MAJORKA, MAJ 2024
A kto to? To jest homar.
Zsiusiał się?
Zobaczmy…
- Powiedziałeś im? - Jeszcze nie.
Chyba powinienem.
- Że kończysz karierę? - Pewnie powinienem.
A jakbyś jednak odzyskał…?
Teraz albo…?
Skoro musisz tam pojechać…
Gotowi?
Babcia zna się na rzeczy!
Żebyś wiedział.
Hej, mistrzyni z niej, co?
Czekaj.
Po Roland Garros powinienem zakończyć karierę.
Masz ochotę grać potem w turniejach?
Byłoby mi ciężko, mamo.
Nikomu o tym ani słowa, bo…
Nikomu! Jasne?
Trzeba pogodzić się…
z rzeczywistością.
Już nie…
Dłużej nie da się przedłużać…
tej zabawy.
Pociągnąłeś dłużej niż myślałeś.
Tak.
Pogodziłeś się z tym?
Nie wiem. Jestem, jaki jestem. Cóż dodać…
DWA TYGODNIE DO ROLAND GARROS
Nad cholerną siatkę, stary.
Nad cholerną siatkę.
Nie mogę chybiać. Nigdy.
Powrót na środek powinien być zbędny.
Dobrze gra, po czym nagle dwa marne uderzenia…
Kurczę, to powoduje…
TRENER GŁÓWNY
…że się nakręca i wtedy koniec.
Kurde, co tak wolno!
Cholera jasna!
Nie narzekaj.
- Koniec końców… - To mi w niczym nie pomaga.
Właśnie. Sam się wpędzasz w dołek, z którego nie wyjdziesz.
Wiem, że nie jest łatwo się tym cieszyć, ale spróbuj…
Musisz się odpowiednio nastawić na Paryż.
Nie wiesz, ile jeszcze przed tobą takich treningów.
To jest w tym piękne. Za cztery czy pięć lat wspomnisz o tym…
i będziesz żałować,
że nie możesz cofnąć czasu, bo się tym nie cieszyłeś.
A tych chwil nie da się zmienić.
PARYŻ, MAJ 2024
Minęło 715 dni,
odkąd Rafa Nadal po raz ostatni wkroczył na kort centralny w Roland Garros.
To będzie jego 19. występ.
Na pierwszym w 2005 roku miał zaledwie 18 lat.
Nie ma w dziejach sportu równie wyjątkowego związku,
jak ten między Rafą Nadalem a kortem, na którym wygrał 14 razy…
Rafa!
Oby nie po raz ostatni.
ROLAND-GARROS, PARYŻ
SIEDEM DNI DO PIERWSZEGO MECZU
Takie trafiaj!
- Trzymaj poziom. - Tak.
Przez całą karierę
Rafa był wobec siebie surowy.
GŁOS CARLOSA MOYI, TRENERA GŁÓWNEGO
Wtedy próbujesz być jego przyjacielem, a nie trenerem.
Były to lata trudne, skomplikowane.
Nawet gdy nie byłem częścią jego ekipy,
rozumiałem, przez co przechodzi.
ROLAND GARROS 2015, ĆWIERĆFINAŁ
Najgorszym rokiem był 2015.
Po raz pierwszy w karierze
nie wygrałem turnieju podczas sezonu na mączce.
Brakowało mi energii, zdolności koncentracji…
Coś ewidentnie zgrzytało.
Wchodziłem na kort z myślą:
„Zobaczymy, jak to się potoczy”.
- Dawaj, Rafa! - Rafa!
Do boju, Rafa!
Zawsze mierzył się z lękami…
ŻONA RAFY
…ale nigdy tak mocno jak wtedy.
Pamiętam, że nie potrafił się skupić.
Podrzucał piłkę i jej nie widział.
Straciłem kontrolę.
Aut.
Musi kończyć takie zagrania, jeśli chce się liczyć.
Pomyślałem sobie, że się ośmieszam.
Nie trafił.
Kolejny błąd Nadala.
Ten mecz odzwierciedlał
moje życie codzienne od wielu miesięcy.
- Błąd! - Gem, set, mecz dla Đokovicia.
Król mączki został zdetronizowany na Roland Garros.
Dobiegła końca jego dominacja. Odpada w ćwierćfinale.
