Amerikaanse soldaten hebben in Kandahar de vlag gehesen.
En niet zomaar een vlag…
…deze vlag kwam van Ground Zero in New City…
…en had de handtekeningen van familieleden van slachtoffers erop.
In de steden in Zuid-Afghanistan…
…keert het normale leven terug…
…na de val van het strenge islamitische regime.
Nu Kandahar bevrijd is…
…is het duidelijk voor de rest van de taliban die nog in Afghanistan zijn…
…en de overblijfselen van Al Qaida's leiderschap die er nog zijn…
…dat het game over is in Afghanistan.
KANDAHAR, AFGHANISTAN NA DE VAL VAN DE TALIBAN
Als de taliban hadden kunnen reageren op de eisen van Amerika…
…en Bin Laden had overhandigd…
…en als ze de militaire bases van Al Qaida in Afghanistan…
…hadden vernietigd…
…en ze niet het land in hadden gelaten…
…dan waren de Amerikanen Afghanistan niet binnengevallen.
Hun nederlaag was onvermijdelijk.
We zeiden tegen de taliban dat ze niet op konden…
…tegen deze invasie in de steden.
Dat ze gedwongen werden weg te trekken.
Dat ze hun strategie moeten herzien.
Dat hun militaire centra geen verdediging konden opzetten.
En dat ze verpletterd zouden worden.
De meeste mensen namen aan dat de oorlog voorbij was.
Helaas was het neerhalen van Al Qaida en het talibanregime…
…en Afghanistan neerhalen…
…en het vernietigen van de terroristische cellen over de hele wereld de eerste stap…
…voor Washington om naar een andere oorlog gaan.
En die is in Irak.
We halen troepen weg van de legitieme strijd die we voerden…
…de strijd om wraak te nemen voor 9/11…
…en we gaan naar een land dat niets met 9/11 te maken had.
Op mijn bevel…
…begonnen coalitietroepen bepaalde doelen van militair belang te raken…
…om te voorkomen dat Saddam Hoessein oorlog gaat voeren.
EEN NETFLIX -DOCUMENTAIREREEKS
Eind 2001 was in Afghanistan een tijd van optimisme…
…en een tijd van potentieel…
…waar Afghanistan uit de donkere jaren komt…
…van ongeveer 1996 tot 2001.
Het was alsof de luiken opengingen, het zonlicht kwam binnen…
…en de Afghanen een kans zagen.
Voor het eerst klonk er weer muziek op straat.
Dat was verboden tijdens het talibanregime.
Lange rijen van mannen die hun baard wilde scheren…
…verplicht volgens de taliban.
Er was nieuwe hoop voor het Afghaanse volk…
…vooral toen de internationale gemeenschap kwam.
Nu de taliban weg zijn, komen de mensen van Kabul terug.
Degenen die de intolerantie van de taliban niet aankonden…
…komen weer terug naar de hoofdstad.
Na de val van de taliban kwamen we naar Kabul.
Ik nam de boerka mee, maar toen ik in Kabul kwam……
…droegen veel vrouwen die niet omdat er geen controle meer was door de taliban.
Ik kon weer de straat op…
…zonder bang te zijn geslagen te worden door de taliban…
…en ik had het gevoel dat ik tenminste weer kon ademen.
Het leger van de Verenigde Staten is goed in oorlog voeren…
…in het verslaan van vijanden.
Ze zijn niet zo goed in het bedenken wat er daarna moet gebeuren.
En toen de taliban op grote schaal uit Kabul en Kandahar verdreven waren…
…en later het land uit…
…had het Amerikaanse leger niet echt een plan voor 'En nu wat?'
Hoe help je dit land stabiel te worden?
Hoe help je met basisvoorzieningen?
Hoe help je dit land de moderne wereld in te brengen?
Het was niet duidelijk…
…wat we wilden doen en wanneer we dat wilden.
We wisten wel zeker…
…dat wat er ook gebeurde, Afghanistan nooit meer als basis mocht dienen…
…voor een aanslag op ons eigen land.
En zo begon het meningsverschil.
Ik vond dat…
…je een land moet opbouwen als je die garantie wilt.
Je moet communicatielijnen hebben…
…goede wegen zodat je troepen kunt verplaatsen waar nodig…
…zodat boeren hun waren op de markt kunnen krijgen.
De minimalistische lijn zei: 'Dat kan ons niets schelen.
Laten we gewoon weggaan.'
Dit was de Rumsfeld-doctrine.
Versla een regime dat je niet mag…
…met zo min mogelijk troepen en ga weg.
Maak je niet druk om de rest.
Als we over tien jaar moeten terugkomen, doen we dat.
Eind 2001 wordt generaal Tommy Franks, de oorlogscommandant voor Afghanistan…
…ontboden door Rumsfeld die zegt:
'We moeten naar president Bush op zijn ranch in Crawford, Texas.
Je moet hem de opties voor Irak geven.'
Dit is terwijl de slag om Tora Bora net voorbij was.
We zoeken Bin Laden nog. Afghanistan is nog niet klaar.
Dezelfde generaal krijgt gelijk de opdracht:
'We moeten de planning in Irak escaleren.'
Defensieminister Donald Rumsfeld sprak met NAVO-leiders…
…over de oorlog tegen het terrorisme.
De enige manier om met zo'n terroristennetwerk om te gaan…
…is ze achterna zitten.
Bewijs van inlichtingsdiensten, geheime communicatie…
…en verklaringen van mensen in hechtenis…
…laten zien dat Saddam Hoessein terroristen helpt en beschermt…
…waaronder leden van Al Qaida.
Wij zeiden heel duidelijk dat er geen Al Qaida-relaties zijn in Irak.
En veel mensen zeiden: 'Jawel hoor. Ze zijn overal in Irak.
Laten we die ook gelijk meenemen.'
Lelijk. Heel lelijk.
Veel van deze neoconservatieve…
…haviken in de regering Bush…
…vonden dat het fout was…
…om Saddam Hoessein aan de macht te laten in de eerste Golfoorlog.
De VS had hem tien jaar eerder moeten uitschakelen…
…en dat was een gemiste kans.
Ze zagen dit als een mogelijkheid om er iets aan te doen.
