(พระราชวังไวท์ฮอลล์ ลอนดอน) (สี่ปีก่อน)
ด็อกเตอร์แฟรงคลิน หนึ่งเดียวคนนี้
เป็นผู้ขับเคลื่อนคนแรก ผู้นําตัวยง
ผู้ก่อตั้งและสมาชิกคนสําคัญของกลุ่มสมาคมลับ
ซึ่งมีจุดประสงค์เป็นการปลุกระดมโหมความคลั่ง
ภายในอาณานิคมอเมริกาของเรา
ด็อกเตอร์ผู้ทรงเกียรติมาพบคณะองคมนตรีในวันนี้
ในฐานะผู้แทนอาณานิคมอ่าวแมสซาชูเซตส์
เขามายื่นคําร้องที่แสนเจียมตน
จากสมัชชาแห่งแมสซาชูเชตส์อันควรต้องนับถือ ซึ่งต้องการจะให้ปลดข้าหลวง
เพื่อเห็นแก่สันติภาพ เขาว่าดังนั้น
สันติภาพพิสดารเช่นใดกัน ที่ทําน้ําทะเลในอ่าวบอสตันต้องปนเปื้อน
เพราะนําชาบริษัทอีสต์อินเดีย มูลค่า 10,000 ปอนด์ไปทิ้งน้ํา!
กระผมขอยกสิ่งนี้
บทความต่ําช้าบนหน้าหนังสือพิมพ์ พับลิกแอดเวอร์ไทเซอร์
"กฎพึงกระทําหากจักรวรรดิยิ่งใหญ่ อยากถดถอยให้เล็กจ้อย"
บทความลงนาม "ซ.ต.พ."
ควอด เอรัต เดมอนสตรันดุม ซึ่งต้องพิสูจน์
พวกท่านคงเห็นแจ้ง
ดร.แฟรงคลินเป็นนักอักษรศาสตร์โดยแท้
นี่ถือเป็นความกระเหี้ยนกระหือรือของกบฏตัวเอ้
กระผมไม่เคยส่งเสริมการก่อกบฏ
ฮ่าๆ
ท่านอัครมหาเสนาบดีทราบ กระผมรับราชการ
ณ ลอนดอนนี้อย่างไม่เคยบิดพลิ้ว
ผมขอประณามคุณ ดร.แฟรงคลิน ระหว่างที่คุณคิด...
- กระผมพยายามอธิบายมาเป็นทศวรรษ... - มักใหญ่ใฝ่สูงอยู่ฝั่งหนึ่ง...
- ซึ่งอาณานิคมมีต่ออังกฤษ... - อีกฝั่งคุณก็สมคบคิด...
- และอังกฤษมีต่ออาณานิคม - กับพวกปลุกระดมและไพร่สถุล...
- ผมมีจุดประสงค์เพียงอยากถนอมรักษา... - เพื่อก่อการกบฏ...
- สถานะทรงเกียรติชั้นเลิศ... - เป็นการก่อการกบฏ...
- แห่งจักรวรรดิบริเตน - เพื่อผลกําไรส่วนตัวเท่านั้น
กระผมขอให้คณะองคมนตรี ปฏิเสธคําเรียกร้องของสมัชชาแมสซาชูเซตส์
นอกจากนี้ กระผมขอให้ท่านริบตราตั้ง จากด็อกเตอร์แฟรงคลิน
เพื่อมิให้เป็นผู้แทนอาณานิคมแมสซาชูเซตส์
เพนซิลเวเนีย นิวเจอร์ซีย์ และจอร์เจีย อีกต่อไป
คําขอจากรองอธิบดีอัยการ
ได้รับอนุมัติ
ไม่ว่าคุณคิดอะไรอยู่ ถ้าขืนพูดตอนนี้เราจะยิ่งซวยหนัก
ผมจะจัดการเจ้านายพวกมัน ให้เป็นได้แค่เจ้ากระจอก
(เข้าสู่สงคราม)
(คําประกาศ)
(สร้างจากหนังสือ)
("A Great Improvisation" โดยสเตซี่ ชิฟฟ์)
ชัยชนะซาราโทกา อังกฤษยอมแพ้!
อเมริกาชนะ!
มาร์กีส์เดอลาฟาแยตต์ วีรบุรุษแห่งแบรนดี้ไวน์
อเมริกาชนะ!
ชนะแล้ว! อังกฤษแพ้ที่ซาราโทกา อเมริกาชนะ!
- เดี๋ยวก่อน ใจเย็นๆ - ขอเถอะ ขอหน่อยนะ
เอ้า เอาไป รับไปเลย เอานี่ไป
เอาไปแจกให้หมด
ได้ครบทุกคนใช่ไหม เอาไปแจกจ่าย ไปเลย
(ทัพอังกฤษพ่าย อเมริกาคว้าชัย)
("เพลงมาร์ชก้าวกบฏ")
เป็นอะไรหรือเปล่านี่
มีอะไรให้ช่วยไหม
ไม่ต้องเลยสหาย สบายหายห่วง
บราโว! เครื่องดนตรีอะไรช่างล้ําเลิศ บราโว!
ใช่ น่าสนใจดีแท้
พ่อว่าแต่เดิมเป็นของพวกกรีก
ท่านสมภารเข้าใจถูกต้อง
ผมเพียงแค่ชํานาญกลไกของมัน
คุณภาพเสียงจะแผ่วเบาหรือดังก้อง
ขึ้นกับแรงกดจากปลายนิ้ว...
และดังก้องต่อได้ยาวนาน
เครื่องปรับแต่งมาดีแล้ว ไม่ต้องแก้ไขเพิ่มอีก
ฉันก็มีเครื่องแบบนั้นอยู่กับตัว
ว่างๆ มาดามคงต้องเล่นให้ผมฟังบ้าง
หรือจะมาเล่นเองฉันก็ไม่ว่า
คุณพูดถึงอะไรกันแน่
อย่าทําเป็นไม่เคยคิด ตาคนเจ้าเล่ห์
มานั่งข้างๆ ฉันนี่
อย่านั่งทับที่มาร์ค แอนโธนี มานั่งตรงนี้
ในเมื่อบ้านเมืองคุณได้ชัยชนะครั้งใหญ่ที่ เอ่อ...
