Para maintindihan talaga ang nangyari,
bumalik tayo.
SOVIET UNION
1944
Noong 1944, nagpasya ang diktador ng Sobyet na si Joseph Stalin
na ang buong bansa ng Chechen ay tumutulong sa Nazi Germany.
Dahil dito, nilagay sila sa mga sasakyan ng baka
at dinala sa tagong rehiyon sa Central Asia.
Iyon ang pinaka-maraming pagpatay sa mga tao.
Kalahati sa kanila ang namatay.
Kasama sa mga nakaligtas
ay sina Tamerlan at lolo ni Dchokhar na si Zaindy Tsarnaev.
Para mabuhay ang pamilya niya, nangangalkal ng basura si Zanidy
sa buong lugar para makahanap ng puwedeng maibenta.
Isang araw, nilagay niya ang mga ito sa kotse niya nang 'di nalalaman
na ang isa pala doon ang armas na sasabog at papatay sa kaniya.
Nakilala ng anak niyang si Anzor si Zubeidat, at nagpakasal sila.
May apat silang anak.
Ang panganay ay si Tamerlan. Ang bunso naman ay si Dzhokhar.
Nakakuha sila ng refugee status
at pumunta sila sa Amerika, sa Boston.
Mayroon siyang American dream.
At nakarating sila doon,
at ang pangarap na 'yon, hindi totoo.
At walang umayon sa mga plano niya.
CHAPTER III 'DI MO MAKAKAUSAP ANG BANGKAY
Ito ang pinaka-nakahahangang kuwento na narinig at nakita
at naranasan ko sa buhay ko.
At nangyayari ito ngayon sa Watertown.
HOUR 83 BIYERNES
HOUR 84 BIYERNES
Ang isa sa mga suspek ay patay na. Ang isa naman ay nakatakas.
Buong gabi kaming nandoon, naghahanap sa eskinita, sa garahe.
Walang sinasabi ang mga pulis, pero ang mga tao doon ay mayroon,
at nilalarawan nila ang barilan.
May narinig kaming boom, boom! Parang shotgun ang tunog.
At biglang...
Paulit-ulit, nakakabaliw.
Boom! At bigla akong... 'Di namin alam kung ano iyon,
at biglang na lang naming makikita ang napaka-daming pulis.
Papunta pa rin kami doon, at mga residente mula sa bintana,
sumigaw sila, "Uy, putok ng baril. 'Wag kang pumunta diyan."
Binalita sa amin na nakikipag-usap ang Boston PD sa isang cab driver
na may sinakay na Chechen national mula sa Watertown at binaba ito
sa South Station train station sa Boston.
May balita rin
na may nakitang bomba sa kalsada galing sa train station.
"Diyos ko. Ano ito? Mas masahol pa ito sa mga Tsarnaev?"
"Nasa peligro ba ang rail system? Mayroon bang may dala ng bomba?"
Kailangan pa namin ng impormasyon. kaya nagpadala kami ng mga tao.
Pinahihinto namin ang Amtrak trains na dumadaan mula Boston
papuntang New York at Washington D.C., at sinusuyod namin ang mga tren.
Nasa command post kami.
Kasama namin ang pinuno ng Transit Police.
Kasama namin ang gobernador.
Naisip namin na ang mga bus
na bumabyahe ng 5:30 o 6:00 ng umaga
ay maaaring sakyan para tumakas.
At nag-pulong kami para malaman kung ano ang dapat gawin.
Napagpasyahan na isarado ang buong siyudad.
Magandang umaga sa inyong lahat. May malawakang manhunt.
Sinususpinde ang lahat ng transportasyon sa MBTA.
Pakiusap namin na manatili ang lahat sa inyong bahay, ikandado ang pinto,
at 'wag bubuksan para kanino
bukod sa mga awtoridad at mga pulis.
Para iyong dito sa Watertown, pati na rin sa Cambridge, Waltham,
Newton, Belmont, at sa puntong ito, sa buong Boston.
Isang milyong tao ang nasa lockdown ngayon sa Boston.
Ayon sa narining ninyo, lahat ay sarado.
Ito ay ang unang pagkakataon.
Naging ghost town ang siyudad.
Walang tao sa kalsada.
Lahat ay sumunod dito.
Ang buong lungsod ng Boston. Ang lahat ng residente ay sinabihang
"Manatili sa bahay, 'wag buksan ang pinto
maliban na lang kung ito ay pulis."
Isang pambihirang pangyayari.
Kailangang maging maluwag
Hindi lang sa Boston at Watertown.
Halos sa buong Eastern Massachusetts.
'Di ko pa nakita ang ganoong karaming pulis.
Sinusuyod namin ang federal state at local resources sa Watertown
para hanapin ang tao na kinumpirma naming si Dzhokbar Tsarnaev.
Maraming pulis ang dumarating.
May nakikita akong municipal police officers.
Mayroong state troopers. Lahat ay nandoon.
Sa kabuuan, mayroon kang 2,500 na mga pulis sa Watertown.
Mayroon din mula sa New Hampshire at Rhode Island.
Narinig nila ang nangyayarim sakay ng kotse nila at pumunta doon.
Patuloy ang paghihigpit ng mga pulis sa buong lugar
kung saan naniniwala sila na ang pangalawang suspek ay nandito.
May mga propesyonal kami na nauunawaan ang batas, civil rights,
kung paano gawin ito ng tama, at 'yon ang nangyayari.
Pero ginawa iyon nang mabilisan.
HOUR 85 BIYEERNES
HOUR 86 BIYERNES
Patuloy pa rin ang paghahanap sa taong
may koneksyon sa marathon bombing noong Lunes.
Pinapayuhan ang mga residente ng Watertown na manatili sa loob ng bahay.
Nagpupuyat kami sa pakikinig sa balita.
At bandang 5:30 nagising kami, at dumarating ang mga pulis,
nagba-bahay bahay.
Sinisigurado lang namin na maayos ang lahat.
- Walang problema. - Ayos ka lang?
- Oo. - Sige.
Naghahanap ang mga pulis sa paniniwalang may kasama siyang tumakas.
- Handa na ang cellar? Naka-kandado na? - Oo.
- May bukas kaming garahe sa likod. - Titingnan namin.
- Sige. Naka-kandado ang attic. Salamat. - Okay. Salamat.
Diyos. Nasa buong lugar sila.
Ayaw ko nang magising sa ganito.
Maraming tao ang nagagalit 'pag may mga pulis
naghahanap sa bakuran, sa eskinita.
Kumusta ang nakalipas na 24 oras sa'yo?
Nakakakilabot.
Ano'ng nararamdaman mo?
Takot. Pakiramdam ko... Nakakakilabot. Kinakabahan ako.
Sobra akong natatakot.
May iba pa bang taon diyan? Kayong dalawa lang?
Isang malaking bahay ba 'yan o maraming apartment?