We probeerden de hele wereld via de VN te overtuigen…
…dat Saddam en Bin Laden aan massavernietigingswapens werken.
Dat was de toespraak van Colin Powell.
Wat ik vandaag wil zeggen…
…is de mogelijk veel sinistere nexus…
…tussen Irak en het Al Qaida-terroristennetwerk.
Een nexus die klassieke terroristische organisaties…
…en moderne moordmethodes combineert.
We wisten toen dat dit onzin was.
Maar toen dachten we: misschien weten ze iets dat wij niet weten.
En later wisten we waar dat vandaan kwam.
Het kwam van Ibn Sheikh al-Libi.
In de gevangenis werd hij eindeloos gemarteld…
…om toe te geven dat Bin Laden en Saddam samen aan MVW's werkten.
Minister Powell zei dat de informatie van Ibn Sheikh al-Libi kwam.
Dit is het verhaal van een belangrijke terrorist…
…die vertelt hoe Irak Al Qaida heeft getraind in deze wapens.
Gelukkig zit deze terrorist nu vast en heeft hij zijn verhaal verteld.
65.000 Amerikaanse troepen staan klaar in de Perzische Golf.
Als president Bush het bevel geeft…
…zou dat aantal binnen drie tot vier weken tot 250.000 kunnen groeien.
De VS heeft ons standpunt duidelijk gemaakt.
Het gevaar van Saddam Hoessein en zijn terroristische bondgenoten…
…die massavernietigingswapens gaan gebruiken, is te groot.
Het beleid van mijn regering, is verandering van regime.
We zullen niet toestaan dat de ergste leiders…
…ons bedreigen met de ergste wapens.
We zullen niet terugdeinzen voor oorlog.
Inspecties zijn geen doel op zich.
Een bevrijd Irak kan laten zien hoe je het Midden-Oosten transformeert.
Door hoop en voortgang te brengen in het leven van miljoenen.
Van San Francisco tot Oregon tot Tampa…
…werd er gedemonstreerd tegen de oorlog.
Ik denk echt dat de oorlog tegen Irak verkeerd is.
Er was bijna unanieme publieke steun…
…voor militaire actie in Afghanistan na 9/11.
Irak was een heel andere situatie.
We waren niet aangevallen door Irak.
Er was een hartstochtelijke, soms zelfs bittere…
…publieke discussie over wat te doen met Irak.
Minister van Defensie Donald Rumsfeld zei…
…dat hoezeer de Irakezen het ook ontkennen ze hebben massavernietigingswapens.
Massavernietigingswapens in handen van Saddam Hoessein…
…plus zijn contacten met terroristen, waaronder Al Qaida-terroristen…
…is een te grote dreiging om te blijven tolereren.
Zonder twijfel…
…hadden journalisten sceptischer moeten zijn…
…over het verkooppraatje van de regering Bush…
…over dat er massavernietigingswapens waren in Irak…
…en dat Saddam Hoessein bereid was ze te gebruiken.
De Amerikaanse inlichtingendienst gelooft…
…dat Saddam Hoessein voorraden heeft van antrax of botulinetoxine…
…een van de meest dodelijke gifstoffen die de mens kent.
Hij heeft contacten met terroristen in Soedan en Afghanistan.
Er was inderdaad contact tussen Atta en een Iraakse diplomaat.
We hebben wel degelijk bewijs van de aanwezigheid…
…van Al Qaida-leden in Irak.
Er bestaat geen twijfel…
…dat Saddam Hoessein nu massavernietigingswapens heeft.
De reden dat ik blijf volhouden dat er een relatie was…
…tussen Irak en Saddam en Al Qaida…
…is omdat er een relatie was tussen Irak en Al Qaida.
Het eindrapport van Hans Blix van de VN-inspectiecommissie is er.
Hij zegt dat er geen bewijs is gevonden van massavernietigingswapens in Irak.
Toen we naar Irak gingen en we beseften dat het onzin was…
…dat er niets van klopte…
…vroegen ze Ibn Sheikh: 'Waarom loog je?'
Hij zei: 'Ik werd gemarteld. Ik gaf je wat je wilde'.
In mei 2003…
…gaat Rumsfeld naar Kabul en verklaart dat de grote gevechtstaken voorbij zijn.
En dit was dezelfde dag dat Bush op een vliegdekschip bij San Diego…
…aankondigde: 'Missie bereikt in Irak'.
Dus het was een vooropgezet moment van de regering Bush…
…om op dezelfde dag te verklaren dat de oorlogen voorbij waren.
Natuurlijk hadden ze het mis.
De afgelopen 24 uur waren dodelijk voor Amerikaanse troepen.
Zeven mariniers werden gedood. Zes van hen in één aanslag.
De belangrijkste reden dat we naar Irak gingen…
…was vanwege de massavernietigingswapens. Die had hij niet.
Het bleek dat daar geen massavernietigingswapens waren.
U wist waar ze waren.
Nee. Ik zei dat ik wist waar verdachte locaties waren.
U zei dat ze in de buurt van Tikrit waren…
…en noord, oost, zuid en west van daar. Dat zei u zelf.
De reden dat we naar Irak gingen…
…was vanwege Saddam Hoesseins massavernietigingswapens.
En dat bleek duidelijk niet te kloppen.
Het aantal Amerikaanse doden is ruim 2000.
Niet alleen ging het slecht in Irak, maar de hele reden erachter was verkeerd.
Het bleek niet waar te zijn.
Geen van de redenen die werden genoemd…
…om naar Irak te gaan, bleek waar te zijn.
Dat is een beetje een hyperbool.
Het ging niet alleen om massavernietigingswapens.
Dat was niet de enige reden.
Saddam Hoessein is een moordzuchtige dictator…
…die verslaafd is aan massavernietigingswapens.
Als hij de crisis begreep…
…waar hij zichzelf en zijn volk in heeft gestort…
…omdat hij deze massavernietigingswapens heeft ontwikkeld.
Hij kon beslissen om massavernietigingswapens…
…aan terroristen te leveren.
Ze hebben de VN-resoluties 16 keer geschonden, 16 verschillende resoluties.
Ze voldeden er niet aan. Ze lieten geen wapeninspecteurs toe.