ที่นั่นชื่ออะไรนะ
ซาราโทกา อยู่ในอาณานิคมนิวยอร์กถ้าจําไม่ผิด
เป็นสถานที่แบบใดกัน
มาดามต้องลองถามสุภาพบุรุษจอห์นนี่ เบอร์กอยน์
แต่ผมว่าเขาคงเจ็บใจที่ไปเยือนที่นั่น
แหม พ่อคนหัวแหลม
สามีฉันที่สิ้นบุญไปก็เป็นปราชญ์นักคิด
เขาเชื่อว่าความดีกับความชั่ว เป็นเพียงสิ่งสมมติหรือเรื่องแต่ง
แต่ใต้วิกผมปลอมของเขา มันล้านโล่งโจ้งราวกับก้นทารก
คุณแก่หง่อมจะแย่แต่ยังมีผมเต็มหัว
เผื่อคุณจะอยากยีเล่น
เอาโบว์น้อยๆ มาผูก
แล้วให้ผมนั่งสงบเสงี่ยมบนตักคุณ
ถ้าคุณนั่งบนตักฉัน เห็นทีจะไม่ค่อยสงบแน่
คิดบัดสีบัดเถลิงอะไรอยู่น่ะ สมภาร
พ่อน่ะหรือมาดาม
คิดแค่ว่าดร.แฟรงคลินมีใจเบิกบาน แต่ต้องแบกทุกข์ให้หนักอก
ทุกข์อะไรกัน ท่านสมภาร
ชะตากรรมของชาติน่ะสิ
อ้อ เรื่องนั้นมีเหตุให้เบิกบานใจวันนี้
ผมว่าแวร์ซายส์ต้องรับรู้ถึงชัยชนะครั้งนี้แน่
แต่หากไม่ยอมรับรู้ ผมก็คงจะเสียหมึกพิมพ์ไปสูญเปล่า
บอกหน่อยสิตาเฒ่า
คุณคุยเรื่องไร้สาระพรรค์นี้ กับแม่นางแก้วซึมกะทือนั่นรึ
มาดามบริยงน่ะหรือ
ไม่ เราคุยเรื่องดนตรี เรื่องหนังสือ เรื่องละเอียดอ่อนทางใจ
มิน่าสภาพถึงหิวโซเหมือนได้กินแค่ถั่วพอยาไส้
รินเหล้าให้ทุกท่านซิ เมอซิเยอร์กาบานีส มาดื่มฉลองกันดีกว่า
- แด่ - แด่ซาราโทกา
แด่การจะได้กินอิ่มหนํา
มาดูนี่สิ
ทรงมีพระปรีชายิ่งพระเจ้าข้า
เสนาบดีต่างประเทศชอบศาสตร์แห่งกลไกหรือไม่
น่าเสียดาย ภาระหน้าที่ ทําให้หม่อมฉันไม่มีเวลาทํางานอดิเรก
กลอนสลักเป็นสิ่งน่าสนใจ
เพราะหากไขไม่ได้จะไม่มีวันรู้ว่าอะไรอยู่ภายใน
แต่แล้วก็ทําลายกลอนทิ้งเสียเลย
ทรงได้ข่าวชัยชนะที่ซาราโทกาแล้ว
ใช่ เขาเล่นตาจอร์จกระอักเลือดทีเดียว
โอกาสมาถึงแล้ว
เราพึงคว้าไว้ก่อนจะสายเกินการณ์
ท่านคอยพูดถึงพันธมิตรอยู่เรื่อย
หม่อมฉันมั่นใจว่าอังกฤษกําลังหาทางออก ก่อนจะเสียหายหนักไปกว่านี้
พวกอเมริกันดูมีแนวโน้มจะประนีประนอมด้วย
แสดงว่าเราไม่ต้องจ่ายค่าสงครามแล้วรึ
แต่นั่นเป็นเพียงการประวิงเวลา
แทนที่จะได้กําราบศัตรูให้อ่อนแอ หากกล้าลงมือเสียแต่ตอนนี้
เราไม่รู้
- ทรงหมายถึง... - เราไม่รู้
ได้
- ได้ ให้หม่อมฉันทําไปน่ะรึ - ได้ เราไม่รู้
เขาปฏิเสธโดยไม่บอกตรงๆ งั้นรึ
ก็คงใช่
หรือเขาอยากให้คุณไปเจรจา
แต่ไม่อยากให้ใครรู้ว่าเขาสั่ง
ก็คงใช่
หรือเขาวางกับดัก
คาดว่าคุณจะขัดคําสั่ง ดังนั้นจึงค่อยประจานคุณทีหลัง
เขาไม่ฉลาดถึงขั้นนั้น
แน่ใจรึ
ต้องเสี่ยงอะไรบ้าง
เสื่อมเสียชื่อเสียง ถูกเนรเทศ เข้าเรือนจํา
พูดไปนั่นคงครบแล้ว
แล้วผลตอบแทนล่ะ
ฝรั่งเศสชนะ อังกฤษแพ้ และ...