Ang pananatili sa bahay ay tamang desisyon.
Maaaring nasa ibang lugar siya, pero tingin namin ay nasa Watertown siya.
Hindi malinaw kung saan siya pumunta. May iba pa bang sangkot dito?
May iba pa bang bomba sa lugar? Hindi namin alam.
Ang imbestigasyon na 'to ay nahahati sa dalawa.
Ang isa ay paghahanap sa suspek,
na nakakuha ng maraming atensyon.
Ang isang parte ay maintindihan ang dalawang magkapatid.
Kung paano nila nagawa ang nagawa nila,
at higit sa lahat, kung may iba pa silang kasama rito.
HOUR 87 FRIDAY
HOUR 88 BIYERNES
Nalaman namin na tumira sa Cambridge Massachussetts ang magkapatid.
Kaya humingi agad kami ng search warrants para maghanap sa lugar na 'yon.
Mabilis na nahanap ng evidence response team ang mga kagamitan para sa bomba.
Pero wala doon si Dzhokhar.
May asawa pala si Tamerlan, si Katherine Russell.
Nakita ng producer namin ang pulis na lumabas ng gusali kasama ang babae.
Nakilala niya si Tamerlan at nagsimulang maging Muslim.
Nagbigay siya ng panayam.
Ayaw niyang makisama.
Ang mga inosenteng tao na nakakakita ng mga ganitong pangyayari
ay nalulungkot na ang kamag-anak nila ay sangkot
sa isang nakakasuklam na pangyayari.
'Yon ang kataka-taka sa panayam niya.
Wala man lang pagsisisi o awa.
Ang impresyon ko ay may kaugnayan siya kay Tamerlan
at sa kabila ng nakagigimbal na ginawa niya,
hindi niya tutulungan ang gobyerno ng Amerika.
Umasa ako na may sapat na impormasyon para makasuhan siya
dahil akala ko sangkot siya rito,
pero hindi iyon ang nangyari.
Walang sapat na ebidensya
para kasuhan si Katherine Russell.
Kung may malaman ka o hinala na may gagawing krimen ang isang tao,
hindi paglabag sa batas na manahimik ka,
na wala kang sabihin o gawin para pigilan na mangyari ang krimen.
HOUR 87 BIYERNES
HOUR 88 BIYERNES
Halos imposibleng makontrol ang media
sa ganitong kalaking imbestigasyon.
Tahimik!
Kaya nagpasya kami na ilabas ang pangalan nila.
BOSTON POLICE DEPT. LARAWAN NI DZHOKHAR TSARNAEV INILABAS.
Ang namatay na suspek ay kinilala bilang Tamerlan Tsarnaev.
Ang pinaghahanap pa ng pulis ay si Dzhokhar.
Dzhokhar Tsarnaev.
Dzhokhar.
Maaga akong nagmamaneho. Narinig ko sa radyo ang pangalan nila.
'Pag narinig mo ang pangalang Tsarnave, iyong ay pangalan ng Chechen.
Ang magulang niya ay nasa dagestan, at may reaksyon si Elizabeth Palmer.
Nakakalungkot ang nangyari,
pero alam kong walang kinalaman ang mga anak ko rito.
Alam ko 'yon. Nanay ako.
Natatakot ako sa para sa buhay ng mga anak ko.
Arestuhin dapat sila. Dalhin dito nang buhay.
Buhay.
At imbestigahan dapat lahat ng judicial system.
Kung sino ang tama at sino may sala.
Nakita ng mga reporter ang tiyuhin ng mga suspek.
Ang mensahe niya sa pamangkin, "Sumuko."
Kung buhay ka, sumuko ka na at humingi ng kapatawaran
mula sa mga biktima.
Nang marinig ko ang pangalang Dzhokbar, nagulat ako.
Dzhokhar Tsarnaev, nagtatago pa rin siya,
at sinusuyod na ng mga pulis at buong siyudad ng Boston.
Kapitbahay ko dati si Dzhokhar, at estudyante siya
kung saan ako nagtuturo.
Malapit siya sa mga tao. Charismatic siya.
Marami siyang kaibigan. Kilala siya ng lahat.
Kasama siya sa wrestling team.
Kinatutuwaan siya ng tao.
Sabi sa akin ng mga tao, "Bakit wala kang tinawagan
para sabihin na kilala mo ang tao na ito?"
Dahil imposible na siya 'yon, kaya...
Bakit naman?
Dahil wala sa pagkatao niya ang makakagawa ng ganito.
Pulitika, relihiyon. Wala.
At doon na naging mas malinaw sa akin na...
"Larry, ito si Dzhokhar."
"Kilala mo si Dzhokhar. Siya ang bomber."
Nang malaman kong si Dzhokhar iyon,
'di ko lubos na maisip 'yon.
At hindi ako makapaniwala.
Walang makapagsasabi sa akin ng kahit na ano
para maniwala ako na sila ang gumawa niyon.
Kinailangan ko pa na may makapagsasabi sa akin na nakita sila na ginawa iyon,
at kailangan kong magtiwala sa paniniwala ng tao na iyon.
Una kong nakilala si Dzhokhar noong nagsimula akong maglaro ng basketball.
Sobrang sikat siya. Kilala siya ng lahat.
Naaalala ko tuwing Biyernes pupunta ako sa mosque,
at puno ng tao doon.
At makikita ko si Dzhokhar, at maguguluhan ako
dahil akala ko Amerikano siya mula sa Boston.
Uupo ako sa tabi niya, at sasabihin ko, "Ano'ng ginagawa mo rito?"
At sasabihin niya, "Oo, pare, buong buhay ko, Muslim na ako."
"Hindi ko naisip na importante pala na..."
Parang, "Pare, ayos 'to. Magkasama tayo sa pagiging Muslim."
Araw-araw na kaming magkasama.
Mas nauunawaan ko siya kaysa dati.
Mapagpakumbaba siya, mabait, binibigyan niya ako ng pambili ng pagkain.
Nakasunod niya ang lahat.
Hindi ko siya nakitang ideolohikal. Hindi ko siya nakitang militante. Hindi.
At ang totoo, may mga pagkakataon na
sinubukan kong kausapin siya tungkol sa isyu ng social justice.
Hindi siya interesado sa mga ganoong klase ng usapan.
Wala siyang pinakitang senyales na politikal siya.
Naghiwalay ang mga magulang niya at magkabukod silang bumalik sa Dagestan.
Bigla na lang nagkaroon ng lamat ang paniniwala mo
na ito dapat ang mangyari, at sinisisi nila ang Amerika.
Ang mawala ang nanay at tatay mo habang nasa kolehiyo ka
ay talagang nakakalungkot.
Naging malapit sa isa't isa sina Dzhokhar at kapatid niya.
Hinangaan niya ang kapatid niya,
sa punto na halos mainggit na ako sa relasyon nila.