Ze hielden zich niet…
…aan minstens 16 verschillende resoluties van de Verenigde Naties.
En president Bush vond dat dat gevolgen moest hebben.
Bij strategisch narcisme draait de wereld alleen om ons…
…en wat wij doen…
…is bepalend voor een positief resultaat.
Mensen vragen zich vaak af:
'Hadden we Irak moeten binnenvallen in 2003?'
Het heeft meer zin om je af te vragen:
'Wie dacht dat het makkelijk zou zijn? En waarom dachten ze dat?'
Veel van de beslissingen die in dat jaar werden genomen…
…van 2003 tot 2004…
…maakten wat al een moeilijke situatie zou worden, nog veel erger.
Ik wou dat de inlichtingen anders waren geweest.
Was die oorlog er geweest bij de juiste informatie?
Als hij massavernietigingswapens had, was er dan oorlog geweest?
Absoluut. -Nee, niet als je het had geweten.
Ik snap wat je bedoelt.
Dat is een interessante vraag. Dat kan ik niet opnieuw bepalen.
Ik kan moeilijk speculeren.
MEER DAN 4400 AMERIKAANSE MILITAIREN EN ONGEVEER 200.000 IRAAKSE BURGERS.
ZIJN OMGEKOMEN IN DE IRAKESE OORLOG.
Als je naar de afgelopen 20 jaar kijkt…
…is het moeilijk te negeren dat de invasie van Irak…
…de beweging was die ons succes…
…tegen de oorlog tegen het terrorisme begon te ontrafelen.
Het was niet alleen de invasie die hielp bij Bin Ladens verhaal…
…dat het Westen onder leiding van de VS oorlog voerde tegen de islam…
…en moslimlanden ging binnenvallen en ze bezetten…
…maar ik denk nog meer…
…dat de beelden op de tv-schermen…
…in de wereld van Abu Ghraib…
…er een wezenlijke dimensie aan gaven.
Die onderstreept claims van de Amerikaanse regering dat ze Irak bevrijdden.
Het leger stelt dat de beelden van Amerikaanse soldaten…
…die Irakese gevangenen mishandelen als incidenteel…
…maar hoeveel mensen wisten…
…wat er in de Abu Ghraib-gevangenis gebeurde?
Het feit dat we Irak binnenvielen…
…is door vele mensen verkondigd…
…als een van de belangrijkste fouten in het buitenlandse beleid ooit.
Als je terugkijkt en je afvraagt wat er mis is gegaan…
…was het grootste keerpunt de oorlog in Irak.
In 2001 en 2002 was Afghanistan…
Het leefde, het was hoopvol, gelukkig.
Het was geweldig.
Maar wat er gebeurde was dat alle middelen, alle aandacht…
…veel troepen, vooral de mariniers allemaal werden verplaatst.
Een paar jaar later begint de heropleving van de taliban.
En die twee gebeurtenissen staan niet los van elkaar.
Nu zijn er twee slechte oorlogen tegelijk bezig…
…en de regering heeft moeite om ze allebei te bestrijden.
En voor de rest van de regering Bush…
…was Irak de focus en Afghanistan de bijzaak.
Ze spraken geen Engels als wij er waren.
Je buurman kan van alles zijn.
Ik ben geboren in 1948.
Ik had een visioen dat zei: 'Feisal, je gaat naar Amerika…
…en je blijft daar wonen.
Het is jouw rol om de islam en zijn spiritualiteit…
…te introduceren in Amerika.'
Idealiter is Amerika iets heel bijzonders.
In het idee van de gelijkheid van alle mensen…
…zit een diepe waarheid…
…en iets waaruit…
…de universele waarde van alle religies in de wereld blijkt.
Na 9/11 ontdekte ik dat het in deze tijden van crisis is…
…dat wij die gezien worden als leiders van onze geloofsgemeenschappen…
…een dialoog moeten aangaan.
Ik had een visie om een islamitisch gemeenschapscentrum op te richten…
…dat de moslimversie van een YMCA zou zijn.
Met programma's als sport, lezingen, paneldiscussies…
…zodat mensen uit verschillende geloofsgemeenschappen…
…elkaar leren kennen, samen plezier hebben, et cetera.
En daaruit ontstaat een gevoel van gemeenschap.
Er wordt een enorme opkomst verwacht bij een betoging…
…tegen het controversiële islamitische centrum dat gebouwd wordt…
…vlakbij Ground Zero.
Deze strijd om de moskee… -De moskee bij Ground Zero…
De Ground Zero-moskee. -De moskee hier…
De zogenaamde Ground Zero-moskee. -De Ground Zero-moskee.
Fox News wist dat als ze ons de 'Ground Zero-moskee zouden noemen…
…dit het gevoel zou opwekken dat ze wilden opwekken.
Hun argumenten waren niet eenduidig.
Er zijn aanwijzingen dat de bouw van deze moskee…
…van de Moslim Broederschap komt.
We noemen het een 9/11 sharia rekruteringscentrum, want dat doet hij.
Als ze hier een moskee neerzetten…
…in de schaduw van het World Trade Center voordat het weer opgebouwd is…
…wat volgt er dan?
Geen moskee. Niet hier, niet nu, nooit.
Geen moskee.
De moskee is ongepast…
…vanwege het lijden en de gevoeligheid voor de 9/11-families.
Dit zorgt alleen voor meer verdeeldheid, meer woede, meer haat.
Dit is een klap in ons gezicht. Bouw het ergens anders.
We moeten geen moskee bouwen om de terroristen te belonen.
GROUND ZERO IS EEN BEGRAAFPLAATS GEEN MOSKEE
Ik werd gedwongen dat project op te geven.
Het was pijnlijk.
Omdat ik wist dat het een enorm succes zou zijn…
…en het een model zou zijn geweest…
…over hoe je gemeenschappen opbouwt, over verschillen heen…
…om onze verschillen te vieren en toch een gemeenschap te creëren.
Wat als we dit probleem in Amerika kunnen oplossen?
Hoeveel goed zou dat zijn?
We hebben tot nu toe meer dan 600 miljard dollar uitgegeven, bijna een biljoen.
Er zijn 4000 mensen omgekomen, 30.000 gewond…
…en vooral gezien vanuit het perspectief van de nationale veiligheid…
…is Al Qaida herrezen, sterker dan ooit sinds 2001.
