi người đến à?
- Không. - Có đâu.
- Chết tiệt! - Anh yêu.
Lũ khốn nạn.
Anh Watson, anh có nghe thấy tôi không?
Tôi nghe thấy, Alexander.
Anh ấy nghe thấy tôi!
Watson!
Đây là một bước tiến trong khoa học và viễn thông.
Tôi không thể làm được nếu không có sự giúp sức của anh.
Giờ là lúc để ăn mừng.
Đúng.
Vậy...
Anh đang làm gì thế?
Chẳng làm gì mấy.
Tôi đang ngồi trên ghế thôi.
Ừ. Tôi cũng vậy. Tôi cũng đang ngồi trên ghế.
Chà...
Rồi. Được rồi.
Alexander, anh có nhớ lần ta đến hội nghị khoa học không?
- Ở đâu ấy nhỉ? - Cleveland.
Ta đã ở khách sạn đó.
Anh nhớ mấy hàng rào cây, bụi cây được cắt tỉa ở đó chứ?
- Thợ thiết kế cảnh quan giỏi ghê. - Ừ, nó...
Có voi, hải cẩu và cả hươu cao cổ nữa.
Tôi nghĩ họ lấy nguyên cái cây để làm cổ hươu cao cổ,
thật không công bằng.
Tôi nghĩ đã làm nghề cắt tỉa cây thì phải giữ đúng nguyên bản chứ.
- Chỉ dùng hàng rào cây. - Ừ. Vâng. Được rồi.
Và khu vườn! Khu vườn đẹp vô cùng.
Anh đã hái hoa ly, tôi thấy thế là không được đâu.
Ừ. Được. Được rồi.
- Ai đời lại hái hoa... - Thôi.
- ở vườn nhà người khác. - Đủ rồi.
Tôi phải đi đây, nhưng...
Ồ, anh biết tôi định nói gì với anh không?
Ừ, được rồi. Watson, có người ở đây, tôi phải đi đây.
- Em họ tôi gửi thư cho tôi. - Ôi, Chúa ơi.
Nó gặp vài người mang họ Grahamm nhưng có hai chữ M.
Tôi tạm gạt lá thư sang một bên.
Ai lại viết họ đó với hai chữ M?
- Watson, im đi. - Không! Sao lại...
- Viết thế thật thừa thãi. - Im đi, Watson!
Rồi, họ có hai chữ M!
- Ừ, nhưng... - Watson, tôi có khách ở đây.
- Anh biết là ta chỉ... - Tôi phải cúp máy!
Chỉ dùng hai chữ M nếu phải nói "măm" hoặc "mlem".
Anh quen ai mang họ Graham có hai chữ M không?
Không, tôi không quen ai họ Graham! Một chữ M tôi cũng không quen!
Hai chữ M lại càng không quen!
Ba chữ M tôi cũng chịu luôn!
Hình như vừa bị mất sóng.
Anh có nhớ đàn vịt với đám vịt con theo sau không?
Đáng yêu dã man. Tôi chợt nhớ ra khi ta...
CHIẾN TRANH
Thế chiến I nổ ra vào năm 1914
và đặt phe Liên minh Trung tâm, gồm Đức, Áo-Hung,
Bulgaria và Đế chế Ottoman,
vào thế đối đầu với phe Đồng minh gồm Pháp, Nga, Ý, Anh,
Romania, Canada và Nhật Bản.
Mỹ gia nhập phe Đồng minh năm 1917
sau khi Đức đánh chìm nhiều tàu Mỹ,
trong đó có tàu du lịch hạng sang Lusitania,
chở hàng trăm hành khách Mỹ.
Không gì lột tả rõ sự kinh hoàng hơn chiến tranh chiến hào,
với mức độ hủy diệt và tàn sát chưa từng có.
Đến khi cuộc chiến kết thúc, đã có hơn 16 triệu người chết.
Biết bao binh sĩ đã chiến đấu anh dũng và hy sinh vì đất nước.
Tất nhiên, vẫn có ngoại lệ.
Tôi không nghĩ mình làm được. Tôi đã mất quá nhiều đồng đội rồi.
Tin tốt là giờ cậu không cần lo vụ giữ liên lạc nữa.
Này, nếu tôi một đi không trở về, tôi cần ông giúp một việc lớn.
