Η αμερικανική σημαία πάνω από το Κανταχάρ.
Όχι οποιαδήποτε σημαία.
Ήταν η σημαία που ανέμιζε στο Σημείο Μηδέν
με τις υπογραφές των συγγενών των θυμάτων των επιθέσεων.
Στους δρόμους της αφγανικής πόλης
η ζωή επιστρέφει στην κανονικότητα
μετά την πτώση του ισλαμικού καθεστώτος.
Με την απελευθέρωση του Κανταχάρ, έγινε ξεκάθαρο για την ηγεσία των Ταλιμπάν
στο Αφγανιστάν,
καθώς και για τα απομεινάρια της ηγεσίας της Αλ Κάιντα
ότι το παιχνίδι στο Αφγανιστάν είχε τελειώσει.
ΚΑΝΤΑΧΑΡ, ΑΦΓΑΝΙΣΤΑΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΤΑΛΙΜΠΑΝ
Αν οι Ταλιμπάν ανταποκρίνονταν στις απαιτήσεις της Αμερικής,
παρέδιδαν τον Μπιν Λάντεν,
και κατέστρεφαν τις στρατιωτικές βάσεις της Αλ Κάιντα
μέσα στο Αφγανιστάν
απαγορεύοντάς τους να ξαναμπούν στη χώρα,
οι Αμερικανοί δεν θα εισέβαλαν στο Αφγανιστάν.
Η ήττα ήταν αναπόφευκτη.
Είπαμε στους Ταλιμπάν ότι δεν θα μπορούσαν να αντισταθούν
ενάντια στην αμερικανική εισβολή στις πόλεις τους.
Ότι θα εγκατέλειπαν τις πόλεις.
Χρειάζονταν άλλη στρατηγική.
Τα στρατιωτικά τους κέντρα θα έπεφταν.
Θα συνθλίβονταν με ευκολία.
Οι περισσότεροι υπέθεσαν ότι ο πόλεμος τελείωσε.
Δυστυχώς, η πτώση της Αλ Κάιντα και του καθεστώτος των Ταλιμπάν
στο Αφγανιστάν
και η εξάρθρωση των τρομοκρατικών πυρήνων ανά τον κόσμο ήταν απλώς άλλο ένα βήμα
για να πάει η Ουάσινγκτον σε άλλον έναν πόλεμο.
Και ήταν στο Ιράκ.
Αρχίσαμε να μεταφέρουμε πόρους από την έννομη μάχη που κερδίσαμε,
την εκδίκηση για την 11η Σεπτεμβρίου,
προς μια χώρα που δεν είχε καμία σχέση.
Διέταξα τις συμμαχικές δυνάμεις να πλήξουν στρατιωτικούς στόχους
για να υπονομεύσουμε τον Σαντάμ Χουσεΐν.
ΜΙΑ ΣΕΙΡΑ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΤΟΥ NETFLIX
Ο ΚΑΛΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
ΚΑΜΠΟΥΛ, ΑΦΓΑΝΙΣΤΑΝ
Στο Αφγανιστάν, το τέλος του 2001 ήταν μια περίοδος αισιοδοξίας,
μια περίοδος δυναμικότητας,
όπου το Αφγανιστάν έβγαινε από τα σκοτεινά χρόνια
που κράτησαν από το 1996 ως το 2001.
Ήταν σαν να άνοιξαν τις κουρτίνες και άφησαν το φως να μπει.
Οι Αφγανοί το έβλεπαν σαν μια ευκαιρία.
Πρώτη φορά ακούγεται μουσική,
κάτι που απαγορευόταν από το καθεστώς των Ταλιμπάν.
Οι άντρες περιμένουν να ξυρίσουν τα γένια
που τους υποχρέωναν να αφήνουν.
Ο λαός του Αφγανιστάν είχε βρει μια νέα ελπίδα,
ειδικά όταν ήρθε η διεθνής κοινότητα.
Ο κόσμος επιστρέφει στην Καμπούλ μετά τη φυγή των Ταλιμπάν.
Όσοι δεν ανέχονταν την ανελευθερία των Ταλιμπάν
επιστρέφουν στην πρωτεύουσα για μια νέα ζωή.
Ήρθα στην Καμπούλ μετά την πτώση των Ταλιμπάν.
Έφερα μια μπούρκα μαζί μου, αλλά όταν έφτασα στην Καμπούλ,
πολλές γυναίκες δεν φορούσαν μπούρκα, γιατί οι Ταλιμπάν δεν έλεγχαν την πόλη.
