Một triết gia vĩ đại từng nói: "Thế giới là một cuốn sách,
và những người không đi đây đi đó chỉ đọc được một trang".
Phải nói là,
tôi đã đọc được vài trang, và tôi không mê cuốn sách lắm.
Tôi không thích du lịch vì nhiều lý do.
Khi trời quá lạnh,
tôi thấy khó chịu.
Bơi trong băng, không mặc gì?
- Vâng. - Lời mời hấp dẫn quá.
Khi trời quá ấm, đoán xem? Tôi thấy khó chịu.
Tôi không đi được nhanh thế đâu.
- Nhưng tôi đã 75 tuổi rồi. - Cần giúp không?
Không, tôi làm được.
Và có lẽ đã đến lúc để trải nghiệm nhiều hơn.
Chúa ơi.
Lần đầu tiên tôi phải chọc tay vào đít voi.
Về mặt tích cực mà nói,
tôi được ở những khách sạn phi thường.
Ôi trời. Thật đẹp mắt.
Đổi lại, tôi cũng phải đồng ý khám phá những thứ bên ngoài.
- Đi cẩn thận. - Đúng thật.
- Núi đẹp quá. - Núi lửa đấy.
Đó là núi lửa à?
Một thế giới mà cho đến giờ tôi đều tránh xa.
Sadie.
Chúa ơi.
Sống được là tốt lắm rồi.
Đây là lần cuối tôi uống năm ly vodka với người Phần Lan.
EUGENE LEVY, VỊ LỮ KHÁCH MIỄN CƯỠNG
Tôi đang ở cực tây của châu Âu.
Thành phố châu Âu ở gần Bắc Mỹ nhất,
vậy mà lại là thành phố tôi hoàn toàn chưa biết gì.
Tôi yêu châu Âu.
Tôi từng đến Rome, London và Paris.
Và dường như những thành phố đó được biết đến rất rộng rãi.
Tôi thì chẳng chỉ được Lisbon ở đâu trên bản đồ. Tôi hơi xấu hổ khi nói thế.
Nhưng người ta bảo với tôi đó là thủ đô nhiều nắng nhất châu Âu.
Liệu đây có phải lý do khiến khách du lịch tăng gấp đôi trong những năm gần đây?
Nhân lúc ở đây, tôi sẽ cố tìm hiểu
họ biết gì về nơi này mà tôi lại không biết.
Xe đến đón tôi đấy à?
Chào mừng tôi đến Lisbon là hướng dẫn địa phương và soái ca Bernardo.
Người mà chiếc xe của anh còn đậm chất cổ điển Hollywood hơn bộ ria mép của anh.
- Cho tôi à? - Vâng, cho ông.
- Đi thôi. - Đi thôi.
Được rồi, Bernardo. Kể cho tôi về Lisbon đi.
Nó có tuổi đời hơn Rome gần 400 năm.
Hơn Rome gần 400 năm?
Nếu chỉ ông bà còn nhớ thì nơi đó đã được gọi là cổ xưa rồi.
Nơi này đã có lịch sử hơn 3.000 năm.
Khá đẹp đấy.
Chính xác.
Ở cửa ngõ ra Đại Tây Dương,
vị trí của Lisbon khiến nó trở thành cảng thương mại chính giữa châu Âu và châu Phi.
Đây là quảng trường chính. Hồi xưa nó là nơi giao thương.
Tàu thuyền mang hàng hóa đến đây.
Giao dịch diễn ra trên quảng trường đó.
Chính xác.
Dù kỷ nguyên vàng của Lisbon là ở thế kỷ 16,
nó đã lặng lẽ trở thành nơi có ảnh hưởng lớn cho đến hiện đại.
Thật ra, trong Thế Chiến II, nó có biệt danh là "thành phố của điệp viên",
nơi cả đặc vụ của phe Quốc xã và Đồng minh đều nằm vùng.
Ngoài ra, Lisbon cũng được biết tới là thành phố của bảy ngọn đồi.
Trông có vẻ như thành phố có nhiều hơn bảy ngọn đồi đấy chứ.
