Een groot filosoof zei ooit: 'De wereld is een boek...
...en wie niet reist, leest maar één bladzijde.'
Nou, ik heb een paar bladzijdes gelezen en het boek pakt me niet.
Ik vind reizen hierom niet leuk:
Ik vind te koud niks.
IJszwemmen, naakt?
- Ja. - Wat ontzettend fijn.
En als het te warm is, vind ik het ook niks.
Zo snel ren ik niet.
- Maar ik ben 75. - Gaat het?
Prima.
Het wordt tijd dat ik m'n horizon verbreed.
O, mijn god.
M'n hand zat in de kont van een olifant.
Ik verblijf hierdoor wel in ongelooflijke hotels.
Jeetje. Waanzinnig gewoon.
Maar ik moet ook gaan kijken wat er buiten te zien is.
- Kijk uit. - Nou.
- Mooie berg. - Dat is een vulkaan.
Een vulkaan?
Ik heb dat alles m'n hele leven vermeden.
Sadie.
O, mijn god.
Overleven zou al geweldig zijn.
Ik drink nooit meer vijf wodka's met een Fin.
Dit landschap is het vreemdste dat ik ooit heb gezien.
Er is een hoop niets.
Heel veel niets.
En ik ben er.
Ik ben voor het eerst in de woestijn...
...en ik kan eerlijk zeggen dat ik er niet veel aan vind.
Hoewel het heel goed voor m'n haar is dat het zo vreselijk droog is.
Maar ik zou hier niet lang willen blijven...
...eerlijk gezegd.
Ik weet uit ervaring...
...dat een slechte situatie echt nog wel slechter kan worden.
Ik heb hoogtevrees, had ik dat al gezegd?
Goedemorgen. Ik ben Tony, uw piloot.
- Tony. Eugene. - Aangenaam.
Het wordt een mooie vlucht. Kijk rond en geniet.
Ik vind een brug al eng. Dus we zullen zien hoe het gaat.
Niet goed, denk ik. Maar ik loop vast geen enkel gevaar.
Dit is een reddingsvest. Doe hem om uw middel, vastklikken...
...aantrekken met de voorkant naar voren.
Hebt u dit al eens om gehad?
Nee, ik ben nog nooit in levensgevaar geweest.
- Maar fijn dat het er is. - Goed. Dan gaan we nu.
- Oké. - Kom maar mee.
Utah is de 45e staat van de VS...
...maar ik ben eigenlijk in alle staten.
Laat het geschreeuw beginnen.
In een staat van terreur.
Daar gaan we.
God.
- Hij schudt nogal. - Gaat het nog?
Och, jawel. Ik doe zo m'n ogen wel open.
Overwin uw angst.
Ik heb het uitzicht nog niet gezien. Ik ga nu kijken.
Het lijkt erop dat we tegen die wand op vliegen.
- We schieten eroverheen. - Ruim eroverheen.
O, mijn god.
Aan de rechterkant ligt de prachtige Horseshoe Bend.
Ik vlieg erheen, dan kunt u het goed zien.
Fijn. Dat is behoorlijk diep, Tony.
Nu de prachtige Tower Butte die 300 meter hoog de lucht in steekt.
- Ga je daar landen? - Ja. Ik wil u het uitzicht laten zien.
Dat heb ik gezien. Heel mooi. We hoeven er niet op te landen.
Daar gaan we.
Tony, je weet vast wat je doet. Maar het is niet groot genoeg.
O, mijn god.
Welkom op Tower Butte.
Ik dacht dat het buiten de helikopter minder eng zou zijn.
Dat was niet zo.
- Kijk uit. - Nou.
Dit is pas een uitzicht.
Al dit land hier, is dat deel van het reservaat?
Dit land hoort bij het Navajo-land.
- Is dat zo? - Een heel heilige plek voor de Navajo.
Als je deze buttes ziet...
...krijg je het gevoel dat alles eerst even h-hoog was.
Dat klopt. Zo'n 165 miljoen jaar terug...
...was al het land hier op dit niveau, zo ver je kon zien.
En wat nu?
Tony vindt dat we de klif af moeten duiken.
Kijken hoe dat gaat.
Bent u klaar?
- Oké. Gaat ie. - O, baby.
Gossie. Het was net alsof ik eraf viel.
Als we de hoek omgaan, zie je het hotel.
