ΜΙΑ ΣΕΙΡΑ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΤΟΥ NETFLIX
Τίποτα δεν αιχμαλωτίζει τη φαντασία μας όσο ένα μεγαλόσωμο αιλουροειδές.
Υπέροχο,
πανίσχυρο,
θανατηφόρο.
Αλλά καθώς πλησιάζουμε αυτά τα άπιαστα ζώα,
ανακαλύπτουμε μια άλλη πλευρά της ζωής τους.
Μια πλευρά πιο στοργική,
πιο συνεργατική…
και πιο ανθεκτική…
από όσο έχουμε φανταστεί.
Τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή έχουν περισσότερα να δείξουν
από αυτά που βλέπουμε.
ΜΕΓΑΛΟΣΩΜΑ ΑΙΛΟΥΡΟΕΙΔΗ
ΟΚΑΒΑΝΓΚΟ ΜΠΟΤΣΟΥΑΝΑ
Πριν τρεις μήνες, αυτή η λέαινα άφησε την αγέλη της
για να γεννήσει μόνη της.
Τα νεογέννητα είναι ευάλωτα, ειδικά απέναντι στα άλλα λιοντάρια.
Αλλά τώρα που μεγάλωσαν λίγο, είναι έτοιμη να επιστρέψει.
Δεν είναι εύκολο να καλύψει τις ανάγκες της οικογένειας μια μάνα μόνη.
Πρέπει να κυνηγάει πιο συχνά,
αφήνοντας πίσω τα μικρά, ενώ αυτή φεύγει μόνη της.
Στην ανοιχτή σαβάνα, εύκολα εντοπίζεται η λεία.
Αλλά το ίδιο ισχύει και γι' αυτήν.
Πρέπει να κάνει υπομονή.
Τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή είναι πιο επίφοβα στο σκοτάδι.
Με απίστευτη νυχτερινή όραση, έξι φορές καλύτερη από τη δική μας…
τα λιοντάρια έχουν πλεονέκτημα.
Αφού επιχειρεί μόνη, πρέπει να πλησιάσει πολύ πριν χτυπήσει.
Κυνηγώντας τη νύχτα, μια λέαινα έχει τόση επιτυχία όση και η αγέλη.
Το πρόβλημα είναι να κρατήσει τη λεία της.
Τα λιοντάρια είναι οι μεγαλύτεροι θηρευτές σε αυτές τις πεδιάδες.
Μπορεί να τα βγάλει πέρα με κάνα δυο ύαινες.
Αλλά ολόκληρη οικογένεια; Εδώ αλλάζει το πράγμα.
Δεν κινδυνεύει μόνο η λεία της.
Κινδυνεύει η ζωή της.
Όμως αυτή η λέαινα
δεν είναι μόνη.
Τη βρήκε η οικογένειά της.
Με αυτούς στο πλευρό της
είναι ανίκητη.
Ο έντονος ανταγωνισμός στη σαβάνα ανάγκασε τα λιοντάρια
να κάνουν κάτι απίστευτο.
Είναι τα μόνα μεγαλόσωμα αιλουροειδή που ζουν σε αγέλες.
Τα θηλυκά κυρίως κυνηγούν.
Η προστασία της οικογένειας είναι ο βασικός ρόλος των αρσενικών.
Όσο παραμένουν δυνατά, τα μικρά είναι ασφαλή.
Όμως η ειρήνη είναι βραχύβια στον κόσμο τους.
Από την αρχή της εξέλιξής τους, ζουν σκοτώνοντας.
Πριν από δέκα εκατομμύρια χρόνια, στα βάθη των ασιατικών δασών,
ένας νέος θηρευτής άρχισε να εμφανίζεται.
Σήμερα, η νεφελώδης λεοπάρδαλη μάς δίνει μια ιδέα
για το πώς μπορεί να ζούσαν τα πρώτα αιλουροειδή.