Và có vẻ mọi con đường ta đi qua đều được lát đá.
Vâng.
Hãy mong Bernardo biết một thợ nắn xương khớp giỏi.
- Eugene, đến nơi rồi. - À.
Tọa lạc trên đỉnh của một trong những ngọn đồi nổi tiếng đó,
khách sạn của tôi từng là cung điện
mà người chủ nổi tiếng nhất là một nhà quý tộc khoa trương.
- Chào mừng ông Levy. - Rất, rất đẹp.
Tôi ăn mặc tuềnh toàng quá.
Thật khó mà biết nên boa cho anh chàng này hay thách đấu anh ấy.
Khách sạn đẹp quá.
Nội thất của Palacio phản ánh gu thẩm mỹ của vị bá tước
mà phong cách chắc chắn không phải là tối giản.
Chúng tôi muốn bảo tồn nhiều nhất có thể... cung điện cổ này.
Quản lý khách sạn Margarida cho tôi ở phòng hoàng gia
nơi tôi sẽ sống thoải mái giữa những món đồ cổ vô giá khác.
Rất, rất đẹp.
Ở đây tôi cũng thấy như ở cửa hàng đồ sứ,
sợ sẽ làm vỡ gì đó.
Mọi thứ ông nhìn thấy ở đây đều do Bá tước Verride đặt làm.
- Bá tước Verride. - Verride.
Với tôi thì dễ vì tôi là người Do Thái,
- tên đó... rất thường gặp. - Vâng.
- Nên không khó để phát âm. - Rất ít ngôn ngữ dùng...
- Đúng thế. - Nhỉ?
Tất cả là tác phẩm của ông. Hình đắp nổi trên trần nhà, đồ gỗ.
Ông là người rất giàu có, và ông muốn khoe điều đó.
Đây chắc là định nghĩa của nhà tắm.
- Gạch lát đẹp quá. - Vâng.
Người ta bảo khách sạn là ngôi nhà ở phương xa.
Nếu tôi có một ngôi nhà ở phương xa trông như thế này,
tôi sẽ rất hạnh phúc.
Và trên tường là ai?
Bà là một nữ hoàng Bồ Đào Nha đã kết hôn với một vị vua ở Anh.
Và ở Bồ Đào Nha, chúng tôi có văn hóa trà,
bà chính là người đã mang trà đến Anh.
Thông tin thú vị đấy.
Cô bảo mọi người là cô nghe tôi kể nhé?
- Và, ồ, được mà. Vâng. - Ừ. Được.
- Tôi có thể nói với khách là ông dạy tôi. - Hay đấy.
Tôi có thể giả danh một chuyên gia về trà rồi.
- Mời ông. Cẩn thận bậc thang nhé. - Ôi trời.
Nhưng tôi vẫn gần như chưa biết gì về Lisbon.
Đẹp quá.
Vâng, tôi vừa... Tôi nhìn xuống.
- Tôi không nhận ra... - Ông ổn chứ?
...tôi đứng gần rìa thế nào.
Hãy bước vào nhé.
Điều tôi biết là tôi vui nhất khi dưới chân tôi là mặt đất vững chắc.
Nhưng Margarida bảo tôi để thật sự cảm nhận vẻ đẹp của thành phố biển này,
tôi cần đi lên thượng nguồn sông Tagus hùng vĩ.
Nên tôi sẽ đi với hướng dẫn viên Luísa.
- Được. - Tôi muốn giới thiệu với ông,
thuyền trưởng Angelo.
Chào Angelo.
- Mời lên tàu. Ông thích chứ? - Vâng.
- Đây là lần đầu tôi đi... đi thuyền buồm... - Vâng.
...và tôi không thấy nhiều thủy thủ đoàn lắm.
Vâng, ông biết đấy, chúng tôi cần ông giúp.
Tôi... Tôi sẽ làm hết sức.
Angelo không biết sức tôi giới hạn thế nào đâu.
Ông giúp tôi bỏ dây thừng ra nhé?
- Bỏ dây thừng. - Dây thừng.