Ang relasyon sa pagitan nila Tamerlan at Dzhokhar
sa gym, ay katulad ng
relasyon ni Tamerlan at ng kanyang tatay.
Sinasabi ni Tamerlan kay Dzhokhar kung ano'ng dapat niyang gawin.
Para bang tatay niya ang nagtuturo sa kaniya.
Pero walang interes si Dzhokhar sa boxing. Gusto niya ang wrestling.
Kaya napunta si Dzhokhar sa UMass Dartmouth.
Gagalingan niya raw sa pag-aaral.
Naging masaya siya. Kumikita siya ng pera.
Pero hindi totoo iyon.
Nagsisinungaling si Dzhokhar na lilipat siya,
na mataas ang grado niya, pero ang totoo ay babagsak na siya.
'Di lang siya ordinaryong Amerikano. May operasyon siya ng droga
na pinapatakbo sa Dartmouth, nagbebenta siya ng marijuana.
Alam kong nagbebenta siya ng weed, lahat ng kaibigan ko ay ganoon.
Marami siyang binebenta,
pero hindi naman sa punto na pupuntahan ka na ng FBI sa bahay mo.
Ang huling beses na nagkita kami ay isang buwan bago ang bombing.
Lalabas dapat kami. Makikipagkita sa iba naming kaibigan.
May dalawang party noong gabing 'yon.
At pagkatapos...
tumawag ang kapatid niya,
at pagbaba niya ng telepono, lumingon siya sa amin at sinabing,
"Pare, aalis na ako."
Kami naman, "Ayos ka lang? May problema?" Sabi niya, "Oo, sa pamilya."
Iyon ay...
ang huling beses na nakita ko siya.
Ito ang pinaka-maimpluwensyang pangyayari.
At bilang guro ng kasaysayan, trabaho ko na ipaunawa ito.
Bagay na hindi ko maipaintindi sa sarili ko.
HOUR 94 BIYERNES
HOUR 95 BIYERNES
MALIGAYANG PAGDATING SA UMASS DARTMOUTH
Nalaman namin na may apartment si Dzhokhar sa UMass Dartmouth.
Nagpadala ng tactical team ang Mass state police sa apartment.
May isa pa akong HRT, Hostage Rescue Team,
na pinalipad gamit ang Blackhawks mula Virginia.
Puno ng kaba ang mga estudyante, pinalalabas sila ng campus nitong umaga
at may kumalat na text message na may panganib na sa kanilang lugar.
Pumasok ang roommate ko at sabi niya,
"Nga pala, dapat na tayong umalis sa campus
dahil nandito daw ang lalaki." Ako naman, "Dito siya nag-aral?"
Sabi niya, "Hindi, siya iyong nakakasama namin noon."
Nagugulat pa rin ako.
Gusto ko lang na umalis na sila.
'Yon ang malaki naming pag-asa na makita siya doon na buhay.
May SWAT team sa labas ng bahay ko.
Isang armored car. Ano ba 'to?
Nakikinig kami na parang sa radio feed.
Dzhokhar Tsarnaev! Lumabas ka na diyan!
Lumabas ka at itaas ang kamay mo at 'wag mong igagalaw!
Naririnig mo silang papasok
at nakikipag-usap, sinasabing dumapa sila.
Maghihintay ka na may marinig.
Naisip namin, "Si Dzhokhar na ang isa mga tao sa kuwarto."
"Isa na siya doon."
Ano ba 'to?
Sa dulo, ano ang gusto natin? Wala siya doon.
Nakakapang-hina ang pangyayaring 'yon sa amin.
Wala silang nahanap.
Wala na silang magawa, at 'di nila maipaliwanag 'yon.
Lahat ay pinuntahan na namin,
pero intindihin ninyo, na magagandang lead iyon.
HOUR 97 BIYERNES
HOUR 98 BIYERNES
Unti-unting lumiliit ang lugar ng pinaghahanapan namin.
Sabi ng isa sa mga commander ko,
"May ilang eskinita pa bago tayo matapos."
Pakiramdam namin nandito lang siya sa kalsada.
At akala namin malapit lang siya. At buong araw,
iba-ibang SWAT team ang tinatawag namin at 'di sila pumapalpak.
Para roller coaster, taas-baba,
at sa puntong iyon para sabihin na, "Ano? Wala?"
"Nakatakas siya?"
Naiinis ako.
Ang "manatili sa bahay" ay 'di na puwedeng magtagal.
Nasisira na ang mga negosyo, hindi mapalagay ang mga tao,
at 'di sila sigurado kung nasaan siya.
At tumawag ang gobernador.
Nakatanggap siya ng tawag mula kay Presidente Obama.
At nag-aalala si Obama sa utos na manatili sa bahay.
Sabi ni Pangulong Obama, "Makinig ka, hindi puwedeng
saraduhan ang siyudad nang habang buhay."
Pagod na ang mga tao sa punto na 'yon,
kaya sasabihin na namin na wala na ang utos na manatili sa bahay,
pero maging maingat kayo.
'Wag kayong lumabas kung 'di kailangan. Pinaghahanap pa rin siya.
Sa mga nangyayari, sa takbo ng araw na ito,
pinatitigil na ang utos na manatili sa bahay.
Bukas na ang T, bukas na rin ang MTBA.
Nakikiusap kami na mag-ingat pa rin ang lahat.
Kung nasa labas kayo, may mapanganib pa rin na tao diyan.
Umuwi na ang lahat.
Ang mga pulis, nag-aayos na sila ng gamit.
Ang mag pulis na naghahanap dito at pinauuwi na
pagkatapos ng nakakadismayang balita.
Ang bottom line ng conference ay nakatakas siya.
Natakas ang isang kapatid.
Armado siya, mapanganib. Pero sinasabi ng awtoridad,
"Alam ninyo, alisin na natin ang lockdown
at bumalik na kayo at gawin ang dapat." Ang lockdown ay tapos na.
Gabi ng Biyernes.
Walong oras akong nakatulog sa nakalipas na limang araw.
Masaya akong tumayo. At hindi ako bilib sa sarili ko.
Hindi, pero ganoon talaga.
Tumingin si Rick DesLauriers sa buong kuwarto
at nakita niya kung gaanong kapagod ang mga tao, at sabi niya,
"Hindi na tayo makapagtatrabaho ng maayos. Itigil na natin 'to."
"Maglagay tayo ng skeleton crew."
"Umuwi na tayo, matulog saglit, at bumalik nang may bagong lakas."
Sobrang pagod ako.
Pinauwi ko ang Chief of Department ko dahil mukhang inaantok na siya.
May mga miyembro kami ng SWAT team na dinala sa ospital
dahil sa sobrang pagod. At malinaw naman na kailangan naming
magpahinga at ipaubaya muna ito sa ibang tao.
Pumasok ako sa kotse ko para umuwi at matulog.
Isa ako sa mga huling tao na nanatili sa Watertown
dahil naghahanap ako ng tao na papalit sa akin.
