MONOLITH FILMS PRZEDSTAWIA
To opowieść oparta na relacjach tych, którzy przeżyli.
I tych, którzy nie zdołali.
Adolf Hitler nie żyje.
Naczelne dowództwo armii niemieckiej pogrążone jest w chaosie.
Na świecie zginęło 70 milionów ludzi;
więcej niż w jakiejkolwiek innej wojnie w dziejach ludzkości.
7 MAJA 1945 ROKU
OSTATNI DZIEŃ WOJNY W EUROPIE
Z drogi!
Ostrożnie, Hans.
Proszę zatrzymać auto.
Ma pan chusteczkę?
Nie.
Eddo, będziesz dzielna?
Pokaż ręce!
- Jezu, Hermann Göring. - Kto?
Drugi po Hitlerze.
Kandydat na führera.
Panowie...
Oficjalnie się poddaję.
W samochodzie są bagaże.
Co powiedział?
Żebyśmy wzięli jego bagaże.
WASZYNGTON
Sędzia Jackson?
O ile ma pan zasadny powód, żeby budzić mnie o trzeciej w nocy.
Złapali Göringa, żywego.
- Gdzie? - W Austrii.
- Co z nim zrobią? - Oto jest pytanie.
- Mogę wejść? - Nie.
- Pada. - Widzę.
- Rozstrzelają go? - Nic o tym nie wiem.
- Zamierzali. - Tak. Churchill i Roosevelt
- podpisali rozkaz. - Pan się sprzeciwił.
Jako sędzia krzywo patrzę na egzekucje bez procesu.
O tym chcę porozmawiać.
Niewykonalne.
- Wciąż to powtarzasz. - Bo się nie da.
Dlaczego?
Nie ma precedensu.
Ani podstaw prawnych dla zarzutów.
Nigdy nie sądzono zbrodniarzy wojennych poza ich krajem.
Zgodnie z prawem międzynarodowym nie można narzucać innemu państwu,
- co ma robić. - Elsie...
Co innego postawić ich przed niemieckim sądem.
Ale ty chcesz ich sądzić w jakiejś prawnej próżni,
na podstawie nieistniejących precedensów i a priori.
To jakieś cztery powody.
- Naleję ci drinka. - Nie chcę.
To doleję sobie, a tobie na pokaz.
Kogo chcecie sądzić?
Niemieckich dowódców? Szeregowców?
- A sędziów od ustaw rasowych? - To oczywiście do ustalenia.
Gdy już ustalicie, jakie im postawicie zarzuty?
Wszczęcie i prowadzenie wojny ze światem.
I Stany Zjednoczone mają być oskarżycielem?
- Tak. - Wobec Niemiec,
które nas nie zaatakowały.
Załóżmy, że to wykonalne. Nie chcesz wiedzieć, co bym zrobił?
To musiałby być...
międzynarodowy wysiłek.
Z udziałem wszystkich aliantów. Stanów Zjednoczonych,
Wielkiej Brytanii, Francji, ZSRR.
Bez Rosjan się nie da. Czterech międzynarodowych sędziów.
- Trybunał. - Właśnie.
Świat musi poznać ich czyny.
Koszmar logistyczny.
Wiem.
Ale trzeba to zrobić.
BAD MONDORF, LUKSEMBURG
Proszę wybrać kartę.
Niekoniecznie.
HERMANN JUŻ GO NIE POTRZEBUJE
To poprosić mnie.
Proszę wybrać kartę.
A teraz, żebym ją zapamiętał i włożył z powrotem.
Proszę ją zapamiętać i włożyć z powrotem.
Trzeba przetasować.
Co teraz?
Miałem trójkę pik.
- To sztuczka? - Proszę odwrócić górną.
Kim pan jest?
Psychiatrą.
- Po co jedzie pan do Mondorf? - Sam chciałbym wiedzieć.
Wysyłają was na tajne misje?
Mnie pierwszego.
Co pan zrobił z tymi kartami?
Nic.
Pani jest świetnym magikiem.
Doktor Kelley?
Sierżant Howie Triest. Zawiozę pana do komendanta.
- Kibic Tigersów? - Tak.
Może się gdzieś spotkamy.
O rany. Kto to?
Atrakcyjna kobieta.
- Komendant, mówił pan? - Pułkownik Andrus.
Co mam tu robić?
Myślałem, że wojna skończona.
Nie potrafię powiedzieć.
Nie potrafi pan czy ktoś panu zabronił?
Nie wiem.
Jestem tylko pana tłumaczem.
Po co mi tłumacz?
Zobaczy pan.
GRAND HOTEL W BAD MONDORF KRYPTONIM: ASHCAN
Panie doktorze, dowództwo chyba uważa,
że jest pan genialnym psychiatrą.
Pewnie ma pan pytania.
- Sporo. - To zacznijmy.
Jesteśmy w tajnym więzieniu wojskowym.
Przebywają w nim hitlerowscy dygnitarze.
Władze ZSRR, Francji, Wielkiej Brytanii i USA debatują,
czy postawić ich przed sądem.
Pańskim zadaniem jest zbadać,
czy ich stan psychiczny pozwala na proces.
Obawiamy się przede wszystkim samobójstw.
Hitler, Goebbels i Himmler już je popełnili.
Nie możemy dopuścić do kolejnych.
Goebbels i Himmler zażyli to.
Kapsułka z cyjankiem. Najuważniej trzeba obserwować Göringa.
Hermanna Göringa?
Tak.
On tu jest?
Sierżancie, czy major doznał urazu głowy?
- Nic o tym nie wiem. - Dużo do przemyślenia.
Byle szybciej.
- Tak jest. - Göring zgłosił się z rodziną.
Miał milion w gotówce i biżuterii.
I masę takich tabletek.
Wysłaliśmy je do analizy.
Parakodeina. Silny środek przeciwbólowy.
Lubię.
- Mówi, że to leki nasercowe. - Dał się pan nabrać.
Nic podobnego. To opiaty.
Ile ich bierze dziennie?
- Sierżancie? - 40.
Marszałek Rzeszy jest narkomanem. Gdzie jego rodzina?
Zwolniona. Nieistotne.
Pan ma jedynie ocenić Göringa i pozostałych.
Jestem dobrym lekarzem, ale...
kierownictwo III Rzeszy to chyba nie moja specjalizacja.
To nie był mój pomysł.
Odmaszerować.
Nie zachęcił mnie.
- Nie słynie z serdeczności. - Chcę go poznać.
- Kogo? - Göringa. Teraz.
- Tak z marszu? - Wolę wiedzieć, co mnie czeka.
- Nie trzeba się bać. - Nie boję się. Co o nim wiemy?
Marszałek Rzeszy, przewodniczący Reichstagu,
minister lotnictwa, dowódca Luftwaffe,
minister gospodarki, twórca Gestapo.
Wyznaczony na następcę Hitlera. Najwyższy rangą oficer wszech czasów.
Jasne.
A jednak się boję.
Niepotrzebnie.
- Panie marszałku. - Dzień dobry, Herr Triest.
Z kim pan przyszedł?
Jestem doktor Douglas Kelley.
- „Wspaniale. Lekarz”. - Mogę zbadać puls?
Chce, żeby mu pan dał tabletki.
Ponoć ma pan problemy z sercem.
„Miałem parę cichych zawałów.
- Proszki pomagają”. - Proszę rozpiąć koszulę.
Przyspieszony, płytki oddech. Nie tłumaczymy.
Te leki uśmierzają też ból?
Postrzelono go na I wojnie. Ma kulę w prawym biodrze.
A w pachwinę w 1923,
- podczas puczu. - Dużo postrzałów.
„Ryzyko zawodowe”.
Żeby zadbać o serce, najlepiej trochę schudnąć.
„Widzi pan najlepszą sylwetkę w Niemczech.
Żona potwierdzi”.
Zapewne, ale strażnicy mówią na pana Tłuścioch.
Komuś słabszemu trudno byłoby zrzucić taką wagę,
ale pan ma wybitny hart ducha i dyscyplinę.
„On jest inny”.
„Zaprzyjaźnimy się, jestem pewny”.
Cieszę się.
Do widzenia.
Wygórowane mniemanie o sobie.
Czarujący.
Zna angielski.
Jak to?
Zareagował na „tłuściocha”.
Zrozumiał. Manipuluje panem.
- Po co by udawał? - Żeby mieć więcej czasu na odpowiedź.
To mu daje przewagę.
Chwileczkę...
Czyli od trzech miesięcy mamroczę pod nosem,
- a on wszystko rozumie? - W sumie tak.
O rany.
- Powie mu pan, że pan wie? - Skądże.