ΤΑΪΛΑΝΔΗ
Είναι η μικρότερη από τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή…
αλλά η πιο ευκίνητη.
Κοντά, μυώδη πόδια,
εξαιρετικά κοφτερά νύχια…
περιστρεφόμενες αρθρώσεις αστραγάλου…
και μια ουρά που βοηθά στην ισορροπία, τις κάνουν εξαιρετικές αναρριχήτριες.
Ακόμα και οι μαϊμούδες δεν είναι ασφαλείς.
Σε σχέση με το μέγεθός της,
η νεφελώδης λεοπάρδαλη έχει τους μακρύτερους κυνόδοντες.
Ένας σύγχρονος σμιλόδοντας.
Με τον καιρό, τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή κατέβηκαν από τα δένδρα…
έγιναν μεγαλύτερα και πιο ισχυρά.
Καθώς εξελίσσονταν και κατακτούσαν νέους κόσμους,
κάθε αιλουροειδές υιοθετούσε ένα καμουφλάζ για να έχει πλεονέκτημα.
Ακόμα και το μεγαλύτερο μπορεί να κρυφτεί στο περιβάλλον.
Οι ρίγες της τίγρης γίνονται ένα με την πυκνή βλάστηση.
Το μονόχρωμο τρίχωμα βοηθάει το πούμα να μη φαίνεται ενώ στήνει καρτέρι,
ακόμα κι όταν δεν έχει πού να κρυφτεί.
Οι βούλες της λεοπάρδαλης μιμούνται τις πολύχρωμες σκιές του δάσους…
ώστε να στήσει ενέδρα ακόμα και σε μικρή απόσταση.
Αλλά το καμουφλάζ δεν βοηθά μόνο στην επίθεση.
Βοηθά και στην άμυνα.
Μια μητέρα γατόπαρδος κρύβεται με τα μικροσκοπικά μικρά της.
Μόλις δέκα ημερών,
τότε τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή είναι πιο ευάλωτα.
Εξαρτώνται πλήρως από τη μαμά αφού μόλις άνοιξαν τα μάτια τους.
Τα περισσότερα μεγαλόσωμα αιλουροειδή μεγαλώνουν κι εξελίσσονται αργά.
Θα χρειαστούν εννέα εβδομάδες προτού περάσουν στο κρέας…
έξι μήνες προτού απογαλακτιστούν πλήρως…
και όταν γίνουν δύο ετών περίπου, θα είναι έτοιμα να ζήσουν μόνα.
Είναι μακρύ κι επικίνδυνο το ταξίδι από αβοήθητο μικρό σε θανάσιμο κυνηγό.
Ειδικά για το μεγαλύτερο αιλουροειδές από όλα.
Αυτό το πέντε μηνών τιγράκι θα μεγαλώσει πολύ ακόμα.
Αλλά ήδη προσπαθεί να βρει πώς να κυνηγάει στο δάσος.
ΜΠΑΝΤΑΒΓΚΑΡ ΙΝΔΙΑ
Πρέπει να μάθει να επιλέγει στόχο…
να σχεδιάζει την προσέγγισή της…
και να εκτελεί την τελική επίθεσή της.
Αυτήν τη φορά το θύμα είναι ο αδελφός της.
Παραμονεύουν, εφορμούν και τσακώνονται
για να βελτιώσουν τις ικανότητές τους με ασφάλεια.
Εξάλλου, το να ξεσπάς στα αδέλφια σου έχει πλάκα.
Το παιχνίδι είναι θεμελιώδες κομμάτι της ανάπτυξής τους.
Αλλά κάποια μαθήματα τα παίρνεις με τον δύσκολο τρόπο.
ΟΚΑΒΑΝΓΚΟ ΜΠΟΤΣΟΥΑΝΑ
Η έξι μηνών λεοπάρδαλη περνάει την ώρα της αράζοντας…
με τη μαμά.