HOUR 98 BIYERNES
HOUR 99 BIYERNES
911, naka-record ang tawag na 'to. Ano'ng emergency mo?
67 Franklin Street, Watertown.
Okay, kailangan mo ng pulis, bumbero, o ambulansya?
May bangka ako sa bakuran ko.
Punong puno ng dugo sa loob. May tao sa bangka.
Sigurado ka?
Katitingin ko lang sa bangka.
Sige, 'wag mong ibababa.
Sige.
Lumapit sa akin ang pulis ng Watertown at sinabing,
"May naririnig kami na may tao sa bangka
sa 67 Franklin Street."
Sabi ko, "Nagbibiro ka." At sabi niya, "Sumunod ka sa akin."
At tahimik namin siyang sinundan sa harap ng 67 Franklin Street.
Walang ingay, wala kahit ano. Tahimik lang kami.
Kami ang nauna doon. Wala pang kahit na sino ang nakakaalam.
Bumaba kami sa driveway, ako at ang mga tinyente
ay naglabas ng mga baril.
Tumingin ako sa heat seal.
'Di ba may takip ang mga bangka?
Nakikita namin siya, may daliri o baril na gusto itong butasin.
Alam naming may tao doon, pero sino iyon?
Sana ikaw na nga.
Sinasabi ko sa sarili ko, "Kukunin na ba natin siya ngayon?"
'Di namin alam kung may bomba ba siyang dala.
Nakita namin ang ammunition na dala niya sa kalsada.
'Di namin alam kung ilang tao ang nasa bangka,
kaya nagdesisyon na ako na tumawag ng tactical unit.
'Wag tayong magmadali,
at payapa at dahan dahan natin siyang ilabas.
Puwede bang magpapunta ng TAC unit dito? 67 Franklin.
Pero ang problema, nang makalabas na ito,
nagsimula nang dumating ang mga tao.
468 Sunnybank.
Sir, may tawag ako mula sa 67 Franklin Street.
May bangka sa likod-bahay. May dugo sa takip nito.
Narinig ko sa radyo, "Boss, nahanap na siya!"
"Bumalik ka na!"
Sabi ko, "Sige, malapit na ako diyan."
Lumiko ako at nagmadali.
Ang sabi sa tawag, may report
na may suspek sa bangka sa Watertown.
Kung iisipin, nakakatuwa, pero sabi ko sa driver ko,
"Nasaan ang tubig sa Watertown? Nasaan dapat ang bangka?"
Kung nakikinig kayo ngayon, mayroong malaking progreso
sa napaka-hirap na paghahanap.
Kung ang tao na 'to ay si Dzhakhar Tsarnaev,
ang tao na 'to ay tinago ang sarili niya sa bangka sa loob ng 18 oras.
Sa lugar kung saan niya iniwan ang kotse papunta sa pinagtaguan niya
ay isang bloke ang layo.
Paano nila nalampasan ang bangka na nasa likod-bahay,
'di nila nakita ang mga dugo, ewan ko ba.
Ang mga pulis sa Watertown ay sinabihan ang lahat
na kalimutan ang sinabi nila kanina, manatili sa bahay, 'wag lumabas.
Malinaw na makabuluhan ang oras na ito.
Nakikita kong nagdadatingan ang mga pulis.
Naririnig ko ang mga sasakyan.
At sinigawan ko sila, sabi ko, "Pigilan mo ang pagdating ng pulis."
"Handa na ako. 'Wag kayong magpapasok."
Oo, 'di namin kailangan ng tulong, okay?
Alam kong mas gugulo lang.
Kinokontrol ng Watertown ang kotse, 'wag lumapit sa bangka.
Lumayo kayo.
Habang ang mundo ay naghihintay sa limang araw para hulihin siya,
alam mo na ang magiging reaksyon ng pulis,
kaya nahirapan akong kontrolin iyon.
Papasok na sila.
Nang maging kalmado na ang sitwasyon, naging maayos at tahimik na.
Tapos, bigla na lang...
Nagbabarilan ba sila?
- Putok ng baril iyon. - Putok ng baril.
Naririnig ninyo ba 'yon?
Lahat ay nakadapa sa lupa.
'Di ko alam sino ang unang bumaril.
Ang alam dapat ko iyong patigilin
bago pa nila mapatay ang taong nasa bangka.
Nasa mic si Billy at sinisigawan ang lahat.
"Huwag kayong magpaputok."
Walang magpapaputok!
Lahat ng unit, walang magpapaputok!
Walang magpapaputok hanggat dumating ang tactical. Okay?
Binalita iyon na shootout.
Pero alam namin na shoot in iyon.
Nasa 100 ang tumama sa bangka na iyon.
Isang daan at dalawampu't anim na bala,
wala pa doon ang 'di tumama sa bangka.
Kung saan-saan galing, sa buong paligid.
Karamihan ay galing sa pulis na wala naman dapat sa lugar na 'yon.
Hindi naman sila talaga kasama sa task force,
pero sinaksak nila ang sarili nila sa eksena.
Nang dumating ang mga pulis sa 67 Franklin Street,
akala ng iba tinututukan sila ng baril ni Dzhokhar.
Tingin ko ang nangyari ay, may isang bumaril,
lahat sila bumaril na.
May mga nangyari sa unang shootout
at sa bangka, may punto na kailangan ng
command at control mula sa iba't ibang departamento ng pulis,
para maging maayos ang gagawin nila. 'Yon ang natutunan namin.
May mga putok ng baril, at alam na natin 'yon,
at sugatan ang suspek. 'Yan ang sinabi ng mga pulis.
Kung patay ba o buhay ang suspek, 'yan ang 'di natin alam.
Gusto namin na buhay siya, may proseso,
at bigyan tayo ng hustisya at sagot.
Sobra akong nadismaya dahil gusto ko talagang
makausap ang tao na ito.
'Di mo maiintindihan kung may malaki bang sabwatan,
sa sumuporta sa operasyon na 'to, para kausapin ang bangkay.
'Di namin alam kung patay na siya.
Ang helicopter ng pulis,
may FLIR sila, naka-bukas ang kanilang infrared.
Infrared camera iyon na nakakakita ng init, ng stamp,
at magbibigay sa'yo ng larawan.
Sa puntong iyon, ako ang command post. Sobrang emosyonal.
Makikita mo ang thermal image ni Dzhokhar sa loob ng bangka.
Mayroon din nangyayaring live feed,
kaya nakikita namin.
Katabi ko ang TV.
Matagal kaming nanood sa balita.
Ang claustrophobia, ang tensyon, ang daming nangyayari.
Pinanonood ito ng buong mundo.
Farah, nandito ka. alam kong inaayos mo ang source mo.
Sabihin mo sa mga manonood ang nalalaman mo.
Daang daang pulis ang nagapataob sa isang lalaki
ay pinaniniwalaan nilang suspek. Na-corner nila ito.