Jak będzie gotowy, sam powie.
- Kiedy? - Gdy uzna, że mu nie zagrażam.
Chcę poznać resztę. Kto teraz?
Doktor Robert Ley, przywódca Niemieckiego Frontu Pracy.
Jeden z pierwszych
zwolenników Hitlera.
Napisał taki panegiryk na jego cześć, że ten ze wstydu kazał spalić nakład.
Żydzi chcieli tej wojny!
Leya, który kierował pracą przymusową,
schwytano w piżamie. Przedstawiał się jako dr Distelmeyer.
„Nie jestem jak ci żądni władzy faceci,
których tu trzymacie”.
„Żydów czuję nosem”.
Wielki admirał Karl Dönitz.
Dowódca marynarki.
Organizator ataków u-bootów.
Wszyscy na stanowiska!
Dönitz akceptował zabijanie jeńców na morzu.
Aresztowanie tego fanatyka nazizmu na zawsze kładzie kres III Rzeszy.
„Jestem w areszcie od 76 dni.
Nadal nie postawiono mi formalnych zarzutów,
co jest naruszeniem konwencji genewskiej.
Oskarżcie mnie lub uwolnijcie”.
Julius Streicher.
Hitlerowski propagandzista. Wydawca antysemickiego tygodnika
- „Der Stürmer”. - Streicher,
zwany arcykapłanem antysemityzmu
i bestią z Frankonii, organizował bojkoty Żydów
i trząsł całą Norymbergą.
Pyta, czy pan jest Żydem.
Nie.
„A zawód wykonuje pan żydowski”.
„O co pan walczy?”
Najważniejszy jest Göring.
Przywódca narodu na uchodźstwie. On ich jednoczy.
Narzucił sobie rygorystyczną dietę i ćwiczenia,
i odstawił tabletki.
Niemal jakby trenował.
Gdyby napisano o nim książkę...
Jest tu biblioteka?
- Biblioteka? - Tak.
- O 2.33 w nocy? - Wkładaj kurtkę.
Dobrze.
W tym hotelu siedzą sami narcyzi.
Co najmniej połowa ma książki o sobie albo przez siebie napisane.
Rozgryziemy ich.
Dobrze znasz niemiecki?
Wcale. Jak się nauczyłeś?
Moja mama znała.
Chciałem być jak ona.
- Czujesz się na siłach? - Żeby co?
Przekonać ich,
- żeby się otworzyli. - Jasne.
W jaki sposób?
Każdy chce, by go słuchano. To naturalne.
Poznam ich, zdobędę ich zaufanie...
i się otworzą.
Brzmi jak łatwizna.
A gdyby poddać zło wiwisekcji?
Co odróżnia tych ludzi od innych?
Co pozwoliło im popełnić te zbrodnie?
Omal nie podbili świata.
Słyszałeś o obozach dla Żydów?
Podobno nie były to tylko obozy pracy.
- Słyszałem. - Jak ludzie stają się tacy?
Mamy szansę to ustalić.
Zbadać, co sprawia, że Niemcy są inni.
Inni?
Niż my.
Na książce o tym można się wzbogacić.
Myślałem, że masz szlachetne pobudki.
Szlachetne?
Dobra.
Gdyby psychologicznie zdefiniować zło,
można by zadbać, żeby to się już nie powtórzyło.
- Co się stało? - Göring nie oddycha.
- Szybko! - Howie!
- Drogi oddechowe drożne. - To dobrze.
Ma zawał. Gdzie lekarz więzienny?
- Jedzie. - Niech się pospieszy. Aspiryna.
Przynieś.
Serce bije, żyje pan. Utrzymamy ten stan.
Spokojnie. Proszę oddychać.
Wdech i wydech.
Jestem tu. Nie dam panu umrzeć.
Wdech i...
To pańska żona?
Jest tutaj.
- Niech pan oddycha. - Lekarz w drodze.
Daj kilka tabletek. Dzięki.
Najlepsza na serce. Aspiryna.
Proszę mi zaufać.
Wdechy i wydechy.
Już lepiej.
Tętno zwolniło.
Wie pan co? Żyje pan.
- Co pan na to? - Dziękuję.
Zabierzmy go do ambulatorium.
Skąd ten uśmiech?
Powiedział „thank you”.
Truman chce wygrać wybory w '48﻿.
- Nie może się cackać z hitlerowcami. - To prawda.
Zresztą proces to dla nich okazja, żeby mówić do świata.
Co boimy się usłyszeć?
Wygraliśmy wojnę.
Z tego zrobi się cyrk wszech czasów.
- Kamery... - A jak wzbudzą sympatię?
Jeśli to pozwoli im szerzyć antysemityzm?
Chcesz za to odpowiadać?
Czy będę czuł się dobrze, że stracą paru nazistów bez procesu?
Pewnie, że tak.
To i tak bez znaczenia.
Nie przekonacie Rosjan.
Rosjanie się zgodzili.
- Co? - Mamy Rosjan.
- Poważnie? - Truman zadzwonił do Stalina.
- Jako oskarżyciela chce Nikitczenkę. - Fantastycznie.
- Nie znam pana. - Pułkownik John Amen.
Wojskowe Biuro Prawne.
Armia przysłała nam prawnika?
Tak.
Generał Eisenhower pozdrawia. Nie jest za wieszaniem ich bez procesu.
Jakiś postęp.
Liczy na szybki wyrok, żeby można ich było już wieszać.
Proszę usiąść.
Typują pana na przewodniczącego Sądu Najwyższego.
- Prezydent mu obiecał. - I prosił o dyskrecję,
więc nie opowiadajmy o tym każdemu gościowi.
U nas mówią, że nie dostanie pan tej sprawy.
A pańskim zdaniem?
Kibicuję słabszym.
Dzień dobry.
Będę pokazywał kartki z atramentowymi plamami,
a pan będzie mówił, co widzi.
To nam powie coś o pańskim charakterze,
inteligencji i kreatywności.
Wszystko zostanie między nami.
Herr Doktor.
Tak?
Mogę mówić po angielsku, jeśli to panu pomoże.
O ile tak panu wygodnie. Zaczniemy?
Motyl.
Wiedźma.
Uderzenie torpedy.
Ktoś coś rozlał.
10 tysięcy koni.
Widzę, jak jadą Walkirie.
Wagina.
Żydowska wagina.
Krew.
Czyja?
Albo atrament.
Nim można wyrazić niejedno.
Przykro mi. Dziś się dowiedziałem.
Odrzucą to.
Kongres nie zgodzi się na proces.
Chcą samych egzekucji.
- Nic nie zrobię. - A prezydent?
Prezydent zamierzał się schować za Kongresem.
Mamy klincz.
Musi to poprzeć ktoś ważniejszy.
Od prezydenta?
Jezu.
Dosłownie.
- Katolik? - Teraz tak.
Ojciec Święty prosi.
Chcecie ich sądzić i skazać na śmierć,
i prosicie o błogosławieństwo Kościoła.
To pomogłoby nam osiągnąć międzynarodowe porozumienie.
Nikt nie przeczy, że to źli ludzie,
ale oko za oko to nie jest rozwiązanie.
Może, ale wiem, gdzie o tym czytałem.
Jest pan katolikiem?
Nie.
- Człowiekiem religijnym? - Niespecjalnie.
Niemniej w kraju nazywają pana sędzią.
- Nie wybierałem tej nazwy. - Jeśli latami osądza się innych,
zaczyna się wierzyć, że ludzkie prawa przewyższają prawo Boże.
Ja nie wierzę.
Zatem...
w co pan wierzy?
W człowieka.
W to, że potrafimy obronić się przed takimi osobnikami.
I że to dobry uczynek.
Tak dobry, że wymaga obejścia własnego prawa?
Przykro mi. Kościół katolicki tego nie poprze.
Ich poparliście w 1933.
Słucham?
Wasza Świątobliwość sam podpisał konkordat z Hitlerem.
To co innego.
Mieszkał w Monachium, był nuncjuszem w Rzeszy.
Kościół jako pierwsza światowa potęga
uznał państwo Führera.﻿
Legitymizował nazizm.
By chronić niemieckich katolików.
Szkoda, że nie miał kto chronić Żydów.
Myśli pan, że aprobuję ich czyny?
Ludzie będą pamiętać...
co Wasza Świątobliwość zrobił w 1933.
O tym, co zrobi teraz...
opowiedzą swoim dzieciom.
Kościół katolicki był po stronie nazistów...
czy po przeciwnej?
- Zaszantażował pan papieża? - Nie chcę o tym mówić.
Wczoraj dotarła wiadomość.
Będzie proces.
Proces?
Świetnie.
Tak powinno być.