We letten niet goed op.
Toen Barack Obama campagne voerde voor het presidentschap…
…een jong charismatisch type dat nooit in het leger had gediend…
…die al duidelijk had gemaakt…
…dat de oorlog in Irak een vergissing was en dat als hij gekozen zou worden…
…hij de troepen zou terugtrekken uit Irak.
Hij kon niet tegen beide oorlogen zijn.
Dus voor hem was Irak de slechte oorlog en Afghanistan de goede oorlog.
Het volk van Afghanistan verdient een betere toekomst.
Maar wederom wordt de hoop hierop verduisterd door geweld en onzekerheid.
Hij omarmde de Afghaanse Oorlog. Die zou goed eindigen.
Na acht jaar, waarin we tijdens sommige jaren…
…niet de middelen of de strategie hadden om de klus te klaren…
…wil ik graag de klus afmaken.
En wat gebeurt er dan?
Een paar maanden nadat Obama is geïnaugureerd…
…verschuift de calculus in Afghanistan voor hem.
Stan McChrystal wordt naar Kabul gestuurd…
…en hij krijgt de opdracht om de situatie te beoordelen…
…en te laten weten:
'Wat heb je nodig om het tij in Afghanistan te keren?'
Het is heel moeilijk en soms is er geduld voor nodig…
…en soms moet je bereid zijn om meer risico's te nemen.
Hij schrijft een zeer vertrouwelijke beoordeling…
…met daarin een aanbeveling voor meer troepen.
Maximaal 80.000 tot 90.000 extra troepen…
…maar minstens 30.000 troepen.
Obama zit in het nauw…
…omdat de president heeft gezegd dat Afghanistan de goede oorlog is.
Afghanistan is de oorlog die hij zal omkeren.
En nu zegt de Amerikaanse generaal dat hij niet alleen 10.000 troepen nodig heeft…
…maar tienduizenden troepen.
Met de extra 40.000 zou ons totaal op 100.000 Amerikaanse troepen komen.
Dit is een enorme inzet van middelen…
…in een tijd dat de economie het moeilijk heeft of zelfs achteruitgaat.
GEDWONGEN VERKOOP
De nieuwe aanpak was vooral gebaseerd op de principes van counterinsurgency…
…oftewel COIN. Vreselijke acroniem.
Hallo. Hoe gaat het?
Dus hoe is dat anders dan terrorismebestrijding?
Terrorismebestrijding is tactischer. Je wil aanslagen voorkomen.
Je wil de slechteriken vangen of doden.
Het de terroristen moeilijk maken…
…en de potentiële terroristische doelwitten beter beschermen.
Contraverzet is iets anders.
Het is niet alleen het voorkomen van terrorisme of van aanslagen…
…maar het is de herijking van samenlevingen…
…zodat de ideologie van het aansluiten bij een extremistische bewegingen…
…om geweld te plegen…
…een andere kant op wordt geleid.
Je probeert de maatschappij te veranderen…
…zodat de gedachteprocessen die leiden tot rekrutering van terroristen…
…en radicalisering worden weggestopt…
…of geëlimineerd door deze ingrijpende veranderingen…
…die zorgen voor beter bestuur, onderwijs, meer geletterdheid…
…en een hogere sociaaleconomische levensstandaard.
Dit zorgt voor een diepgaand overleg…
…van de president en leden van zijn oorlogskabinet.
Ze komen bijeen in de Situation Room.
De tafel zit vol met Obama's topadviseurs.
Naast hem zit de vicepresident Joe Biden…
…minister van Defensie Bob Gates…
…Hillary Clinton, minister van Buitenlandse Zaken.
De CIA-directeur is er.
Het gaat behoorlijk over en weer, met militaire leiders die beweren…
…dat er een aanzienlijke inzet van troepen nodig is.
Biden en anderen stelden een alternatief voor…
…dat veel meer gericht was op Al Qaida.
Het was een veel preciezere doelstelling.
Het kon soms wat gespannen worden.
De generaals en vicepresident Biden…
…konden elkaar niet luchten of zien.
En de president besluit tot een compromis…
…tussen wat zijn generaals willen en wat vicepresident Biden hem adviseert.
Maar hij vertelt het leger twee dingen.
Eén. Dat hun missie heel precies moet zijn.
De tweede is dat hij de strijdkrachten maar 18 maanden zal aanvullen…
…en dan moeten die troepen naar huis komen. Hij zet er een limiet op.
De president stuurde ook een salesteam naar Capitol Hill…
…waar ze nog niet overtuigd waren over het controversiële bevel…
…om in juli 2011 troepen terug te trekken.
Het is de verkeerde indruk om onze vrienden en vijanden te geven.
De verkeerde indruk om de mannen en vrouwen te geven die willen winnen.
Oorlog is een strijd van wensen.
We gaven de vijand de tijdlijn voor onze terugtrekking.
We vertelden de vijand jaren van tevoren…
…hoeveel troepen we hadden en wat ze wel en niet gaan doen.
Alsof we het script schreven…
…zoals we het willen en het onze vijand gaven…
…in de hoop dat ze zich eraan houden.
Professionals…
…militairen zoals ik salueren en voeren uit.
En dat deden we.
VOORMALIG SERGEANT INFANTERIE ONDERZOEKSJOURNALIST
Ik las het nieuws niet. Ik wist niets over politiek.
Ik wist dat we werden aangevallen en ik wist niet door wie.
Ik begreep de politieke situatie…
…rondom 9/11 niet eens.
Het was een soort roeping om te dienen, mijn land te dienen.
Dus tien dagen na mijn eindexamen ging ik naar het Korps Mariniers.
Op weg naar Afghanistan.
2 JULI 2009
Onze commandant sprak ons toe:
'De ogen van de wereld zijn op jullie gericht.'
Dingen moeten anders in Afghanistan.
De taliban moeten op ons reageren in plaats van wij op hen.
Hij probeerde ons de ernst van het moment bij te brengen…
…dat dit een historisch moment is.
Dat dit een belangrijke gebeurtenis wordt in de Afghaanse oorlog.
Je maakt deel uit van de geschiedenis. -Inderdaad.