Αν και όταν αυτή πάει για κυνήγι…
ο μικρός είναι πιο ασφαλής στη θέση του.
Αλλά αυτό δεν έχει ενδιαφέρον.
Καιρός για λίγη περιπέτεια.
Δεν δείχνει και πολύ σίγουρος.
Καλύτερα να μάθει την προσγείωση.
Ένα αιλουροειδές που ωριμάζει πρέπει να δοκιμάσει τα όριά του…
χωρίς να θέτει πολύ υψηλούς στόχους.
Αφρικανικός βούβαλος.
Από τα πιο επικίνδυνα ζώα της Αφρικής,
με τη φήμη ότι σκοτώνει μικρά.
Το λάθος του νέου.
Δεν είναι ώρα να βελτιώσει τις ικανότητές του στο κυνήγι.
Είναι ώρα να μάθει να κρύβεται.
Και να τρέχει για να σωθεί.
Μία από τις εννέα ζωές χάθηκε…
κι ακόμα έχει πολλά να μάθει.
Κι όταν γυρίζει η μαμά,
είναι ώρα για ένα από τα σκληρότερα μαθήματα.
Ένας φακόχοιρος, ακόμα ζωντανός.
Μια αποκρουστική προοπτική,
αλλά και ευκαιρία να δοκιμάσει το σφίξιμο του λαιμού,
τη δολοφονική δαγκωνιά του μεγαλόσωμου αιλουροειδούς.
Όταν το μικρό δυσκολεύεται,
έρχεται η έμπειρη.
Τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή μαθαίνουν αντιγράφοντας τη μαμά.
Όταν χτυπάει μόνος,
αυτός ο μικρός χρειάζεται κάθε ικανότητα κι εμπειρία.
Γι' αυτό τα μικρά θέλουν τόσο χρόνο με την επίβλεψη της μαμάς.
Στο Οκαβάνγκο, η λέαινα γυρίζει στην αγέλη της.
Έχοντας γύρω αντιπάλους λιοντάρια,
τα μικρά της είναι πιο ασφαλή με την προστασία του μπαμπά.
Μέχρι τώρα,
τρώγανε μόνο με τη μαμά.
Σήμερα, τα μικρά δειπνούν με τον βασιλιά.
Είναι πολύ μεγαλύτερος από κοντά.
Τα αρσενικά παίρνουν τη μερίδα τους προτού αφήσουν τα θηλυκά να φάνε.
Με τα μικρά είναι πιο ανεκτικά.
Μέχρι ενός σημείου.
Κυρίως οι λέαινες αναλαμβάνουν την ανατροφή.
Κι αφού ο μπαμπάς παίρνει τη μερίδα του λέοντος,
πρέπει να ξαναβγούν για κυνήγι.
Οι αγέλες μπορεί να έχουν πάνω από 40 μέλη.
Έτσι η διατήρηση των σχέσεων δεν είναι εύκολη.
Η περίπλοκη κοινωνική ζωή έκανε τα λιοντάρια τα εξυπνότερα αιλουροειδή.
Και αυτή η εξυπνάδα δημιουργεί μια φοβερή δολοφονική ομάδα.
Κάθε λέαινα ξέρει τον ρόλο της στο κυνήγι.
Οι πιο βαριές βρίσκουν ένα μέρος να περιμένουν.
Οι ελαφρύτερες και γρήγορες περικυκλώνουν το κοπάδι.
Στήθηκε η παγίδα.
Οι γρήγορες επιτίθενται με 50 χλμ. την ώρα,
οδηγώντας τη λεία στην ενέδρα.
Αν μία αποτύχει…
περιμένει κάποια άλλη.
Την ημέρα, όταν η αγέλη κυνηγάει ομαδικά,
διπλασιάζουν τις πιθανότητές τους.
Όλοι παίρνουν μερίδιο.
Είναι μια αδελφότητα ισότητας.