Μπορούσα να περπατήσω στον δρόμο
χωρίς τον φόβο μαστιγώματος από τους Ταλιμπάν.
Μπορούσα να αναπνεύσω σαν άνθρωπος.
Ο στρατός των ΗΠΑ είναι πολύ αποτελεσματικός στον πόλεμο,
στο να κατατροπώνει τον εχθρό.
Δεν τα καταφέρνει πολύ καλά με το τι ακολουθεί τον πόλεμο.
Και όταν έδιωξαν τους Ταλιμπάν από την Καμπούλ και το Κανταχάρ
και από την υπόλοιπη χώρα,
ο στρατός των ΗΠΑ δεν είχε σχέδιο για το τι θα γινόταν στη συνέχεια.
Πώς βοηθάς μια χώρα να βρει τη σταθερότητα;
Πώς προσφέρεις βασικές υπηρεσίες;
Πώς θα φέρεις αυτήν τη χώρα στον σύγχρονο κόσμο;
Δεν ήταν ξεκάθαρο
τι θέλαμε να κάνουμε και πότε θέλαμε να γίνει.
Όμως ήμασταν απολύτως σίγουροι
πως ό,τι κι αν συνέβαινε, το Αφγανιστάν δεν θα ξαναγινόταν βάση
για επιθέσεις έξω από τα σύνορά του και προς τη χώρα μας.
Και εκεί ξεκίνησαν οι διαφωνίες.
Πίστευα ότι
για να γίνει αυτό πρέπει να χτίσεις δομές.
Πρέπει να έχεις γραμμές επικοινωνίας,
καλούς δρόμους για να μετακινείς τις στρατιωτικές δυνάμεις
και για να φέρνουν οι αγρότες τα προϊόντα τους στην αγορά.
Και τότε ερχόταν η απάντηση "Δεν μας νοιάζουν αυτά.
Ας μην κάνουμε τίποτα… Να φύγουμε".
Ήταν το δόγμα Ράμσφελντ.
Ρίξε ένα καθεστώς που δεν σου αρέσει
με την ελάχιστη δυνατή δύναμη και φύγε.
Και άσε τα υπόλοιπα.
Αν χρειαστεί, θα επιστρέψουμε σε μια δεκαετία.
Τον Δεκέμβριο του 2001, ο Τόμι Φρανκς, ο διοικητής του πολέμου στο Αφγανιστάν,
έλαβε μια κλήση από τον Ράμσφελντ.
"Θα πάμε να βρούμε τον Πρόεδρο Μπους στο ράντσο του στο Κρόφορντ, στο Τέξας.
Θέλω να του φέρεις επιλογές για το Ιράκ".
Η μάχη της Τόρα Μπόρα μόλις είχε τελειώσει.
Ψάχναμε τον Μπιν Λάντεν. Κυριαρχούσαμε στο Αφγανιστάν.
Και αμέσως ζητείται από τον ίδιο στρατηγό
να καταστρώσει σχέδιο για το Ιράκ.
Ο Ντόναλντ Ράμσφελντ μίλησε με ηγέτες του ΝΑΤΟ
για τον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.
Ο μόνος τρόπος αντιμετώπισης των τρομοκρατών
είναι να τους κυνηγήσουμε.
Στοιχεία από πηγές πληροφοριών, μυστικές επικοινωνίες
και δηλώσεις κρατουμένων
υποδεικνύουν ότι ο Σαντάμ Χουσεΐν προστατεύει τρομοκράτες
προσκείμενους στην Αλ Κάιντα.
Είχαμε ξεκαθαρίσει ότι δεν υπήρχαν σχέσεις της Αλ Κάιντα με το Ιράκ.
Και πολλοί απάντησαν "Όχι, είναι στο Ιράκ.
Να τους κανονίσουμε όπως κάναμε στο Αφγανιστάν".
Λάθος. Μεγάλο λάθος.
Πολλοί νεοσυντηρητικοί,
τα "γεράκια" της κυβέρνησης Μπους, πίστευαν ότι στον πρώτο Πόλεμο του Κόλπου
ήταν λάθος που άφησαν τον Σαντάμ στην εξουσία
και ότι έπρεπε να τον είχαν διώξει δέκα χρόνια πριν.
Ήταν μια χαμένη ευκαιρία.
Οπότε το είδαν ως μια νέα ευκαιρία για να κάνουν κάτι γι' αυτό.