Het spijt me.
Het was de grootste helikopter insertion sinds de Vietnamoorlog.
Het is mijn eerste dag.
Ik herinner me alles van die helikoptervlucht.
Je zit als sardientjes in een blikje.
Iedereen zit bovenop elkaar.
Je ruikt de diesel.
Je kan jezelf niet horen denken.
In je achterhoofd denk je aan de toespraken.
Mensen die zeggen:
'Kijk om je heen. Sommige mensen waar je naast staat…
…zijn er misschien niet.
We wisten dat we in een vuurgevecht kwamen.
In 2009 zijn de taliban in opkomst.
Ze zijn in opmars.
We hadden kaarten waarop je kon zien wie welk district…
…in de verschillende provincies van Afghanistan bestuurt.
En de districten begonnen langzaam naar de kleur te veranderen die we…
…bedacht hadden voor de taliban.
De civiele militaire campagne die we zijn begonnen in Afghanistan…
…zal zich de komende 18 maanden ontvouwen.
En zoals velen hebben gezien…
…wordt het eerst moeilijker voordat het makkelijker wordt.
2 juli 2009.
Het was de eerste 20 of 30 minuten stil…
…en toen werden we beschoten.
Blijf in beweging. We kunnen niet stoppen.
Kom op. Doorlopen.
Ze schoten van zo'n afstand op ons…
…dat ik niet kon zien van waar ik werd beschoten.
Ze staan boven op dat gebouw.
Het klinkt als vuurwerk, maar ze zijn heel dichtbij.
We weten niet wie de goeden en de slechten zijn.
De taliban dragen geen uniformen.
Ze gaan op in de lokale bevolking.
Waar schieten ze vandaan? -Ze schieten op ons.
Ze zijn goed in ghosting. -Verdomme.
We horen dat de PJ's komen.
De pararescue men.
Als zij kwamen, was er iemand neergeschoten.
Nu. -Ik heb hem.
Degene die werd neergeschoten was onderkorporaal…
Sorry.
Het was onderkorporaal Charles Seth Sharp uit Adairsville, Georgia.
Kom op, Sharp. -Hoe laat komt die heli?
Kom op. Kom op, Sharp. -Kom op, gast.
Sharp.
Zijn teamleden roepen zijn naam en zeggen: 'Sharp, word wakker. Word wakker, Sharp.'
Hij wordt niet wakker.
Bloed stroomt op de grond.
We moeten gaan. -Sharp
Eindelijk halen ze hem op en ze rennen met hem de weg over.
Ze gaan een gebouw binnen. Ze beginnen aan hem te werken.
Sharp bloedt dood.
Dus hij redt het niet.
'Wat doe ik hier?'
We wisten niet wat we deden. We wisten niet wat het doel was.
Ik had tot 31 juli 2009 nog geen schot gelost.
Die vent komt tevoorschijn met een AK-47.
Het was zo duidelijk als wat.
Dus ik mikte op hem en ik schoot mijn magazijn leeg.
Ik heb veel nagedacht over die dag, 31 juli.
De persoon die ik neerschoot, leek niet ouder dan 15.
En ik heb nagedacht over wat ons daar bracht.
Wie was die persoon?
Waren ze echt taliban of moesten ze vechten?
Wat als iemand mijn land binnenvalt? Zou ik op ze schieten?
Wat is het verschil tussen de Sovjetbezetting van Afghanistan…
…en de Amerikaanse bezetting?
Is er een verschil?
Kunnen we het ene een bezetting noemen…
…maar dit niet?
Afghanen vechten tegen de Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan…
…met dezelfde motivatie als destijds tegen de Sovjets.
Er is geen verschil tussen de twee jihads.
Er is geen verschil tussen de twee bezettingen.
Geen verschil tussen de weerstand tegen de bezettingen.
Gisteren noemden ze ons vrijheidsstrijders.
Maar als we vandaag hetzelfde doen, noemen ze ons hun vijanden…
…en noemen ze ons terroristen.
Is er iemand geraakt?
De hoeveelheid geïmproviseerde explosieven was zo groot…
…dat er steeds meerdere dubbele, en driedubbele geamputeerden waren.
Een Amerikaanse soldaat is dinsdag overleden…
…aan verwondingen die hij opliep bij een aanval in West-Afghanistan.
Zijn dood komt nadat zeven anderen…
…in Afghanistan omkwamen bij drie aanvallen op maandag.
In Helmand kan je heel makkelijk een geïmproviseerde bom begraven…
Een waterkan vol explosief poeder…
…en dan een ontstekingsdop en iets om het te ontsteken.
Heel eenvoudig.
De taliban zeiden dat ze er een binnen drie of vier minuten begraven.
Ze bedekten de bom met aarde en goten er water overheen…
…en omdat de zon zo heet was, kon je na vijf minuten…
Ik kon zeggen dat er een bom lag…
…maar er waren geen aanwijzingen, geen tekenen dat er een bom lag.
Dus bij elke stap die je zette…
…was je bang dat je op een bom zou stappen.
Ze zaten in deuropeningen, steegjes, greppels, overal.
Het was zo realistisch dat je er op een zou stappen…
…en dat alles uit elkaar barst.
Het was een vreselijk gevoel.
Omdat ze zo voorzichtig moesten zijn…
…kostte het uren om drie, vier kilometer te reizen.
En de taliban zagen ze van ver komen.
Amerikaanse mariniers hadden een hele reeks explosieven…
…waaronder een MICLIC.
Een 9 meter lange sok met op elke meter een handgranaat.
Dat was best cool.
Daarmee maakten ze steeds stukjes weg schoon.
Zo trokken ze door dorpen in Sangin.
Regelmatig vernietigden ze Afghaanse eigendommen…
…zodat ze wisten dat ze een meter of tien veilig konden lopen.
Het is wel een (...) gat.
Mooi (...) gat. Trots op mezelf.
Daarom zeiden veel Afghanen, vooral in Sangin: 'De taliban doen dit niet.
Jullie beloven al zo lang veiligheid…
…maar het wordt erger.' Het werd erger.
Ik ben onderzoeksjournalist voor The Washington Post.
Ik kreeg een tip dat Michael Flynn een interview had gegeven…
…aan de inspecteur-generaal voor Afghanistan over de oorlog.