- Het ligt voor ons. - Daar? Het is amper te zien.
Daar ligt het.
Het Amangiri. Waar ik de komende paar dagen verblijf.
Wat doe ik mezelf allemaal aan.
- Goed. Welkom. - Mooie landing.
'Amangiri' betekent 'vredige berg'.
En voor ruim 3000 dollar per nacht is dat een dure vrede.
Wauw. Wat is het hier mooi.
Hallo. Welkom in Amangiri.
- Bedankt. - Ik ben Kauri.
Eugene. Aangenaam.
Kauri laat me m'n suite zien.
O, jeetje.
En helpt me bij te komen van de verbazing.
Dit is adembenemend.
Na u.
Wat mooi.
Dit is onze Girijaala-suite, 'bergkam' in het Sanskriet.
Wat is dit mooi gedaan. Kijk dan.
Zelfs de paraplu's en hoeden en de stok passen bij het interieur.
Ze hebben van de kleuren van m'n garderobe een hele wereld gemaakt.
Dit is uw privépatio.
- Wat past dit hotel mooi bij het landschap. - Het land is heel belangrijk voor ons.
We hechten waarde aan de cultuur van de indianen. Ik ben zelf Navajo.
Ik waardeer dat van het resort.
Nu ik hier ben, zou ik daar graag meer over te weten komen.
- Fijn. - Zeker.
Dit resort staat op federaal land, maar wel op de rand van het Navajo-land...
...het grootste indianenreservaat in de VS.
Het past prima bij de omgeving, een gevoel dat ik zelf helemaal niet ken.
Kijk dan.
Dit is ongelooflijk.
Hoe hebben ze deze oase hier toch gebouwd?
Daar ga ik nu achter komen. Dankzij Marwan, een van de architecten.
Dus is dit het eerste prachtige uitzicht als je het hotel in loopt?
Precies. We wilden het uitzicht ontnemen, want als je aankomt...
...zit je tussen deze betonnen muur en de rotsen...
...en weet je niet waar je heen gaat.
Dan loop je de trap op en en zie je opeens dat enorme uitzicht.
We wilden iets bieden wat heel...
- ...dramatisch was. - Het is majestueus.
- Hoe kom je op zo'n idee? - Door veel te reizen, in mijn geval.
In Marokko of Japan is de landelijke architectuur...
...vaak eenvoudig, maar ook heel elegant.
Die eenvoud kan ook heel luxueus zijn.
Denk je dat de maatschappij een eenvoudiger leven wil?
Ja.
Dit hotel is ook zo populair omdat het de eenvoud terugbrengt.
Het hotel bestaat uit twee vleugels...
...zodat alle 34 suites kunnen genieten van de echte attractie.
Ik wilde een filmisch raam maken om het dramatische uitzicht.
We proberen ook de geschiedenis van het Amerikaanse Westen weer te geven.
Van westerns van John Ford, Sergio Leone, met het Panavision-scherm.
Daar is 't. Hierbij denk ik aan John Ford.
Het hele hotel lijkt één te zijn met de woestijn...
...precies zoals ik dat juist helemaal niet ben.
Het is schitterend...
...zoals dit zwembad achter deze prachtige rots tevoorschijn komt.
We wilden het landschap abstraheren. Water, rots, lucht.
We laten de mensen op meer dan één manier van deze prachtige rotsen genieten.
Het is zo mooi...
...hoe je allerlei soorten structuren van het landschap eromheen erin hebt verwerkt.
Hier wordt de vleugel onderbroken door deze slot canyon...
...waar je naar buiten kunt kijken.
Wat zijn slot canyons?
Nauwe gangen van geërodeerde rots...
...vol bochten erin en ze zijn gevormd door wind- en watererosie.
Hoe het licht erdoorheen valt, is echt iets betoverends.
- Wauw. Dat wil ik zien. - Moet ook.
Geweldig dat de ontwerper je alles laat zien...
...en uitlegt hoe alles is begonnen.
Ik ben dol op dat soort dingen.
Ik vond het fijn. Maar hij ook?
Misschien acteert hij beter dan ik.
Wat is het nu koud. De woestijn 's nachts, koud maar prachtig.
Als je hier rondkijkt...
...krijg je een sterk gevoel van het verleden.
Hier heb ik meer het gevoel dat ik naar de schepping van de aarde kijk...