Nakikita nila ito, ang ginagawa nito.
Sinabihan kaming mag-abang
dahil malinaw na baka ito na ang pinaka-hihintay natin.
HOUR 99 BIYERNES
HOUR 100 BIYERNES
Hindi ko pa rin alam kung buhay pa ba siya.
Tango 9'er 3B. Sabi sa akin ng state police air wing
may paggalaw sa bangka.
Sige, siguradong gumagalaw ang bangka.
Ang susi doon ay, sinabi ng pilot ng helicopter,
"May paggalaw sa bangka."
Umusad ang HRT, kaliwang bahagi.
May BeatCat armored vehicle ang tactical team doon.
Ginamit iyon para makalapit sa bangka
at para mahila ang takip,
na nagbigay ng daan sa mga pulis,
at nagbigay rin sa kaniya ng pagkakataon
para makatayo at sumuko kung 'yon ang gusto niya.
Lumapit sa akin ang FBI hostage receovery team director at sinabi niya,
"Maghahagis kami ng smoke grenade sa bangka."
"Ayos lang ba 'yon sa'yo?" Sabi ko, "Sige."
Hindi 'yon gumana. At sinabi niya,
"Maghahagis kami ng flash-bang sa bangka."
Sabi ko, "Sige." Sabi niya, "Ang problema
ay may 45 galon ng gasolina sa bangka."
Sabi niya, "Tayo ang mananagot kung masusunog ang bahay at iba pa."
"Kailangan natin ng fire engine."
Parating na sa Walnut ang mga bombero.
Pilit kaming pinababalik ng mga pulis,
at magtago sa likod ng mga basurahan.
Erin, iyon ang walong pagsabog na.
Iyon siguro ang flash-bang grenade na sinasabi ni John King.
Hindi namin pinasabog ang bangka, 'di rin namin nagawang palabasin siya.
Ganito lang.
Sobra kaming kinakabahan habang nanonood.
Kinausap nila siya.
Pinaupo nila siya.
Nakatayo siya.
Hiniling nila na itaas niya ang damit niya.
Mukhang 'di naman siya armado.
Ito na ba talaga iyon?
Nasa kustodiya na siya.
Nanguna ang Metro SWAT.
Nasa kustodiya na ang suspek.
Pambihira.
"Nasa kustodiya." 'Yon ang pinaka-magadang kong narinig.
Maririnig mo na nagpapalakpakan ang mga tao.
Mahusay, mga ginoo.
Ang radyo, lahat, "Yeah!" Lahat ay sumisigaw, "Yeah!"
Sobrang akong nag-alala na maling tao ang nasa bangka.
Habambuhay kong maaalala
nang lumapit sa akin ang pinuno ng HR team, tumingin ako sa kaniya...
Nakakatakot siya para sa matapang na taong gaya ko...
Sabi ko, "Siya na ba iyon?" At ito ang ginawa niya.
"100%, siya na nga." Ganoon lang.
Bumaba ang dugo sa katawan ko.
Isa iyon sa pinaka-masayang araw sa buong karera ng pagiging pulis ko
na makitang inaaresto si Dzhokhar Tsarnaev.
Magandang gabi. Tweet ng Boston police,
at nasa malalaking letra,
"Nahuli na! Tapos na ang paghahanap. Nasa kustodiya na ang suspek."
May iba pa sigurong nangyayari. Dapat kaming mag-imbestiga.
Alamin ang mga sangkot dito,
pero ang kakaibang paghahanap namin sa loob ng apat na araw
ay tapos na. Nahuli na namin siya.
Nagtrabaho sila ng 101 oras.
HOUR 101 BIYERNES
Pumunta kami sa sulok na kalye ng Watertown sakay ng kotse namin
at nagsisigawan ang mga tao, kumakaway.
Para kaming nasa Paris noong World War II.
May mga taong pumapalakpak at sumisigaw. Parang parada.
May mga tao...
nakapila sa kalsada. Sobrang makabayan.
Ramdam ko na parte ako ng bansa na 'to at ang kabutihan nito.
Sobrang emosyonal na karanasan iyon sa akin
na makita ang mga tao na nagkukumpulan sa labas,
winawagayway ang watatwat ng Amerika, nagpapasalamat sa pulis.
At... Hanggang ngayon, naluluha pa rin ako.
Maganda ang kinalabasan, ang mahuli siya ng mga pulis,
at payapa na ang lahat.
Maginhawa. Makakatulog na kami ng payapa.
Tagumpay ng kapayapaan. Tagumpay ng pagmamahal, para sa bansa.
Tagumpay para sa ating lahat, para sa Boston.
Boston, baby! Ipinagmamalaki ng Boston. Walang makakasira sa atin.
Lumabas ang mga estudyante sa dorm nila. Nagmamartsa sa kalsada.
Para bang nanalo kami sa digmaan.
Pagpalain ng Diyos ang America
Ang aking tahanan
Ngayon, ang siyudad ng Boston, ng Cambridge,
ng Watertown ay maginhawa nang makakahinga,
dahil ang dalawang suspek na nagdulot ng sakit at pighati
ay hindi na magiging banta sa ating kaligtasan
at komunidad.
Noong oras na 'yon, nabasa namin, "Katwan, nakita sa bangka."
Inakala namin na patay na siya.
Naglalakad kami sa kalsada. Nagsisigawan ang mga tao.
USA!
'Di kami mapalagay.
Kakamatay lang ng kaibigan namin.
May lalaking naka-bisikleta, sabi niya, "Narinig ba ninyo?"
At nagalit talaga kami sa kaniya.
"Lumayo ka sa..." Parang, "Layuan mo kami, ikaw na..."
At sobrang naguguluhan ang itsura niya.
Nakita namin ang iba naming kaibigan
at doon namin nalaman na siya pala...
Inaresto siya at hindi napatay.
BOSTON MALAKAS
ABRIL 20 2013
Naalala ko pagdating ko sa headquarters kinabukasan,
pinatawag kami ni comissioner Davis,
sabi niya, "Tara, pupunta tayo sa Fenway Park."
Gusto nilang magkaroon ng tribute doon.
Sige, Boston.
Ang suot nating jersey ngayon ay 'di Red Sox. Kundi Boston.
Gusto naming pasalamatan ang kapulisan
sa napakahusay na ginawa ninyo sa nagdaang linggo.
Siyudad natin ito.
SALAMAT LAW ENFORCEMENT BOSTON STRONG
Walang makapagdidikta ng kalayaan natin.
Magpakatatag tayo. Salamat.
Noong sinabi ni Big Papi, "Ang F-word sa siyudad," kung gaano kalaswa iyon,
naglabas lang siya ng tensyon para sa buong siyudad.
Ang buong "Malakas ang Boston" ay hindi lang gimmick, totoo ito.
Kung dito ka nakatira noon, totoo 'yon.
