Ang makina.
"ISANG KALULUWA ANG MABUBUHAY MULI"
Walang nangyari dito.
Nakatayo itong matatag, na tila tinutuya ako.
Parang banal na baluti, isang kakaibang lakas ang nagprotekta sa kanya.
Tila may mga mata,
at nakamasid mula sa malayo, nakangising tila sutil na bata.
Sa unang pagkakataon sa buhay ko, naramdaman kong kaharap ko ang Diyablo.
Na tila nagtatago sa isang butas sa silid na iyon,
at nagsabing, "'Di pa tapos, simula pa lang ng iyong pagsubok,"
bumubulong sa tainga ko.
May 81 pahina ang aklat.
Walang laman ang pahina 81.
Bakit?
Buksan mo ang iyong kanang palad.
Tingnan mo ang mga linya riyan.
18
Ano'ng sabi? 18.
Labingwalo.
Ngayon, ang kaliwang palad naman.
Ano'ng sinabi riyan?
Walumpu't isa.
Pagsamahin mo. Ilan lahat?
Siyamnapu't siyam.
Magaling.
"Ang Diyos ay may 99 na pangalan," sabi ng aklat.
Naiintindihan mo na ba ngayon
kung bakit nakabukas ang ating mga kamay kapag nananalangin
o nagsasagawa ng Salah?
Itinatak ng Maylikha ang kanyang 99 na pangalan
sa ating mga palad.
Bago pa man tayo isinilang. Kita mo?
Nakatatak sa mga palad natin.
Nakatatak…
Nakatatak sa palad.
Natapos nila ang aklat sa pahina 80,
at ang pahina 81 ay blangko.
Sinadya ito.
Dahil ang kabuuan ng dalawang 'yon
ay siyamnapu't siyam!
Ang blangkong pahina ay...
bagong pagsilang…
at bagong buhay!
"Ang lunas na mula sa mga palad."
"Ang mga palad ang nagbibigay at tumatanggap."
Ang mga palad...
"Tatama ang ilaw sa makina at babangon ang kaluluwa mula sa kamatayan.
Isang kaluluwang higit nang malakas.
Isang liwanag
na humarang sa daan
ng mga susunod dito."
"Isang liwanag na humarang sa daan
ng mga susunod dito..."
Kinailangan siyang tampalin.
Rebelde na ang bata mula pagkapanganak.
Isinilang na una ang paa.
Nahirapang manganak ang kanyang ina,
dinugo.
Kaya hindi na magkakaanak pa si Gülfem,
at ayaw na niya.
"Isang liwanag na humarang sa daan ng mga susunod dito."
Napunit ko ang matris ng aking ina.
Hinarangan ko ang daan ng susunod sa 'kin.
Nag-iisa ako!
Ako ang liwanag na 'yon! Ako!
Mahalin man ninyo ako o ipagtabuyan!
Ako ang liwanag na 'yon! Ako!
Lilikhain kita, lalalangin.
Isisilang kang muli,
tulad ng isang phoenix.
Tulad ng isang phoenix.
Magandang araw.
Magandang araw. Salamat.
Asiye! Sino iyon?
Si Gülnihal. Iniimbitahan niya akong magkape.
E kung dito na lang kayo magkape?
Umalis na siya pagkasabi niya.
Kakaiba talaga siya.
Sige, pumunta ka na. Magkuwentuhan kayo.
-Nakakaligtaan mo na'ng mga kaibigan mo. -Sige, pupunta ako.
Hindi ko sinasabi sa kanila ang tungkol sa liham.
Ikaw, ha.
Sabihin mo. Ano'ng isinulat niya?
Gusto kong malaman kung paano nasasabik ang mga lalaki.
Wala namang bago.
Sabi niya sa liham, "Aking mahal,
tila ang parte ng katawan ko kung nasaan ang puso ko'y wala 'pag wala ka.
Ang braso ko'y parang tuod, at may mapait na lason sa aking tiyan.
Bawat paghinga ko, ang baga ko'y--"
Tama na. Nasusuka na ako.
Bakit tila nagbebenta siya ng lamang-loob?
Sa loob yata nag-aalab ang mga lalaki.
Naku. Ipapatay na natin ang apoy ni Ziya.
Sa tuwing may sunog
-Tayo ay susugod -Tayo ay susugod
-Sa tuwing may sunog, tayo ay susugod -Sa tuwing may sunog, tayo ay susugod
Malapit na.