...dan waar dan ook.
De indianen zijn de geschiedenis van dit land.
Dus ik denk dat ik meer over hun cultuur te weten wil komen.
Ik heb heel goed geslapen.
Het hotel krijgt een tien.
Maar nu 't belangrijkste van m'n verblijf.
Het ontbijt.
Als er iets is waar ik van geniet, dan is het wel eten.
Dat doe ik het liefst.
- Erik. - Goedemorgen.
- Fijn je te zien. - Vind ik ook.
- Kook je vaak? - Ik barbecue.
Ik ben niet echt een kok, daar komt te veel bij kijken.
Ik leg vlees op de grill, daar ben ik best goed in.
- We maken pannenkoeken. Een van onze meest... - Echt?
Ja.
Hier in het Amangiri verwacht je eerder...
...een wat chiquer en artistieker menu.
Als het te Michelin-achtig is...
...is het soms moeilijk om iets te vinden waar je echt trek in hebt.
Veel gasten eten graag iets eenvoudigs.
- Ik pak even die koekenpan. - Goed. Doe maar.
Dan de geklaarde boter en dan zetten we het in de oven.
Je bakt ze in geklaarde boter in een houtoven.
O, mijn god. Dat wordt smullen.
Die eenvoud is maar schijn. De grootste beroemdheden komen hier.
Helaas mag Erik niet zeggen wie dat zijn.
Bijna klaar.
Dit is het leukste.
Ik leid het gesprek subtiel daarheen.
Als ik zeg dat George Clooney je pannenkoeken heeft geproefd...
- ...zeg jij... - Ik kan het bevestigen noch ontkennen.
Bevestigen noch ontkennen.
Heb je een pannenkoek voor Brad Pitt gebakken?
Dat betekent vast 'ja'.
Ik geef je alleen de initialen...
- ...en jij knikt alleen, mag dat... - Eugene Levy is hier geweest.
Wat aardig van je.
- Wil je er esdoornsiroop op? - Ja, graag.
Ik ben namelijk Canadees.
- Wauw. - Eet smakelijk.
- Wat lekker. - Geweldig. Bedankt.
- Dat is de heerlijkste pannenkoek... - Bedankt, hoor.
...van m'n leven.
Wat zei George Clooney toen hij er een op had?
Ik wilde overdonderd worden en dat is die pannenkoeken gelukt.
Nu naar de cardioloog.
Maar ik moet afscheid nemen van Erik en de hort op.
Ik kleed me een beetje warm aan...
...omdat het hier best kil wordt in deze tijd van het jaar.
Ik ga met gids Raymond naar het natuurfenomeen...
...waarop deels het hotelontwerp is gebaseerd.
Het is me een genoegen om je naar de slot canyons te brengen.
Ik heb er zin in. Woon je hier zelf ook?
Geboren en getogen. Dus hier liggen m'n wortels.
Ik moet iets kwijt. Bij slots in de woestijn denk ik aan Vegas.
Maar in het zuiden van Utah vind je meer slot canyons dan waar dan ook ter wereld.
Wauw. Dit is ongelooflijk.
Kijk toch eens.
Deze rots is ongeveer 190 miljoen jaar oud.
De elementen hebben dit landschap om me heen omgevormd.
Zo schept de natuur haar eigen kathedraal.
Alle wind die hier altijd staat, heeft dit zo mooi gladgemaakt.
Wat betekenen deze canyons voor het Navajo-volk?
Er worden heel veel verhalen in mijn cultuur over verteld.
Ze zeggen dat ze gevormd en gebeeldhouwd zijn...
...door de problemen die iedereen ooit heeft meegemaakt.
Dus in de momenten dat je met problemen kampt...
...en je diep ademhaalt...
Wind.
De wind neemt die negatieve gevoelens, die problemen mee.
En blaast ze de slot canyons in.
- Zo worden negatieve... - Schoonheid.
- ...gedachten schoonheid. - Ja. Precies.
Het lijkt erop dat die gebeden hebben gewerkt.
Ja, zeker weten.
Door Raymond besef ik dat...
...hier meer achter zit dan je zou denken.
Het gaat hier niet alleen om de geschiedenis en geologie.
Lukt het? Mooi.
Ik ben 75, Raymond.
Ik vind het niet te geloven dat ik nu pas...
...dit deel van het land bezoek en ik schaam me er bijna voor.