Προσπαθήσαμε να πείσουμε τα Ηνωμένα Έθνη
ότι ο Σαντάμ και ο Μπιν Λάντεν φτιάχνουν όπλα μαζικής καταστροφής.
Είχε βγάλει λόγο ο Κόλιν Πάουελ.
Σας εφιστώ την προσοχή
σε ένα ακόμα σατανικότερο σύμπλεγμα
ανάμεσα στο Ιράκ και το δίκτυο της Αλ Κάιντα.
Ένα σύμπλεγμα που συνδυάζει κλασικές τρομοκρατικές οργανώσεις
και σύγχρονες μεθόδους δολοφονίας.
Ξέραμε από τότε ότι έλεγε ψέματα.
Όμως σκεφτήκαμε ότι
ίσως έχουν πληροφορίες που δεν έχουμε.
Αργότερα μάθαμε από πού προήλθαν οι πληροφορίες.
Από τον Ιμπν Σεΐχ αλ Λίμπι.
Όταν τον έπιασαν, βασανίστηκε για να ομολογήσει
ότι ο Μπιν Λάντεν και ο Σαντάμ έφτιαχναν όπλα μαζικής καταστροφής.
Ο Κόλιν Πάουελ είπε ότι οι πληροφορίες προήλθαν από τον Ιμπν Σεΐχ αλ Λίμπι.
Ένα ανώτερο στέλεχος τρομοκρατικής οργάνωσης
είπε ότι το Ιράκ εκπαιδεύει την Αλ Κάιντα στη χρήση αυτών των όπλων.
Ευτυχώς αυτό το στέλεχος συνελήφθη.
Και μας είπε την ιστορία του.
Εξήντα πέντε χιλιάδες στρατιώτες βρίσκονται στον Περσικό Κόλπο.
Αν ο Πρόεδρος δώσει εντολή,
ο αριθμός τους θα αυξηθεί σε 250.000 μέσα σε τρεις με τέσσερις εβδομάδες.
Οι ΗΠΑ ξεκαθάρισαν τη θέση τους.
Δεν θα δεχτούμε τον Σαντάμ Χουσεΐν και τους τρομοκράτες σύμμαχούς του
να στρέψουν τα όπλα μαζικής καταστροφής εναντίον μας.
Η πολιτική της κυβέρνησής μου είναι η αλλαγή καθεστώτος.
Δεν επιτρέπουμε στους χειρότερους
να μας απειλούν με τα χειρότερα όπλα.
Δεν θα διστάσουμε να πάμε σε πόλεμο.
Οι επιθεωρήσεις δεν είναι μια μόνιμη λύση.
Ένα ελεύθερο Ιράκ θα δείξει τη δύναμη της ελευθερίας.
Η μεταμόρφωση της Μέσης Ανατολής
θα φέρει ελπίδα και πρόοδο στις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων.
Από το Σαν Φρανσίσκο ως το Όρεγκον και την Τάμπα,
ο κόσμος διαδηλώνει κατά του πολέμου.
Ο πόλεμος κατά του Ιράκ είναι λάθος.
Υπήρχε σχεδόν ομόφωνη στήριξη από τους πολίτες
για την ανάληψη στρατιωτικής δράσης στο Αφγανιστάν.
Με το Ιράκ ήταν πολύ διαφορετικά.
Το Ιράκ δεν μας είχε επιτεθεί.
Υπήρχε μια πολύ ενθουσιώδης, και πολλές φορές σκληρή,
δημόσια αντιπαράθεση για το τι θα κάναμε με το Ιράκ.
Ο υπουργός Άμυνας Ράμσφελντ ξεκαθάρισε
ότι όσο κι αν το αρνείται, το Ιράκ έχει όπλα μαζικής καταστροφής.
Τα όπλα μαζικής καταστροφής στα χέρια του Σαντάμ
και οι γνωστές επαφές του με τρομοκράτες της Αλ Κάιντα
είναι ένας κίνδυνος που δεν μπορούμε να αγνοήσουμε.
Δεν υπάρχει αμφιβολία
ότι οι δημοσιογράφοι έπρεπε να ήταν επιφυλακτικότεροι
στην προπαγάνδα της κυβέρνησης Μπους
για τα όπλα μαζικής καταστροφής στο Ιράκ
που ο Σαντάμ ήταν έτοιμος να χρησιμοποιήσει.