Proszę spocząć.
Te kartki z plamami...
Co panu o mnie powiedziały?
Że jest pan bardzo inteligentny.
Sam bym panu powiedział.
I że jest pan narcyzem
ze skłonnością do życia w świecie fantazji.
Ambitnym i dążącym
do podporządkowania świata własnym wzorcom myślenia.
Pana to zaskoczyło?
Nie.
Czyli nic panu nie powiedziały.
Herr Triest mówił, że robi pan sztuczki.
Przepraszam.
- Tak. - Jeśli to nie kłopot...
Nie mamy tu rozrywek.
Czemu nie?
Zwyczajna srebrna dolarówka.
Brawo.
Doskonale.
Też kiedyś pokażę magiczną sztuczkę.
Jaką?
Wywinę się od stryczka.
W jaki sposób?
Gdybym panu powiedział, nie byłaby magiczna.
Nürnberg.
„Patrzcie, co zrobili alianci.
Nic nie zostało”.
„Oprócz tego”.
Pałac Sprawiedliwości.
Dach uszkodziły naloty.
Pożar strawił piętra i doprowadził do zawalenia wieży, ale...
po remoncie ta sala pomieści 600 osób.
A te zapasy?
Hitlerowcy toczyli tu ostatnią walkę.
I stoczą znowu.
Tyle w tym kraju pięknych miast.
Chcecie ich sądzić w tych ruinach?
To sir David Maxwell Fyfe, brytyjski zastępca prokuratora.
Chcemy. Mamy tu kontrolę nad terenem
i więzienie na 1200 osadzonych.
Wystarczy na 22.
Przepraszam... Dwudziestu dwóch?
Tylu oskarżamy w pierwszym procesie.
Jeśli go przegramy, kolejnych już nie będzie.
A pan, ja, sędzia Jackson i nasze rządy
będziemy pośmiewiskiem świata, pokonanym przez własnych więźniów.
Dopiero będzie zabawa.
Ponoć traci pan poparcie.
Mówią, że nie zostanie pan przewodniczącym SN,
gdy odejdzie Stone.
Truman wybierze Vinsona?
- Zbyt upolityczniony. - Ale jest na miejscu.
Ta sprawa to przygrywka. A jeszcze się nie zaczęła.
Podobno...
wszystkie pisma sporządza pan bez niczyjej pomocy.
- Muszą być porządne. - Nie zrobi pan tego sam.
Będzie dobrze, byle zacząć proces.
Jakby sądzenie hitlerowskich przywódców
bez precedensów, na oczach świata, było najprostsze.
Gdy tak to pan ujmuje...
Niepełne zwycięstwo zostanie uznane za klęskę.
Nie wystarczy wygrać, trzeba wygrać bezbłędnie.
Żadnej presji.
Jeszcze jedną.
Cele są z kamienia.
Trzy na cztery metry.
Łóżka przymocowane do ściany.
Materace słomiane, nie sprężynowe.
Biurka z tektury nie utrzymają ciężaru mężczyzny.
Krzesła nie mogą stać pod ścianą.
Będą wynoszone co dzień o zmierzchu.
Podczas snu
głowa i ręce mają być cały czas widoczne.
Nie będziecie mieć pasków, sznurowadeł,
desek sedesowych ani niczego,
czym moglibyście odebrać sobie życie.
Witamy w Norymberdze.
To się nazywa jakość.
Chwali pan?
Niemiecka cela.
Jak mógłbym nie?
Wkrótce postawią zarzuty?
- Niecierpliwi się pan? - Chyba tak.
Będę miał, jak mawiacie,
swój dzień w sądzie.
Zna pan tego sędziego Jacksona?
Nie.
Będzie chciał mnie przechytrzyć, ale mu się nie uda.
- Bardzo pan pewny siebie. - Panie doktorze...
nikt mnie jeszcze nie pokonał.
Chociaż bardzo wielu próbowało.
A jednak pan tu siedzi.
W niemieckiej celi.
Dlatego, pańskim zdaniem,
jestem w niekorzystnej sytuacji?
Sam oddałem się w wasze ręce.
Właśnie tutaj chcę być.
Göring jest dla mnie zagadką.
Im bliżej aktu oskarżenia, tym bardziej jest pewny siebie.
Muszę się do niego zbliżyć.
Jak to zrobimy?
Poprosimy go o pomoc.
W sprawie?
Hessa.
Hess tu przyjeżdża?
Rudolf Hess. Zastępca Führera.
Trzeci w linii sukcesji po Hitlerze i Göringu.﻿
Hess spisywał „Mein Kampf”,
siedząc z Hitlerem w więzieniu. Był jego fanatycznym zwolennikiem.
Sieg Heil!
Więcej tu tego nie rób.
10 maja 1941 r., w apogeum wojny,
wsiadł sam do messerschmitta
i przeleciał nad Morzem Północnym.﻿
Wyskoczył gdzieś nad Szkocją i złamał nogę w kostce.
Oznajmił, że jest Rudolfem Hessem,
trzecim w najwyższym dowództwie, i że przybył z misją pokojową.
Chciał pomówić z D. Douglas-Hamiltonem, 13. księciem Hamilton,
którego poznał w 1936 r. na olimpiadzie w Berlinie.
Po perturbacjach spotkał się.
I oświadczył, że zamierza się spotkać z królem Jerzym VI,
wylać Churchilla
i wynegocjować zawieszenie broni,
by oba narody mogły połączyć siły i pokonać ZSRR.
Hessa wtrącono do Tower.
Tam twierdził, że nie pamięta przeszłych zdarzeń,
nawet dzieciństwa.
Nie pamiętał do lutego 1945 r.,
kiedy to przyznał, że udawał amnezję.
Potem znów zmienił wersję: amnezja powróciła w lipcu 1945 r.,
po klęsce Niemiec.
A więc przychodzi pan do mnie...
żebym wmanewrował przyjaciela.
Co będę z tego miał?
A co by pan chciał?
Moja żona i córka...
Nikt nie wie, gdzie są.
Proszę je znaleźć.
I dać im to.
Listy.
Najpierw Hess,
potem rodzina.
Co ty na to?
Koleś podpalił świat, a teraz chce z nas zrobić listonoszy?
Jestem z nim bliżej niż ktokolwiek.
Poznając jego rodzinę, dowiem się więcej.
Rudolfie...
pamiętasz mnie?
Byliśmy razem.
Zapewne.
Ale nikogo nie pamiętam.
Było nas trzech.
Ty, ja...
i Adolf.
Rządziliśmy mocarstwem.
Przykro mi.
Możliwe, że się znaliśmy,
ale nie poznaję pana.
Kłamie.
Przez godzinę powtarzał, że mnie nie pamięta.
Ale kiedy zobaczył mnie po przyjeździe,
to co zrobił? Wykonał salut.
Sieg Heil.
Bardzo dobrze.
To bez sensu. Jestem głupi.
Otworzyłeś się.
Bo jestem durniem.
- Jak je znalazłeś? - Krążyły plotki, że są w Veldenstein.
Papierosa?
Nigdy nie palisz.
Bo rzuciłem.
Rodzice tego nie znosili.
- I nosisz papierosy? - Żeby przypodobać się oficerom.
Zapalę, jak skończy się wojna.
Skończyła się.
Już niedaleko.
Spokojnie. Nie mamy złych zamiarów.
Franz?
- Kto to jest? - Wszystko dobrze.
Pani Göring?
Proszę pani...
nazywam się Douglas Kelley.
Jestem psychiatrą w więzieniu.
Mąż prosił, żebym przekazał listy.
Hermann?
Tak.
- Jak się miewa? - Dobrze.
Trzyma się.
Eddo.
To ty grałaś?
Pięknie.
Powiedziała: „To znajomy taty”.
Eddo...
„Co u papy?”
Cóż...
Wszystko dobrze.
- „Jest dzielny?” - Bardzo.
Chce, żebyś też była.
Napisał do ciebie list.
„Będzie go czytać sto razy. Dziękuję”.
Panie doktorze!
Dla Hermanna.
- Nie wiem, czy mogę. - Proszę.
Dobrze.
Niech pan wróci.
Wszystko gra?
Co to?
- Co się dzieje? - Przyszła wiadomość.
Wszczynamy postępowanie.
Gdzie pan był?
Hermann Göring?
Reichsmarschall Hermann Göring.
Jest pan oskarżony przez Stany Zjednoczone, Francję,
Zjednoczone Królestwo i Związek Radziecki
o zbrodnie przeciwko pokojowi, zbrodnie wojenne,
zbrodnie przeciwko ludzkości i udział w planowaniu tych zbrodni.