คุณทําสําเร็จ
ฉันควรทําอย่างไร
ชาร์ล สามีที่รัก
คุณตัดสินใจไปแล้ว
คุณแค่อยากให้ฉันบอกว่าคุณคิดไม่ผิด
ฉันจะส่งเฌราร์ไปจัดการ
จะได้มีแพะรับบาป
ใครจะคิดว่าถ้าอยากให้อังกฤษเห็นหัว
เราแค่ต้องจับทหารเขา 6,000 คนเป็นเชลย
เอาไวน์มาเดียร่ามาเรียงให้เขาเห็น
อ้อ
เขามาแล้ว
ชวนเขาคุยไปพลางๆ
แล้วคุณจะไปไหนล่ะนั่น
(ฉันกลายเป็นผู้ช่ําชอง ในศาสตร์ละเอียดลออแห่งกามารมณ์)
เทมเพิล
- ปู่รู้ว่าแกอยู่ในนั้น - ผมไม่สะดวก
จะเข้าไปละ
- ทําอะไรอยู่ - อ่านหนังสือ
- ไม่เห็นตําราสักเล่ม - เพิ่งอ่านจบ
แสดงว่าไม่ได้อ่านสิ
ปู่มีธุระอะไร
พักนี้ปู่กับหลานไม่ค่อยจะลงรอยกัน
งั้นรึ
ทุกอย่างที่ปู่พร่ําสอนไป ปู่เพียงแค่หวัง
ให้แกได้เจริญรุ่งเรืองในโลกนี้ หลังจากที่ปู่ลาลับไป
ปู่มีเรื่องอยากใช้งานผมล่ะสิท่า
ใส่เสื้อคลุมตัวเก่งแล้วรีบมาไวๆ
เมอซิเยอร์เฌราร์ ยินดีต้อนรับสู่เคหาสน์น้อยของเรา
ยินดีที่ได้มาเยือน ด็อกเตอร์
นี่เครื่องแสดงไมตรีจิตของบ้านเมืองเรา
บรั่นดีชุ่มคอจากอาร์มันญัค
โอ้โฮ ช่างเข้าใจคิด
แบรนครอฟท์ คุณช่วย...
ได้ครับ
เสนาบดีแวร์แฌนขอแสดงความ... นั่นชีสหรือครับ
ชีสสติลตัน เพิ่งส่งมาจากดาร์บิเชอร์เมื่อบ่าย
ทางนั้นเจ้าบุญทุ่มขนาดนี้ ใครจะปฏิเสธได้ลงคอ
คุณต้องลองชิมดู
ขอบคุณครับ แต่ผมไม่ถูกโรคกับชีสอังกฤษ
ตามใจคุณเถิด
เสนาบดีแวร์แฌนขอแสดงความ...
จะว่าไปก็แปลกแท้ ผมจําได้เลาๆ ว่าคุณเคยบอก
ว่าพระเจ้าอยู่หัวของคุณอยากให้เราพิชิตเอกราช
ก่อนเปิดการเจรจาใดๆ
พระเจ้าอยู่หัวทรง... เอาเป็นว่า เสนาบดีแวร์แฌน...
- คุณคงรู้จักเลขานุการของผม - เลขา...
คงไม่ถือหากเขาจะจดบันทึก ถ้อยคําที่เราสนทนากัน
จะได้ไม่มีเหตุเข้าใจผิด
ได้แน่นอน
- มาสเตอร์เทมเพิล - เมอซิเยอร์
ว่าแต่เมื่อครู่คุณบอกว่า... เชิญครับ เชิญ
เสนาบดีแวร์แฌน...
ก่อนจะเริ่ม
คุณต้องสัญญา จะไม่นําคําพูดในที่นี้ไปป่าวประกาศ
ความลับไม่เคยลับได้นานในปารีส
ถึงกระนั้นเถิด
ย่อมได้
คุณด้วย มาสเตอร์เทมเพิล
ผมรับปาก
งั้นผมขอตัวไปตอบจดหมายที่ค้างไว้ดีกว่า
ฝรั่งเศสจะเสนอสิ่งใดได้บ้าง เพื่อกันไม่ให้อเมริกา
หลงเคลิ้มไปว่าจะมีสันติจอมปลอมกับอังกฤษ
คุณทราบหรือไม่ว่านับแต่ผมมาถึงประเทศนี้
ผมพยายามเสนอสนธิสัญญาทางไมตรีและการค้า ซึ่งจนบัดนี้ยังไม่ได้ข้อสรุป
ผมทราบ
สรุปสนธิสัญญานั้นให้เรียบร้อย แล้วอเมริกาจะยอมแสร้งปิดหู
ไม่ฟังข้อเสนอจากฝั่งนั้น หากไม่เป็นการรับประกันเอกราชของเรา
แวร์ซายส์พร้อมจะทําสัญญาตามเงื่อนไขเหล่านั้น
คุณจะได้รับเอกสารที่จําเป็นภายในไม่กี่วันนี้
ถึงเวลานั้นค่อยเจรจาสนธิสัญญาฉบับสอง
อะไรนะ
สัญญาที่จะให้สองชาติมีสัมพันธไมตรีทางการทหาร
อุ๊ย ไม่ ไม่ๆ ไม่ได้ๆ นี่คุณ...
วัวยังไม่พร้อมอย่าเพิ่งเทียมคันไถ
ทางเราจะพูดว่าไม่เห็นกระรอกอย่าโก่งหน้าไม้
เชิญพูดตามสบาย แต่เงื่อนไขนี้รับไม่ได้
สุดท้ายเรามีเพียงตนเป็นที่พึ่งแห่งตน
ถ้าเช่นนั้นนะเมอซิเยอร์ ผม...
หากถามถึงการจับอาวุธ เพื่อปกป้องอเมริกา นั่นพอหารือกันได้
หารือกันได้หรือตกลงกันเลย
หากจะให้ประกาศสงคราม นั่นเป็นไปไม่ได้เด็ดขาด
อังกฤษต้องเป็นฝ่ายเปิดศึกก่อน
เขาเปิดแน่ หากข้อตกลงระหว่างเรา เป็นที่รับรู้โดยทั่วกัน
ไม่ว่าทางใดผลลัพธ์ย่อมไม่ต่างกัน
หากคุณอยากโน้มน้าวให้ทรงเชื่อว่าสัมพันธมิตร...
นี่พระองค์ยังไม่เชื่ออีกรึ
อย่างที่บอกไป มิตรภาพ การค้า...