Ông có thể... Ông có thể đưa lá thư này cho Greta của tôi không?
Tôi ư?
Tôi cần viết nốt mấy dòng nữa.
Tôi rất vinh hạnh. Cậu thật tốt khi tin tưởng giao cho tôi.
Nhưng cậu nhầm người rồi. Tôi vô trách nhiệm lắm.
Tôi làm mất đồ suốt.
Có một hôm, tôi tìm kính khắp nơi,
hóa ra tôi đeo nó trên đầu cả ngày.
- Tôi tìm hàng giờ liền. - Bom tới!
Nhất định phải là ông. Làm ơn.
- Tôi gửi bưu điện được chứ? - Không. Tôi cần ông trao tận tay.
Cô ấy sống ở đâu?
- Albuquerque. - Albuquerque? Cậu đùa à?
Cảm ơn, David. Tôi sẽ đi viết nốt.
Này. Albuquerque ư?
Sao cậu không nhờ Wojokowski ấy? Anh ta sống ở Santa Fe mà. Wojo!
- Ai thấy Wojo không? Thấy không? - Không, xin lỗi.
Không. Tôi vừa nói là rất nóng lòng được về nhà với Daisy của tôi.
Cô ấy là động lực.
- Hắng giọng thế là ý gì? - Ừ. Ừ thì... Trông cũng tạm.
- Ông không thấy cô ấy xinh? - Cũng được. Ừ.
- "Cũng được"? - Ừ, nếu cậu thích cô ấy.
- Cậu thích chứ? Thế là được rồi. - Có.
- Được. Nhưng ông không thấy xinh? - Được rồi.
Tôi sẽ đưa cô ấy đi xem phim nếu cô ấy bao. Không thì...
Không chắc lắm. Tôi không biết. Này, cô ấy không phải gu của tôi.
- Thế hả? - Ta đều có gu mà.
- Cô ấy là gu cậu. - Ừ. Gu ông là gì?
À. Ừ.
- Lại kiểu đấy. Sao ông... Tại sao? - Đôi khi tiếng động biểu cảm hơn.
Đồng ý thì khó lắm à?
Tôi hỏi, "Cô ấy có đẹp không?" Ông đồng ý là xong.
Ừ. Cậu làm tôi quýnh quáng nên lỡ nói thật.
Nếu cậu đến gặp tôi mười phút trước
và nói, "Này, lát nữa, tôi sẽ cho ông xem ảnh bạn gái tôi"
thì tôi đã có thể bịa ra một lời nói dối khiến cậu mát lòng.
Vậy là lỗi của tôi?
Tiếng đó nghĩa là gì?
Chắc chắn là vậy.
Được rồi, anh em.
- Đến lúc rồi. - Trung sĩ kìa.
Tôi cần các anh cầu nguyện và chuẩn bị xung phong.
Nghe lệnh của tôi, các anh sẽ đi qua chiến hào vào vùng đất chết.
Các anh sẽ lao qua cơn mưa đạn.
Rồi áp sát cứ điểm của lũ lính Đức và cuồng sát lũ khốn đó!
Ồ, chúng ta sẽ cuồng sát. Tôi chuyên cuồng sát.
Tôi là trùm cuồng sát đây.
Tất cả hô cuồng sát nào.
- Cuồng sát! - Cuồng sát!
Sẵn sàng tẩn Hoàng đế Đức một trận chưa?
Ôi, la, la, la! Tẩn đi...
Tẩn hắn đi! Tẩn lão Hoàng đế đi!
Xông lên!
Trèo lên! Vượt qua chiến hào! Nào anh em! Đi thôi!
Mời đi trước. Đi đi. Mời anh.
Đi nào, David, lên đó đi! Nào, đi tiếp đi!
Mẹ ơi.
Binh nhì David! Nhanh cái chân lên!
Nào anh em! Đi thôi!
Đi tiếp đi!
Binh nhì Wallace, thôi làm trò con bò, lên đường mau.
- Rõ, thưa sếp. - Chờ chút, trung sĩ.
Được rồi.
Tôi còn sống!
Chúa ơi! Tôi còn sống!
- Tạ ơn Chúa! - Chuyện gì vậy?
- Tôi bị trúng đạn. Tôi bị bắn.