Mordów, eksterminacji, zniewolenia, deportacji i innych.
Akt oskarżenia. Jakieś pytania?
Nein.
Do widzenia.
- Który teraz? - Streicher.
Jakieś pytania?
Co powiedział?
Że chce żydowskiego adwokata.
„Nie stanę przed sądem”.
Stanie pan.
„Nikogo nie zabiłem”.
- Straż! - Nie trzeba.
Nie dotykać mnie!
Trzymajcie go!
Nie sądźcie mnie jak pospolitego przestępcę!
Rozstrzelajcie mnie!
Rozstrzelajcie!
Ciężki dzień?
Znajoma z pociągu.
Pan magik.
Jak tam tajna misja?
Z przeszkodami.
Właśnie widzę.
Co pani tu robi?
Przyszłam z prasą. Göring i reszta dostali dziś zarzuty.
Poważnie?
Niech się pan przygotuje.
To miasto będzie największą sceną świata.
Od żony.
Widział się pan z nią?
Danke schön.
Norymberga! Krążą mroczne pogłoski
o prawdziwym obliczu niemieckich obozów pracy,
a prawnicy szykują się do procesu stulecia.
Tym tunelem podsądni udadzą się do sali sądowej,
obecnie w przebudowie.
Ze względu na światła kamer widzowie otrzymają okulary słoneczne.
Za tydzień H. Göring i koledzy staną naprzeciwko naszych żołnierzy.
Sprawiedliwość zwycięży czy faszyści wyjdą na wolność?
Mam szczerą nadzieję, że alianci nie napotkają problemów.
Mamy problem.
Operacja Weserübung to inwazja Niemiec na Danię i Norwegię w 1940.
Typowa wojna napastnicza. Zbrojne zajęcie neutralnego kraju.
Ale będą twierdzić,
- że był to atak uprzedzający. - Żeby uprzedzić co?
Brytyjską inwazję.
- Absurd. - Zdecydowanie.
Pełna zgoda.
Nie powinno pana tu być.
Owszem, to absurd, ale też fakt.
Chciano wykorzystać Norwegię jako bazę operacyjną.
Nie można oskarżać Niemców o planowanie agresji,
skoro sami ją planowaliście!
Logiczne.
- Udowodnią to? - Adwokat wnioskował o dokumenty.
- Jeszcze nie dostał. - Mamy spokój.
Może.
Powstaje pytanie:
Co oni wiedzą i jaką mają strategię obrony.
Jak chce się pan dowiedzieć?
Panie doktorze,
spotka się pan dzisiaj z kimś ważnym.
W końcu do czegoś się pan przyda.
Robi wrażenie, prawda?
Hitler planował tu największy stadion na Ziemi.
Sędzia Jackson.
Psychiatra.
Odbywały się tu wiece.
Hitler co roku przemawiał do całej NSDAP.
Filmowali to.
Tutaj w 1935 ogłosił ustawy norymberskie.
Zna je pan?
Według nich Żydem był każdy, kto miał troje żydowskich dziadków.
Nieistotne, czy ktoś był wyznawcą judaizmu, czy przechrztą.
Chodziło wyłącznie o...
rasę.
Żydom odebrano niemieckie obywatelstwo.
Zakazano małżeństw żydowsko-niemieckich
z obawy przed Rassenschande.
Zhańbienie rasy.
Żydom zabroniono korzystać z państwowych szpitali
i uczęszczać do publicznych szkół po 14. roku życia.
Zakazano im wstępu do bibliotek, parków i na plaże.
Żydowskie nazwiska na pomnikach wojennych...
usunięto.
Ogłoszono to tutaj,
na tej ziemi.
Czego pan chce?
Żeby...
zadawał pan pacjentom właściwe pytania.
Czyli jakie?
Co mówią adwokatom i jak zamierzają się bronić.
- Mam szpiegować. - Spełniać obowiązek wobec ojczyzny.
I złamać tajemnicę lekarską.
Już pan złamał. Czytamy raporty.
Potrzebujemy więcej.
Czemu ich nie rozstrzelacie?
Wszyscy tego chcą. Skoro macie oszukiwać...
- Nie oszukiwać. - Żąda pan, żebym złamał przysięgę.
Nie lepiej ich rozstrzelać i po sprawie?
Po Wielkiej Wojnie rzuciliśmy Niemców na kolana.
Upokorzyliśmy. Zażądaliśmy gigantycznych reparacji.
Znienawidzili nas tak, że w niespełna 20 lat...
wstali z kolan i zaplanowali podbój świata.
Jeżeli nie zrobimy tego jak należy,
za 15 lat wstaną jeszcze silniejsi.
Nie wiem, czy pokonamy ich po raz trzeci.
Rozstrzelani zostaliby męczennikami.
Nie dopuszczę do tego.
Nie będą mieli pomników.
Hymnów ku czci.
Posadzę Göringa na ławie oskarżonych.
Niech opowie światu, co zrobił.
Żeby więcej do tego nie doszło.
Jestem tu z jego powodu?
Nie.
Chciałem panu pokazać, że zanim zaczęto strzelać,
nim zginęły dziesiątki milionów ludzi,
zaczęło się od ustaw.
Ta wojna skończy się w trybunale.
- Razem z Göringiem. - Teraz on jest twarzą nazizmu.
Gdy on się złamie, złamie się reszta.
Ale żeby do tego doprowadzić...
muszę być przygotowany.
Pomoże mi pan?
Pomówmy o Hitlerze.
Ciekawe, że wcześniej pan o niego nie pytał.
Co w nim było pociągającego?
Niespełniony malarz, kiepski żołnierz,
a tak wielbiony.
Z nim znów czuliśmy się Niemcami.
Jak to?
Po wojnie kraj był w ruinie.
Zjawia się ktoś, kto mówi:
„Odzyskamy dawną wielkość”.
Nie poszedłby pan za nim?
Zależy, co by robił.
Pierwszy raz słuchałem go...
w 1922.
Na piętrze kawiarni. Mówił do 30 osób.
Był pokój, ale nie było jedzenia, pracy, butów.
A on wstał i powiedział:
„Francuzi karmią się niemieckim cierpieniem”.
A potem:
„Jeśli straszysz, niestety musisz mieć bagnety.
Zbrójcie się! Precz z Wersalem!”.
Wtedy zostałem narodowym socjalistą.
Po jednym wystąpieniu?
Przekonał weteranów. A mając ich, mamy siłę roboczą.
Jego antysemityzm też miał wymiar praktyczny.
Przyciągał ludzi, którzy chcieli wyładować gdzieś emocje.
Mieć winnego.
A obozy?
Miały być obozami pracy dla przeciwników politycznych.
- I pan się zgodził? - Na obozy pracy.
Myśli pan, że Japończyków
internowanych po Pearl Harbor nie zmuszano do robót?
Zmuszano.
Obozy stworzyłem dla dobra Niemiec.
Nie do umierania.
Himmler,
Heydrich.
To ich wina?
Jeżeli te pogłoski o obozach są prawdą,
jest to poważna skaza na Rzeszy Niemieckiej.
Mówił pan o tym adwokatowi?
Nie sprzeniewierzę się Führerowi.
A żeby sobie pomóc?
Ludzie nie muszą tego wiedzieć.
Tylko pan.
On da się lubić. To może być dla was problem.
- Myślał, że to tylko obozy pracy? - Pan mu wierzy?
Obozami zawiadywał Himmler, szef SS.
Göring był ministrem lotnictwa.
Czy w USA minister lotnictwa wie, co robi szef Secret Service?
Nie do wiary, że o tym rozmawiamy.
- Robię to, o co prosiliście. - Pan za niego przeprasza!
- Panowie... - Broni nazisty!
Ja go badam, prowincjonalny durniu!
Göring jest narcystyczny.
Chce odbudować Niemcy i zostać przywódcą.
Nie obchodzą go Żydzi.
- Że umierają. - Ani że żyją.
Göringa obchodzi tylko on sam.
Czy ktoś taki poświęciłby się eksterminacji całej rasy?
Doceniam zaangażowanie,
ale w to bardzo trudno...
uwierzyć.
Chce pan iść do trybunału z gotowymi założeniami?
W porządku.
Ale on pana zmiażdży.
„Przepraszam za tamten wybuch.
Czuję się już lepiej”.
To dobrze.
„A pan? Coś pana gryzie”.
Wszystko gra.
„Bez obaw.
To się wkrótce skończy”.
Ley w znacznie lepszym nastroju.
Mówił, że organizuje sobie obronę.
Pierwszy raz nawiązał ze mną kontakt.
Cholera.
Chodź szybko!
Jezu!
Zrobił sznur z oderwanego brzegu ręcznika.