De woestijnwind blaast negatieve gevoelens weg.
Maar ook tegenstribbelende gedachten van een gewoontedier zoals ik...
...omdat ik, en dat doe ik niet vaak...
...een buitenactiviteit heb geboekt voor vanmiddag.
Ik ga paardrijden.
Ik weet wat je denkt. Hou ik van paarden? Nee, zo ben ik nooit geweest.
Ik weet nooit wanneer een paard blij is.
Snap je?
Bij een hond is dat duidelijk. Maar zie je dat bij een paard?
Kwispelstaart hij als hij blij is om je te zien?
Toen ik jong was, was elk tv-programma...
...op primetime een western.
Zoals Roy Rogers, The Cisco Kid, Wild Bill Hickok.
Laten we m'n eigen western maken.
Howdy.
Hoe gaat het?
- Ik ben Eugene. - Ik ben Brooke.
- Hoe gaat het? - Kom mee naar de paarden.
Dat klinkt als 'n spelprogramma.
- Wie is dat? - Sadie.
Hoi, Sadie.
- Is dat mijn paard? - Dat klopt.
Oké. Ze voelt dat ik een nieuweling ben.
Nee, ze is heel lief.
De laatste keer dat ik op een paard zat, was...
...50 jaar geleden.
Ik was samen met 'n vriend.
De twee paarden botsten tegen elkaar op.
Ik viel van m'n paard af...
- ...maar gelukkig op kreupelbos. - Je bezeerde je niet.
Ik stond op en dacht: ze zijn ook te groot om op te klimmen.
Je gaat poloën.
Een beetje polo en dan cricket.
Hoe zit dat?
Goed?
Daarom droegen cowboys nooit brillen. Het staat niet.
Zit je?
Ik voel me net een vorkbeen.
Los betekent gaan.
- Leun achterover. - Brave meid.
Hielen omlaag om te stoppen.
- Goed. Ben je er klaar voor? - Het paard wel, maar ik niet.
Kom hier, Sadie.
Wow. Sadie.
- Wow, Sadie. - Oké, schat.
Teugels aantrekken. Hou je teugels wat strakker...
...dan doet ze dat niet.
- Nee. Vooruit, baby. Goed zo. - Zo moet ie.
Nu is alles onder controle.
Laat ze merken wie de baas is.
Het ruiterpad is zo'n 11 km. Voor mij is dat zo'n 10 km te veel.
Ik weet niet of ik weer zou paardrijden...
...maar ik doe m'n best om dingen te doen die ik gewoonlijk niet zou doen.
- Waan je je een cowboy? - Nou, de allerslechtste cowboy.
Een cowboy die nooit z'n eigen film zal hebben.
Alleen pruimtabak en een wapen missen nog.
Die hebben we, tegen ratelslangen en coyotes.
Heb je ratelslangen op de paden gezien?
Dat kost me m'n hart.
Sadie besluit zomaar m'n leven te sparen en ik haal het hotel.
M'n bed roept me, maar ik heb kaartjes voor een geweldige voorstelling.
Ik ga sterren kijken met Navajo-gids Mylo.
- Hoe gaat het? - Hoe is het?
Heel goed. Fijn dat je er bent.
Ik moet omhoog gaan zitten kijken. Ik denk dat dat me wel lukt.
Is er iets belangrijks daar voor je?
Je krijgt het gevoel dat je er relatief gezien niet toe doet...
...in het grote geheel.
Daar gaan we nu op in, aan de hand van onze traditionele verhalen.
Goed.
Ik heb houtsnippers gemaakt. Pak die even, dan haal ik de blokken.
- Goed. - Dan wordt het warm.
- Heb je weleens een vuur gemaakt? - Nooit.
Oké. Nou, het lukt al.
Weet je waar de Poolster is?
Dat zou ik moeten weten.
Volgens mij staat hij...
...ergens hier.
- Daar staat hij. - Dat bedoelde ik.
In ons scheppingsverhaal...
...was dat een van de eerste, zodat hij helder zou schijnen.
Waar ons volk ook maar heen gaat...
...'s nachts kunnen we zo onthouden wat ons geleerd is.
Valt er iets te leren in wat we daarboven zien?
M'n opa is een heel wijze man.
Vroeger leerde hij me dat we van hetzelfde materiaal zijn gemaakt als de sterren.