Ở đâu? Tôi có thấy lỗ đạn nào đâu.
Viên đạn hẳn đã xuyên qua người tôi.
- Là phép màu. - Tôi sẽ gọi quân y.
Quân y? Không. Thôi. Đừng. Đừng làm phiền quân y.
Anh ta còn bận cưa chân tay. Nhiều việc phải làm.
Đừng gọi quân y.
Trông ông khỏe re.
Cậu biết chuyện gì xảy ra không?
Hình như có viên đạn sượt qua đầu tôi.
Ừ.
Và tôi đã bất tỉnh.
Ông có vẻ cực kỳ khỏe mạnh. Tỉnh táo.
Tôi đã chết. Tôi tưởng mình đã chết.
- Không trúng đạn? Mà lại chết. - Không.
Tôi cứ nghĩ đã sang thế giới bên kia.
Sang thế giới bên kia thì vẫn mắc kẹt trong tâm trí.
Ta vẫn là chính mình, kẻ mà ta chẳng ưa gì cho cam.
Nên thế giới bên kia chán ngắt.
Thế giới bên kia có tồn tại nhưng chả phải nơi tươi đẹp như cậu mong.
- Tôi đưa ra giả thuyết khác nhé? - Được.
Tôi nghĩ ông giả vờ bị bắn
và nằm đó trong khi chúng tôi hứng đạn.
Đó quả là điều xúc phạm nhất,
kinh tởm nhất mà tôi từng được nghe trong đời.
Sao cậu dám? Sao cậu dám hả?
Ồ, được. Tôi hiểu rồi.
Là vì điều tôi nói về Daisy phải không?
Ừ. Chắc chắn rồi.
Tôi đã suy nghĩ rất nhiều về chuyện đó
và tôi đã đánh giá lại toàn bộ tình hình,
và đánh giá của tôi quá sai.
Chả hiểu lúc đó tôi nghĩ gì. Cô ấy đúng là tuyệt sắc giai nhân.
Cậu biết mình may mắn thế nào không?
Tôi sẽ không chỉ đưa cô ấy đi xem phim và bao hết,
tôi còn đưa cô ấy đi ăn tối và bao trọn.
Tôi sẽ mua sâm panh, tiễn cô ấy về tận cửa.
Và nếu cô ấy mời tôi vào nhà thì hãy tin chắc là
- tôi sẽ chạy vào ngay. - Thôi. Quá đà rồi.
- Như thế là quá đà rồi. - Tôi sẽ...
Có cách nào sao ra
- một bức ảnh như thế không? - Không.
Vậy ông không giả vờ bị bắn rồi nằm dưới đất như một đứa trẻ?
Không hề. Làm gì có! Thôi nào. Tôi luôn sẵn sàng xông lên.
- Thật á? - Tôi yêu chiến tranh.
- Ông yêu chiến tranh? - Với tôi, đây mới là sống.
- Đây mới là sống này. - Phải.
- Tôi thấy đầy sức sống. - Ông biết không? Vừa khéo luôn.
Ông nên xung phong chỉ huy cuộc tấn công tiếp theo.
- Tôi lao lên, không phải chỉ huy. - Này, trung sĩ!
- Này, cái quái gì thế? Sao? - David muốn chỉ huy tấn công.
- Tôi không phải chỉ huy. - Xuất sắc.
- Tôi lao lên, không phải chỉ huy. - Không ngờ ông lại gan vậy.
- Tôi đâu có. - Có vẻ là ông có đấy.
Không, làm gì có. Cậu ta nói bừa thôi.
- Thể hiện bản lĩnh đi. Nào. - Tôi không... Gì cơ?
- Anh điên à? - Thôi nào.
Tôi không chỉ huy được.
Trước hết, tôi bị què và bụng dạ thất thường.
Binh nhì David, có vẻ tôi đã đánh giá thấp ông.
Của ông đây. Ông sẽ dẫn chúng tôi vào trận chiến.
- Cái gì? Tôi ư? - Đúng vậy.
Tôi không cầm cờ được. Ăn sáng no quá.
- Vớ vẩn. - Sao cơ?
Ông là người cầm cờ của trung đoàn.
- Cầm cờ? - Đúng vậy.
Thế chả khác gì cầm biểu ngữ ghi "Bắn tôi đi".