Trong hàng hải, có từ chỉ dây thừng không hay chỉ dây thừng thôi?
- Dây thừng. - Tôi hiểu rồi.
Hãy giương buồm lên nào.
Giương buồm đi!
Không. Chúng ta phải làm.
- Đi với tôi. - Ông muốn tôi leo lên à?
- Ừ, đừng lo chuyện đánh lái. - Không sao đâu. Đừng lo.
Và giờ ta lên đường rồi đấy.
Có mấy con thuyền sắp đi ngang qua ta kìa.
- Đừng lo. - Đừng lo về họ?
- Không, đừng lo. - Họ là người thôi mà.
Công việc thú vị nhỉ?
Đúng thế, nếu ông không quá quan tâm mạng sống của mình.
Kỳ diệu thay, tôi đã lèo lái được tàu an toàn ra khỏi bến.
Xem cảnh bây giờ đẹp chưa kìa.
Đây là nơi tốt nhất để khám phá Lisbon.
Ông có thể thấy thị trấn cổ, các ngọn đồi... các ngọn đồi nổi tiếng,
và ông có thể thấy bức tượng ở đây.
Chúng tôi gọi đó là tượng Chúa Cứu Rỗi.
Tất nhiên, khi nhìn vào nó, ông nghĩ đến một đất nước khác nhỉ?
- Tôi nghĩ là Brazil. Vâng. - Brazil. Chính xác.
Hồng y của Lisbon đến thăm Rio vào thập niên 30,
và bị ấn tượng với bức tượng Chúa Cứu Thế,
và khi quay lại, ông muốn làm một thứ tương tự.
À. Thế đằng kia là gì?
Tên đầu tiên của nó là cầu Salazar. Khiến ông liên tưởng gì chứ?
Vâng... Tất nhiên, cầu Cổng Vàng, San Francisco.
Có lý do cả đấy,
vì Lisbon có một thứ khác giống với San Francisco.
Động đất.
Phần lớn thành phố đã bị phá hủy trong trận động đất lớn năm 1755
và phải xây dựng lại.
Vâng. Chúng ta đang đi dưới cầu.
Để thiết kế cầu,
họ thuê người Mỹ để giúp nó chống chịu được động đất,
như ở California.
Ông biết đấy, từ Lisbon,
chỉ trong một thành phố, ông có thể thấy một phần nhỏ của cả thế giới.
Lisbon cực kỳ cởi mở với thế giới
và từ lâu đã trở thành nơi giao thoa văn hóa.
Đây là đài tưởng niệm cái mà nhiều người không biết.
Chính từ nơi này, các thủy thủ đã rời Lisbon...
- Vâng. - ...để đi khám phá Tân Thế giới.
Trong thế kỷ 15 và 16,
người Bồ đã tìm ra tuyến đường biển đến Ấn Độ, Brazil, Trung Quốc và Nhật.
Và đột nhiên, những dân tộc khác nhau, những sản vật của họ, bắt đầu cập bến.
Và Lisbon trở thành thành phố giàu nhất châu Âu.
Một thành phố tôi không thể chỉ ra trên bản đồ
lại giúp vẽ ra nó, thật đáng kinh ngạc.
Cho đến ngày hôm nay, người Bồ vẫn thích khám phá thế giới.
Chúng tôi thích đi đây đi đó, có nhiều trải nghiệm.
Ông thì sao? Ông có thích du lịch...
Tôi... Cô biết đấy,
- phiêu lưu có trong máu tôi, Luísa. - Tuyệt lắm.
- Khám phá thế giới... - Hừm.
...là bản tính của tôi.
Vậy là ông giống người Bồ.
Có thể nói tôi có một chút dòng máu Bồ đấy.
Tôi đã nói dối.
Có vẻ cô ấy rất phấn khích khi được đi cùng một người thích phiêu lưu.
Có lẽ tôi đã hơi quá đà một chút.
Tôi không thích phiêu lưu chút nào.
Lúc đó mới cần diễn xuất.
Khi bạn có thể che giấu sự kém cỏi ở trình độ như thế, trao Oscar cho tôi đi.