'Onthou dat alle sterren net als de mensen op aarde zijn...
...want als je die ster met deze ster verbindt...
...komen meerdere generaties bijeen.'
Opa zei dat we allemaal belangrijk zijn, net als alle sterren boven ons.
Wauw. Wat een wijsheid, Mylo.
Ik zei net dat als ik naar de sterren kijk, ik me nietig voel.
Nu zeg jij dat als ik naar boven kijk...
...naar die grote hemel, ik me belangrijk moet voelen.
En niet verloren.
Nee. Als je opkijkt, herinneren ze je er juist aan dat je dat niet bent.
Wil je met me meereizen?
Want ik krijg zo'n goed gevoel door naar je te luisteren.
Het is zo'n fijn gevoel om me belangrijk te voelen.
- Dat komt omdat de woestijn spiritueel is. - Dat voel ik ook.
Ben jij spiritueel?
Vanbinnen wel.
Maar ik heb nog nooit...
...zo'n spirituele band met het land gevoeld als nu.
Dus ik denk dat dat een goede eerste stap is.
- Ja. - Dank je wel.
Deze plek doet meer met me dan andere plekken.
Ik begrijp het spirituele ervan.
Ik snap en voel het. Ik kan het bijna aanraken.
Je voelt iets.
En Mylo wist heel nauwkeurig uit te leggen...
...hoe dat in elkaar zit voor de Navajo.
Het is m'n laatste dag en ik heb veel geleerd.
Vooral dat de woestijn, waar het zo warm is...
...niet zo warm is.
Het was kil vannacht, hè? Het was koud.
Om hier terug te komen was net als de kers op 'n droge zandtaart.
Maar voor ik naar huis ga, ben ik uitgenodigd op de farm...
...waar Mylo is opgegroeid, in het Navajo-reservaat.
Onze spirituele grens is de rivier de Colorado.
Alles aan deze kant is Navajo-land.
Dus toen we het verdrag ondertekenden in 1868...
...zei de federale regering in feite: 'Dit is jullie reservaat.'
Daar wonen we nu dus in.
Mylo legt uit dat de naam Navajo...
...een Spaanse afleiding is van 'n Pueblo- woord dat 'boeren uit het dal' betekent...
...waar er nog steeds veel van zijn.
Hier wonen m'n ouders. Drie kilometer van de snelweg af.
- Hoe was het om hier op te groeien? - Het was alles.
Ik moest vooral veel meewerken op de farm...
...en ik bracht ook veel tijd met m'n opa door.
Dus dit is echt een familieboerderij?
Dat is 't huis van m'n ouders. Dat bruine.
En m'n zus woont hier, rechts, in dat perzikkleurige huis.
Nou, Eugene...
- Hoe groot is het? - Een paar duizend hectare.
- Ja, best... - Een paar duizend hectare?
Dat is pas groot.
We gaan kijken hoe het met de schapen gaat.
- Je schoenen worden vuil. - Heb je die?
Ja. Daar zijn ze. Zie je ze? We jagen ze weer naar binnen.
Eén ram is nogal wild. Hij heet Wilbur.
Hij is niet m'n dikste vriend. Hopelijk ramt hij ons niet.
- Wat vindt hij dan van mij? - Weet ik niet.
Dat klinkt al heel spannend.
We drijven ze terug naar hun omheining.
- Daar is het. Dat is makkelijk. - Soms wel, soms niet.
- Ik... - Eentje vlucht al.
Oh oh. Andere kant op.
Als ze zich beter hadden gedragen, had ik indruk kunnen maken.
Hoe zeg je dat? Hoeden? Schapen hoeden?
Ze hollen.
Iedereen weet dat ik goed ben met die dieren. Let maar op.
Doe ik wel even.
M'n vrouw Deb noemt me de 'koosjere cowboy', en die is terug.
Ik ben hier heel goed in.
Ik ben blij dat ik de kans heb, om te laten zien hoe goed ik...
...hierin ben, want dat gebeurt niet vaak.
Mylo, zo snel ben ik niet. Ik ben ouder.
Het lukt nooit. Die kunnen rennen.
- Waarom? - Ze zagen ons en gingen ervandoor.
Ze renden weg toen ze me zagen.
Vonden ze een van mijn films niks?
- Ze rennen. - Nog steeds. Komen ze vanzelf terug?