Po 70 zwycięstwach i tylko dwóch porażkach w Paryżu
Nadal spadł na 10. miejsce w rankingu ATP.
W poniedziałek może spaść na 11., jeśli Tsonga…
Byłem bliski zrobienia sobie przerwy od tenisa.
Męczyła mnie moja codzienność.
Ale Toni nie był…
Powiedzmy, że nie był fanem urlopów.
MAJORKA, LISTOPAD 2015
Wierzył, że najprostszą drogą do odzyskania formy
była dalsza gra w tenisa.
Zawsze powtarzam: „Nikt nigdy nie grał lepiej dzięki odpoczynkowi”.
WUJ I TRENER RAFY
Odpowiedzią na porażkę jest trening.
Jeszcze raz.
Ciężki trening?
To o wiele trudniejsze niż mecz.
To ci gwarantuje, że na korcie zawsze jesteś gotowy.
Albo i nie.
FIZJOTEURAPEUTA RAFY
Rozmawiałem z Tonim.
Powiedziałem mu, że Rafa potrzebuje więcej odpoczynku.
Musi się odciążyć…
Toniemu chyba się to nie spodobało.
Odparłem tylko:
„Musimy więcej pracować”.
Nieodmiennie uważał, że próby chronienia Rafy
osłabią go jako zawodnika.
Mnie martwił jego stan psychiczny.
To naczynia powiązane.
W życiu codziennym nieustannie zmagał się z tymi lękami.
Pamiętam, że w owym czasie zawsze musiał mieć ze sobą wodę.
Nie wsiadłby do auta bez butelki wody.
Czuł, że się dusi.
Jeśli nie trzymałem w ręku butelki, nie mogłem przełknąć śliny.
Moje gardło wysychało
i dusiłem się własną śliną.
Wiedziałem, że to niepokój,
ale nie mogłem znaleźć rozwiązania.
US OPEN 2016, CZWARTA RUNDA
Tym uderzeniem nie pokonał siatki.
Wmawiałem sobie, że czuję się lepiej,
ale tak nie było.
Nie mogłem.
Można słusznie argumentować,
że Nadal nie jest tym tenisistą, co kiedyś i już nigdy nie będzie.
Lęk po prostu jest.
Nie przywiązywałem do tego wagi.
Uznałem, że wystarczy dalej pracować i poradzimy sobie z tym.
Rafaela Nadala znów ominie ćwierćfinał.
Kolejny zawód dla Nadala.
Długi spacer korytarzem, w którym doznał już smaku zwycięstwa.
Te dwa lata były najtrudniejsze w mojej karierze.
Później musiałem zwrócić się…
do psychiatry.
Twierdził, że to zapewne wynik
tylu lat intensywnej presji
i życia w ciągłym stresie.
Nie miałem złej zawodowej relacji z Tonim,
ale mój umysł chyba potrzebował
usłyszeć innego przekazu.
W końcu doszliśmy do wniosku,
że konieczne jest wciągnięcie kogoś innego do ekipy.
To tata zadzwonił do Toniego.
Sam nie byłbym w stanie.
To było ciężkie uczucie i bardzo trudna decyzja.
Bo wierzyłem…
W głębi duszy czułem,
że włączeniem kogoś innego do zespołu skrzywdzę Toniego.
Kiedy robisz wciąż to samo,
być może nadchodzi moment, żeby coś zmienić.
Toni to mój brat, ale…
na pierwszym miejscu jest mój syn.
OJCIEC RAFY
Toni nie był zachwycony,
ale uważaliśmy, że to pomoże Rafie.
Wtedy pojawił się pomysł ściągnięcia…
Carlosa.
Jako dziecko podziwiałem Carlosa.
MAJORKA 1997
JESTEŚMY Z TOBĄ, CARLOSIE
Jako pierwszy Hiszpan był numerem jeden w rankingu ATP.
Pochodzi z Majorki.
Co myślisz, gdy widzisz Carlosa Moyę?
Chciałbym być taki jak on.
Byłem młodziutki, jak wyruszyłem w trasę.
Jedyną osobą, którą znałem, był Carlos.
Uścisk dłoni?
- Właśnie. - O tak.
Zawsze czułem, że Carlos chce dla mnie jak najlepiej.