Οι μυστικές υπηρεσίες πιστεύουν
ότι ο Σαντάμ Χουσεΐν έχει αποθέματα άνθρακα και αλλαντικής τοξίνης,
ενός από τα πιο επικίνδυνα δηλητήρια.
Έχει επαφές με τρομοκράτες στο Σουδάν και στο Αφγανιστάν.
Ο Μοχάμεντ Άτα είχε επαφές με έναν Ιρακινό διπλωμάτη.
Έχουμε αδιάσειστες αποδείξεις για την παρουσία στο Ιράκ
μελών της Αλ Κάιντα.
Με απλά λόγια, δεν υπάρχει αμφιβολία
ότι ο Σαντάμ Χουσεΐν κατέχει όπλα μαζικής καταστροφής.
Ο λόγος που επιμένω ότι υπήρχε σχέση
μεταξύ του Σαντάμ και της Αλ Κάιντα,
είναι επειδή υπήρχε σχέση μεταξύ του Ιράκ και της Αλ Κάιντα.
Ο Χανς Μπλιξ εξέδωσε την έκθεσή του.
Οι επιθεωρητές του ΟΗΕ δεν βρήκαν στοιχεία για όπλα μαζικής καταστροφής στο Ιράκ.
Όταν πήγαμε στο Ιράκ και συνειδητοποιήσαμε ότι αυτά ήταν βλακείες,
ότι όλα ήταν ψέματα, ρώτησαν τον Ιμπν Σεΐχ "Γιατί είπες ψέματα;"
και απάντησε "Με βασανίζατε, σας είπα ό,τι θέλατε".
ΜΑΪΟΣ 2003
Τον Μάιο του 2003
ο Ράμσφελντ πήγε στην Καμπούλ και κήρυξε τη λήξη των εχθροπραξιών.
Την ίδια μέρα Μπους πήγε στο Σαν Ντιέγκο και από ένα αεροπλανοφόρο διακήρυξε
ότι η αποστολή στο Ιράκ εξετελέσθη.
Ήταν μια ενορχηστρωμένη στιγμή όπου η κυβέρνηση Μπους
διακήρυξε την ίδια μέρα ότι οι πόλεμοι είχαν τελειώσει.
Και, φυσικά, έκαναν λάθος.
Συνεργεία στο Ιράκ καθαρίζουν τους δρόμους από τα αίματα.
Βομβιστές σκότωσαν τρεις Αμερικάνους και 20 Ιρακινούς.
Ο κύριος λόγος που εισβάλαμε στο Ιράκ
ήταν τα όπλα μαζικής καταστροφής.
Τελικά δεν υπήρχαν.
Απ' ό,τι φαίνεται δεν υπήρχαν όπλα μαζικής καταστροφής.
Είπατε ότι ξέρατε πού ήταν.
Είπα ότι ήξερα πού βρίσκονται οι ύποπτες τοποθεσίες και ότι…
Είπατε ότι ήταν στο Τικρίτ, κοντά στη Βαγδάτη,
σε όλα τα σημεία του ορίζοντα.
Αυτό είπατε.
Φαινομενικά, ο λόγος που εισβάλαμε στο Ιράκ
ήταν τα όπλα μαζικής καταστροφής του Σαντάμ.
Και αυτό αποδείχτηκε ένα τεράστιο ψέμα.
Ο αριθμός των απωλειών των ΗΠΑ ξεπέρασε τους 2.000 στρατιώτες.
Όχι μόνο είχαμε πρόβλημα στο Ιράκ, αλλά ο λόγος που ήμασταν εκεί ήταν λάθος.
Αποδείχτηκε ότι ήταν ψέμα.
Τελικά κανένας από τους λόγους που εισβάλαμε στο Ιράκ δεν ήταν αληθινός.
Νομίζω ότι γίνεστε λίγο υπερβολικός.
Δεν ήταν μόνο τα όπλα μαζικής καταστροφής.
Δεν ήταν ο μόνος λόγος.
Ο Σαντάμ Χουσεΐν είναι ένας αιμοβόρος δικτάτορας,
εθισμένος στα όπλα μαζικής καταστροφής.
Αν καταλάβαινε την κρίση
που δημιούργησε για τη χώρα και τον λαό του
με την ανάπτυξη όπλων μαζικής καταστροφής…
Ίσως προσφέρει κρυφά τα όπλα μαζικής καταστροφής
στους τρομοκράτες.