"Ang mga palad ang nagbibigay at tumatanggap."
Bumangon ka!
Kulang pa? Gawin mong sapat!
Ano pa'ng gusto mo? Ang buhay ko? Ha?
CREATURE
Ano ang sumunod na nangyari?
Kapitan, dalhin mo ako sa arawan.
Bakit?
Para sa ano?
Anong apoy ang sumunog sa 'kin?
Bakit ako sumuko sa mundong ito?
Sa kagandahang ito,
sa buhay na ito?
Bakit ka nalulumbay?
Napakabata mo pa.
Ano ang natapos? Ano ang nawala?
Walang 'di malulutas. Wala maliban sa kamatayan.
Propesor...
Bitiwan mo ako.
Dinig mo ba ako?
Alam kong masakit.
Bitiwan mo ako. Dadalhan muna kita ng pamahid.
Pakiusap, bitiwan mo na ako.
Sige na.
Nang humupa ang pagkalango sa tagumpay,
sinubukan kong mag-isip nang maayos.
Hindi ko alam…
kung ano ang binuhay ko,
o kung mula saan ko ito ibinalik.
Namalayan ko na lang…
naunahan na ako ng dila ko,
at 'di ko na siya tinawag na İhsan.
Mapapawi nito ang sakit.
Pumirmi ka lang.
Hindi! Ano'ng ginagawa mo?
'Di ito pagkain. Pamahid ito.
Diyos ko. Gutom ka na.
Ako rin.
Itatapon ko muna ang isa roon.
Ha? Huwag mo itong kainin.
Sumabay ka pa talaga.
Halika rito. Ilalabas na kita.
-Salamat, anak. -Salamat.
Pagpalain ka ng Diyos.
Shh.
Heto, inumin mo ito.
Hindi. Wag mong hawakan! Wag.
Alam kong nasasaktan ka.
Lilipas din iyan.
Huwag kang mag-alala.
Ano 'yon? Bakit ganyan ka makatingin?
'Di mo ba ako nakikilala?
Ako ito, si Ziya.
At ikaw si?
Sige na. Magsalita ka.
Magsalita ka.
Ano'ng pangalan mo?
Sabihin mo ang alam mo.
Tumigil ka sa pagtitig sa 'kin. Magsalita ka!
Ganyan nga. Ha?
Ganyan nga. Naaalala mo.
Dapat ay may alaala ni İhsan sa 'yo.
Nakatago sa 'yong utak, sa isip mo.
Maaalala mo unti-unti.
Tingnan mo.
Ganyan nga. Huwag kang matakot.
Masakit maalala.
Ngunit buti na lang at nasa likod ka ng makina.
Iniligtas ka nito.
Ang mukha mo...
Magiging masakit.
Matatakot ka,
ngunit maayos ang katawan mo.
Halika.
Tingnan mo. Ikaw ang gumawa ng makinang ito.
Tayong dalawa.
Tinulungan kita.
'Di ba? Subukan mong alalahanin.
Alalahanin mo, sige na.
Diyos ko.
Ano'ng nangyari?
Ano iyon?
Hindi...
Totoo ba ito?
Ano iyon?
Bakit ka natatakot?
Bitiwan mo ako!
Hindi ito maaari.
Imposible.
Asiye, ilan pang maleta
ang iimpake mo?
Malilinis na kamiseta at salawal para kay Ziya, Papa.
Iiwan natin ang mga ito roon,
at iuuwi ang marurumi.
Kung 'di niya malalabhan ang mga iyon…
Siguradong nakahanap siya ng babae.
Na tagalaba, ibig kong sabihin.
Papa, naiintindihan ko naman.
Sino ba 'yong Yunus?
Nangungupahan siya rito.
Nangungupahan? Bahay-panuluyan ito.
Napakaraming nangungupahan dito.
Kulot ang buhok niya. Estudyante siya.
A, estudyante ng medisina.
Oo. Iyon ang silid niya.
Ngunit wag ka nang pupunta nang gabi.
Hindi ito tama.
Bisitahin mo siya sa araw.
Ziya?
Sa wakas. Saan ka nanggaling?
Pupuntahan sana kita, ngunit baka hindi mo 'yon gusto.
Naramdaman mo ang lindol kagabi? Inalog kami na parang dahon.