Αν και τα νεύρα τσιτώνονται…
συνήθως είναι υπό έλεγχο.
Η αγέλη είναι πιο δυνατή μαζί.
Αλλά και πάλι, ο μπαμπάς επιβάλλεται.
Φαίνεται άδικο, αλλά είναι σημαντικό για τα αρσενικά να παραμένουν ισχυρά.
Η απειλή της εισβολής πλησιάζει.
Περιφερόμενα αρσενικά
που ψάχνουν να αναλάβουν τον έλεγχο της αγέλης.
Και να σκοτώσουν τα μικρά.
Για να προστατέψει την οικογένειά του,
ο μπαμπάς χρειάζεται όση δύναμη μπορεί να βρει.
ΠΑΝΤΑΝΑΛ ΒΡΑΖΙΛΙΑ
Η επιτυχία του αιλουροειδούς εξαρτάται από την προάσπιση της περιοχής του.
Ο μεγαλύτερος υδροβιότοπος δεν φαίνεται ιδανικός χώρος για ένα αιλουροειδές.
Αλλά φιλοξενεί τη μεγαλύτερη συγκέντρωση ιαγουάρων στον κόσμο.
Στιβαρός και μυώδης είναι το πιτ μπουλ στον κόσμο των μεγαλόσωμων αιλουροειδών.
Για το μέγεθός τους,
έχουν τα δυνατότερα σαγόνια.
Αυτή είναι η επικράτειά του.
Οι αρσενικοί ιαγουάροι μαρκάρουν τακτικά την περιοχή τους.
Και περιπολούν τόσο στην ξηρά όσο και στο νερό.
Αντίθετα από τα περισσότερα αιλουροειδή, οι ιαγουάροι είναι καλοί κολυμβητές.
Τα αρσενικά δεν φρουρούν μια περιοχή για τον εαυτό τους.
Εκεί ζουν και αρκετά θηλυκά.
Αυτή είναι σε οίστρο κι έπιασε τη μυρωδιά του.
Θα ζευγαρώσουν επανειλημμένως τις επόμενες μέρες…
οπότε πιθανόν να είναι ο πατέρας των μικρών της.
Πρέπει να είναι σίγουρος,
επειδή οι αντίζηλοι πάντα ψάχνουν ευκαιρία να μπουν στα μουλωχτά.
Ένας γείτονας διέσχισε το κατώφλι.
Οι ιαγουάροι αποφεύγουν τους τσακωμούς.
Υπάρχει μεγάλος κίνδυνος τραυματισμού.
Αλλά όταν παίζονται τα δικαιώματα ζευγαρώματος, δεν έχουν επιλογή.
Διώχνει τον εισβολέα.
Προς το παρόν.
Η αναζήτηση χώρου έχει οδηγήσει τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή στα άκρα.
Οι τίγρεις του Αμούρ τριγυρνούν στα παγωμένα δάση της Σιβηρίας.
Η μακριά, πυκνή γούνα τις προστατεύει από τις πολικές θερμοκρασίες.
Οι ινδικές λεοπαρδάλεις ξεγλιστράνε στα σοκάκια του Μουμπάι…
κυνηγώντας αδέσποτους σκύλους και άλλα οικόσιτα ζώα
με την προστασία της νύχτας.
Και ένα μεγαλόσωμο αιλουροειδές ανεβαίνει τα ψηλότερα βουνά του κόσμου.
ΙΜΑΛΑΪΑ ΙΝΔΙΑ
Υψόμετρο 4.000 μέτρα.
Κάνει κρύο.
Ο αέρας είναι αραιός.
Το έδαφος είναι επικίνδυνο.
Αλλά αυτή η θηλυκιά λεοπάρδαλη του χιονιού βρίσκει τρόπο.
Κοντά μπροστινά πόδια, μακρύτερα πίσω άκρα
και μια ιδιαίτερα μακριά ουρά
δίνουν ισορροπία και ευκινησία στο ανώμαλο έδαφος.