We dachten: dat is nieuwswaardig. Ik wil zien wat hij zegt.
Flynn stond erom bekend heel openhartig te zijn.
We hebben een rechtszaak aangespannen.
Dit duurde even, maar we kregen ons interview.
Elke meetbare activiteit faalt.
Is Afghanistan nu echt beter af dan vroeger?
De taliban hebben Marjah volledig heroverd…
…en ze gaan Lashkar Gah heroveren.
Hij was vernietigend in zijn kritiek over hoe het echt ging…
…en dat de verantwoordelijken…
…niet realistisch waren.
En dit is vanaf 2002 tot heden.
Iedereen heeft het goed gedaan, wij allemaal.
Echt waar?
Dus als we zo goed bezig zijn, waarom verliezen we dan?
Hij spreekt alles tegen wat Amerikaanse functionarissen al jaren zeggen.
Er was één verhaal dat jaar na jaar aan het Amerikaanse volk werd verteld…
…dat het goed ging.
Is de VS de oorlog in Afghanistan aan het winnen?
Het afgelopen jaar hebben we veel vooruitgang geboekt.
We hebben veel succes gehad met de missie.
We gaan onze doelen bereiken.
Ook al wisten deze mensen al die tijd al dat er grote problemen waren…
…waardoor we niet konden winnen.
Toen ontdekten we dat hij honderden andere mensen had geïnterviewd…
…voor hetzelfde programma, 'Lessons Learned'.
We hebben drie jaar lang ruzie gehad…
…met de inspecteur-generaal.
Maar uiteindelijk kregen we aantekeningen uit meer dan 400 interviews…
…transcripties van audio-opnames…
…van mensen die bij de oorlog betrokken waren geweest.
We vallen landen niet binnen om ze rijk te maken.
We vallen landen niet binnen om ze democratisch te maken.
We vallen landen binnen om de vrede te herstellen.
En we hebben duidelijk gefaald in Afghanistan.
Er was een generaal uit het VK, generaal David Richards.
Hij was NAVO-commandant…
…van de Amerikaanse NAVO-troepen in Afghanistan in 2006, 2007.
Zijn interview zei: 'We hadden geen strategie.
Er was geen goede strategie.
We hadden veel tactiek. We hadden geen strategie.'
Dit kwam van de oorlogscommandant.
De generaal die hem vervangt…
…Generaal Dan McNeill, Amerikaanse leger:
'We hadden geen strategie.
Ik wilde dat mensen me zeiden wat winnen inhield, voordat ik ging.'
Dus hij vroeg het aan het Witte Huis en de NAVO en niemand kon dat.
We hadden geen strategie of een definitie van winnen.
Dit zijn de generaals die de oorlog leiden.
Het is verbazingwekkend om dat te lezen.
Dat is niet wat het Amerikaanse volk jaar na jaar te horen kreeg.
Het tegenoverstelde.
Dit is Chris Kolenda. Hij heeft het over corruptie.
Hij zei: 'In 2006…
…had de Afghaanse regering van zichzelf een kleptocratie gemaakt.'
Kolenda zegt: 'Ik gebruik graag een kankeranalogie.'
'Kleine corruptie is als huidkanker.
Je kan dat behandelen en dan komt het waarschijnlijk goed.
Corruptie in de hogere lagen van het ministerie is als darmkanker.
Het is erger, maar als je er op tijd bij bent, overleef je het.
Kleptocratie echter, is net als hersenkanker. Het is fataal.'
En hij zei in 2006 dat het een kleptocratie was.
Het had een fatale vorm van hersenkanker.
De Amerikaanse exitstrategie…
…is gebaseerd op de ontwikkeling van het leger van Afghanistan.
Dat klinkt goed op papier.
'Laten we een leger bouwen, naar het model van ons leger…
…want dat kennen we.'
Het probleem is dat het niet werkte in Afghanistan.
Het lage niveau van geletterdheid van de Afghaanse bevolking…
…hield in dat we begonnen met de training…
…bootcamp, van de Afghanen…
…van de Afghaanse strijdkrachten met de basisbeginselen van lezen en schrijven.
Zo basic was het.
Dus we nemen het op ons…
…om de Afghaanse strijdkrachten te leren lezen en schrijven…
…terwijl we die troepen ook trainen…
…en we ze de leiding geven bij gevechtsoperaties.
Ze rookten joints tijdens gevechten. Ze droegen geen beschermingsmiddelen.
Ze pleegden regelmatig misdaden.
Ze verkochten brandstof, wapens en voertuigen.
Ik ging mee naar controleposten…
…waar mannen zo high waren dat ze niet konden staan.
Ze vielen in slaap.
Het was heel normaal, vooral in het zuiden en oosten…
…maar door het hele land dat het Afghaanse leger…
…maar vooral de Afghaanse politie chaijongens, theejongens had.
Amerikaanse mariniers gingen naar bases…
…en die jongens serveerden letterlijk thee.
En deze jongens waren altijd 11, 12, 13 jaar oud.
Ze zagen er vaak mooi uit en werkelijk iedereen wist…
…dat die jongens niet alleen bedienden waren, maar 's nachts seksslaven.
Het waren jonge jongens die speciaal voor dat doel waren ontvoerd…
…door de lokale politie.
Het verhaal was toen dat de taliban de slechteriken waren…
…de Afghaanse politie, het leger en de overheid goed en we waren aan het winnen.
Maar Afghanen zeiden dat dat niet het geval was.
We hebben te veel geld uitgegeven, te snel…
…in een te klein land met te weinig toezicht.
SIGAR is een kantoor van inspecteur-generaals.
Het is onze taak om toe te zien hoe het geld voor de wederopbouw…
…in Afghanistan wordt uitgegeven.
Dus we onderzoeken fraude, verspilling en misbruik.
We zijn al 18 jaar in Afghanistan…
…en hebben meer geld uitgegeven…
…dan destijds aan het Marshallplan.
Toen ik erbij kwam…
…was het meeste geld uitgegeven zonder veel toezicht.
Van die 140 miljard dollar…
…ging 80 procent naar de beveiliging.
De lonen van de politie, de politie aannemen…
…uniformen betalen, hun kogels, hun wapens, hun ziekenhuisopname.