- Gì cơ? Đó là... - Đó là vinh dự.
Tôi không cần vinh dự. Tôi là người rất khiêm tốn.
- Cầm cờ đi. - Không. Anh cầm đi.
- Ông cầm đi! - Không.
- Trung sĩ muốn tôi xem tình hình. - Được rồi.
Đồ khốn! Cầm lấy cờ hoặc tôi thọc cái cán vào mông ông.
Được rồi.
Chúng bắn Wallace rồi!
Trao tận tay.
1/12/1955, Rosa Parks đi xe buýt về nhà ở Montgomery, Alabama,
khi bà từ chối nhường ghế cho một người đàn ông da trắng,
bà đã vi phạm luật của thành phố là bắt người da đen ngồi ở sau xe,
nhường các hàng ghế phía trước cho người da trắng.
Nhưng Rosa không chịu đi.
Bà bị bắt và hành động của bà đã truyền cảm hứng cho người da đen
tổ chức Tẩy chay Xe buýt Montgomery do Martin Luther King Jr. dẫn đầu.
Phong trào kéo dài hơn một năm
đến khi Tòa án Tối cao phán quyết phân biệt trên xe buýt là vi hiến.
Hành động của Rosa Parks ở xe buýt biến bà thành biểu tượng quốc gia
về phẩm giá, sức mạnh trong cuộc chiến xóa phân biệt chủng tộc.
Nhưng ít ai biết rằng trước đó bà đã từng thử làm vậy một lần.
ĐẠI LỘ CLEVELAND
Lên đi.
Xin lỗi.
Bác tài!
- Xuống ghế sau đi. - Không.
Tôi nói xuống ghế sau ngồi đi.
Và tôi đã nói không.
Tôi sẽ cho người bắt cô.
- Cứ làm thế đi. - Được rồi.
Thật đấy à? Thôi đi, nhé? Tôi đang ngồi thoải mái ở đây.
Cô này đứng dậy, tôi cũng phải đứng theo rồi cậu ta lách vào.
Lỡ cậu ta muốn ghế cạnh lối đi thì tôi sẽ ẩu đả với cậu ta.
Thật nực cười. Cô ấy ngồi đây rồi. Xuống sau đi. Đi nào. Di chuyển đi.
Cả cậu nữa. Anh, vào chỗ. Lái đi! Nhanh lên.
Ừ, anh đấy. Lái đi.
Ông thật tốt bụng.
- Bất bình thì phải nói thôi. - Đúng vậy.
Cô đi đâu vậy?
Đến chợ.
Đến chợ à.
Chắc mua nhiều lắm. Cô đi mua nhiều đồ à?
- Mua nhiều đồ sao? - Không.
- Cô định mua gì? - Rau củ. Một ít đào.
- Tên cô là gì? - Rosa.
- Tôi là Murray. - Rất vui được gặp ông.
Rất vui được gặp cô, Rosa. Tôi có bà dì tên Rosa.
Rất dễ mến. Và phải công nhận, bà ấy khá đẫy đà.
Bà ấy hay đùa mấy chuyện người lớn.
Có thể thấy nó kích thích trí tưởng tượng của cậu bé 12 tuổi.
- Về bà dì của ông à? - Đúng.
Bà ấy được gả vào nhà ông à?
Không. Em gái của mẹ tôi.
Cô giúp tôi một việc nhé? Tôi muốn cởi cái áo len này ra.
Cô kéo tay áo này nhé?
Thưa ông, nó... Người ông hơi đổ mồ hôi.
- Cảm ơn. Được rồi. - Được. Đỡ hơn rồi.
Cảm ơn. Để tôi hỏi cô câu này.
Cô đang ở nhà người khác và cái lưng cô rất ngứa.
Nếu cô thấy một cây gãi lưng, cô có dùng nó không?
Hay cô sẽ cọ mình vào góc và cố gắng tự...
Tự gãi?
- Không, tôi sẽ không dùng. - Phải rồi.
- Như dùng bàn chải của người khác. - Tôi không đồng ý nhé, Rosa.
Lưng đâu phải là miệng.
Thế nếu không có cây gãi lưng, cô biết tôi sẽ làm gì không?
Tôi sẽ vào bếp. Tôi sẽ lấy cái nĩa. Tôi sẽ vào nhà vệ sinh.