คุณไม่ได้รับอนุญาตให้มาเจรจาใช่ไหม
ผมไม่ได้รับอนุญาตให้เปิดศึก
แต่มันเปิดไปแล้ว
เราเพียงแค่จะกําหนดวิธีและเวลาเริ่ม
ผม...
ผมต้องไปปรึกษาท่านเสนาบดีแวร์แฌน
เชิญคุณไปได้ แต่ขอแนะให้เร่งมือหน่อย
หยิบชีสติดมือกลับไปบ้างสิ
ทําไมคุณไม่ได้ร่วมวงเจรจา เขาสงสัยคุณรึ
เพราะคนฝรั่งเศสต่างหาก เขาไม่ยอมท่าเดียว
คุณลอบชิงบันทึกของหลานเขามาได้ไหม
มาสเตอร์แฟรงคลินระวังตัวกว่าคนปู่
รับเงินแล้วอย่าเอาแต่แก้ตัว หาทางให้ได้
สมมติว่ามีการทําสนธิสัญญา
สําเนาลายมือของเจ้าหนุ่มบังเอิญไปถึงลอนดอน
ก่อนจะได้ส่งไปอเมริกา
แล้วป้ายสีเขาเป็นแพะรับบาป
- เอ่อ ไม่สิ ผมไม่ได้คิดอย่างนั้น ที่จริง... - ไม่ ไม่ๆ มีคนพบจดหมาย
เนื้อหาพรรณนาถึงความจงรักภักดีของเขา ต่อบิดาและพระมหากษัตริย์อังกฤษ
เอ่อ เขาไม่เขียนอะไรพรรค์นั้นแน่
เด็กนั่นดื้อดึงก็จริง แต่ไม่ใช่...
คนขายชาติ
ก็ไม่ต้องเขียนเอง เขาแค่ต้องลงชื่อ
แบบนั้นผู้เฒ่าใจสลายแน่
เอาชนะเขายังไม่พอ ต้องหยามเกียรติกันด้วยรึ
ชีวิตคนอาจบรรลัยได้มากกว่าแค่เสียเกียรติ
อย่าลืมจําให้ขึ้นใจ
- ประกาศสงคราม - เขาพูดชัดเจนเลยทีเดียว
กว่าเรื่องจะจบเขาคงต้องให้เราถือปืนรบเอง
ผมควรตอบเขาอย่างไร
บอกไปว่าคุณจะปรึกษาผมก่อน
ผมก็ทําอยู่ไม่ใช่หรือขอรับ
ไม่ นี่เราแค่คุยกัน
เราหารือกันได้ต่อเมื่อผมทูลให้ทรงทราบ
ท่านกงต์
ด้วยความเคารพนะขอรับ ผมเริ่มไม่แน่ใจว่ากําลังรับใช้ใครอยู่
คุณรับใช้ผม
เราสองคนรับใช้พระเจ้าแผ่นดิน
ทุกคนล้วนรับใช้แผ่นดินฝรั่งเศส
ดังนั้น...
ใช้วิจารณญาณตัวเองสิ
ข่มใจต้านคําป้อยอของเขาไว้
อย่าเอ่ยปากพูดหากคืนคําไม่ได้ แล้วก็...
ทําดีแล้วจงทําต่อไป
ที่จริงเขาก็พูดไม่ผิด
ไม่ว่าอย่างไรสงครามย่อมต้องเกิด
บราโว!
ขอบคุณค่ะ
ใช้เพลงปลุกใจนายพลเบอร์กอยน์กับทหารเขา จะได้กระชุ่มกระชวยระหว่างเดินเข้าคุก
อุตส่าห์ลงทุนลงแรงเพื่อผู้ฟังที่ต่ําต้อย
งานเพลงเลอค่าเช่นนี้ต้องเป็นที่รับรู้
จัดแสดงที่โรงอุปรากร เพื่อเรี่ยไรเสียงสนับสนุนให้อุดมการณ์ของคุณ
ความคิดนั้นล้ําเลิศ
แล้วจะใช้ชื่อชายใด เป็นผู้จัดการแสดงดนตรีครั้งนี้ดี
อย่าใช้ชื่อบุรุษ งานชิ้นนี้เป็นของคุณ
อ้างเชอวาลิเยร์เด-องยังจะมีสิทธิ์มากกว่า
แต่ในเมื่อคุณชอบ ฉันก็จะสอนเล่นเพลงนี้ให้
ผมเกรงว่าจะเป็นนักเรียนที่ไม่ได้ความ
ดูเบาความอดทนของฉันเกินไปแล้วเมอซิเยอร์
เข้าใจละ
นึกว่าคุณลืมเรื่องของเราไปเสียแล้ว
เพราะผู้มาเยือนกินเวลาของคุณไปมากเหลือเกิน
อเมริกากําลังเจรจาสนธิสัญญาใหม่ๆ
คนอาจฉวยโอกาสจากความอ่อนด้อยของเรา
มี โด มี
ระวังคําสัญญาของคนฝรั่งเศสให้ดี ต้องขอหลักฐานยืนยันความบริสุทธิ์ใจเสมอ
คุณมีพรสวรรค์ด้านการทูตไม่เบา มาดามบริยง
สตรีจําเป็นต้องชํานาญศาสตร์แห่งการต่อรอง
งั้นผมกับคุณควรมีพันธไมตรีแบบใดกัน
ก่อนอื่นจะต้องมีสันติภาพ
มิตรภาพ และนิรันตรภาพแห่งรัก
แล้วเงื่อนไขในการดํารงสันติภาพนี้มีอะไรบ้าง
ดร.แฟรงคลินจะต้องอยู่เคียงกายเป็นมิตรของฉัน
นานตราบเท่าที่ฉันพอใจ
แล้วระหว่างที่อยู่เคียงกายแสนรื่นรมย์นี้
คุณต้องทําทุกอย่างตามใจฉัน
ทุกอย่างที่ผมได้รับอนุญาตให้ทํา
เงื่อนไขตามนี้รับได้หรือไม่
คุณขอยึดครองใจผมแต่เพียงผู้เดียว
ไม่ยอมให้เผื่อแผ่แก่สุภาพสตรีคนดีท่านอื่นๆ
สตรีอย่างสาวซักผ้าแห่งโอเตยล์น่ะรึ
ผมต้องขอสิ่งตอบแทนเป็นธรรมดา
แล้วเงื่อนไขของคุณล่ะ