Wepchnął majtki do ust, żeby nie krzyczeć, i...
pochylił się do przodu. Musiał być zdeterminowany.
- Nie dawał sygnałów? - Mówił, że czuje się lepiej.
„Mówił”?
Miał pan dbać, żeby żyli.
Przyjedzie drugi lekarz. Stwierdzono, że może być
potrzebna dodatkowa opinia.
Dr Gilbert zjawi się po południu.
Przekaże mu pan informacje.
Co pan sądzi o samobójstwie?
Ucieczka tchórzy.
Albo akt desperacji.
Zawsze są jakieś wyjątki.
Ma pan problem.
Dlaczego?
Nowy lekarz, nowe badania.
Nie ufają panu od śmierci Leya.
Myli się pan.
Douglas...
Każdy, kto ma jakąś władzę,
ma też wrogów.
Musi pan siebie chronić.
Przed sojusznikami?
Sojusznik niekoniecznie
musi być po pańskiej stronie.
Ojciec był dyplomatą. Mówiłem?
Nie.
Oddelegowali go do Afryki.
Tam poznał swojego przyjaciela,
niejakiego Hermanna von Epsteina.
Dostałem po nim imię.
Tak, noszę imię po Żydzie.
Uwielbialiśmy wujka Hermanna.
Był bardzo bogaty.
Mieszkał w zamku w Veldenstein.
Gdy miałem sześć lat,
sprowadził tam moją rodzinę.
Wyobraża pan sobie?
To było spełnienie dziecięcych marzeń.
Biegałem po korytarzach, udając rycerza.
Z murów obronnych wypatrywałem nadciągających armii.
Wujek zajmował największy
i najładniejszy pokój na górnym piętrze.
Tam też miała sypialnię moja matka.
Ojciec...
zajmował pokoik na parterze.
Wkrótce uświadomiłem sobie, jak bogaty jest wuj Hermann.
Tak, że mógł ściągnąć moją rodzinę,
ulokować ojca na parterze...
i, kiedy go naszła ochota,
przejść korytarzem...
i wziąć sobie moją matkę.
Sojusznik niekoniecznie
musi być po pańskiej stronie.
Uznał pan, że Göring „ma wyobraźnię”?
Tak wykazał test.
Po to zasięga się drugiej opinii.
No właśnie...
Rudolf Hess.
To może być prawdziwa amnezja.
Kiedy zapomina, że jest nazistą?
Panie doktorze...
Nie chcę wchodzić panu w paradę.
Będziemy współautorami.
Czego?
Jesteśmy tu z tego samego powodu.
Dwie książki o nazistach będą konkurencją.
Napiszmy jedną.
Udanych badań.
Dla pani.
Dziękuję.
Wejdzie pan?
- Była zaskoczona? - Osłupiała.
- Nauczy mnie pan? - Sztuczki z monetą?
Tak. Też chcę ją wprawić w osłupienie.
Dolarówkę dałem pańskiej córce.
To prosty trik. Działa, bo ludzie chcą wierzyć.
Trzymamy monetę
i mówimy: „Patrzcie!
To najzwyklejsza dolarówka”.
Przekładamy ją do drugiej ręki,
skupiamy wzrok...
A ona jest tutaj.
Ukrywamy ją w prawej ręce.
Trzymamy między dwoma palcami
i otulamy dłonią.
Ale patrzymy na lewą.
I czujemy ciężar monety.
Jeśli sami uwierzymy,
to oni też.
Potem sięgamy za ucho...
Abrakadabra!
Co to jest abrakadabra?
Zaklęcie. Tworzy wrażenie...
powagi.
To musi być „abrakadabra”?
Nie. Może być na przykład „presto”.
Wolę „abrakadabra”.
Tej sztuczki nauczył pana ojciec?
Ojciec? Nie.
To takie nie do pomyślenia?
Ojcu wystarczała jego praca
i pogodne usposobienie.
Nic nie osiągnął.
A pan uważa...
że stać pana na więcej.
Chce pan być wielki.
Tak.
Jestem pańską przepustką.
Wróci pan do Stanów jako ekspert od nazistów.
A ja będę miał sztuczkę dla córeczki,
kiedy skończy się proces.
Przestałeś mnie do niego zabierać.
Nie chciałem przeszkadzać.
Często przychodzisz beze mnie. Po co?
Staram się czegoś dowiedzieć.
Na pewno?
Dobranoc, Howie.
Jak chce się pan bronić?
- Woli pan nie wiedzieć. - Pytam poważnie.
Przyjaźnimy się?
To nieco za proste słowo.
Ale pytał pan...
jako przyjaciel?
Tak.
Jutro, składając oświadczenie,
odczytam coś.
Powiem,
że biorę odpowiedzialność za swoje czyny.
I odmówię przyjęcia odpowiedzialności za działania cudze,
o których nie wiedziałem
i których bym nie zaakceptował.
Wszystko to...
robiłem dla ojczyzny.
Nie zrobiłby pan dla swojej?
Mówili, że tu pana znajdę.
Za siedem godzin
będzie na nas skupiony cały świat.
I tyle.
To już wszystko.
Oświadczenie, które zamierza odczytać Göring.
Dziękuję.
Stójcie prosto.
Jesteśmy mężczyznami.
Służyliśmy ojczyźnie.
Ni mniej,
ni więcej.
Baczność!
Chodźmy.
Będziesz siedział koło mnie.
Idą!
Jezu!
Bądźcie silni dla Niemiec!
Proszę wstać!
Mogę, Wysoki Trybunale?
Zaszczyt zainaugurowania pierwszego w dziejach procesu
o zbrodnie przeciwko pokojowi to wielka odpowiedzialność.
Czyny, które chcemy potępić i ukarać, były...
tak wyrachowane, niegodziwe
i niszczycielskie, że cywilizowany świat
nie może ich zignorować.
Bo nie przetrwamy, jeśli się powtórzą.
Na ławie oskarżonych siedzi około 20 przegranych mężczyzn.
Wykażemy, że są uosobieniem nienawiści na tle rasowym,
terroru i przemocy,
oraz pychy i okrucieństwa władzy.
Świat nie może sobie pozwolić na to,
by niezdecydowanie potraktować...
ludzi, w których trwają te siły.
Wojny już nie są lokalne.
Każda nowoczesna wojna
przeradza się w wojnę światową.
Nie uchyli się żadne duże państwo.
By ostatecznie uniknąć cyklicznych wojen
w systemie międzynarodowego bezprawia...
należy nałożyć na polityków odpowiedzialność za prawo!
Zaznaczam,
że choć prawo to stosujemy teraz wobec Niemców,
musi ono potępiać każdą inną agresję, również ze strony dzisiejszych sędziów.
Możemy zlikwidować wewnętrzną tyranię,
przemoc i agresję władz wobec praw własnego narodu,
o ile wszyscy bez wyjątku...
będą odpowiedzialni wobec prawa.
Hermann Göring.
Oskarżeni ustosunkują się do stawianych im zarzutów.
Będą kolejno podchodzić do mikrofonu.
Hermann Wilhelm Göring.
Staję przed trybunałem
i światem,
i ślubuję mówić samą prawdę.
Trybunał zdecydował,
że oskarżeni nie mają prawa do składania oświadczeń.
Będą mogli zabrać głos przed ogłoszeniem wyroku.
- Jako marszałek Rzeszy... - Tutaj pan nim nie jest.
Tutaj jest pan oskarżonym.
Czy przyznaje się pan do winy?
Jestem niewinny.
Emmy!
Edda!
Emmy!
Co się stało? Gdzie one są?
- Co? Gdzie są? - Zabrali je. - Kto?
Amerykanie!
Emmy!
Emmy! Edda!
Emmy Göring!
Tak?
Mam prośbę.
Chyba pan żartuje.
Dzięki. Przyda się.
Aresztowali ją. Współudział w kradzieży dzieł sztuki.
Mała u zakonnic. Zakaz kontaktu.
To kobieta i dziecko.
Tak.
Mieliśmy być lepsi.
Nie mam na to wpływu!
Nie ma za co.
Skąd pan wiedział, gdzie się ukrywają?
Pomyje.
Edda coś panu zagrała?
Tak.
Ma talent.
Lubi pana.
Dały panu listy?
Nie.
Niestety nie dały.
Następnym razem.
Nowy doktor.
Rozmawiamy o mojej rodzinie.
No tak. Bardzo mi przykro.
Dlaczego?
Żonę i córkę aresztowano pięć dni temu.
Nie powiedział?
Co to miało być?
Uczciwość wobec pacjenta.
- Polecam. - Dobił go pan.
Co z tego?
Oszalał pan?