Kahit naaresto na namin si Dzhokhar, nagsisimula pa lang ang imbestigasyon.
Dapat naming malaman kung bakit, sino sila, ano'ng ginagawa nila,
sino'ng tumutulong sa kanila. Titingnan namin ang hakbang ng buhay niya.
Pagkatapos maaresto si Dzhokhar,
ginamot ang mga sugat niya ng mga doktor.
At nang handa na siya para sa mga katanungan
mula sa FBI high-value interrogation group.
Tatanungin lang siya. 'Di siya bibigyan ng Miranda Rights
o ng abogado.
Nangyayari iyon, lalo na sa mga kaso ng terorismo.
Parte ng Patriot Act ay payagan ang interrogation team na magtanong
sa mga tao na labas sa regular constitutional protection ng mga tao,
lalo na kung ito ay tungkol sa terorismo.
'Di makapagsalita si Dzhokhar dahil sa mga sugat niya,
kaya kinailangan niyang magsulat, sa pagkakaalala ko.
ABOGADO?
Desisyon ng US attorney's office
kung kailan siya babasahan ng Miranda Rights.
Kahit pa humingi ng abogado ang isang tao,
magpapatuloy pa rin ang tanungan hanggat puwede mo itong gawin.
Pero marami kang oras
para ipitin ang isang tao nang hindi sila pinoproseso.
Tiningnan namin ang bangka.
Bawat ebidensya doon ay importante sa amin.
Ang nakita namin sa loob ay Jihadi Manifesto
na isinulat ni Dzhokhar, isa iyon sa mga clue namin
na ang mga tao na 'to ay pinukaw ng paniniwala sa radikal na terorismo
at naging radikal sa nakaraan.
Dapat naming malaman
kung may tumulong ba sa kanila para ikalat ang mga bomba na ito.
Ang ebidensya na nasa computer
ay may kasama gaya ng edisyon ng Inspire Magazine,
na kilalang publikasyon ng terorista.
Kung paano gumawa ng bomba sa kusina ng nanay mo.
Ang Inspire Magazine ay opisyal na magazine ng al-Qaeda.
Kinausap siya ng dalawa o tatlong araw,
pero sa huli, walang nakuhang impormasyon,
at binasahan na siya ng Miranda Rights.
Pero may mga tinitingnan kami na mga tao
na naging kaibigan nila.
Lahat ay tinitingnan ng FBI, pero alam kong ang tinutukoy nila
ay mga kapwa-Muslim ko higit sa ibang tao.
Kinausap nila ako sa loob ng walong oras.
19 ako noon, takot na takot ako.
Nakataya ang buhay ko rito. Alam ko 'yon. Alam nila 'yon.
Para may kasalanan kami at dapat naming patunayan na inosente kami.
Oras na siguro para sa pofiling.
Kasi...
- Hindi ko... - Dahil ang profile ay
Middle Eastern Muslims na nagpapasabog ng mga tao
o sinubukang magpasabog ng mga tao sa nakalipas na 15 taon.
Maraming terorista na Muslim, at tanga na lang tayo para 'di tingnan
ang pangyayaring ito at maging handa.
Ang pinaka-kinatatakutan ko ay nagkatotoo.
Hindi lang dahil Muslim ang gumawa ng ganoon,
pero ito ay kilala ko at isang tao na pumupunta sa mosque.
Sa totoo lang, ang oras na iyon ay wala ng pag-asa.
Nalaman namin na ang batang kapatid ng roommate
ay nakilala ang litrato niya sa balita.
Nagtutulungan sila na sirain ang ebidensya.
May ebidensya sila na bomba
na tinapon nila sa basurahan.
At nakuha namin ang ebidensya na 'yon, at naging basehan iyon
para kasuhan ang dalawang ito ng obstruction of justice.
Nang malaman nilang ginawa nila 'yon at nakita ang litrato nila,
tumigil na dapat sila at lumapit sa amin.
Kung ganoon, buhay pa sana si Officer Collier.
Kahit pa ang iba niyang kaibigan ay nagsinungaling sa FBI,
para sa amin, silang dalawa lang ang sangkot dito.
Na ginawa nila ang bomba, nilagay nila sa kusina ni Tamerlan.
Hindi ako naniniwala
na ginawa ang mga bomba na ito sa panonood lang sa internet.
May tumulong sa kanila, 'di ko alam kung sino,
pero napaka-hirap na bumuo ng ganitong armas
at pasabugin ito ng sabay gamit ang remote detonator.
Iniisip ng iba na mayroon pagsasabwatan,
na may nakaligtaan kami. Pero wala. Nangyayari talaga ito.
Mga lone wolves sila.
Hindi ito amateur hour. Ito ay pang propesyonal na bomba,
at ang IED defeat team sa Afghanistan ay sangayon sa sinabi ko.
Napatunayan namin na ang mga bomber ay mga lone wold extremists
na napukaw sa pagbabasa ng Inspire Magazine ni Anwar al-Awlaki,
para pagharian ni Jihad ang buong mundo.
'Pag may naririnig ako na sinasabi ang Jihad
sa kahulugan ng pagpatay ng isang taon, kinikilabutan ako.
Ang salitang Jihad sa Arabic ay pagsisikap.
Nagsisikap ka para magkaroon ng magandang buhay. 'Yon ang jihad.
Nagsisikap ka para maging tapat na tao. 'Yon ang jihad.
Nagsisikap ka pa maging mabuti, relihiyosong tao. 'Yon ang jihad.
Ang Jihad ay hindi...
...pagbitbit ng baril o paggawa ng bomba para pumatay ng inosenteng tao.
Ilang linggo matapos ang bombing, at ng resolusyon,
tinanong ng pulis at FBI ang nangngangalang Ibagrim Todashev.
Kaibigan niya si Tamerlan Tsarnaev,
isa ring Chechen at mixed martial artist.
Umamin siya sa pagpatay ng tatlong tao,
kabilang na si Brendan Mess noong Septiyembre 11, 2011.
Matalik na kaibigan ni Brendan Mess si Tamerlan Tsarnaev.
Nagkakilala sila sa mixed martial arts.
Habang nandoon sila sa apartment ni Todashev,
may kakaibang nangyari.
Sinabi ng FBI at ng mga pulis na sinugod nila ito.
Binaril nila ng ilang beses si Ibragim Todashev.
Maraming tao ang nagduda sa kuwento na iyon.
Binaril lang nila ito. Wala siyang ginawa.
Kilala ko siya. Gusto niya lang na matapos na ang lahat.
Naging malaking problema at komplikado ang kuwento, kung isiipin mo,
nang mapag-alaman na umamin si Ibragim Todashev-
sa pagpatay sa tatlong tao sa isang concert kasama si Tamerlan Tsarnaev.
Tingin ko ang kronolohiya nito ay importante na malaman
na pinatay si Brendan Mess sa loob ng apartment niya
nang malaman ni Tamerlan na hindi siya
makakasali sa Olympic trials.