Grasz teraz?
Był dobrym człowiekiem. Skromnym, cichym…
Zawsze starałem się mu pomóc i udzielać rad, gdy pytał…
- To się podnosi. - Tak?
Podnosi się, gdy gram.
Trzeba tam przykleić czerwoną taśmę.
Wiedziałem, że jest w stanie pokonać każdego na trasie.
Mowa tu o czwartym najlepszym graczu na świecie.
Gra z 16-latkiem i nie nadąża z uderzeniami.
- Aut! - Udało mu się!
Co za przełomowy moment dla Nadala.
Było jasne, że mnie przebije, ale…
nigdy nie chciałem go hamować albo ściągać w dół.
Musisz skręcić w lewo.
Dokąd on jedzie?
Ej, w lewo!
Drań!
Kiedy postanowił, że mam dołączyć do ekipy,
trochę mnie tym zaskoczył.
MAJORKA, GRUDZIEŃ 2016
Zjadłem z nim kolację w Palmie i rozmawialiśmy przez trzy godziny.
Opowiadał o tym, co jego zdaniem jest mi potrzebne i co on wniesie.
Od dwóch lat nie wygrał Wielkiego Szlema.
Powiedziałem mu, że mógłby znów je wygrywać
i stać się numerem jeden.
Po spotkaniu byłem przekonany,
że decyzja o włączeniu go do ekipy była słuszna.
Carlos dołączył do nas z końcem roku.
Koncepcja była taka, że Carlos i Toni będą współpracować.
Ostatecznie zrozumiałem,
że jeśli wyniki nie są satysfakcjonujące,
taka zmiana, której chce Rafa, może być korzystna.
Miał 30 lat, gdy dołączyłem.
Musiał oduczyć się pewnych rzeczy, które już dopracował.
Zmieniliśmy trochę system treningowy.
Wierzył, że trzeba nieco skrócić treningi
i bardziej skoncentrować się na tym, co jest mu potrzebne.
Zawsze nam mówiono,
że Rafa musi często grać, żeby nabrać pewności siebie.
Ale to wybitny gracz i uważałem, że nie potrzebuje tylu meczów.
Wczesne rundy Wielkiego Szlema mogą służyć do znalezienia rytmu gry
i nabierania pewności siebie.
Naszym pierwszym turniejem był Australian Open.
„Cieszę się, że znów mogę rywalizować”, stwierdził Rafa Nadal.
To był ciężki okres.
Nie pozbył się wujka Toniego, ale to była decyzja Rafy.
Chciał włączyć Carlosa.
Media i opinia publiczna oceniły…
FIZJOTERAPEUTA RAFY
…że to Carlos przejął pałeczkę.
Był silny psychicznie, wierzył w siebie.
Takiego Rafę chcieliśmy oglądać.
Od samego początku 2017 rok wiedzieliśmy, że wrócił.
DZIENNIKARZ RADIOWY I AUTOR
Nigdy nie widziałem nikogo,
kto tak wierzyłby w Rafę
jak Charlie Moyá.
Dajesz!
Nieraz przed meczem mówiłem mu:
„Pamiętaj, kim jesteś.
Przypomnij rywalom, z kim się mierzą.
Twoje osiągnięcia już są niebywałe.
Niech poczują ciężar twoich dokonań”.
Dziesiąty tytuł w kieszeni.
Król mączki odzyskał tron.
Potem zmieniła się jego perspektywa.
Chyba zrodziła się myśl…
że znów jest tym Rafą Nadalem, którym był przed laty.
Trzymaj tak…
PARYŻ, MAJ 2024
Doskonale.
A teraz do góry z większą siłą. Będzie ciężej.
CZTERY DNI DO PIERWSZEGO MECZU
Niesłychane: 6000 osób obserwuje, jak Rafa Nadal trenuje.
Mam ciarki.
Rafa!
Olé!
Trzymaj się, stary, i znajdź sposób.
Znajdziesz go.
Wszedł potrenować na kort,
a widownia szaleje
i go dopinguje…
Coś pięknego, nie?
Po czymś takim miałby chcieć rzucić tenis?
Punkt po punkcie, Rafaelu.
O to chodzi.
Dajesz.
Świetnie. Jakościowa gra.