Sau một ngày làm thuyền trưởng nặng nhọc,
một thứ tôi không cần giả vờ là tình yêu dành cho cocktail.
Và món đặc biệt của khách sạn lại có phong cách hàng hải.
Nó bắt chước hình con thuyền.
Tôi nhận ra rồi. Thuyền buồm.
Ngon đấy.
Đồ uống tối nay còn đi kèm cả âm nhạc nữa.
Đây là câu trả lời của Lisbon cho nhạc blues, được gọi là nhạc fado.
Hồi xưa nó là bài hát của thủy thủ, giống như tôi bây giờ.
Tối nay, nó được hát bởi một siêu sao.
Hãy gọi ông ấy là Bono của nhạc fado.
Rất hân hạnh. Ông khỏe chứ? Tôi là Hélder.
- Hélder? - Hélder.
Dòng nhạc này xuất phát từ đâu?
Ca sĩ fado đầu tiên là một phụ nữ. Tên bà là Maria Severa.
Và bà là... gái làng chơi, bà hay chơi guitar.
- Gái làng chơi? - Vâng.
Lịch sử thú vị đấy.
Tôi không đoán nổi một gái làng chơi
lại nghĩ ra giai điệu đó.
Nhưng phải ghi công bà ấy.
Tôi chắc là hồi đó bà chưa được công nhận đâu.
Chỉ được trả tiền thôi.
Có những nốt rất dài và luyến láy.
Phải có giọng hát tốt mới hát fado được.
Ông là nhạc công à?
- Để... - Nhưng ông chơi nhạc cụ?
- Một số... - Tệ lắm.
Nhạc cụ nào?
- Guitar. - Guitar?
Vài ngày nữa, chúng tôi sẽ đến một câu lạc bộ fado khác.
Sao chúng ta không thử... chơi một chút cùng nhau nhỉ?
Ông ấy thật lịch sự khi mời tôi biểu diễn.
Nhưng ý nghĩ được đệm nhạc cho ông ấy bằng đàn guitar...
Tôi sẽ làm hỏng màn trình diễn của ông ấy mất.
Tôi không biết có thể chơi...
- Cứ thử thôi. - ...với ông không.
Ừm.
Tôi không muốn chọc giận ông ấy vì đánh sai nốt ở sai chỗ.
Lâu lắm rồi tôi chưa chơi guitar.
Và tin tôi đi, tôi không thích bị bẽ mặt trước đám đông đâu.
Nhưng có lẽ biểu diễn cùng Hélder trên sân khấu
có thể là hành trình tự khám phá bản thân mà tôi cần.
Lại một ngày nữa trong số 220 ngày nắng đẹp mỗi năm của Lisbon.
Chắc ai cũng biết tôi rất hồi hộp khi thử cái mới,
và bụng dạ của tôi thì càng đúng thế hơn.
Nhưng nơi này là thiên đường ẩm thực,
nên tôi vào thành phố để thử đặc sản của nó.
Đầu tiên, tôi phải đến đó đã.
Phương tiện vận chuyển đặc trưng nhất của Lisbon là tàu điện.
Không ai thích tập luyện hơn tôi, đừng hiểu nhầm tôi.
Nhưng nhiều ngọn đồi quá.
Lấy cảm hứng từ xe điện chạy cáp ở Mỹ,
ban đầu nó được gọi là Americanos.
Chưa đi tàu điện bao giờ.
Ở Toronto có xe điện, chứ không phải tàu điện.
Tôi luôn thích phương tiện vận chuyển nào hoạt động trơn tru.
- Tôi nghĩ có vấn đề rồi. - Vấn đề sao?
Xe đỗ không đúng chỗ.
Đây là... Tôi phải làm gì đó với chuyện này.
Ở đây có một xe đỗ quá gần đường tàu.
Tôi không ngờ lại có tình huống khẩn cấp như thế.
- Cho tàu qua đi. - Không, làm ơn.
Nếu là tôi thì tôi sẽ lao qua luôn,
đẩy phần trước của chiếc xe ra ấy?
Anh không làm thế được à?