Przestańcie!
Jezu... Jesteście psychiatrami!
Na miłość boską!
Czy mam aresztować doktora Kelleya?
- Nie. - To wynoście się stąd!
Kino.
Na pewno mnie pokażą.
Proszę wstać!
Za pozwoleniem sądu,
wnoszę o włączenie do materiału dowodowego tego nagrania.
Obrazy te nie były dotąd pokazywane publicznie.
Ten film unaoczni nam,
co znaczy określenie „obóz koncentracyjny”.
Oto lokalizacje obozów koncentracyjnych i jenieckich
w Niemczech i okupowanej Europie za nazistowskich rządów.
Wojska gen. Pattona wyzwoliły obóz na początku kwietnia.
W szopie obsypane wapnem stosy ciał.
Smród nie do zniesienia.
Obóz pracy w Nordhausen, wyzwolony przez wojska amerykańskie.
Co najmniej 3000 więźniów zginęło tu
z rąk esesmanów i strażników - ułaskawionych przestępców.
Do Nordhausen zwożono niezdolnych do pracy
w fabrykach bomb lub innych niemieckich obozach.
Wśród zwłok - ludzie zbyt wychudzeni, by się poruszać.
Nasi medycy przez dwa dni i noce opatrywali rany i podawali leki.
Lecz nie każdy przypadek zagłodzenia i gruźlicy dał się wyleczyć.
Widzimy ewakuację ocalałych do alianckich szpitali.
Porucznik Jack H. Taylor z Hollywood w Kalifornii.
Pierwszy raz występuję w filmie.
Złapali mnie 1 grudnia
i wywieźli do Mauthausen,
obozu zagłady.
Głodzili nas tu, bili...
i zabijali.
Mnie nie zdążyli.
- Ile było metod egzekucji? - Pięć lub sześć.
Gaz, rozstrzelanie, pobicie.
Zakatowanie pałkami.
I...
wystawianie na śnieg, nago, na dwie doby
oraz polewanie zimną wodą w środku zimy.
Zagłodzenie.
Psy.
I zepchnięcie z 30-metrowego urwiska.
To wszystko prawda i teraz jest nagrywane.
OBÓZ KONCENTRACYJNY BUCHENWALD
Narodowości i numery obozowe wytatuowano na brzuchach.
W raporcie KC Buchenwald określany jest jako fabryka zagłady.
Koło krematorium znaleziono stos ciał.
Zakład utylizacji zwłok. W środku piece,
w których w ciągu 10 godzin można było spopielić ok. 400 ciał.
Dachau koło Monachium. Jeden z najstarszych obozów jenieckich.
Oto co wyzwoliciele zastali w budynkach.
Wiszące w równych rzędach ubrania zagazowanych więźniów.
Kazano im je zdjąć, bo mieli iść pod prysznic.
Dostali ręczniki i mydło.
Warunki sanitarne były tak straszne, że ściągnięto ciężki sprzęt,
by przyspieszyć prace porządkowe.
To był obóz Bergen-Belsen.
Jak to możliwe?
To, co oglądałem.
Jak to się stało?
Himmler.
Nie Himmler był drugi po Hitlerze,
tylko pan.
1200 obozów. I niby pan nie wiedział?
- Makabrę łatwo sfingować. - To pańska linia obrony?
- A co mam powiedzieć? - Może prawdę?
Po co? Żeby pan pobiegł do Jacksona?
Przyjacielu,
twoja obłuda poraża.
- Moja? - Jankeskie bomby nie zabijają?
Wyparowało przez was 150 tysięcy Japończyków,
ale macie czelność sądzić mnie za zbrodnie wojenne?
- Mieliśmy prawo się bronić. - Na cudzym terytorium?
Jest różnica między bombardowaniem fabryk broni i przypadkowymi ofiarami
a zbudowaniem 1200 rzeźni
do eksterminacji całej rasy!
- Wie pan o tym! - Czym niby jest wojna?
- Nie tym. - Co robią Sowieci niemieckim jeńcom?
Pan jest wolny, a ja nie,
bo wygraliście, a nie dzięki moralnej wyższości!
Za 15 lat uznają ten proces za farsę.
Zdobywcy nie uchodzą za morderców. Czyngis-chan, Aleksander Wielki...
Pan nim nie jest!
Jest pan grubasem zamkniętym w celi.
Wiedział pan.
Pomyliłem się.
Pana nie stać na więcej.
Będzie miał pan smutne życie.
W cieniu tego wszystkiego.
I moim.
Napisze pan tę książkę, przeżywając na nowo...
ten jedyny raz w życiu,
gdy stał pan u boku kogoś wielkiego.
Uważa się pan za wielkiego?
- A to pańska spuścizna? - Przynajmniej jakąś mam.
Po panu nie pozostanie nawet ślad.
Ta książka to ja! Pan to ledwie przypis.
Zabiją pana.
Powieszą za szyję,
aż się pan zeszcza
i zdechnie.
Żona będzie wdową.
Córka - sierotą.
Sam jest pan sobie winien.
Wiem, kim jesteś.
- Jaki on jest? - Wolisz nie wiedzieć.
Jackson go pojutrze przesłucha.
Jackson polegnie.
Dlaczego?
Bo Göring się na niego szykuje.
Na nas wszystkich.
Może mi o tym opowiesz?
No proszę.
Pańskie rozmowy z Göringiem trafiły na pierwszą stronę.
Jest pan spalony.
Zostanie pan odesłany do Stanów i zwolniony ze służby.
Ostatni raz przyniósł pan nam wstyd.
Przepraszam.
- Nie zasłużył pan na to. - Fakt.
A na marginesie:
zwalniamy żonę i córkę Göringa﻿.
Jesteśmy lepsi.
- Dziękuję. - Pociąg ma pan o piątej.
Bez urazy, ale nie chcę pana więcej widzieć.
Wpadłeś się pożegnać?
Poważnie Jackson nie ma szans?
Jasne. Zresztą to tylko przedstawienie.
Nie ma znaczenia, czy jutro Göring go pokona.
Nie sądzę.
Ty też.
Wiesz o nim więcej niż ktokolwiek.
Zgadza się.
Tysiące godzin i setki testów.
I czym się od nas różni?
Niczym.
Wiem.
Wiesz?
Jestem jednym z nich.
Jak to?
Jestem Niemcem.
Z Monachium.
Z Detroit. Mama zna niemiecki.
Znała. Ojciec też.
Tutaj dorastałem.
Jesteś amerykańskim żołnierzem...
Czemu wyjechałeś?
A jak myślisz?
Jesteś Żydem.
Jasne włosy, niebieskie oczy... Rzadko mnie zaczepiali.
Ojciec był patriotą. Walczył w I wojnie światowej.
Kochaliśmy ten kraj.
W końcu zrozumiał, że trzeba wiać.
Jak?
Najtrudniej było zdobyć wizy.
Inne kraje nas nie chciały.
Pomógł kuzyn taty z Nowego Jorku.
W 1940 dostaliśmy wizy wyjazdowe.
Ale było nas stać na jeden bilet.
Moja siostrzyczka...
miała 11 lat.
Nie chcieli, żeby podróżowała sama.
Wysłali mnie.
Miałem straszną chorobę morską.
Na miejscu zamieszkałem u kuzyna.
A Niemcy zajęli Holandię.
Rodzina się nie zjawiła.
To pojechałem do Detroit.
Dostałem robotę w fabryce narzędzi.
Z meczów w radiu uczyłem się angielskiego.
Gdy zdarzył się Pearl Harbor,
pierwszy poszedłem się zaciągnąć.
Wiesz, co powiedzieli?
Że mnie nie wezmą, bo nie mam obywatelstwa.
Kazali czekać na powołanie.
Tak zrobiłem.
Czekałem i czekałem.
Przez dwa lata co dzień zaglądałem do skrzynki.
6 czerwca 1944 roku...
wylądowałem na plaży Omaha.
Cztery lata wcześniej...
wyjeżdżałem stąd...
wystraszony, sam, w środku nocy.
A wróciłem z całą armią.
Odnalazłem siostrę.
Jest w Szwajcarii.
Ma 16 lat, mieszka u krewnych.
Dobrze jej.
Udało jej się.
A rodzice?
Z akt wynika...
że dotarli do Auschwitz 12 sierpnia 1942.
Obóz wyzwolono w styczniu '45.
Nie było po nich śladu.
Hitlerowcy mieli na to nazwę.
„Ostateczne rozwiązanie”.
Jakbyśmy byli...
jakąś męczącą zagadką, którą w końcu rozwikłali.
Bardzo mi przykro.
Powiem Streicherowi.
Powiem mu.