Dobry trening Rafy.
Nadal trenuje po trzy godziny dziennie
i wygrywa każdego seta.
- Daj buziaka. - Buziak.
- Przytul tatę. - Przytul tatę.
- Jest spocony. - Nie…
Przytul tatę.
Klamka już zapadła, że to twój ostatni French Open?
Wszyscy tak zakładają,
ale nie wiem, czy podjąłeś już taką decyzję.
Może ostatni.
Może nie. Ale…
Pożyjemy, zobaczymy.
Logiczną decyzją byłaby emerytura,
ale zasmuciłoby mnie, gdybym nawet nie miał okazji spróbować.
„Moje ciało wzmocniło się w ciągu ostatnich kilku tygodni.
Moja rodzina się cieszy. Raduje mnie sama możliwość gry…
Stąd nie powiem stanowczo, czy to mój ostatni Roland Garros”.
Tak sobie radzę.
TRZY DNI DO PIERWSZEGO MECZU
Dzień dobry wszystkim.
Dziękuję i witam na Roland Garros,
w tym legendarnym obiekcie.
Odbędzie się tu losowanie drabinki turniejowej.
Bardzo ważne losowanie.
Już w pierwszym meczu może stanąć do walki z każdym.
Losowanie trwa. Teraz rozstawieni zawodnicy.
Ale już jest ciekawie.
- Totí, totí… - Tak?
Uwielbiasz „totí, totí, totí”.
Stawiam, że będzie ćwierćfinał, ale jeśli zagra z Alcarazem…
Nie wiadomo, z kim zagra.
Rozstawieni z numerem trzy i cztery. Marie-Jo?
- Numer cztery. - Alexander Zverev.
Wiadomością dnia
jest pech Rafy Nadala
w losowaniu Roland Garros.
Wystartuje przeciwko Zverevowi, numerowi cztery na świecie…
- Niezłe losowanie, co? - Jest, jak jest.
Łatwe losowanie.
Zverev.
- W pierwszej rundzie? - Tak.
Wiadomo, że nie tego chciałeś.
- Jak to przyjął? - Dobrze.
GŁOS MARCA LÓPEZA, TRENERA
Przyjechał wygrać turniej.
Rafa!
Jesteś najlepszy.
Uwielbiamy cię we Francji.
MAJORKA 2017
Miło jest znów widzieć na korcie prawdziwego Nadala, prawda?
Sądzę, że Nadal ponownie może zawalczyć o miano numeru jeden.
Włączenie Carlosa do ekipy
początkowo się sprawdzało.
Pewnego razu trenowaliśmy w Manacor. Toni miał wykład za granicą.
Ktoś sprawdził telefon,
a tam było oświadczenie Toniego.
Od następnego sezonu Toni Nadal nie będzie trenować Rafy…
Prasa podała,
że kończy ze mną współpracę i to będzie jego ostatni rok.
Cóż…
Tak się dowiedzieliśmy.
Rafa nie wiedział, ja też nie. Nie puścił pary…
Dowiedzieliśmy się z prasy.
Nie taki był mój cel, kiedy zaprosiłem Carlosa do ekipy.
To nie był układ: „Carlos wchodzi, Toni out”.
Rozstaje się z wujem Tonim.
Trenował go przez ile lat?
- 27 czy 28 lat. - 27 czy 28 lat.
Normalne byłoby, gdyby najpierw powiedział nam,
a potem prasie,
ale pewnie miał swoje powody.
Ja na to: „A co niby mam zrobić?”.
Lubię czuć się przydatny.
Nie pasowała mi sytuacja, w której czułem,
że mój wkład jest marginalny.
Stąd decyzja odejścia.
To pewnie był dla niego szok.
Nie sądzę.
- Nie? - Nie.
To był…
dla mnie lekki szok.
Toni był moim wujem, prawda?
Miał na mnie większy wpływ
niż ktokolwiek inny.
Po części przerażało mnie,
jak będę funkcjonować bez Toniego.
FINAŁ US OPEN 2017
W 2017 roku
wygrałem US Open.
Byłem pierwszy w rankingu ATP.
Myślę, że ewoluował
i nieco zmienił sposób, w jaki siebie postrzega.
Moim zdaniem
to tłumaczy jego sukcesy po trzydziestce.