- Không đi qua được? - Không.
- Đó sẽ là lỗi của tôi. - Nhưng anh ta gây vấn đề.
Chuyện này có thường gặp không?
Có, thường gặp.
Xe đó sẽ bị phạt, và nếu không chịu đi, sẽ bị cẩu đi.
Kiểu gì cũng có cách. Đó là cái tôi gọi là kết thúc có hậu.
Tiếc là tôi không có thời gian ngồi đợi công lý được thực thi.
Nên có vẻ tôi buộc phải xuống đi bộ để tìm những món ăn thơm ngon.
Eugene, tôi là Luísa.
- Luísa, rất vui được gặp bà. - Tôi sẽ lo cho ông
trong vài tiếng tới.
A ha!
Lo cho cái bụng của tôi đấy nhé.
Và tôi muốn ông hiểu vì sao người Bồ chúng tôi rất yêu ẩm thực.
Số một là đồ ăn, số hai là đồ ăn, thứ ba là đồ ăn và mặt trời.
Tôi hoàn toàn hiểu.
Nên hãy mua những thứ tôi cần để nấu bữa trưa cho ông.
Luísa là một đầu bếp địa phương chuyên mở lớp dạy nấu ăn.
Nên đây thật sự là chợ tuyệt nhất ở Lisbon.
Ngày nào tôi cũng đến đây, vì ông biết gì chứ?
Tôi nghĩ ta hiểu về một đất nước và một nền văn hóa
- qua nền ẩm thực. - Đúng.
Và ở Lisbon có thực phẩm từ khắp thế giới.
Chúng tôi mang nhiều mùi vị và hương liệu từ khắp thế giới đến Bồ Đào Nha.
Mạng lưới giao thương rộng lớn của người Bồ
đã mang thực phẩm về từ những nơi như châu Phi, Ấn Độ và Viễn Đông.
- Tôi đã nghe nhiều rằng sốt piri piri... - Ái chà.
...là một trong số những món ăn Bồ Đào Nha ngon nhất.
Ông sẽ thích sốt piri piri.
Thủy thủ ở đây đã phát hiện ra ớt chỉ thiên cay ở Mozambique
và tạo ra sốt piri piri.
Đó là "tiêu, tiêu" trong tiếng Swahili.
Nó cay đến nỗi tên được nhắc lại hai lần.
- Trông có vẻ cay lắm. Có cay không? - Ớt nào cũng rất cay.
- Cay lắm à? - Vâng.
Mặc dù tôi ước giá như mình biết nói câu
"Tôi thích tương cà hơn" bằng tiếng Bồ.
Tiếp theo trong thực đơn là món mà dân địa phương còn thích hơn piri piri.
Cá.
Chỉ người Nhật và Iceland là ăn cá nhiều hơn tính trên đầu người.
Cá chúng ta sẽ làm là cá này.
Ôi trời.
Tôi chưa bao giờ thích chợ cá,
và tôi nghĩ bọn cá cũng không.
Tôi có thể nghe thấy.
Có tiếng rào rạo.
Ái chà.
Thế nên bà không bao giờ thấy tôi trên bến tàu.
Tôi biết tôi sẽ không quên ánh mắt của con cá đó
suốt nhiều năm sau.
Nhưng giờ là thứ tôi còn chưa ngờ đến hơn.
Chào mừng đến tệ xá của tôi.
Nấu ăn.
Eugene, đây là những nguyên liệu cho sốt piri piri.
Tôi sẽ cắt cái này.
- Đầu tiên, tôi sẽ cắt nó như thế. - Ừ.
Có thái không?
- Bóc trước đã, Eugene. - Hả? Bà muốn bóc à?
- Vâng. - Được.
- Phải bóc vỏ hành. - Khác biệt văn hóa mà.
Tôi thích ăn thôi. Chứ làm thì tôi không thích lắm ấy?
Ta biết được rất nhiều về người ta qua nấu nướng ấy?
Tôi e là phải... kéo dài lâu hơn... hơn thế.