ดร.แฟรงคลินจะไปจากมาดามบริยง ได้ทุกเมื่อตามอําเภอใจ
เขาจะอยู่ไกลห่างนานตราบเท่าที่พอใจ
และเขาจะรักหญิงอื่นใดตามแต่ใจชอบพอ
คุณคงพูดไว้ไม่ผิด สุดท้ายฉันไม่อาจสอนคุณได้
โธ่ มาดาม
เมื่อครู่ผมนึกว่าเราแค่ซ้อมมือเล่น
นั่นใช่แน่
คุณมาเพื่อคว้าชัยชนะให้บ้านเมืองตัวเอง
เรื่องอื่นทําเพียงเพื่อฆ่าเวลา
ผมไม่คิดเห็นคุณเป็นเช่นนั้น
- ที่ผ่านมาเมื่อได้อยู่กับคุณ... - เราทั้งคู่ต่างเพลิดเพลิน
หากคุณปรารถนามากกว่านี้ คุณแค่เพียงต้องขอ
ชีวิตสมรสนับเป็นพันธไมตรีอย่างหนึ่งไม่ใช่รึ
แต่ผู้ร่วมหอก็ใช่จะเคารพเงื่อนไขเสมอไป
แต่เมื่อผูกพันธะแล้วย่อมไม่อาจผิดคํามั่นได้ง่ายๆ
ฉันยอมรับเงื่อนไขที่คุณเสนอ
เพราะสัญญาทุกฉบับต้องมีการประนีประนอม
เล่นกันต่อไหม
แห่กันมาไม่น้อยนะ ใครๆ ก็ใส่ใจคลั่งไคล้อเมริกา
เป็นตํารวจไปแล้วครึ่งหนึ่ง ส่วนอีกครึ่งก็เป็นสาย
ผมสั่งซีมงไล่พวกเขาไปดีไหม
ผมสั่งเขาให้เปิดประตูต้อนรับแล้ว
อ้อ ในเมื่อหมากหนึ่งกระดานไม่ใช้ผู้เล่นสามคน
คราวนี้อยากให้คุณอยู่ด้วย
ดร.แฟรงคลิน ขอบพระคุณที่ต้อนรับอีกครั้ง
ผมต้อนรับผู้มาเยือนทุกท่าน มิสเตอร์วิลเลียมส์ คุณคงรู้จักด็อกเตอร์แบนครอฟท์ผู้ร่วมงานผม
รู้จักแต่ในนาม
รับรองได้ว่าเขาไม่มีเล่ห์ร้ายเท่าที่คนร่ําลือ
ขอคุยในที่ลับตาคนจะได้หรือไม่
ปกติผมคงยินดีทําตามคําขอ
แต่คราวก่อนมีเหตุให้ทรัพย์สินสูญหาย
ผมเองก็เชื่อเรื่องโชคลางเสียด้วย
ผมนึกว่าคุณต้องการสงบศึก ดร.แฟรงคลิน
ต้องการเช่นนั้นจริง เชิญเริ่มได้
กลางแจ้งอย่างนี้เลยรึ
ผมว่าอากาศแบบนี้ชวนให้ใจชื้น
หากได้รับหนังสืออนุญาตเดินทาง
คุณพร้อมไปเจรจาที่ลอนดอนหรือไม่ จะได้ไม่มีฝรั่งเศสมาแทรกแซง
ประสบการณ์ของผมในลอนดอน ช่วงหลังๆ ไม่ค่อยน่าอภิรมย์
อยู่ที่นี่ผมมีผู้คนที่รักและเคารพผม
คุณคงไม่เบาปัญญาถึงขั้นไม่อาจแยกแยะ ความชื่นชมส่วนตัวกับวาระแห่งชาติ
ผมก็ไม่ได้มีปัญญามากเท่านั้น
ผมทําใจเชื่อไม่ลงว่าอเมริกาจะถูกชักจูง
ให้โผเข้าหาอ้อมกอดฝรั่งเศสได้
ตรงกันข้าม มิสเตอร์วิลเลียมส์
อเมริกาถูกบีบบังคับผลักไสให้ต้องเข้าหาฝรั่งเศส
คุณกล้าเดิมพันศรัทธากับพันธมิตรที่อิดออดจริงรึ
รัฐบาลเราพร้อมจะมอบสิทธิปกครองตนเอง ให้แก่บรรดาอาณานิคม
อเมริกาจะบริหารภายในกันเองได้โดยอิสระ
อัตตาณัติหาใช่เอกราช
ไยต้องถกเถียงเรื่องคําศัพท์ไม่จบสิ้น
อย่างไรเสียเราก็คนอังกฤษด้วยกัน
คุณคิดอย่างไร
เราปลีกตัวไปหารือกันก่อนไม่ดีรึ
เรื่องนี้ไม่จําเป็นต้องระวังปาก
เราสามารถใช้ประโยชน์จากการนี้ และยุติสงครามอันสูญเปล่า
ดร.แบนครอฟท์พูดถูกต้องแล้ว
พระมหากษัตริย์ทรงมีพระกรุณามอบให้เป็นล้นพ้น
แต่ผมไม่มีจะให้
สหาย พิจารณาข้อเสนอของเขาให้ดี
เขาเสนอให้น้อยนิดและล่าช้าเกินไปมาก
หากคุณไม่คิดเจรจาแต่แรก
จะดันทุรังนัดให้ผมมาพบทําไม
พวกเขาจะได้เห็นเราคุยกัน
เมอซิเยอร์วิลเลียมส์นี่ใคร
เขาอ้างว่าเป็นตัวแทนอัครมหาเสนาบดีอังกฤษ
- พวกเขาคุยอะไรกัน - ยังไม่ทราบแน่ขอรับ
สายลับในปัสซีชุกชุมยิ่งกว่าอะไร ไม่มีใครเป็นงานสักคนเลยรึ
ผมสงสัยว่าด็อกเตอร์จัดแจง นัดแนะเพื่อให้เข้าทางเรา
ไม่ต้องสงสัย
เขาจงใจให้เราตอบด้วยความเร่งรีบสับสน
แต่เราเป็นเช่นนั้นกันอยู่ไม่ใช่รึ
ไปบอกดร.แฟรงคลินว่าฝรั่งเศสให้คํามั่น จะสนับสนุนเอกราชของอเมริกา
หากมีการประกาศสงคราม
แต่เราไม่ให้คํามั่นว่าจะมี
หากเขาจี้ไม่เลิก...