W jakiejś mierze spotęgowało to jego pewność siebie.
Błąd!
Gem, set i mecz dla Nadala.
Siedemnasty tytuł wielkoszlemowy.
Ostatnie lata swojej kariery czułem się bardziej wyzwolony.
Było mniej presji niż przy Tonim.
Doszedł do tego, bo nieco spuścił z tonu
i nauczył się włączać rozrywkę w codzienną rutynę.
Był dojrzalszy.
W wieku 30 lat wiesz, kim jesteś.
Poniekąd przestałeś być dzieckiem.
Mieszkał z rodzicami aż do…
bodajże 2018 roku.
Pewnie mieszkałby z nimi jeszcze dłużej,
ale…
To ja zaproponowałam, abyśmy razem zamieszkali, a on zapytał:
„Dlaczego?”.
Bałem się…
tej decyzji.
Ale jak już do tego doszło,
było w porządku.
Była kobietą, z którą chciałem założyć rodzinę.
Niewątpliwie była dla mnie wielkim oparciem.
Tamte lata kariery były radosne.
Cieszyłem się z tego, że rywalizuję na najwyższym poziomie.
Rafa Nadal ma ich już 18.
Piąty Wimbledon dla serbskiej gwiazdy.
Novak Đoković ma 16 tytułów. Roger Federer 20.
Niebywałe, że grają w tenisa na tak wysokim poziomie.
Są w szczytowej formie, grają na każdej nawierzchni
i wygrywają każdy Wielki Szlem. Rety, co za wspaniałe czasy.
Ale dociera do ciebie, że to się nie dzieje w próżni.
Grają dalej, bo nawzajem siebie motywują.
„Kurde, gość wygrywa kilka szlemów rocznie,
choć bliżej mu do czterdziestki niż trzydziestki. Czemu nie ja?”
Trzy sety do dwóch.
Jest mistrzem US Open!
Po raz pierwszy
różnica między Nadalem a Federerem to jeden tytuł.
Są maksymalnie skupieni.
Rafael Nadal serwuje po 13. tytuł Rolanda Garrosa
i 20. tytuł Wielkiego Szlema.
Gem, set i mecz dla Nadala.
W 2020 roku Rafael Nadal zdobywa 20. tytuł.
Pokonał swojego wielkiego rywala, Novaka Đokovicia.
Cud w Melbourne.
Nieprawdopodobny powrót znad przepaści i 21 tytułów wielkoszlemowych.
Najlepszy zawodnik wszech czasów.
Czułem się znakomicie.
Chciałem za wszelką cenę grać dalej.
Ale po finale Australian Open
ciało odmawiało mi posłuszeństwa.
MAJORKA, LUTY 2022
Zaczekajcie.
Dbaj o tę nogę.
- Jak poszło? - Rafa, jak poszło?
Nie wiem. Dowiemy się za kilka dni.
- A twoje wrażenia? - Dobrze czy źle?
Nic nie czuję.
Szczerze mówiąc, wszyscy byliśmy zaskoczeni,
że zdołał grać tak długo.
Przez lata postępowała degeneracja stopy.
LEKARZ RAFY
W końcu stopa odmówiła dalszej współpracy.
To były trudne miesiące.
Trafił!
Uczeń w końcu pokonał mistrza.
Zagrał w Madrycie
i przegrał.
Zagrał w Rzymie
i przegrał.
- Problem ze stopą. - To go chyba powoli wyniszcza.
Przyjechał na Roland Garros pełen wątpliwości.
Mistrz Wielkiego Szlema, 13-krotny zwycięzca Roland Garros,
Hiszpan Rafael Nadal!
Ból nigdy nie ustępował.
Podejrzewam, że wszyscy myśleli o tym,
że moja kariera chyli się…
ku końcowi.
Było jasne, że ciało odmawia mu posłuszeństwa.
Wyjątkowo nieudany dropszot Nadala.
Jordan Thompson nie omieszkał skorzystać.
Cierpiał podczas pierwszego meczu,
ale zdołał jakoś wygrać.
Przed meczem
dałem mu znieczulenie, żeby mógł grać.
Ale potem powiedział:
„Ángel, nie wiem, jak mielibyśmy ciągnąć ten turniej.
Cierpię”.