Buổi hẹn hò đầu tiên của tôi với vợ tôi,
lúc đó tôi đang pha trà và tôi cho túi trà vào cốc
rồi vắt nó bằng thìa.
Cô ấy nói: "Anh làm gì thế?"
Tôi nói: "Anh pha trà cho em".
Cô ấy nói: "Anh không ngâm trà à?"
Tôi nói: "Anh không hiểu em nói gì".
Chúng tôi cãi nhau. Đó là buổi hẹn hò đầu tiên.
Và ông có gặp khó khăn trong việc giành lại bà ấy không?
Không, không khó khăn gì.
Cô ấy mê mệt tính cách của tôi.
Bà ấy thật sự yêu ông đấy.
Dần dần thì cũng yêu.
Hai người đã kết hôn bao lâu?
Được 45 năm rồi.
- Ái chà, tuyệt quá. - Vâng.
Và... Tôi luôn nghĩ tôi có cuộc hôn nhân dài nhất tôi biết.
- Và bà đã được... - Ba mươi tám năm.
- Ba mươi tám? - Vâng.
- Gần bằng tôi đấy. - Ừ.
- Tôi hơn bà bảy năm. - Ừ.
Giờ thì ly dị chả để làm gì.
- Đúng. - Đúng. Chả để làm gì cả.
Như vợ tôi thường nói, lại phải làm quen với bố mẹ chồng mới.
- Chính xác. - Nhỉ?
Tôi phải viết lời nhắn cho vợ ông,
- vì tôi chắc bà ấy sống với ông khổ lắm. - Đúng thế.
Luísa nhận ra việc tốt nhất bà ấy có thể bảo tôi làm
là ăn vặt và quan sát.
- Tiêu? - Tiêu.
Chanh.
Trong món piri piri hoàn hảo, độ cay của ớt được gia giảm
bằng một hỗn hợp tinh xảo của chanh, tỏi, hành và muối.
Và sau khi tôi đã được góp sức...
- Hoàn hảo chưa? - Hoàn hảo.
...món sốt đã sẵn sàng.
Tôi sẽ cho cá vào nước sốt.
Và theo truyền thống Bồ Đào Nha,
Luísa lại bắt con cá phải chịu thêm khổ nhục.
Cá ngâm trong sữa.
- Sao? - Ông còn tệ hơn mấy đứa cháu tôi.
Tôi kén ăn mà.
- Nó sẽ làm mềm... - Nó làm mềm con cá?
- ...con cá. Khi ăn ông sẽ thấy. - Nhỉ?
Ở bà ấy toát ra sự tự tin rất lớn, nên tôi đặt nhiều niềm tin vào bà ấy.
Tôi hồi hộp quá.
Món cá, món sốt piri piri. Nhưng cẩn thận đấy.
Được.
Chúa ơi. Ngon không tưởng.
Chắc chắn là bữa ngon nhất tôi từng ăn ở Bồ Đào Nha.
Tuyệt. Cảm ơn đã tin tưởng tôi.
Tôi nghĩ tôi thể hiện không tệ lắm với bữa ăn.
Tôi không phiền khi bị Luísa sai bảo.
- Vì con cá. - Vì con cá.
Lisbon đúng là có ảnh hưởng kỳ lạ lên con người.
Tôi không chỉ thử cái mới, mà còn thích nữa.
Có lẽ tinh thần phiêu lưu của thành phố này đã truyền sang tôi.
Nhưng còn một thử thách lớn hơn cần chuẩn bị, biểu diễn với Hélder.
Tôi vẫn chưa nhớ lại hoàn toàn.
Lâu lắm rồi tôi chưa cầm guitar.
Và nếu lắng nghe kỹ, bạn có thể nghe thấy một hai nốt lỗi.
Nên có lẽ tôi sẽ co rúm lại rất nhiều trên sân khấu.
Buổi biểu diễn có thể sẽ rất buồn bã chỉ vì tôi chơi kém.
Nhưng nhạc fado là thế mà nhỉ? Nhỉ?
Nên tôi mừng vì tôi sẽ được đóng góp vào sự khao khát
có một nhạc công giỏi hơn bên cạnh mình của ông ấy.