เราให้คํามั่นแต่ไม่ให้คํามั่นใดๆ ทั้งนั้นรึ
ถูกต้อง ไปได้แล้ว
เรารู้แผนการของท่าน
ไม่ทราบว่าท่านพูดเรื่องอะไร
ท่านเป็นคนเดียวที่มีสายคอยส่งข่าว
คิดจะปล้นท้องพระคลัง และก่อสงครามโดยไม่ให้เรารู้หรือไร
ทุกท่าน เรื่องใดที่ผมทํา... หากผมได้ทําจริง
ผมย่อมทําตามพระราชานุญาต
แล้วเหตุใดพระองค์ยังไม่บอกเรา
คําถามนั้นเหมือนเป็นคําตอบในตัว
ท่านพูดลวงให้หลงกล
จริงรึ
จะไปเข้าเฝ้าแล้วทูลถามตรงๆ ไหมเล่า ผมแน่ใจว่าทรงไม่ว่ากระไร
ผมทราบว่ามีคลังตําราเล็กๆ พอใช้ได้ที่คุกบาสตีย์
มีไว้ให้นักโทษอ่านแก้เหงา
แวร์ซายส์ให้คํามั่น จะสนับสนุนเอกราชของอเมริกา
โดยมีข้อแม้ว่าจะทําหลังการประกาศสงคราม ระหว่างฝรั่งเศสกับอังกฤษ
นั่นเป็นข้อที่น่ายินดียิ่ง
ผมก็คาดเช่นนั้น
เพียงแต่ถ้าไม่มีการประกาศสงคราม...
ขออภัย
คุณกังวลอะไรแน่
หากไม่ประกาศสงคราม ฝรั่งเศสจะจับมือเป็นคู่ค้าอังกฤษได้ทันที
ระหว่างที่กองทัพบริเตนทําลายเราย่อยยับ
แล้วต้องการอะไร
คํามั่น
คํามั่นของคํามั่นน่ะรึ
ใช่
แล้วคํามั่นของคํามั่นนี้ควรเป็นแบบใด
ทองคําเชื่อถือได้เสมอ
จะเอาเท่าไร
หกล้านลีฟร์
ให้กู้หกล้านลีฟร์
ให้เป็นกํานัลหกล้านลีฟร์
เราให้คุณหกล้านลีฟร์ แล้วคุณจะ...
นําไปใช้
คุณอยากให้เราชนะไม่ใช่รึ
เขียนไป มาสเตอร์เทมเพิล
เลิกทําเหลวไหลทีเถอะ
เราทั้งคู่รู้แก่ใจว่าภายในรถม้าพระเจ้าอยู่หัว มีบทสนทนาอะไรเกิดขึ้นบ้าง
แล้วในรถม้าพระราชินีล่ะ
คุณจงใจโป้ปดใส่หน้าผม
"โป้ปด" ท่านทูตใช้คําได้ไร้คมนัก
คุณจะปฏิเสธงั้นหรือ ว่าไม่ได้กําลังวางแผนกับพวกกบฏ
เพื่อพรากเขตในอาณัติของอังกฤษ อันเป็นสิทธิโดยชอบธรรม
อีกแล้ว "วางแผน"
ให้ตายเถอะเมอซิเยอร์
ดูไม่ออกหรือว่าแฟรงคลินปั่นหัวเราทั้งสองฝ่าย
เขาไม่มีอํานาจต่อรองกับใครทั้งนั้น
งั้นคุณยิ่งไม่ควรต้องกังวลกับผลลัพธ์ที่ตามมา
- เมอซิเยอร์ กระผมขออภัย... - พระเจ้าอยู่หัวรับสั่งให้ท่านเข้าเฝ้า
ตอนนี้รึ
เมอซิเยอร์สตอร์มอนท์
ผมเสียใจที่ต้องยุติการสนทนานี้ก่อนกําหนด
ผมต้องการคําตอบโดยด่วน
แล้วเราจะได้รับในไม่ช้า
แต่ละวันผ่านไป งานเราคืบคลานเชื่องช้า
แล้วในทันใด...