Ngunit naisip kong ligtas ka roon dahil walang gumuho rito.
Nag-alala ako, kapatid.
Ano'ng balak mo sa lalaking iyon?
'Di ko alam ang sasabihin sa paaralan.
Sa paaralan?
Tapos na ang lahat. Hindi na ako mag-aaral.
Ano'ng sinasabi mo?
Makinig ka, Ziya.
Maaari mong sabihin sa 'kin kahit pa kahiya-hiya.
'Di ako magsasalita. Wala akong pagsasabihan.
Itatago ko ang lihim mo.
Talaga?
Tutulungan mo ba ako?
Ano'ng nasa kamay mo?
Yunus, may ginawa akong napakasamang bagay.
Pinatay mo ba siya?
Ano ito?
Ziya-- Ziya!
Ziya, ano ito?
Yunus... Yunus!
Yunus, huminahon ka.
Sige na, Yunus!
Kukumbinsihin natin si Ginoong Hamdi na dalawang gabi kitang kasama.
Paano ang may-ari? Nakita ka niya.
Sabihin mong isinama mo ako
at itinago sa silid mo.
Dalawang gabi na ako roon nang makita niya ako.
Ewan ko. Hayaan mo muna 'yon, Yunus.
'Di sila gaanong magtatanong.
Sabihin natin kay Ginoong Hamdi na wala ako rito noong pagsabog,
at na kasama mo ako.
Siya lang ang saksi.
-At kung 'di siya maniwala? -Papapaniwalain ko siya.
Napakalayo nito sa mga kabahayan.
Walang makaaalam agad na nagkaroon ng sunog.
Oo, sunog.
Aayusin ko ang lahat at 'di mag-iiwan ng bakas.
Walang İhsan at walang makina.
Huwag!
'Di kita tutulungan kung susunugin mo siya.
Ako mismo ang tatawag ng pulis.
Kahit na ganito siya--
Nasisiraan ka ba? Ano'ng tingin mo sa 'kin?
'Di ako pumapatay ng tao. 'Di ko kayang pumatay ng tao. 'Di ko kaya.
Hindi ba hahanapin ng pulis ang katawan ni İhsan?
-O ang mga buto niya? -'Di nila kakailanganin.
May sunog nang katawan.
Mayroon.
Nandoon siya.
Yunus...
Yunus, kumalma ka.
Paano si Propesor İhsan? Iyong nasa loob?
-Paano siya? -Ibang tao na siya ngayon.
'Di siya makikilala. Nakita mo siya!
Iiwan natin siya sa daan, sa kanyang kapalaran.
Alam kong malupit 'yon, Yunus,
ngunit 'di ko sinasadyang mangyari ito.
May bahagi din siya rito.
Isa lang akong peon sa chess.
'Di ko siya matutulungan. 'Di natin kaya.
Wala akong magagawa, Yunus. Kung mayroon man...
Pagod na ako, Yunus.
Pagbabayaran ko ang aking kasalanan.
Titigil ako sa pag-aaral, uuwi.
Susunugin ko ang aking mga inaasam, kinabukasan, lahat-lahat,
kasama ng bahay na ito.
Akin na'ng paa mo.
Ketongin na siya ngayon, isang hibang na nakatira sa kalye.
Tiyak na may tutulong sa kanya.
Isang ospital, isang mabuting Samaritano, o ang leprosaryo.
'Di ako magiging doktor.
Mabubuhay akong hati ang puso.
Ganoon ko babayaran ang kasalanan ko.
Kung talagang may impiyerno,
ang sunog na ito ang impiyerno ko.
Hindi isa, kundi dalawang impiyerno, Yunus.
Ako'y susunugin
nang dalawang beses, sa apoy na ito at doon sa kabilang buhay.
Halika.
Marahil ay natakot siya sa apoy na nagpahirap sa kanya,
o nakita niya na hawig ng apoy
ang lugar na pinanggalingan niya, lugar na hindi natin alam.
Ngunit maituturing nang namatay si İhsan.
Huminto ang puso niya.
Ano raw ang hitsura ng impiyerno?
Ano'ng gagawin namin upang 'di masunog doon?
-Nang magawa namin... -Oo.
Hindi ko rin makukuha ang sagot.
Nalimutan ng binuhay ko pati ang pangalan niya.
Kung anoman ang kanyang naisip o nakita,
iyon ay gawa-gawa lang ng utak niya.