Vâng, có lẽ tôi sẽ có một đêm tập luyện dài phía trước.
Sáng nay, Kees, chủ khách sạn, sẽ đưa tôi đi dạo trên đường lát đá,
và ông ấy hứa chuyến đi sẽ rất bõ công.
Chào buổi sáng.
- Phong cách hay đấy. Tôi thích thế. - Thế à?
Con trai tôi sẽ rất phấn khích
- với bộ cánh này. - Thế à?
Ông bạn Kees người Hà Lan đến định cư ở đây hơn 40 năm trước
sau khi đi vòng quanh thế giới.
Tôi đến sống ở đây
vì Lisbon là một trong những nơi đẹp nhất thế giới.
Và với nỗ lực thuyết phục tôi tin vào điều đó,
ông ấy đã tìm ra đường vào trái tim tôi: bánh ngọt.
Cho phép tôi mời ông vài cái bánh tart trứng nho nhỏ.
Bánh tart trứng?
Ôi trời. Tôi thích lắm.
Món bánh tart trứng ra đời
nhờ các bà xơ dùng lòng trắng trứng để hồ cứng áo của mình,
để lại lòng đỏ trứng cho các tu sĩ đánh thành sữa trứng.
Chúa phù hộ các tu sĩ. Nhỉ?
Háo hức lắm.
Trên con phố nào, ông cũng thấy rất nhiều gạch lát.
Ồ.
Ở Lisbon hay Bồ Đào Nha, nó được gọi là azulejo.
Gạch lát sơn màu này bắt nguồn từ người Ma-rốc.
Azulejo trong tiếng Ả-rập có nghĩa là "đá được đánh bóng".
- Gạch lát này vẫn được làm ở Lisbon chứ? - Chắc chắn rồi.
Gạch lát trong khách sạn đều được làm thủ công ở cùng một nhà máy
đã làm nó rất lâu về trước.
Tôi bắt đầu nhận ra một cá tính ở thành phố này
mà trước đây tôi chưa nhận ra.
Đẹp choáng váng.
Eugene, có lẽ đã đến lúc ta thử món bánh tart trứng.
Bạn tâm giao của tôi đây rồi.
- Xin mời. - Xin mời.
Ôi trời.
Bánh tart ngon phát điên.
Hương vị cực kỳ tuyệt vời.
Ái chà.
Đó là lý do tôi đến Lisbon, chỉ để ăn bánh tart này.
Ăn hết nhé.
Tôi sẵn lòng xung phong làm đội trưởng đội nếm thử bánh tart trứng
nhưng Kees có ý tưởng khác cho tôi.
Ông mời tôi đến thăm một trong những nhà máy gạch lát cổ nhất thành phố.
Ở đây họ đóng khuôn, nung, tráng và sơn
lên đến 20.000 viên gạch lát mỗi ngày.
Tôi sắp được gặp Diogo,
người đem đến thiết kế đương đại cho thế giới gốm sứ.
Hai nghệ sĩ tiên phong gặp nhau.
- Tôi là Diogo. - Diogo.
- Eugene. - Anh nổi tiếng đấy.
Gạch của Diogo dùng màu xanh và trắng cổ điển của azulejo.
Điểm độc đáo ở đây là tác phẩm của tôi trông giống truyền thống.
Mà không truyền thống chút nào.
Tôi tập trung vào hoa văn và các yếu tố bên trong hoa văn nhiều hơn.
- Vâng. - Nếu ông nhìn vào hoa văn này,
nó trông giống một sinh vật nhỏ hay hoạt hình lấy cảm hứng...
Tôi hiểu. Tôi thấy rồi.
Gạch phiên bản giới hạn của Diogo được bán với giá hàng trăm đô mỗi miếng.
Nó được sơn thủ công tỉ mỉ.
Manuela ở đây. Bà ấy là nghệ nhân sơn gạch.
Bà ấy đã làm ở đây được 42 năm.
Bốn mươi hai năm? Thật ấn tượng.
Bà ấy hỏi ông muốn thử không?