Μπορεί να κάνει άλμα δέκα μέτρων.
Τα πλατιά, καλυμμένα με γούνα πέλματα λειτουργούν σαν χιονοπέδιλα,
ώστε να μη βυθίζεται στο χιόνι.
Η τροφή είναι ελάχιστη
και πρέπει να ψάχνει σε ακτίνα 500 τετραγωνικών χιλιομέτρων.
Καλύπτουν τέτοιες αποστάσεις που σπάνια συναντιούνται.
Γι' αυτό επικοινωνούν μέσω της οσμής.
Παρά τις ακραίες προκλήσεις επιβίωσης…
αυτή η καταπληκτική θηλυκιά έχει μεγαλώσει τρία μικρά.
Εξαρτώνται από τη μαμά για σχεδόν δύο χρόνια.
Τώρα ήρθε η ώρα να αρχίσουν να κυνηγάνε μόνα τους.
Δεν είναι εύκολο εδώ.
Αλλά αυτός ο νεαρός αίγαγρος μπορεί να δώσει στα μικρά μια ευκαιρία.
Το κυνήγι σε αυτό το υψόμετρο είναι επικίνδυνο.
Και ο αίγαγρος μόλις το δυσκόλεψε.
Η μαμά παρακολουθεί.
Πρέπει να το κάνει μόνος του.
Τόσο κοντά…
αλλά και τόσο μακριά.
Μπορεί να μοιάζει με αποτυχία,
αλλά ακόμα κι ένας κορυφαίος θηρευτής πρέπει να ξέρει τα όριά του.
Εδώ πάνω μπορεί να του σώσει τη ζωή.
Σύντομα τα τρία μικρά θα είναι μόνα τους,
και θα στηρίζονται σε ό,τι έχουν μάθει.
Αλλά αντιμετωπίζουν μια πρόκληση που δεν μπορούν να ελέγξουν.
Η άνοδος της θερμοκρασίας αναγκάζει αυτά τα προσαρμοσμένα στο κρύο ζώα
να ανέβουν πιο ψηλά στα βουνά.
Όσο πιο ψηλά πάνε, τόσο λιγότερος χώρος υπάρχει.
Καθώς εξαφανίζεται η άγρια φύση,
τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή συγκρούονται με τους ανθρώπους.
Αφού θεωρούνται απειλή για τα κοπάδια και εμάς…
τα κυνηγούν ως τρόπαια και για τμήματα του σώματός τους.
Τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή καταδιώκονται σε όλο τον κόσμο…
και οδηγούνται σε εξαφάνιση.
Αλλά υπάρχει ελπίδα.
ΠΑΤΑΓΟΝΙΑ ΧΙΛΗ
Όταν αφήνουμε λίγο χώρο στον κόσμο μας σε αυτά τα μεγαλοπρεπή ζώα,
μπορεί να έχουμε εκπληκτικά αποτελέσματα.
Πριν 50 χρόνια, σε αυτές τις κοιλάδες,
οι άνθρωποι είχαν εξαφανίσει μεγάλο μέρος της άγριας ζωής.
Αλλά αφού απαγορεύτηκε το κυνήγι και η γεωργία εδώ,
οι πληθυσμοί των γουανάκο ανέκαμψαν.
Κι όταν επιστρέφει η λεία…
ακολουθούν οι θηρευτές.
Τα πούμα, γνωστά και ως λιοντάρια των βουνών.
Κάποτε ήταν τόσο λίγα,
ώστε τα θεωρούσαν μοναχικά.
Τώρα υπάρχουν περισσότερα πούμα εδώ από οπουδήποτε αλλού στην Αμερική.
Και αρχίζουν να φέρονται έτσι όπως δεν τα έχουμε ξαναδεί.
Τα πούμα συναγελάζονται, ανέχονται το ένα το άλλο,
ακόμα κι αυτά εκτός της οικογένειας.