De lokale politici, de lokale krijgsheren kregen de contracten.
De gemiddelde Afghaan beseft dat de machtsmakelaars…
…degenen zijn die betaald worden door de Amerikaanse regering, de geallieerden…
…en veel geld verdienen.
We vonden veel slechte contracten en die totaal rampzalig waren.
Een van de grootste…
…was de aanschaf van een militair vliegtuig voor de Afghanen.
Het heet de G.222.
Het is een klein vrachtvliegtuig.
Dat vliegtuig kostte 400 miljoen dollar.
En we kochten het van een sloop in Italië.
De Italianen boden het aan.
Ze konden er niet mee vliegen.
G.222 DEMONSTRATIE 2002
Het was een complete ramp.
Alle vliegtuigen zijn in schroot veranderd.
Een ander voorbeeld, en dit is een voorbeeld van MilCon…
…militaire constructie…
…was wat we '64K' noemen.
Een gebouw van 6000 vierkante meter.
Het was een hoofdkantoor, gebouwd in Camp Leatherneck.
En de generaal van het Korps Mariniers, die de leiding had…
…in het zuiden zei tegen het leger:
'Ik wil het niet. Ik gebruik het niet.
'Ik ben hier niet als het af is. Niet bouwen.'
Maar het werd toch gebouwd.
En dat was een ramp van 36 miljoen dollar.
Is dat nooit gebruikt? -Nooit.
Er is geïnvesteerd in de kasjmierindustrie in Afghanistan.
Ja. -Hoe zit dat?
Een van hun ideeën was het invliegen…
…van zeldzame Italiaanse witte geiten…
…en die te laten fokken met de geiten aldaar…
…en blije geiten maken.
Dat kan de kasjmierindustrie verbeteren.
Het moest allemaal heel snel.
Degene die hiervoor was aangenomen…
…die werkelijk iets wist over het fokken van geiten en de kasjmierindustrie…
…stapte uit onvrede op omdat ze zei dat je niet in twee jaar kan doen…
…wat tien jaar kost.
Voor zover we weten moesten veel geiten afgemaakt worden vanwege ziekte.
Ze waren niet geschikt voor de manier waarop ze werden gehouden of de omgeving.
Sommigen werden opgegeten. Een jaar later konden we geen enkele geit meer vinden.
Wij, het Amerikaanse leger…
…besloten camouflage-uniformen te leveren aan het Afghaanse leger.
We lieten de generaal van het Afghaanse leger die erover ging…
…het ontwerp van het camouflage-uniform kiezen.
Hij vond een ontwerp mooi dat bosgroen heette.
Het probleem is dat minder dan vier procent van Afghanistan bos is.
Ten tweede koos hij een ontwerp uit een boek…
…waar het Amerikaanse leger het patroon niet van heeft.
We moeten iemand anders betalen voor het patroon.
Dus we kochten en betaalden…
…30 tot 40 procent meer dan een normaal uniform zou kosten.
We kochten het verkeerde uniform voor meer kosten voor het Afghaanse leger.
Ik kreeg steeds de vraag: 'Hoeveel geld hebben we verspild?'
We hadden een groep mensen die ernaar keken en zeiden: 'Was dit verspilling?
Was het fraude? Was dit gewoon domheid?'
We hebben maar naar 70 miljard of 60 miljard gekeken.
En we kwamen uit op een bedrag van 30% van het geld waar we naar keken…
…waarvan we wisten dat het verspild was…
…aan fraude en misbruik.
PRESIDENT VAN AFGHANISTAN, 2001–2014
Karzai was 13 jaar lang president van het land.
Dat is lang.
Het is te lang.
Karzai kwam binnen als een heel zachtaardige…
…lokale leider uit Kandahar.
En als hij 13 jaar later vertrekt, is hij ontzettend machtig…
…erg arrogant en een soort potentaat…
…die heerst over een spectaculair corrupte…
…soort criminele onderneming. De Afghaanse regering.
De Amerikanen hadden er een naam voor. Het leger heeft overal een acroniem voor.
En de afkorting voor de Afghaanse regering was VICE.
Dat stond voor Verticaal Integraal Crimineel Ondernemen.
Karzai was net zo corrupt als de rest…
…maar hij was de baas en beschermde het.
Wij Amerikanen zijn, denk ik ten onrechte, gaan geloven…
…dat hij onmisbaar was en dat we hem te vriend moesten houden.
We moeten hem geven wat hij wil, wat hij nodig heeft. Dus dat deden we.
We hebben een monsterlijk beest gecreëerd dat op gewone Afghanen jaagde…
…en ze in de handen van de taliban dreef.
Met onze hulp en onze contracten…
…hebben we de grootste roofdieren in de Afghaanse samenleving geholpen.
Roofdieren die verantwoordelijk waren voor de afbraak van de openbare orde…
…en veiligheid die leidden tot de opkomst van de taliban.
JUNI 2010
Mijn brigade werd gebruikt in Kandahar.
Hoe dichterbij we kwamen, hoe realistischer het werd.
We kwamen mannen tegen die terugkwamen uit dat gebied.
En ik praatte met een van hen en hij was uitgemergeld…
…z'n gezicht was rood.
En hij zei: 'Jullie gaan mensen verliezen.
Sommigen van jullie worden vermoord.'
Ze zeiden: 'Als jullie in de problemen willen komen…
…dan is dit de plek.'
We komen bij een kleine buitenpost in een of andere uithoek.
De meest landelijke plek die ik ooit heb gezien.
Het leek een plaatje uit een kinderbijbel.
Lemen hutjes, papavervelden en rijen druiven.
De jongens die we vervangen, waren buiten hun boekje gegaan.
Korte mouwen, baarden.
Ze deden hun werk onder zeer weinig toezicht.
Als alles bewezen is, was dit het peloton uit de hel.
Vijf soldaten worden beschuldigd van het vermoorden van burgers…
…zonder goede reden.
Zeven zorgden voor de dekmantel.
Lijken die verminkt werden, in het wilde weg schieten op Afghaanse burgers…
…hasjroken en een soldaat in elkaar slaan die dit meldde.
Het waren dezelfde mannen die burgers hadden vermoord.