Jego stopa przestała reagować na kurację.
Po zejściu z kortu
tata musiał mnie zanieść
na plecach do pokoju.
Bardzo mnie bolało.
Nie zmrużyłem oka.
Nawet na minutę przez całą noc.
Cały czas myślałem.
Wczesnym rankiem zadzwoniłem do Ángela
i zapytałem go,
czy możliwe jest znieczulenie nerwu czuciowego
bez wpływania na nerw ruchowy.
Odparł, że możemy spróbować.
Z medycznego punktu widzenia
dobiliśmy do pewnej granicy.
Mógł zerwać ścięgno.
Dali mi zastrzyki tutaj, tutaj i tutaj.
W nerwy, które obsługują całą powierzchnię stopy.
Nie wiedziałem, czy to zadziała.
Ale wyszedłem i zagrałem.
Na ten mecz czekaliśmy.
ĆWIERĆFINAŁ
I oto nadszedł ten moment.
To ich 59. starcie.
Wiedzieliśmy, że podjął radykalne kroki, aby móc grać.
Nic nie czuł. Miał zdrętwiałą stopę.
Ryzykowne, prawda? Nie mieć żadnego czucia.
Stopa skręci w złą stronę i nawet o tym nie wiesz.
No dalej!
Wiedział, że ból nie ustąpił.
Ale jasno oznajmił mi,
że jeśli wesprę go na tyle, żeby mógł rywalizować,
da z siebie wszystko. I tak też zrobił.
Z Rafą każdy mecz jest „na życie lub śmierć”.
Na korcie okazywał niewiarygodną determinację.
To był niesamowity mecz.
Zrobił to! Rafa Nadal!
Dotarł do półfinału Roland Garros.
Nie czuje stopy i wygrywa?
KOMENTATOR TENISOWY
Co jeszcze mi powiecie?
Zagra z zawiązanymi oczami i też wygra?
Bez przesady!
FINAŁ
Rafa jest o krok od zdobycia 14. tytułu
na Roland Garros.
Dał z siebie wszystko.
Nie oszczędzał się.
Jestem przekonany, że Rafa wszedł na kort z myślą,
że to będzie jego ostatni mecz.
Bo inaczej nie wiem,
jak to byłoby fizycznie możliwe.
Największy staje się jeszcze większy.
Człowiek, który rutynowo dokonuje cudów,
znów zapisuje się w annałach.
Nie wiem, czy to był cud, ale blisko.
Rafa!
Przeszedł wiele, aby to osiągnąć.
Będę szczery:
napisałem już tekst o końcu jego kariery. Nie ja jeden.
Miałem go na komputerze. Podszedł do mikrofonu.
Tłum spodziewał się czegoś. Dziennikarze tym bardziej.
Już nas świerzbiło, żeby wysłać przygotowane artykuły.
Nie wiem, jaka czeka mnie przyszłość,
ale nie ustanę w walce.
Bardzo dziękuję. Dziękuję wszystkim.
„Usuń”.
Albo „zapisz na później”.
To był znak, że zamierza walczyć do gorzkiego końca.
Czy żałujesz, że nie zakończyłeś kariery
po Roland Garros 2022?
Oczywiście, że nie.
Dlaczego niby?
Nigdy nie chciałem przestać grać.
Zawsze pragnąłem walczyć dalej.
Dla mnie to proste.
Sprawdzam swoje granice.
PARYŻ, MAJ 2024
DZIEŃ MECZU
Zverev jest pewny siebie i…
To typ zawodnika, który…
- Nie, mówię ci… - To będzie cudowny dzień.
Dzięki, Rafa!
Kochamy cię!
Rafa!
W ogóle nie narzekał.
- Na co? - Na ciało.
O nie.
- Nie wiem, czy to dobrze. - Na nic się nie skarżył.
Wydaje się spokojny.
Chodźmy do taty.
Tata.
Jedna rakieta. Ale tylko jedna.
Jest szaro i bardzo mokro,
ale czeka nas wspaniała gra w tenisa.
Jeśli istnieje turniej,
dla którego warto dać z siebie wszystko, a nawet umrzeć,
jest to Paryż.
Jego szanse na zwycięstwo są niewielkie.
Rafę czeka trudne starcie.