เป็นผลงานประกอบโลหะชิ้นเลิศ พระเจ้าข้า
กงต์เดอโมเรอปาส์ และเมอซิเยอร์เนคแกร์ มาคุยกับเรา
กระนั้นหรือพระเจ้าข้า
ประมุขคนหนึ่งจะเข้าข้างทัพกบฏ หวังโค่นล้มกษัตริย์อีกคน
หากทําตามความคิดนี้จะลงเอยเช่นไร
อนาคตไม่มีผู้ใดทํานายได้
ผู้รู้ย่อมไม่ใช่เจ้าของชะตา
เราอาศัยเสนาบดีเป็นที่ปรึกษา
หากวางใจไม่ได้แล้วเราจะแก้ไขอย่างไร
ทรงเป็นพระเจ้าแผ่นดิน
วิถีทางทั้งหมดเป็นของพระองค์
เราอยากให้ประชาชนรักเรา
แต่เราว่าสาธารณรัฐไม่ใช่แนวคิดที่ดีนัก
หม่อมฉันหวังว่าจะไม่ต้องอยู่เห็นในชาตินี้
สร้างสัมพันธไมตรีกับอเมริกา
แล้วสั่งสอนพวกชาวเกาะโง่เง่าให้เข็ดหลาบ
พอใจหรือยัง
ท่านทูลอะไรกับพระองค์
บอกไปว่าเราหาเงินทุนทําสงครามได้ โดยไม่ต้องเก็บภาษีเพิ่ม
ก็ทรงอยากได้ยินแค่นั้น
แล้วพวกเราก็ดูดีในสายพระเนตรด้วย ใช่ไหมล่ะ
ทําไม
ปู่แต่งชุดอะไรนั่น
แต่งองค์ทรงเครื่องไปเอาคืนน่ะสิ
นั่นใคร
- ผมเอง มาสเตอร์เทมเพิล - เชิญครับ
อ้อ
ขอโทษที่รบกวน งานลุล่วงด้วยดีไหม
จวนเสร็จแล้วครับ
ลายมือสวยจริงพ่อหนุ่ม
สวยกว่าลายมือปู่คุณแน่ละ
คงไม่รบกวนถ้าไม่จําเป็น
แต่ดร.แฟรงคลินเข้านอนแล้ว
และยังมีเอกสารบางฉบับที่เขาต้องลงนาม
เผื่อคุณอาจจะลงชื่อแทนเขาได้
- ได้ครับ - ดี ขอบคุณ
ว่าแต่ตกลงกันได้แล้วใช่ไหม
ถ้าคองเกรสอนุมัติครับ
อ้อ
แล้วก็ขอฟังเรื่องเล่า ละเอียดยิบจากแวร์ซายส์พรุ่งนี้
โดยเฉพาะเรื่องสาวๆ ที่ต้องใจคุณ
ผมจะพยายามสุดฝีมือครับ
"เพราะความภักดีที่มีต่อบิดา ผู้ถูกจองจําอย่างทารุณ..."
เขียนได้ดี
"ผมจึงหันหลังให้เหล่าผู้ถือตนว่ารักชาติ และรังเกียจชิงชัง..."
เขาชิงชังใช่ไหม
"การก่อกบฏที่พวกนั้นปลุกระดมอย่างป่าเถื่อน"
ขายชาติจนช่ําชองทีเดียว
ผมจะถือเป็นคําชมแล้วกัน
อย่าลืมนะปู่ อย่าสวมหมวก...
เหน็บไว้ใต้รักแร้ จําได้ๆ
ปู่ไม่ทําแกขายหน้าหรอกน่ะ
อเมริกาจงเจริญ!
ดร.แฟรงคลิน ยินดีอย่างยิ่งที่ได้พบกันครั้งแรก
ไม่รู้อย่างไร ท่านกงต์เดอแวร์แฌน แต่ผมรู้สึกราวกับเราเป็นมิตรสหายเก่าแก่
ตามธรรมเนียมแล้วอาคันตุกะต้องพกดาบ
แต่กรณีคุณ ผ่อนผันให้คงจะดีกว่า
รบกวนตามผมมาครับทั้งสองท่าน
ท่าทางไม่เห็นจะเหมือนทูต
เขาไม่สวมวิกด้วยซ้ํา
ดาบอยู่ไหนเล่า ดร.แฟรงคลิน
บุรุษผู้คิดค้นไฟฟ้า ปล่อยกระแสใส่สองทวีปจนคึกคัก
โปรดอนุญาตโบมาร์เช
ขอเป็นคนแรกๆ ที่แสดงความยินดี ต่อทูตอเมริกาคนใหม่
ผมเสียใจที่คุณต้องเจ็บตัวเพราะเรา
ที่จริงก็ไม่ต้องพันแผลเล่นใหญ่ขนาดนี้แล้ว แต่ช่วยเรียกคะแนนสงสารได้ดีนัก
ผู้แทนเหล่าสหอาณานิคมแห่งอเมริกา
เมอซิเยอร์เบนจามิน แฟรงคลิน
ขอพระบรมราชานุญาต เบิกตัวเบนจามิน แฟรงคลิน
กับหลานชาย วิลเลียม เทมเพิล แฟรงคลิน
ใต้ฝ่าละอองพระบาท
โปรดยืนยันไมตรีจากเรา ต่อสภาของท่าน ดร.แฟรงคลิน
เราหวังว่าสัมพันธมิตรนี้...
จะดีต่อประเทศเราทั้งสอง
โปรดวางพระทัย คองเกรสสํานึกในพระมหากรุณาธิคุณ
และมั่นคงภักดีในสัญญาที่มีต่อกัน
เอาละ ถ้าเช่นนั้น
หม่อมฉันขอกล่าวเสริม พระเจ้าข้า
หากประมุขทุกชาติครองราชย์ ด้วยคุณธรรมประจําใจเช่นเดียวกับพระองค์
สาธารณรัฐจะไม่มีวันได้เกิด
เราก็เพิ่งพูดคํานั้นไม่ใช่รึ
แหม ด็อกเตอร์ เราตลบตะแลงจนเกิดสัมพันธมิตรจนได้
ตลบตะแลงหรือท่าน เราคาดการณ์ความจริงล่วงหน้าต่างหาก
คนอเมริกันมาแล้ว!
อย่าพูดมากความ พระราชินี... เอ่อ "ฟุยเนิส"
กระไรนะ
จุ้นจ้าน
พวกอเมริกามาแล้ว พระเจ้าข้า
ดร.แฟรงคลิน พระเจ้าข้า
พระราชินี
บอกซิ ดร.แฟรงคลิน
เราควรเล่นไพ่เศรษฐีหรือไพ่อังกฤษ
ไพ่อังกฤษไม่เคยเหมาะใช้เล่นพนัน พระเจ้าข้า
ถ้าพลาดท่านเสียหัว
ท่านเล่นกินรอบโต๊ะเก่งพอตัวสินะ
ถ้าได้เช่นนั้นจริง หม่อมฉันย่อมทําไป เพราะตั้งใจถวายแก่ผู้อุปถัมภ์
รวมทั้งให้รางวัลตัวเอง
แล้วสองคนจึงเป็นสุข
เขาว่าอะไรน่ะ
เขาบอกว่าใช้เงินของพระเจ้าอยู่หัว ทําให้สองคนมีความสุขเพคะ
นั่งตรงนี้...