Pasensiya ka na, kapatid,
ngunit ang sinabi mo sa amin ay simple lamang ang paliwanag.
Siguro'y tumigil saglit ang puso niya, at tumibok uli dahil sa kidlat.
Posible, hindi ba?
Nangyari iyon sa tiyo ko.
Akala'y patay na siya, ililibing na sana,
ngunit gumalaw siya.
Natakot ang kongregasyon.
Kaya nakadalo siya sa sarili niyang libing.
Posible. May mga ganyang kaso ang aking ama.
Ngunit isang araw, sinabi niya sa akin ang lahat.
Ni İhsan mismo.
May nangyaring pagsabog sa bakuran niya ilang taon na ang nakalipas.
Nakakuha siya ng pulbura.
-Pulbura? -Oo. Mga bariles ng pulbura.
Bali-balita'y gusto niyang tapusin ang buhay niya.
Tigil.
Maglalakad tayo mula rito.
Halika. Halika, İhsan.
Hayan.
Patawarin mo ako.
Patawarin...
Patawarin mo ako.
Wag kang lilingon, Yunus.
Wag kang lilingon!
Wag! Wag kang lilingon!
Pumasok tayo kung nilalamig ka, Asiye.
Hindi, ayos lang ako.
Hindi ka ba nagugutom?
Naku, sige na.
Bihira tayong magbiyahe sa Istanbul,
kaya habang kasama mo ang iyong ama,
siguruhin mong gagastos siya.
Kumain man lang tayo ng simid-i halka?
Binata!
Simid-i halka, Papa? Luma na ang pangalang iyan.
-Sana'y magustuhan n'yo. -Salamat.
Kung makakikita ako ng magandang tela,
pabibilhin ko kayo ng ilang yarda.
Dahil ipinilit ninyo.
Pagagastusin mo na ako? Sige.
Kahit ano para sa aking anak.
Salamat po.
Ipaliliwanag ko kay Ginoong Hamdi lahat.
Siya lang ang problema natin.
Kung pareho tayo ng sasabihin, makukumbinsi natin siya.
Ibig kong sabihin, sumang-ayon ka lang sa sasabihin ko.
-Nakuha mo ba, Yunus? -Oo.
Ang tanging trabaho ko sa buhay ay patotohanan ka.
Alam mo na kung ano ang sasabihin, ang babaguhin,
at kung paano ito ipahahayag.
Diyos ko, Yunus. Oras ba ngayon para diyan?
Sinabi ko na.
Huling pabor ko na ito.
Pagkatapos ay aalis na ako.
Sinabi ko na'ng wala akong kasalanan.
Siyempre.
Siya lang ang may kasalanan.
Iyong kaawa-awang hibang na iniwan natin sa kalye na parang tuta.
Palaging kasalanan ng iba.
Kasalanan ito ng mundo.
'Di ka nito kayang sabayan. Ikaw lang ang inosente.
Maaaring mali ang ginawa ko, ngunit tinulungan mo ako.
Magkasama tayo rito.
Gusto ko lang malaman mo kung babagsak ako--
"Isasama kita." Tama ba?
Hindi na kailangang manakot.
Gagawin ko ang ipinangako ko.
Wag kang mag-alala.
Ang totoo, mabuti't binantaan mo ako.
Ngayon, alam ko na kung anong klaseng tao ka.
Ngayon, ayon sa oras ng Europa,
umalis tayo ng 5:00 a.m.
Ngayon ay 9:15 na.
Idagdag pa ang mga anim na oras. Anong oras iyon?
3:15 p.m.
Sasakay tayo sa tren sa Eminönü,
at aabutan si Ziya sa gate pagkalabas niya.
Kahit mahuli tayo, makikita naman natin siya sa tirahan niya.
Nagpadala rin ako ng telegrama sa paaralan.
Alam niyang papunta na tayo. Hihintayin niya tayo sa tarangkahan.
Maghihintay siya.
Kaya aalis na ako, Ginoong Hamdi.
Pumunta ako upang kunin ang basbas mo.
Hay, anak.
Nasa iyo ang basbas ko,
ngunit ano ba'ng nangyari?
Kahapon lang, nasasabik kang mag-aral.
Mukhang malusog ka rin.
Malusog at malakas.
Dalawang araw kaming magkasama,
at tumaba...