Ter bescherming tegen bergleeuwen, vossen, coyotes.
- Zijn er bergleeuwen? - Meer bij die rotsen daarginds.
Deze rotsen hier? Wat nou, 'daarginds'?
Wil je het varken Lulu zien?
God, waarom niet?
- Zo, hé. Dat is een groot varken. - Ja. Ze is groot.
Lulu.
Als je haar aait, gaat ze krijsen. Ze is heel grappig.
Ik ook, afhankelijk van waar dat gebeurt.
Ze zijn terug. Nu weten ze dat ik de baas ben.
- Daar zijn ze. Goed. - Laat dat een les voor je zijn.
Je mag pas weg als je toestemming hebt, begrepen?
Dit is hun voedsel. Wil je ze voeden?
Goed, jongens, eten.
Eten. Nee, nee.
Wilbur drong nogal aan.
- Weet je wat? - Loop hierheen.
Ze zijn verwend.
- Een lekkernij. - Nee, kids.
Bij schapen verwacht je dat ze kalm en rustig zijn, maar het zijn net stieren.
Weet je wat? We moeten die dieren manieren leren.
- Oké. - Er zit niets in. Er...
Hoe belangrijk is het om de tradities in leven te houden?
Dat is noodzakelijk. M'n wortels zitten heel diep.
Een stukje van onze navelstreng gaat bij de geboorte de grond in...
...om ons meteen vanaf de geboorte een band met Moeder Aarde te geven.
Als je dat niet zo sterk hebt in je leven...
...dan voel je je vast verloren.
De Navajo zijn matriarchaal. De vrouwen beheren het land en het vee.
Het mooie daarvan is dat alles daardoor fatsoenlijk wordt gedaan.
M'n moeder. Shimá.
Dag, Shimá.
M'n zusje Patricia.
- Dit is Desree. - Desree, aangenaam. Eugene.
- Ja. - Lauren, m'n vrouw.
Aangenaam, Lauren.
Ik zag kleintjes...
Daar zijn ze.
Onze familie, bijna 200.
Tweehonderd? Dus als je familie bijeenkomt...
...zijn er veel mensen.
- Nou. - Een lange buffettafel.
Wat wij leren, geven we door aan onze kinderen...
- ...zodat zij dat ook weer kunnen doorgeven. - Dat is het belangrijkst.
We moeten onze cultuur, taal, nalatenschap en vooral plechtigheden in leven houden.
- In leven houden. - Dat leren we de volgende generatie.
Onze grootouders hebben de traditie voortgezet...
...en zijn nu overleden. Dat is...
Dat is zwaar, want wij zijn een volk dat...
...zijn cultuur koestert en dat is zwaar.
M'n neefje Owen is een fantastische jongeman...
...en hij danst heel graag.
Je moet je fantasie gebruiken.
Met de danspassen die hij maakt, beeldt hij verschillende dieren uit.
Wat een geweldige middag.
Mylo is een fantastische vent met een prachtige familie.
Ik zie Owen dansen en kijk dan naar Mylo...
...en ik zie tranen in z'n ogen.
Ik ben trots dat Owen dit voortzet.
Dat zie ik in je ogen.
Owen, geweldig.
- Geweldig. - Mooi.
- Wauw. - Mooi.
Ik wist voorheen helemaal niet veel van de Navajo-cultuur...
- ...en dit heeft m'n ogen geopend. - We zijn blij dat je er bent.
Dit hebben we van oma geleerd. Deze ketting is voor jou.
Voor jou.
Nu blijven onze cultuur en taal altijd bij je.
- Bedankt. - Fantastisch. Dit is echt heel bijzonder.
De woestijn is een hoop niets.
Maar daar zit juist heel veel in.
Geschiedenis, geologie, de mensen die al...
...15.000 jaar op dit land leven.
Het was een eer om bij hen op dit land te zijn.
Als ik alleen was gekomen, had ik 't Amangiri heel fijn gevonden...
...en was ik waarschijnlijk vooral in het resort gebleven.
Maar er is een wereld buiten het resort...
...en ik ben blij dat ik die heb kunnen ontdekken.
En de vrienden die ik heb ontmoet in het Navajo-land...
...waren, denk ik, het grootste...
...hoogtepunt en het mooiste wat ik hier heb ontdekt.
Vertaling: Marc de Jongh