- Ông nên thử đi. - Thử sơn à? Tôi không biết nữa.
Nên tất nhiên, cực kỳ dễ hiểu
khi anh ấy cho tôi phóng tay trên thiết kế trân quý của anh ấy.
- Thấy không? - Ồ. Tôi sẽ bắt đầu ở đây.
- Đúng rồi đấy. - Tôi hiểu.
Tôi khởi đầu suôn sẻ.
Thật ra tôi hơi bất ngờ về bản thân.
Thật ra ông đang làm rất tốt đấy.
Tôi sẽ cho ông một thử thách.
Thế à?
Viên gạch này có những đường trắng.
Vậy ta nên làm gì để sơn quanh những đường trắng?
- Đó... - Tôi sẽ...
Tôi sẽ nhờ người khác, nhưng...
- Tôi sẽ làm thế này. Đến chỗ này. - Tốt lắm.
Bố tôi là một nghệ sĩ xuất sắc. Ông hay vẽ tranh biếm họa các thứ.
Vững tay. Vào vị trí.
- Sẵn sàng chưa? - Khi nào ông sẵn sàng.
Tôi không được thừa hưởng tí gì... từ ông.
Tệ quá. Hỏng mất rồi.
Cái gen đó bị sao thế nhỉ?
- Ta đã cộng tác, Eugene. - Được.
- Mong là ông vui với tác phẩm này. - Chà.
Anh ấy rất có tài.
Tôi cũng không thấy mình vinh quang gì lắm,
nhưng mong là màn cộng tác tối nay sẽ tạo ấn tượng tốt hơn về tôi.
Xin lỗi vì điều đó.
Ôi trời.
Không tồi.
Vài tiếng sau và đám đông đã bắt đầu tụ hội
để xem một trong những ca sĩ fado vĩ đại nhất Bồ Đào Nha.
Tôi thấy thương cho ông bạn này.
Tôi nghĩ ông ấy không biết đã lôi mình vào chuyện gì đâu.
Và nghệ sĩ guitar Canada cực kỳ gây thất vọng.
- Eugene. - Chào Eugene.
- Chào. - Chào mừng.
May mà một số người bạn Bồ Đào Nha mới quen của tôi...
- Mặc sành điệu thế. - Ái chà.
...đã đến để cổ vũ tôi.
Chúng ta có một vị khách rất đặc biệt.
Xin giới thiệu với các bạn, ông Eugene Levy.
Tôi chỉ cần đánh những hợp âm đơn giản
và để các nhạc công chuyên nghiệp lo phần hào nhoáng hơn.
Nghe thì dễ, nhưng khi bước vào một căn phòng đầy fan fado thì lại khác.
Cảm ơn.
- Tôi không hát đâu nhé. - Được.
Đây là buổi biểu diễn fado đầu tiên của tôi. Mong tôi không mắc lỗi.
Thưa quý vị.
Hai, ba, bốn.
Cảm giác khi lên đó rất hồi hộp
vì họ rất giỏi việc đó.
Nhưng tôi... tôi nghĩ mình không mắc lỗi.
Tôi đánh hay hơn tôi tưởng.
Oa!
Cảm ơn.
Vui thật đấy.
Thật khó mà tin là vài ngày trước, tôi biết quá ít về thành phố này.
Thành thật mà nói, từ chỗ không biết tí gì về nơi này,
tôi đã được mở mang tầm mắt.
Khám phá và phiêu lưu là cái chất của Lisbon.
Người Bồ Đào Nha đã bước ra thế giới, khám phá những thứ mới lạ,
rồi hòa quyện nó vào cái chất của thành phố này.
Và điều đó thật truyền cảm hứng.
Tôi vẫn thấy mình đang vật lộn với tinh thần phiêu lưu đó ấy?
Tôi biết tôi vẫn chưa có nó, nhưng tôi đang thử.
Uống mừng màn ra mắt nhạc fado.
- Đúng. - Đúng!
Và chắc là tôi có thể được xếp vào dạng thành viên chiếu dưới
trong câu lạc bộ nhà du hành thế giới.
Biên dịch: TH