Zanim założą mu pętlę,
powiem tej gnidzie, że zwierzał się Żydowi.﻿
Mówisz, że to, co jutro, nie ma znaczenia.
Ma.
Większe, niż sądzisz.
Dla mnie.
Dla mojej rodziny. Dla Niemiec.
Göring musi zapłacić.
Skoro uważasz, że zmiażdży Jacksona...
to błagam...
zrób coś.
Nie mogę.
Nie możesz?
Jestem tylko psychiatrą.
Wiesz, czemu to się stało tutaj?
Bo ludzie pozwolili.
Nie zaprotestowali na czas.
Miłej podróży.
Tak. Oczywiście.
Nie.
Doskonale rozumiem.
Dziękuję.
Skurczybyk.
Truman mianował Vinsona przewodniczącym Sądu Najwyższego.
I tak nie chciałem tej posady.
Kto by chciał?
Zdrowie.
To pułapka.
Myślałem, że pana odwołano.
Göring chce być przesłuchany. Dlatego sam się zgłosił.
Chce zrehabilitować Rzeszę.
Po tym artykule nie obchodzą mnie pańskie opinie.
- Przegra pan. - Straż!
Chyba że pomogę.
Tutaj jest wszystko. Notatki, nieoficjalne rozmowy.
Wiem o nim więcej niż ktokolwiek.
Wszystko spisane.
Po co to panu?
Miałem pisać książkę.
Stać się kimś.
W porządku.
Myśli pan, że go nie pokonam?
Szczerze?
Nie wiem.
Miałem być przewodniczącym SN.
A teraz nie wiem, czy pozostanę sędzią.
Sześć godzin temu zwolnili mnie z wojska.
Nie mamy nic do roboty.
To chociaż zakończmy wojnę.
Trzeba wykorzystać jego próżność.
Jest marszałkiem Rzeszy.
A marszałek Rzeszy nie może się mylić.
Każda decyzja na drodze kariery musiała być słuszna.
Nie będzie chciał mówić o obozach,
SS i ostatecznym rozwiązaniu,
ale pan powinien.
Kelley ma rację. Niech się przyzna, że podpisał rozkazy.
I masz go.
Mam.
To twój dzień.
Jesteś gotowy.
Co tu robi Kelley?
Nie mam pojęcia.
Proszę wstać!
Czy oskarżyciel jest gotowy?
Wzywam na świadka Hermanna Göringa.
Czy ma pan wątpliwości, że Adolf Hitler nie żyje?
Nie mam.
Jest pan jedynym żyjącym człowiekiem,
który może nam objaśnić prawdziwe cele NSDAP
i jej kierownictwa.
Wiem o tym.
Partia od początku chciała obalić Republikę Weimarską?
Takie było zamierzenie.
- Co się dzieje? - Po dojściu do władzy
znieśliście system parlamentarny.
Nie był już potrzebny.
Uznaliście, że ludzie nie są zdolni do samorządności?
Ludzie nas wybrali i dali mandat do wprowadzenia zmian.
Poprzedni system doprowadził Niemcy
na skraj ruiny.
Wasz prezydent Roosevelt powiedział:
„Pewne narody w Europie zarzuciły demokrację
nie dlatego, że jej nie pragnęły,
lecz dlatego, że zrodziła ludzi zbyt słabych”.
Przejdź do zbrodni wojennych.
Po objęciu władzy uznaliście, że należy
zlikwidować opozycję?
Że nie należy na nią zezwalać.
A także, że należy założyć obozy koncentracyjne?
Obozy miały być metodą na komunistów
i ich przemoc. Trzeba było...
wybudować dla nich dwa albo trzy.
Potrzebne były też ugrupowania,
które wykonywałyby rozkazy?
Ugrupowania?
Organizacje, które na przykład zabijałyby tych, którzy mieli zginąć.
Niemcy miały policję polityczną, jak każdy inny kraj.
SA i SS wykonywały takie rozkazy
i eliminowały ludzi, prawda?
SA nie musiały nikogo zabijać. SS za moich czasów też nie.
Później nie miałem na nie wpływu.
SS dokonywało aresztowań.
Nadzorowało transporty do obozów.
Nie pamięta pan, kiedy zaczęło pełnić funkcję
egzekutora NSDAP?
Trudno wyjaśnić osobie spoza,
w jakim obszarze było aktywne SS czy Gestapo.
Proszę spróbować.
Ponieważ policję coraz bardziej przejmował Himmler,
oczekiwania się zmieniły.
Wiadomo, że niektóre oddziały SS pilnowały obozów,
a później pełniły funkcję policji.
W obozach pełniły też inne funkcje?
Jakie ma pan na myśli?
Wszystkie funkcje obozów, prawda?
Jeśli oddział SS pilnował obozu,
a dowódca SS był jego komendantem,
logicznym jest...
że wykonywały wszystkie funkcje tego obozu.
Dociśnij.
Pragnęliście silnego państwa,
które przezwycięży traktat wersalski.
Pragnęliśmy go tak czy owak.
Zaanektowaliście Austrię,
choć nie należała do Niemiec przed I wojną
i nie została im odebrana. Zgadza się?
- Niezupełnie. - Następnie Niemcy zagarnęły
Czechy, potem Morawy i Słowację.
Nie odebrał im ich traktat wersalski,
nie były częścią Niemiec przed I wojną.
Te obszary Czech nie należały do Rzeszy
w czasach traktatu wersalskiego.
Ale wcześniej...
były związane z Rzeszą Niemiecką...
- od stuleci. - Nie odpowiedział pan!
Odpowiedziałem.
Jeśli nie odpowiadają panu fakty, nic nie poradzę.
Tak lub nie.
Najwyraźniej nie przywiązuje pan wagi do czasu.
Zdaniem trybunału
świadek ma prawo składać dowolne wyjaśnienia.
Trybunał z pewnością wie, że poza tą salą
obawiamy się odrodzenia nazizmu,
a celem oskarżonego jest go szerzyć
poprzez propagandę uprawianą podczas tej rozprawy.
Świadek demonstruje i tutaj, i na ławie oskarżonych
pogardliwy stosunek
do trybunału, który dał mu
szansę na proces, jakiej nie miały jego ofiary!
Decyzja pozostaje w mocy.
Podporządkuję się jej.
Proszę tylko, by świadek udzielał zwięzłych odpowiedzi.
Mógłby pan powtórzyć pytanie?
Nie odebrał wam ich
traktat wersalski, prawda?
Ależ Austrię odebrał.
I Kraj Sudetów.
Oba te terytoria byłyby niemieckie
na mocy prawa ludzi do samostanowienia.
Ciekawe, bo zeznał pan,
że to prawo odebraliście ludziom jako pierwsze.
Od początku
postrzegaliście eliminację Żydów z niemieckiej gospodarki
jako etap Planu Czteroletniego, którym pan kierował. Czy tak?
- Częściowo. - Częściowo?
Rozumiem.
Chciałbym omówić pokrótce
działania podjęte w związku z kwestią żydowską.
Czy ogłaszał pan ustawy norymberskie?
Tak. Miałem obowiązek jako przewodniczący Reichstagu.
Kiedy?
15 września 1935.
A 1 grudnia 1936
uchwalił pan karę śmierci za przekazywanie majątku za granicę.
Tak. Dekret o ograniczeniach w obrocie walutą.
22 kwietnia '38 ogłosił pan kary
za ukrywanie pochodzenia żydowskich firm.
Tak.
26 kwietnia podpisał pan dekret
o rejestracji mienia żydowskiego w Niemczech i za granicą.
- Skoro jest mój podpis... - I dekret z 12 listopada,
nakładający na Żydów kontrybucję w wysokości miliarda marek.
- Ale... - Szkody wyrządzone Żydom
podczas nocy kryształowej mieli oni naprawić na własny koszt,
a odszkodowania przejęła Rzesza.
- Dużo szczegółów... - Dekret z 17 września 1940 r.
Konfiskata mienia żydowskiego w Polsce.
Ta część Polski należała kiedyś do Niemiec.
I miała powrócić.
1941. Dekret wzywający Himmlera i Heydricha
do zaplanowania ostatecznego rozwiązania﻿.
Nie. Dobrze znam ten dekret.
Proszę okazać świadkowi dokument 710.
Sygnatura USA-509.
Odczytajmy go do protokołu, żeby nie było sporów co do tłumaczenia.
Widnieje pod nim pański podpis, prawda?
Tak.
Proszę mnie poprawiać.
„W uzupełnieniu do zadania, zleconego panu 24.01.1939 r.,
dotyczącego opracowania, poprzez dalszą emigrację i ewakuację
jak najkorzystniejszego rozwiązania kwestii żydowskiej,
zlecam panu podjęcie niezbędnych przygotowań
organizacyjnych i finansowych w celu wprowadzenia w życie...
ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej”.
Trafiony.
Zgadza się?
Tłumaczenie jest niepoprawne.
Proszę podać własne.
„W uzupełnieniu do zadania powierzonego panu...
dekretem z 24.01.1939 r.,
o rozwiązaniu kwestii żydowskiej poprzez emigrację i ewakuację,
w jak najkorzystniejszy sposób,
mając na uwadze obecne warunki, zlecam panu
podjęcie przygotowań niezbędnych z punktu widzenia organizacyjnego,
merytorycznego i finansowego”.
Tu jest to zdanie.
„Pełnego”, nie „ostatecznego”.
„W celu całkowitego rozwiązania kwestii żydowskiej”.
- „Pełnego i całkowitego”? - Tak.
Pełnego rozwiązania, które miał przeprowadzić szef SS?
Chciałbym coś wyjaśnić.
Proszę.
Wysłałem to pismo do Himmlera i Heydricha,
bo od tamtego dekretu minęło półtora roku,
a Heydrich niewiele zrobił.
Poleciłem mu więc przyspieszyć emigrację Żydów.
Twierdzi pan, że mowa o emigracji?
Tak tu jest napisane.
W pierwszym zdaniu. Dalej pisze pan...
O swojej chęci...
pełnego rozwiązania kwestii Żydów
i ukrócenia ich wpływów finansowych
poprzez emigrację i ewakuację z Niemiec.
To jest w tym dokumencie.
Ma pan jeszcze pytania do świadka?
Możemy go zwolnić?
Mam pytanie.
Trybunał był przekonany,
że świadka przesłuchuje dziś oskarżyciel amerykański.
Chętnie posłucham mojego brytyjskiego kolegi.
Kilka prostych, krótkich pytań.
Sugerował pan,
że w 1942 stracił część wpływów. Zgadza się?
Chyba tak.
Ale wciąż był pan marszałkiem Rzeszy.
Następcą Hitlera, tak?
Byłem marszałkiem.
I nie miał pan świadomości,
że w 1942 zamordowano trzy miliony Żydów?
Nie miałem.
W roku 1943 stracono w obozach co najmniej 800 tysięcy Żydów.
Pan nadal był marszałkiem Rzeszy, prawda?
Tak.
W 1944 zginęło w obozach kolejne 800 tysięcy Żydów.
A pan wciąż był marszałkiem Rzeszy, tak?
Tak.
W roku 1945 - 250 tysięcy.
W sumie około sześciu milionów Żydów,
a także Rosjanie i Polacy,
Cyganie, artyści, uczeni
pisarze, dziennikarze, filmowcy...
Nie zginęli w walce,
w ogniu nieprzyjaciela, lecz zgładziło ich państwo niemieckie.
Rzesza, której był pan marszałkiem.
Prominentnym politykiem.
I twierdzi pan, że nie miał wiedzy.
Proszę powiedzieć...
Wiedząc to, co wiemy;
co spotkało sześć milionów Żydów
muszę spytać...
czy nadal popierałby pan Führera?
Tak.
Popierałbym.
Spokój!
Heil Hitler.
Nie mam więcej pytań.
To dobry moment, by zakończyć dzisiejsze posiedzenie.
- Genialna potyczka. - Wzajemnie.
- Żyję. - Brawo.
Miał pan rację.
Nie pokonałbym go...
bez pomocy.
„Göring nie wyprze się Führera". Bezcenna informacja.
Co teraz?
Upadnie Göring, upadnie reszta.
Będzie dobrze.
Proszę.
Wyjeżdża pan?
Mam jeszcze jedną sprawę.
Pomógł im pan, prawda?
Tak.
Wyjeżdżam.
Wyjeżdża pan?
Wracam do domu.
Przyszedłem się pożegnać.
I co?
Uściśniemy sobie ręce?
Przyjaźniliśmy się...
przez chwilę.
Żegnaj.
Za wiele lat...
ciekawe, co o nas powiesz.
Będziesz nas uznawał za ludzi?
Teraz...
odczytam wyrok Międzynarodowego Trybunału Wojskowego.
Każdemu oskarżonemu z osobna.
Hermann Göring,
Był pan drugą po Hitlerze najważniejszą postacią
w kierownictwie NSDAP.
Ogrom pańskich win jest wyjątkowy.
Nie ma dla nich usprawiedliwienia.
Międzynarodowy Trybunał Wojskowy skazuje pana
na śmierć przez powieszenie.
Rudolf Hess.
Odpowie pan za wszystkie cztery zarzuty.
Egzekucje...
zaplanowane są dziś o północy.
Aby utrzymać dyscyplinę,
więźniowie zostaną poinformowani dopiero o 23.45.
Wtedy zostaną obudzeni i otrzymają ostatnie namaszczenie.
O godz. 20
do więzienia przybędzie ośmioro dziennikarzy:
z Francji, Wielkiej Brytanii, Stanów Zjednoczonych i ZSRR.
Gaszenie świateł o 21.30,
po wieczornym obchodzie lekarskim.
Zamiast środków nasennych podawane będzie placebo z sodą oczyszczoną.
- Środek nasenny. - Poproszę.
O godz. 22
zaprowadzimy dziennikarzy pod szubienicę
i tam udzielę im informacji.
Środek nasenny?
Nie.
Dobranoc.
Abrakadabra.
Więźniów będziemy wprowadzać pojedynczo.
Będą mogli wygłosić ostatnie słowo.
Następnie...
Przepraszam.
Kto to?
- Göring. - Cholera.
Nie!
Nie, sukinsynu! Nie wywiniesz się!
Nie żyje. Cyjanek.
Psiamać!
Skurczybyk.
Przykro mi.
Musimy podjąć decyzję.
Czy odwołać dzisiejsze egzekucje, czy je wykonać.
Miejmy to z głowy.
Streicher nie chce się ubrać.
Puśćcie go!
Julius...
Julius.
Bądź Niemcem.
Ty...
byłeś mi przyjacielem.
Chodź. Zrobimy to razem.
No chodź.
Daj koszulę.
Nazwisko.
Znacie.
Ostatnie słowo?
Święto Purim '46!
Bolszewicy.
Wy też zawiśniecie!
Żono moja ukochana!
Cholera.
Skurczybyk.
SAMOBÓJSTWO GÖRINGA
Wywinął się.
Niektóre wnioski w pańskiej książce brzmią nieprawdopodobnie.
Miał pan do czynienia z nazistami. Przecież oni są nietypowi.
Nie są.
Tacy ludzie żyją w każdym kraju na świecie.
- Nie w Stanach. - Ależ tak.
Ich osobowość nie jest tajemnicą. To ludzie, którzy pragną władzy.
Twierdzicie, że ich nie ma, a ja twierdzę,
że niektórzy Amerykanie poszliby po trupach połowy narodu,
- żeby zdobyć władzę nad drugą połową. - Panie doktorze...
Podsycają nienawiść.
To samo robili Hitler i Göring.
Podręcznikowe.
Jeśli sądzi pan, że kolejnych
rozpoznamy po mundurach...
to pan oszalał.
Więcej po przerwie.
Nie jest pan zaproszony na drugą część.
Chodźmy.
Wie pan...
obrzucanie błotem Ameryki nie pomoże sprzedać książki.
ROBERT JACKSON WRÓCIŁ DO SĄDU NAJWYŻSZEGO
ORZECZNICTWO Z NORYMBERGI STAŁO SIĘ FUNDAMENTEM POSTĘPOWAŃ
W SPRAWACH O ZBRODNIE WOJENNE.
HOWIE TRIEST ODSZEDŁ Z WOJSKA I ZABRAŁ SWOJĄ SIOSTRĘ DO STANÓW
DOŻYŁ 93 LAT.
KSIĄŻKA KELLEYA NIE SPRZEDAŁA SIĘ. KOLEJNEJ NIE NAPISAŁ.
DENERWOWAŁ SIĘ, ŻE NIKT NIE SŁUCHA JEGO PRZESTRÓG.
W 1958 ROKU, PO DŁUGIEJ WALCE Z DEPRESJĄ,
POPEŁNIŁ SAMOBÓJSTWO.
ZAŻYŁ CYJANEK POTASU, TAK SAMO JAK HERMANN GÖRING.
„ Do jakich czynów zdolny jest człowiek pokazuje tylko to, co już uczynił”.
- Robin George Collingwood
Tekst na zlecenie Monolith Films: Katarzyna Wojsz
NA MOTYWACH KSIĄŻKI JACKA EL-HAIA