Ano ang sabi ni İhsan?
Sana'y nakausap mo siya. 'Di siya papayag na tumigil ka.
Kung makapagsasalita lang sana siya…
Iyon ang dahilan, Ginoong Hamdi.
Takot akong maging tulad niya.
Kahit kailan, 'di ko nakakasundo ang mga propesor.
Hindi ako bagay roon.
-At ang makita siyang ganoon… -Na ano?
-Akala ko ay ayos na siya. -Hindi, siya...
Siya'y naging...
Naalala mo noong binisita ninyo ako ni Yunus?
Nakita ko ang bariles ng pulbura pagkaalis ninyo.
Napakarami.
Tila bagong bili.
Natakot akong may mangyari.
Kaya pinuntahan ko si Yunus .
Oo, iyon ang nangyari.
Naku po.
Naging emosyonal ba siya ulit? Mahabaging Diyos.
Magsasara muna ako at pupuntahan siya.
Kunin mo na ang mga gamit mo, anak.
Basbasan mo ako, Ginoong Hamdi.
'Di ko kayang suklian ang itinulong mo sa 'kin.
Nasa iyo ang basbas ko,
ngunit 'di pa rin ako makapaniwala.
Nasanay na ako sa iyo.
Pagbutihin mo.
baka makapag-isip-isip ka at mag-aral uli sa darating na taon.
Tandaan mong lagi kang may tahanan dito at sa iyong Ginoong Hamdi.
Maging maayos ka sana.
Ikaw rin. Sumulat ka sa akin.
Cemşit, alamin mo ang gusto nila.
-Trotter ang akin. -Sige, ginoo.
Kung 'di na ako kailangan, pupunta na ako sa paaralan.
-Yunus-- -Tama na, kapatid.
Iyon pa rin ang sasabihin mo.
Mahusay kang magsalita,
ngunit duda akong ganoon din ang laman ng puso mo.
Kaya naman…
wala kang masasabing makatutulong sa akin.
Ngayon, humayo ka na. Paalam.
-Tabi! -Padaan!
Tabi!
-Tabi! -Tabi, tabi!
Pahingi ng inyong atensyon!
Pakinggan ninyo ako! Makinig nang mabuti!
Ang kompanya ng teatro ng Vasili, ang pinakasikat na teatro,
ay narito upang magbigay-aliw sa inyo.
'Di kayo maniniwala sa mga mapapanood ninyo
sa magandang teatro na umabot pa sa Europa ang katanyagan!
Nakikita kong nalulumbay ka.
Siguradong mabibighani namin kayo
at mapasasaya ng aming mga palabas!
Ngiti naman. Ano sa tingin mo?
Pahingi ng inyong atensyon!
Pakinggan ninyo ako!
Makinig kayong mabuti!
Ang kompanya ng teatro ng Vasili, ang pinakasikat na teatro,
ay narito upang magbigay-aliw sa inyo.
Bakit takot ang mga tao sa mga muling binuhay,
Kapitan Ömer?
Hindi ko alam. Dahil takot sila sa kamatayan?
Ang tao'y 'di takot sa kamatayan.
Alam na nila ito.
Natatakot sila sa posibilidad na makapagsalita ang mga muling binuhay.
Dahil baka sabihin nilang wala na pagkatapos ng kamatayan.
Diyos ko!
Wag mo siyang tingnan, anak!
Ketong! May ketong siya! Takbo!
May ketong siya! Takbo!
Siya'y muling binuhay! Bumangon mula sa libingan!
Umalis ka, demonyo ka!
Ketong! May ketong siya! Takbo!
Huminto ka!
Lumayo ka! Tigil! Lumayo ka!
Muling binuhay! Bumangon sa libingan!
-Tigil! -Muling binuhay!
-Layas, ketongin ka! -Alis!
-Lumayo ka! -Muling binuhay!
Tigil! Tigil! Lumayo ka!
-Muling binuhay! -Paluin mo siya!
Wag n'yong gawin ito. Pakiusap.
Wag! Tumigil kayo!
Tigil! Wag n'yong gawin ito! Tigil!
Tigil! Wag n'yong gawin ito!
Lumayo kayo!
-Tabi! -Lumayo kayo!
-Umalis ka! -Umalis ka!
-Hulihin siya! -Hulihin siya!
Nahuli namin siya!
Tagapagsalin ng subtitle: Nikka Flores