- Không. - Gãi lưng.
- Chúa ơi. - Rửa nĩa. Trả lại.
Và nói thật nhé, Rosa,
không có cảm giác nào đã hơn gãi lưng bằng cái nĩa.
Thế là xong. Vấn đề đã được giải quyết.
- Ông có gì để đọc không? - Không.
Chắc tôi nên mang sách lên xe buýt để đọc nhỉ?
Thay vì ngồi nhìn ngó xung quanh như kẻ ngốc. Tôi thích đọc sách.
- Ông sống một mình à? - Đúng vậy đấy, Rosa.
Tôi có rất nhiều cây cảnh.
Có điều chết gần hết vì tôi chả ngó ngàng.
Và tôi có một con vẹt đuôi dài biết kêu tên tôi.
"Murray! Murray! Murray!
Murray! Murray! Murray!
Murray sao rồi?"
- Ông thích giọng mình lắm hả? - Rất thích.
Rosa này. Paul Bunyan là ai? Mọi người có thích gã không?
Tôi chỉ biết gã to con.
Người ta nói không thể ăn tất cả các phần của tôm hùm.
- Nhưng tôi thấy thế không đúng. - Cái gì?
Chẳng bao giờ thấy bánh để nguội trên bệ cửa sổ như trong phim.
Và tin tôi đi, tôi đã nhìn vào rất nhiều cửa sổ.
Sao ông lại nhìn vào cửa sổ? Để tìm bánh ư?
Tối qua cô có xem Dragnet không?
Tôi nhìn ra hung thủ ngay từ phút đầu.
- Tôi hỏi cô một câu nhé? - Chúa ơi.
Nếu cô bị cướp,
cô thích bị người da đen hay người da trắng cướp hơn?
Câu hỏi hay. Nhỉ? Rất thú vị. Nghĩ mà xem.
Xét các khía cạnh xã hội học ấy.
Sao tôi lại muốn nghĩ về việc bị cướp chứ?
Tôi biết, nhưng giả sử cô phải nghĩ. Thú vị mà...
- Sao ông nghĩ về mấy chuyện này? - Tôi vừa nghĩ ra thôi.
- Ông có hay cầu nguyện không? - Tôi nghĩ việc đó phí thời gian.
Ta nên cầu nguyện cho suy nghĩ của ông.
- Cầu nguyện cho suy nghĩ của tôi? - Đúng.
Nó có thể cho ông chút bình yên và tĩnh lặng.
- Cô thấy tôi cần bình yên à? - Có.
- Điều gì khiến cô có ấn tượng đó? - Gần như mọi thứ.
- Được rồi. - Ta sẽ nhắm mắt lại.
- Tôi nhắm mắt rồi. - Nhắm mắt.
- Tôi nhắm rồi. Ừ. - Ôi, lạy Chúa,
hôm nay chúng con cầu nguyện cho ông Murray.
Xin hãy che chở cho ông ấy. Xin hãy ban cho ông ấy sự bình tâm.
- Vâng. - Để tâm trí ông ấy tĩnh lại.
Và giờ, Murray, ông có muốn chia sẻ gì với Chúa không?
- Ừ, có. Ừ. - Vâng. Mời ông tiếp lời.
Lạy Chúa, ngài hẳn phải biết
con chưa quan hệ khoảng tám năm nay rồi...
- Chúa ơi. - Ngài biết mà.
Nên có lẽ ngài có thể giúp con một chút.
Cử ai đó đến cho con. Con không kén chọn lắm đâu.
Thừa cân tí cũng được. Tất nhiên là đừng gửi voi cho con.
Nhưng thừa cân ở mức chấp nhận được vẫn ổn, con không bận tâm.
Một cô tóc đỏ thì hay.
Ngài biết đấy, con không... Vâng, tóc đỏ nhé.
- Rosa? Cô đi đâu vậy? - Tôi xuống ghế sau ngồi.
Nhưng cứ cầu nguyện đi, Murray. Nào, mọi người. Cho tôi vào.
Dù sao thì, như con đã nói, tóc đỏ. Thế thì tuyệt vời.
Thật đấy. Nhưng đừng có quá nhiều tàn nhang.
Thông dịch: Ma Thu Huyền