Walang senyales ng forced entry, kaya kung sino ang gumawa nito,
kilala niya ang mga 'to. Pinapasok niya.
Ang pagpatay sa mga tao na 'to, halos pugutan sila ng ulo
kung paano ito nilarawan, ay peronal.
Kaibigan mong Jewish, nararanasan niya ang American dream.
May oportunidad siya. 'Di niya kailangang magtrabaho. Mayaman.
At nangyayari ito kay Tamerlan, at 'di niya kailangan
ng katulad na oportunidad.
Ang pagkakaintindi ko
ay sangkot doon si Tamerlan. May isyu rin ng droga,
pero 'di ako makapagsasalita tungkol doon.
Bukas pa rin ang imbestigasyon sa pagpatay sa Waltham.
Nabahala ako. Hanggang ngayon.
Maraming tanong ang 'di pa nasasagot tungkol dito.
Pagkatapos ng triple homice sa Waltham, ang pagkakaintindi namin
ay pumunta si Tamerlan Tsarnaev sa Dagestan
at napasama sa mga radikal na gawain doon.
At naniniwala kami na doon nagsimula ang pagiging radikal niya.
Kung ano man ang nangyari habang nandoon siya
ay nagkaroon ng epekto sa kaniya.
Dahil noong bumalik siya,
doon siya nagsimula sa plano niya na pambobomba sa Boston.
Sa tag-araw ng 2012, pumunta si Tamerlan sa Dagestan
para mapalait sa kasaysayan niya at sa paniniwala niya.
Bilang reporter, ibig sabihin nito ang kuwento ay nandoon.
Gusto mong sabihin sa lahat ang nangyayari.
Gusto mong siguraduhin na naiintindihan ng tao.
'Wag ninyong isipin ang pangkalahatan.
Ito ang talagang nangyayari.
Dalawang buwan ako sa Chechnya, Dagestan at Kyrgyzstan.
Para hanapin ang mga kakilala niya,
mga tao na nandoon din habang nandoon si Tamerlan.
May nakilala siyang mga batang Muslim na nagsasagawa ng
Union of the Just.
Assalamualaikum!
Alam mo na ang resulta ng pangbu-bully ng mga Makhackala
sa kapatid nila na galing sa Amerika.
Ito siya.
At sa Jamaat ng Kizlyar, na kinatawan ni...
Nasakama ko sila at masasabi ko, pumupunta sila sa dagat, kumakain,
pumupunta sila sa mosque, nagku-kuwentuhan.
Pero ang mga sinasabi nila ay hindi kasing radikal
gaya ng naririnig mo sa iba.
Nananawagan kami sa pag-payag, ayaw namin sa pagbabawal.
At pinapaalala ko lang na tahakin ninyo ang katotohanan.
Pang-aabuso lang ito!
Hindi ito militanteng grupo.
Kaya kinukumpirma o tinatanggi ko na may kaugnayan si Tamerlan
at kahit na sinong recruiter para sa aktuwal na militante.
May naghatid sa akin kahit malayo. May nagturo ng daan.
Naglakad ako at may nakita akong grupo ng mga tao.
At hindi, wala silang alam.
Walang pagkakataon kung saan nakaupo siya, at,
"Uy, tara, pumatay tayo ng mga inosenteng tao."
Hindi iyon ang naisip niya nang pumunta siya sa Dagestan.
Nagpunta siguro siya doon para maghanap ng kahulugan.
May mga pagdududa siya.
Nabigo siyang makapasok sa Olympic team.
Sinisi niya ang damdamin ng mga galit sa Muslim,
kaya gusto niyang malaman kung paano ba maging Muslim,
kung ano'ng magagawa niya sa buhay niya. Pero 'di siya naging militante doon.
Nakuha niya iyon nang magbalik siya sa Amerika.
'Di binago niyon ang buhay mo. Wala itong binago,
at 'di pa rin maganda ang buhay mo.
Habang lumalalim ang relasyon nila sa Islam, lalo nilang naiisip
ang mga kabiguan nila, at 'yon ang nangyayari sa ibang bansa,
na sa puntong ito,
lumalaban ang US sa dalawang digmaan sa mga bansa ng Muslim.
Kung titingnan mo ang mga sinulat ni Dzhokhar sa bangka,
sinisisi niya ang polisiya ng US laban sa mga Muslim.
At iyon ang isinulat ko.
Maraming nagalit dahil sa iba, tingin nila
para ilarawan sila bilang tao, inaalis natin ang kasalanan nila
o, ewan ko, parang pinagtatanggol sila.
Nakatanggap ako ng email, "Sana, ikaw o ang nagmamahal sa'yo
ay mapatay ng teroristang Islam, para alam mo ang pakiramdam."
Alam ko ang pakiramdam na ang minamahal mo
ay mapatay ng teroristang Islam.
Nasa unang eroplano ang tatay ko nang bumangga ito sa World Trade Center.
At ang isang bagay tungkol doon
ay tuwing Septiyembre 11, makikita mo ang eroplano
na paulit-ulit na lumilipad.
Ilang beses mong makikita iyon?
Ilang beses mo dapat panoorin na mamatay ang tatay mo?
Hindi natin kailanman, mabibigyan ng sagot ang ginawa nila
sa pagsabing nahirapan sila.
Pero 'di sila pinanganak na marathon bombers. Naging ganoon sila.
'Yong ang totoo. 'Yong ang kuwento.
MARSO 4 2015
2 TAON MULA NANG MAHULI SI DZHOKHAR TSARNAEV
Sinundan ko ang trial mula umpisa hanggang dulo.
Walang duda na guilty si Dzhokhar Tsarnaev.
Ang nakasalalay noon sa trial ay ang death penalty.
At alternatibong sistensya at habang buhay na pagkakakulong.
Tumestigo ako at gusto kong tumestigo,
at nagbigay ako ng epektibong salaysay.
Naisip ko na importante 'yon na gawin para kay Krystle.
Pakiramdam ko na gusto kong magsilbing boses nila.
Nang dumating si Dzhokhar sa korte,
maraming reporter ang sinabing mayabang siya at suplado.
Ang tingin ko ay pagbibitiw iyon. Pagbibitiw niya iyong sa kapalaran niya.
Sabi ko sa'yo, nang tingnan ko siya, nakita ko ang demonyo.
Pinikit niya ang mata, at mukha siyang demonyo.
Pulang pula. Nakakatakot.
Titingin siya sa'yo. Tititigan ka niya.
Napakahirap.
Ang makinig sa mga nakaligtas, sa mga pinagdaanan nila
at ang mga tiniis nila sa buong buhay nila...
'Yon ang tumatak sa akin mula sa trial.
Tingin ko gustong ipakita ng defense
na ang kapatid niya, na mas matanda sa kaniya,
ay mapagdikta
at maaaring may bayolenteng personalidad,
at sumusunod lang siya sa kapatid niya.