Ze vermoorden en verminken.
De lokale bevolking wist het. En toen werd het internationaal bekend.
We kwamen in een situatie terecht waarin Amerikanen niet erg populair waren.
Het is ons nooit echt uitgelegd wat de missie was.
Een paar maanden later gingen we naar een dorp…
…waar de talibanbeweging begonnen zou zijn.
Op de terugweg liep een zelfmoordterrorist onze formatie binnen en ontplofte.
Hij was gekleed als een gewone boer…
…in een gewaad, droeg een bos hout…
…en hij decimeerde het midden van onze formatie.
Dat was een grote wake-upcall voor ons.
Het was het moment waarop alles echt werd.
Hij heeft vijf mensen vermoord. Drie Amerikanen en twee Afghaanse soldaten.
Het veranderde onze aanpak van het dienstdoen in Afghanistan.
Het veranderde onze relatie met de lokale bevolking…
…en het vernietigde ook elk idealistisch idee dat we hadden…
…over wat er werd bereikt tijdens onze inzet.
Als burgers nu naar ons toe lopen…
…zelfs als ze gedag zeggen, richt je je wapen op ze.
Zo win je geen harten en zielen.
Ik heb als tiener geleerd dat we het beste land ter wereld zijn.
En mensen vallen ons aan…
…omdat ze jaloers zijn, omdat ze ons haten vanwege onze vrijheden.
Ik werd in 2011 als officier benoemd.
Toen ik in Afghanistan werd gestationeerd…
…dacht ik echt dat we het Afghaanse volk gingen helpen.
Maar je kunt geen instituut dat ontworpen is voor geweld…
…gezonde en veilige gemeenschappen op laten bouwen.
Ik zag een commandant van de infanterie huilen.
En dat is zeldzaam in het leger.
Hij kreeg de missie:
'Je moet relaties opbouwen met mensen in de buurt.'
Dat deed hij.
Hij bouwde vertrouwen op in dat jaar en had al die intense ervaringen.
En toen kreeg hij de opdracht dat alles wat ze hadden gebouwd te vernietigen.
En hij brak in zijn kantoor omdat hij wist…
…net als ik, wat een verraad dat was voor het Afghaanse volk…
…dat we moesten helpen.
Kun jij tegen haar zeggen dat de kinderen niet bang hoeven te zijn?
Snap je? Laat ze weten wat we gaan doen.
Misschien hadden we aan het begin een kans.
Maar tegen het einde van de uitzending vonden ze ons niet leuk.
Ze wisten dat we niet echt om Afghanistan gaven.
Daarom heb je die zin…
…die werd omarmd door de generatie soldaten na 9/11…
…die luidt: 'Ik doe het voor de mannen links en rechts van me.
'We zijn een groep broers.'
Dus dat is je doel. Je vecht letterlijk om niet dood te gaan.
Bij die zelfmoordaanslag…
…kwam een van de jongste jongens in ons peloton om het leven.
Ik was arts en 30 minuten voor we werden beschoten…
…zei deze soldaat tegen me: 'Doc, ik wil niet sterven.'
Hij was een heel stoere jongen en hij zei:
'Luister naar me. Ik wil niet sterven.'
Dertig minuten later, toen ik zijn lichaam zag…
…voelde het alsof hij had gezegd: 'Laat me niet sterven.'
Bij gebrek aan een samenhangend verhaal…
…rond deze oorlogen…
…is het makkelijk voor soldaten om verantwoordelijkheid te nemen…
…voor dingen buiten hun schuld.
En om de oorlog te beperken tot hun eigen kleine, gruwelijke ervaringen.
En het werd mijn oorlog.
En in mijn oorlog was ik de slechterik.
En het verhaal dat zich nestelde in mijn brein…
…was het verhaal van een dokter die zijn vriend niet redde.
Onze sergeant roept ons samen en zegt:
'Nu komt het moeilijkste deel. Naar huis gaan.'
We zeiden:
'Waar heb je het over?
Het moeilijkste is voorbij.'
Maar hij zei: 'Het moeilijkste deel komt eraan en het wordt…
'Het wordt naar huis gaan.'
En niemand wist wat hij bedoelde toen hij het zei.
En hij had volkomen gelijk.
Hij had gelijk.
WE HOUDEN VAN JE, ZOON.
Ik zag pas later hoeveel ik veranderd was.
Tot op de dag van vandaag…
…is er een deel van mij dat in Afghanistan stierf…
…dat ik nooit terugkrijg.
Ik herinner me nog een avond in de wachttoren in Afghanistan…
…toen ik besefte wat Amerikaanse vrijheid was.
Wat bedoelden we met 'vrijheid' in dit land?
Het was de vrijheid om te doen alsof.
We hebben recht op onze ficties.
Ze schieten vanaf de linkerkant. -Ik zie ze.
En als je naar Afghanistan gaat…
…is het alsof het doek valt.
We worden gedood. Pak dat pistool.
Terug. Rijden.
Hé. Help me.
Ik mocht eindelijk bellen…
…en ik dacht dat ik zou horen: 'Ik mis je zo.'
Dat soort dingen.
Nee. Ik bel naar huis…
…en hoor: 'Alles gaat goed. Ik ben aan het feesten.
Ik heb een goed leven hier.'
Vraagt niet hoe het met me gaat.
Dus toen besefte ik…
…dat mensen niets geven om wat we hier doen.
Niemand heeft het meer over 9/11…
…maar dat is voor mij de reden dat ik hier ben.
Dit is de langste oorlog in de Amerikaanse geschiedenis.
Niemand kan een uitweg bedenken.
Aan het begin van de oorlog in Afghanistan…
…hadden ze een kans, omdat dat Bin Laden mogelijk in de Tora Bora-regio zat.
Toen die kans werd gemist, kwamen we nooit meer in de buurt…
…van het bereiken van die specifieke resolutie.
Waar hij zich bevindt…
…en op welke manier we hem te pakken kunnen krijgen.
De CIA komt naar het Witte Huis rond Labour Day in 2010…
…en laat de president weten dat er een interessant gebied is.
Iedereen zit vol met vragen.
Zou het misschien Osama bin Laden kunnen zijn?
Ondertiteld door: Marjolijn Mellor