แล้วบอกไพ่เรา
ถ้าเราแพ้ เราจะไปเถียงสามี เรื่องที่ทําสัญญากับท่าน
แล้วถ้าทรงชนะ
เราอาจซื้อปืนใหญ่ให้ท่านเองเลย
เล่นแบบนี้หม่อมฉันถูกใจนัก
อุ๊ย ประทานโทษ
ไหนว่ามีแค่ไม่กี่คน
สี่สิบ 50...
เราต้องเลี้ยงน้ําเมาตั้งมากมายเท่านี้ด้วยรึ
เขาเรียกว่าการลงทุนน่ะทูนหัว
กับอะไรมิทราบ
กับอเมริกา ในเมื่อลงนามข้อตกลงกันแล้ว ทีนี้ใครๆ ก็หวังส่วนแบ่ง
แล้วจะต้องเข้าหาใครเล่า ก็ต้องเป็นคนที่เริ่มก่อน
หมายถึงคนที่ลงทุนแล้วยังไม่ได้เงินคืนน่ะรึ
พระเจ้าอยู่หัวน่าจะรู้เรื่องพรรค์นี้มากกว่าเธอนะ
ในที่สุดโลกก็ได้ฟังผลงานดนตรีของคุณ
โลกเชียวรึ แค่เพื่อนบ้านมากกว่า
แต่ใช่ว่าคนจะสนใจผู้ประพันธ์
งั้นต้องบอกให้คนรู้
ทําอย่างนั้นคงไม่งาม
ถ้าคุณไม่เผยตัวตนให้โลกรู้ คนจะ...
คนจะตัดสินกันเอง
มาดาม ผมจะเปลี่ยนนิสัยคุณเป็นอเมริกันให้ได้
โปรดฟังทางนี้!
ทุกท่านโปรดฟังทางนี้
มาดามและเมอซิเยอร์ทั้งหลาย...
ทุกท่านที่เคารพ
คืนนี้ผมขอกล่าว... เป็นสองภาษา
เพราะพระเจ้าอยู่หัวของเรามีดําริ
ถึงความจริงซึ่งพวกเรารู้แน่แก่ใจมาโดยตลอด
ความจริงนั้นคือจิตวิญญาณสุขุม แต่โบราณของฝรั่งเศส
และจิตวิญญาณใฝ่รู้ด้วยเยาว์วัยของอเมริกา
มีสายสัมพันธ์แห่งมิตรภาพและความเข้าใจ
ซึ่งไม่อาจทําลายสะบั้นลงได้
แด่มิตรภาพ
แด่เสรีภาพ
แด่แฟรงคลินภาพ!
ตามนั้นครับมาดาม
ผมได้กลายเป็นคํานามแล้ว
คุณถืออะไรนั่น
แก้วเปล่า
งั้นเติมอีก
เฮ้ย ทางนี้
ไสหัวไปได้
ดื่มให้กับ เอ่อ สิ่งที่คุณทํา
เราต้องคุยกัน
ยินดีอย่างยิ่ง
หลานคุณมีเจตนาอย่างไร
เทมเพิลน่ะรึ
หมายถึงในแง่ใด
ลูกสาวผม
เอ้อ หลานผมเทิดทูนมาดมัวแซลอย่างที่สุด
งั้นมาตกลงกันเลย
ผมอยากจัดการให้เสร็จสิ้นก่อนลูกจะเลยวัย
คุณจะเสนอ...
ผูกพันธมิตรของเรา พูดแล้วคุณคงเข้าใจ
เฉียบแหลมมาก
แปลว่าตกลงใช่ไหม
ผมกับหลานจะปลาบปลื้มที่สุด
งั้นก็มาดื่มฉลอง
ว่าแต่มาดามบริยงล่ะ
เจ้าหล่อนทําไมรึ
มาดามเห็นชอบกับคู่นี้หรือไม่
อย่ามัวว้าวุ่นเรื่องนั้น
แล้วตอบไปว่าอย่างไร
ตอบไปว่าถึงเวลาทําข้อตกลงเป็นรูปธรรม
หาไม่แล้วทั้งสองชนชาติจะต้องทุกข์ร้อน
พวกเขาถึงได้ยอมลงนามใช่ไหม
แล้วเธอก็ได้เจอพระราชินีด้วย
เธออยู่กลางวงเหตุการณ์สําคัญๆ เสมอเลย
แล้วจะทําอะไรต่อ
ทํานี่
หลานรัก!
มาดมัวแซล
ปู่ครับ เรา...
วันนี้สมเป็นวันมงคลแห่งการผูกสัมพันธ์
เมอซิเยอร์เทมเพิลก็เพิ่งบอกค่ะ
เทมเพิลเป็นเด็กหนุ่มชั้นยอด
คุณก็เป็นเด็กสาวชั้นยอด
ทั้งสองจะเป็นคู่รักชั้นยอด ทีนี้ต้องขอตัวไปเยี่ยวละ
คุณเมาหนัก
ส่วนคุณน่ารังเกียจนัก ต่อให้เป็นใครก็ช่าง
คุณพระคุณเจ้าแห่งโพรวิเดนซ์
ไม่ใช่ จอห์น อดัมส์ แห่งแมสซาชูเซตส์
มิสเตอร์อดัมส์ คุณมาทําอะไรที่นี่
ผมควรจะถามคุณกลับ
ผมกําลัง...
ผมเพิ่งจบงาน...
เขาส่งคุณมาช่วยผมรึ
เปล่าเลยท่าน
มารับงานแทนต่างหาก
คําบรรยายโดย ศันสนีย์ โอบอ้อม