Και το εκπληκτικότερο, μοιράζονται την τροφή τους.
Καθώς αυτή η περιοχή γίνεται πιο άγρια,
ίσως τα πούμα επιστρέφουν στις φυσικές τους συνήθειες.
Αμφισβητείται η εικόνα των μεγαλόσωμων αιλουροειδών ως μοναχικών δολοφόνων.
Αποδεικνύεται ότι είναι πιο ομαδικά από ό,τι φανταζόμασταν.
ΜΑΣΑΪ ΜΑΡΑ ΚΕΝΥΑ
Ο γατόπαρδος είναι ο γρηγορότερος από όλα τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή.
Φτιαγμένος για ταχύτητα παρά για δύναμη,
είναι και ο πιο εύθραυστος.
Αλλά σχηματίζοντας ομάδες…
γίνονται μια πανίσχυρη δύναμη.
Μια παρέα αδελφών.
Δεν συντονίζουν το κυνήγι τους όπως τα λιοντάρια.
Παίζουν ένα παιχνίδι αριθμών.
Ο καθένας διαλέγει έναν στόχο.
Έπειτα πλησιάζει.
Το κυνήγι ξεκινά.
Αν ένας αποτύχει, οι υπόλοιποι έχουν άλλες ευκαιρίες.
Αργά ή γρήγορα,
θα πετύχει μια επίθεση.
Κι ενώ ένας γατόπαρδος μόνος του δυσκολεύεται να σκοτώσει ένα γκνου,
από κοινού το καταφέρνουν.
Μαζί τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή γίνονται καλύτεροι κυνηγοί.
Αλλά για τα λιοντάρια…
η δύναμη της ομάδας είναι ακόμα πιο σημαντική στην άμυνα.
Τα μικρά στο Οκαβάνγκο είναι ανέμελα.
Δεν ξέρουν ότι η ζωή τους θα αλλάξει.
Ο ήχος που πυροδοτεί τον φόβο σε κάθε οικογένεια λιονταριών.
Τα περιφερόμενα αρσενικά πλησιάζουν…
με σκοπό να καταλάβουν την αγέλη.
Αν τα καταφέρουν, οι εισβολείς θα σκοτώσουν τα μικρά
για να φέρουν τα θηλυκά πάλι σε οίστρο.
Τα αρσενικά της αγέλης προσπαθούν να τα φοβίσουν.
Αλλά οι εισβολείς δεν κάνουν πίσω.
Η μάχη είναι αναπόφευκτη.
Οι λέαινες πρέπει να απομακρύνουν τα μικρά.
Όμως ο δρόμος της σωτηρίας εμποδίζεται.
Αυτά τα αιλουροειδή συνήθως αποφεύγουν το νερό.
Και υπάρχει λόγος.
Μα δεν υπάρχει επιλογή.
Δεν υπάρχει γυρισμός.
Τα πιο μικρά αγωνίζονται να προλάβουν.
Λίγο ακόμα.
Τελικά, με τη μαμά επικεφαλής,
είναι ασφαλή.
Δεν ήταν όλα, όμως, τόσο τυχερά.
Ένα από τα αρσενικά της αγέλης.
Έχασε τη ζωή του προστατεύοντας τα μικρά.
Τώρα, μόνο ο πατέρας τους επιβιώνει.
Θα δούμε πόσο θα κρατήσει την αρχηγία.
Τουλάχιστον για τώρα τα μικρά είναι ασφαλή…
και μεγαλώνουν με την αγάπη και την προστασία της αγέλης…
και με έναν πατέρα που θα τα προστατέψει με τη ζωή του.
Όλα τα μεγαλόσωμα αιλουροειδή γεννιούνται για να ζήσουν με κίνδυνο και δράμα.
Εφόσον τους δώσουμε την ελευθερία που χρειάζονται…
αυτά τα υπέροχα ζώα
θα συνεχίσουν να ζουν.