Jego ciało przez te lata wiele przeszło.
Z 14 tytułami Roland Garros
w latach 2005, 2006, 2007, 2008, 2010,
2011, 2012, 2013,
2014, 2017,
2018, 2019, 2020
i 2022,
Rafael Nadal!
W Paryżu nie wolno spisywać na straty Rafaela Nadala.
Dajesz!
Zamknięto dach nad kortem Chatrier.
Wzmocni to tylko kakofonię dźwięków.
Widać nerwy, ale chyba jest dobrze.
Świetny start Zvereva.
Rafa Nadal nie przegrał seta na treningu.
W meczu o stawkę przegrał otwierający set.
Nie do wiary.
Będzie lepiej. Zobaczysz.
No, Gus. Trochę wiary.
Mimo wszystkich przejść w mojej karierze,
tylu przerw w grze,
tego wrażenia, że to już koniec,
zawsze…
Zawsze byłem zdeterminowany, żeby walczyć.
- Dalej, Rafaelu! Uwierz! - Dajesz!
Świetnie!
Nagle nabrał rozpędu.
Dalej, uporządkuj grę!
Dajesz!
Co za punkt. Cztery break pointy z rzędu Nadala.
Już to widzi.
- Uwierzył. - Tak.
Co za zwrot akcji…
Kolejne zabójcze zagranie.
Dojdzie do tie-breaka.
Nadal zgarnia punkt!
Człowieku!
Dajesz!
Daj popalić!
Nadal nigdy się nie poddaje.
Zverev znowu dobrze to odczytał.
Nadal w tarapatach.
Druga piłka setowa dla Niemca.
- Dwa sety do zera dla Zvereva. - Zverev prowadzi dwa do zera.
Ciekawe, na jak długo starczy mu sił.
Chyba jest zmęczony.
Bardzo zmęczony.
Nigdy bym nie uwierzył, że jako 37-latek
wciąż będę grał w tenisa.
Wiem, że nie muszę niczego nikomu udowadniać.
Sobie też nie.
Ale nie umiem przestać.
To część mnie.
Taki jestem.
Aut!
Gem, set i mecz dla Zvereva.
Możliwe, że ostatni taniec Rafy Nadala na Roland Garros kończy się porażką.
A teraz wyszło słońce.
Wyszło słońce!
Rafael Nadal!
Czy wróci? Nie wiadomo.
Zostawia po sobie niebywałą spuściznę. To czternastokrotny mistrz Roland Garros.
Co zrobił tata? Wiesz, co zrobił, Rafelet?
Plum, plum.
Tata zrobił tak.
W każdym razie…
Ciężko będzie pobić ten rekord.
- Trudno go pobić? - Tak.
Myślę, że trudniej będzie pobić ten rekord
niż 24 Wielkie Szlemy Đokovicia.
Zgadza się.
Nigdy nie wiadomo. Jakbym miał obstawiać,
dłużej zajmie
pobicie rekordu 14 tytułów Roland Garros niż 24 Wielkich Szlemów.
Nie jest twardy.
Guz nie jest twardy.
Jest miękky. Zrób tak.
Czujesz? Opuchlizna nie jest twarda, tylko miękka.
Masz tam kosmitę.
TRENER
Sądzi, że złym pomysłem będzie upierać się przy US Open.
Też średnio to widzę.
Ładnie tu.
Jest ślicznie.
Kiedy pojechał w tym roku na Roland Garros,
sądziliśmy, że to pożegnanie.
Ale poczuł się dobrze na treningu
i zaczął się zastanawiać, czy nie pocisnąć dalej.
BÅSTAD, SZWECJA, LIPIEC 2024
Ale w głębi duszy myślałam sobie:
„Jak długo jeszcze możemy tak żyć?”.
Sądzę, że on lubi cierpieć…
GŁOS RAFAELA MAYMÓ
…bo to dla niego wyzwanie, aby te trudy pokonywać.
Ale pod koniec kariery
nie przezwyciężał już tego cierpienia.
Cierpiał dla samego cierpienia.
Sądzę, że to ostatecznie zgasiło w nim ten płomień.
FINAŁ SWEDISH OPEN
Dziś finał w Båstad.
Od kilku meczów nie do końca jest sobą.
Sprawiał wrażenie pokonanego.