Ginawa niya ito dahil pinilit siya ng kapatid niya.
Naimpluwensyahan siya ng kapatid niya.
Tingin ko, pakiramdam niya 'di siya maka-tanggi sa kapatid niya,
pero pinili niyang ilagay ang backpack na 'yon malapit sa mga bata.
Wala doon ang kapatid niya, para sabihin,
"Ilagay mo 'yan malapit sa mga bata."
'Pag pinatay mo ang batang pamilya gaya ng Richards at saktan si Linzi Lu
at ang Campbell girl at Sean, wala tamang katwiran iyon.
'Wag mong isisi 'yon sa kapatid mo.
Para sa akin, ang pagpapakita
na alam niya ang ginagawa niya at desisyon niya na gawin iyon
ay hindi lang mapanood kung paano niya inilagay ang bomba
at lumayo siya rito agad para 'di siya masaktan...
Pero pagkatapos niyon, sa mismong hapon na 'yon,
may mga video na nakita siyang namimili sa Whole Foods
na parang walang nangyari.
At pagkatapos ng pagpatay kay Sean Collier at pagdakip kay Danny Meng,
nakita siya sa video na bumibili ng pagkain sa Shell station. Kalmado.
Kalmado lang.
May dalawang bagay na nangyari sa trial na maaaring
napaniwala ang mga tao na may death penalty siya.
Ang isa ay ikinalat na imahe ng opisina ni Carmen Ortiz
kung saan naglabas ng daliri si Dzhokhar Tsarnaev sa camera ng selda,
na tinuturing na para sa mga tao ng Boston iyon.
At 'yon din ang intindi ng mga prosecutor.
Ang isa ay ang desisyon ng judge na hindi payagan ang ebidensya
na konektado sa pagpatay sa kaibigan ni Tamerlan sa Waltham.
Tingin ng defense, kung ikokonekta ito sa pagpatay sa Waltham,
maipapakita mo na ang taong kayang gawin iyon,
na lalaslasin ang leeg ng kaibigan, ay kayang gawin ang lahat,
at naimpluwensyahan lang siya ng kapatid niya.
'Di pinayagan 'yon. Malaking suntok sa defense iyon.
DEATH PENALTY AY PAGPATAY
Nagkasundo kami ni Kevin sa simula pa lang,
kung death penalty o magdesisyon ang jury sa habang buhay na pagkakakulong,
hustisya iyon.
Sa huli, hinatulan ng kamatayan si Dzhokhar Tsarnaev.
Nang basahin ang hatol,
wala siyang emosyon, at doon nagtapos ang trial.
Ang press conference
ay ginawa sa labas, sa likod ng courtroom
kung ang mga biktima at pamilya nila ay pinagsalita.
Gusto kong personal na magpasalamat sa mga kapwa ko nakaligtas
at pasalamatan sila sa pagpunta rito.
Lagi kong pinanonood ang mga anak ko na ilagay ang paa nila,
'di ko alam kung katapusan na ito, pero masasabi ko na
para akong nabunutan ng tinik sa dibdib, kaya...
Sa lahat ng paghihirap, hindi lang iyon basta katapusan para sa kanila.
Kundi para sa buong siyudad.
Walang hustisya rito.
Nasaksihan namin ang apat na pagkamatay.
Mga taong nawalang ng binti at...
'Di na nila maibabalik ang inosente nilang buhay.
Kaya para sabihin na tapos na 'to, hindi ito matatapos kailanman.
Kilala ko ang pamilya Richard, kilala ko ang pamilya Campbell.
Habang buhay nilang haharapin ang trahedya na ito.
INPORMASYON 'DI KILALANG SUSPEK #2
Walang katapusan para sa mga taong nandoon.
Palagi itong magiging alaala.
Hindi mo maiaalis na nandoon ka.
Ito ay ang mga first responders.
Mga taon nasaktan at nasugatan.
Mga taong nawalan ng minamahal.
Lahat ay maaalala ang araw na iyon sa buong buhay nila.
Hindi ito basta basta makakalimutan.
Nasa puso pa rin namin ito, sa totoo lang.
Dinala ako nito sa pinakamababang punto ng buhay ko.
'Di ko na kilala ang sarili ko. 'Di ko na alam kung sino ako noon.
At sa totoo lang, pakiramdam ko iniwan ako at tinraidor.
Taon-taon, bumabalik ang alaala kay Karen,
at mahirap. Mahirap pa rin.
Ayaw kong makalimutan si Krystle.
Nawalan ako ng kaibigan, at nakakalungkot iyon.
At palaging magiging malungkot iyon.
Sampung taon na rin. 'Pag babalikan mo ang footage,
at makikita mo ang mga tao at marathon workers at mga pulis
at First Responders na sasagip at gagawin ang lahat ng makakaya nila.
Pinapakita lang nito ang katapangan
at ang pangako sa mga tao ng Boston,
sa mga kapwa nila,
pero ang pagtindig laban sa mga taong gusto manakit sa amin.
'Di ako makapaniwal na sampung taon na.
Basta, nagpapasalamat ako na buhay pa rin ako.
Maaaring namatay ako nang gabi na 'yon.
Isa si Danny Meng sa mga importanteng bayani
sa imbestigasyon ng Boston Marathon bombing.
Ang tapang niya ang nagturo kay Tamerlan Tsarnaev
at para mahuli si Dzhokhar Tsarnaev.
Marami na akong nagawang interview, 'di lang ito tungkol sa karangalan.
Tungkol ito sa kung sino ang bayani.
Tungkol ito sa pagkakaisa ng Boston at pagsuport sa nangyari sa araw na 'yon,
at pagsuport sa mga pamilya na nagbago ang buhay.
Gusto kong makita
na bumalik ang Boston Marathon sa masayang kaganapan sa siyudad
na hindi basta lang binalot ng nakagigimbal na pangyayari.
Dahil maraming magandang bagay ang mayroon sa marathon na 'yon.
Ang mga runners sa first wave nitong Patriot's Day Boston Marathon
ay tumakbo na.
MARATHON SPORTS CELEBRATING BOSTON 2022
Martin Richard, Lingzi Lu, Krystle Campbell at Sean Collier
namatay sa pambobomba at pamamaril.
Higit 260 na tao ang nasugatan.
Nagpakasal sina Karen at Kevin isang taon matapos ang pambobomba.
Sina Ed Davis, Rick DesLauriers at John Foley ay nagretiro
ilang buwan matapos ang manhunt.
Si Billy Evan ang naging Police Commissioner matapos ang anim na buwan.
Matapos bawiin ng apela,
binalik ng Supremre Court ang death penalty kay Dzhokar noong 2022.
Nasa supermax federal prison siya
habang naghihintay sa bitay.
Tagapagsalin ng Subtitle: Vyenna Mae Suerto