Jest dosyć wolny.
Potrzebował chyba dotrzeć do momentu,
w którym bolało go obserwowanie, kim się stawał.
Musiał poczuć ograniczenia.
Doświadczył tego, że piłki, do których kiedyś dobiegał i wykańczał,
są poza jego zasięgiem.
Spostrzegł, że poziom gry, który kiedyś był dla niego stanem naturalnym,
stał się nieosiągalny.
Gra, set i mecz dla Borgesa.
Rafa napisał do nas
kilka godzin po porażce w Båstad.
Wiadomość brzmiała: „Ekipo…
Raczej stronię od takich rzeczy,
ale dziś poczułem się wyzuty z sił.
Przepraszam was za dzisiejszy mecz.
Nie zdołałem wykrzesać z siebie energii, żeby zawalczyć czy nawet spróbować.
Podczas meczu postanowiłem zakończyć karierę.
Dziękuję wam za wszystko.
Przepraszanie na tym etapie kariery mija się z celem,
ale robię to, bo tak czuję.
Ściskam was wszystkich”.
Po starciu zamknął się w łazience.
Był w marnym stanie.
We krwi ma waleczność.
Jednak wtedy, w Båstad, dotarło do niego, że po prostu
nie da już rady.
Co powiedział, że poczułaś, że to koniec?
Te słowa. „Muszę zakończyć karierę”.
Nie „chcę”.
„Muszę zakończyć karierę”.
Wyjaśnił dlaczego? Niczego nie dodał?
To było oczywiste.
Nie poznawał siebie na korcie.
Wtedy pojął, że nic już mu nie pozostało.
MAJORKA, PAŹDZIERNIK 2024
W pewnym sensie słowa „kończę karierę”,
oznaczają „poddaję się”.
Przestajesz być tym, kim byłeś przez większość swojego dorosłego życia.
Wracasz do bycia zwykłym człowiekiem.
Witam wszystkich.
Chciałbym się z wami podzielić czymś,
co sobie wyobrażałem
i nad czym od dawna myślałem.
PUCHAR DAVISA, LISTOPAD 2024
Zdecydowałem, że finał Pucharu Davisa
będzie moim ostatnim turniejem jako zawodowy tenisista.
Rafa!
Nigdy nie porzuciłem nadziei, że mój stan się poprawi,
jak to już bywało wiele razy w mojej karierze.
Ale tym razem jest inaczej.
Trzeba zadać sobie pytanie:
„Dlaczego mam dalej grać?”.
PÓŁ ROKU PÓŹNIEJ
ROLAND GARROS, MAJ 2025
Witamy na ceremonii zorganizowanej
w hołdzie Rafaelowi Nadalowi.
Byłbym bardzo nieszczęśliwy,
gdybym poczuł, że nie walczyłem do końca.
Tego zawsze najbardziej się obawiałem.
Teraz już niczego się nie boję.
Dziękuję.
„ZWYCIĘSTWO JEST DLA NAJWYTRWALSZYCH”
Trudno wybrać kogoś jako pierwszego, ale Toni…
To dzięki tobie tu jestem.
Dziękuję, że poświęciłeś mi dużą część swojego życia
i że chciałeś mi towarzyszyć.
Trenowałeś mnie, rozmawiałeś ze mną, stosowałeś fortele,
sprawiałeś, że cierpiałem i się śmiałem, i zmusiłeś do odkrywania swoich granic.
Na naszej drodze nie zawsze było łatwo,
ale bez wątpienia było to tego warte.
Osiągnąłem swój cel,
czyli dałem z siebie wszystko.
Kończę swoją karierę w zgodzie ze sobą.
Całkowicie zadowolony z przebiegu mojej kariery.
ROLAND GARROS, SINGIEL MĘŻCZYZN
Dobra.
Rafael Nadal spędził rekordowe 912 tygodni w pierwszej dziesiątce świata.
Blisko 18 lat.
Jako jedyny tenisista w historii sportu
był numerem jeden na świecie w trzech różnych dekadach.
Jego 14 tytułów French Open to rekord w jednym turnieju Wielkiego Szlema,
a 112-4 to najlepszy bilans zwycięstw w pojedynczym turnieju w dziejach.
Napisy: Przemysław Stępień