Παραβίασαν τα ψηφίσματα του ΟΗΕ 16 φορές, 16 διαφορετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ.
Δεν συμμορφώθηκαν.
Δεν δέχτηκαν τους επιθεωρητές όπλων…
Οπότε δεν συμμορφώθηκαν
με τουλάχιστον 16 ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών.
Και ο Πρόεδρος Μπους πίστευε ότι θα έπρεπε να υποστούν τις συνέπειες.
Στον στρατηγικό ναρκισσισμό
ορίζουμε τον κόσμο σε σχέση με εμάς
και υποθέτουμε πως ό,τι κάνουμε
είναι αποφασιστικής σημασίας για το αποτέλεσμα.
Ο κόσμος συχνά αναρωτιέται
"Έπρεπε να εισβάλουμε στο Ιράκ το 2003;"
Θα ήταν πιο καρποφόρο να αναρωτηθούμε
"Ποιος είπε ότι θα ήταν εύκολο; Γιατί νόμιζαν ότι θα ήταν εύκολο;"
Πολλές από τις πολιτικές αποφάσεις που ελήφθησαν το 2003 και το 2004,
δυσχέραιναν μια ήδη δύσκολη κατάσταση.
Μακάρι να είχαμε λάβει διαφορετικές πληροφορίες.
Αν ήταν αληθείς, θα γινόταν πόλεμος στο Ιράκ;
Αν είχε όπλα μαζικής καταστροφής, θα γινόταν πόλεμος;
-Φυσικά. -Όχι. Αν ξέρατε ότι ήταν ψέματα.
Καταλαβαίνω τι λέτε.
Ενδιαφέρουσα ερώτηση. Δεν μπορώ να γυρίσω πίσω τον χρόνο.
Δεν μπορώ να μιλήσω υποθετικά.
ΠΑΝΩ ΑΠΟ 4.400 ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΠΟΥ 200.000 ΙΡΑΚΙΝΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ
ΣΚΟΤΩΘΗΚΑΝ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΣΤΟ ΙΡΑΚ
Αν δούμε τα τελευταία είκοσι χρόνια,
είναι δύσκολο να αγνοήσουμε ότι η εισβολή στο Ιράκ
σήμανε τον κατήφορο της επιτυχίας μας στον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας.
Δεν ήταν μόνο η εισβολή που επιβεβαίωσε το αφήγημα του Μπιν Λάντεν
ότι οι ΗΠΑ και η Δύση διεξήγαγαν πόλεμο εναντίον του Ισλάμ
και ότι θα εισέβαλαν και θα καταλάμβαναν μουσουλμανικές χώρες.
Περαιτέρω, οι εικόνες που είδαμε στις τηλεοράσεις μας
από τη φυλακή Αμπού Γκράιμπ,
έδωσαν μια ουσιαστική διάσταση
που υποβάθμισε το αφήγημα των ΗΠΑ ότι απελευθερώνουν το Ιράκ.
Ο στρατός σχολίασε τους βασανισμούς Ιρακινών
από Αμερικάνους στρατιώτες ως πράξεις μιας μειοψηφίας,
όμως πόσοι γνώριζαν τι πραγματικά συνέβαινε
στη φυλακή Αμπού Γκράιμπ λίγο έξω από τη Βαγδάτη;
Το γεγονός ότι εισβάλαμε στο Ιράκ
έχει αναγνωριστεί από πολλούς
ως ένα από τα μεγαλύτερα λάθη στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ.
ΑΦΓΑΝΙΣΤΑΝ
Αν ερευνήσουμε πού πήγε στραβά,
το κομβικό σημείο για μένα ήταν ο πόλεμος στο Ιράκ.
Το 2001 και το 2002 το Αφγανιστάν ήταν…
Ήταν ζωντανό, γεμάτο ελπίδα και χαρά.
Ήταν κάτι εκπληκτικό.
Όμως στη συνέχεια, όλοι οι πόροι, όλη η προσοχή,
ο στρατός και οι Ειδικές Δυνάμεις,
αποσύρθηκαν.
Και λίγα χρόνια αργότερα, ξεκίνησε η αντεπίθεση των Ταλιμπάν.
Αυτά τα δύο γεγονότα δεν είναι ασύνδετα.
Τώρα έχεις δύο κακούς πολέμους ταυτόχρονα
που η κυβέρνηση δυσκολεύεται να αντιμετωπίσει.
Και για το υπόλοιπο της θητείας Μπους
το Ιράκ ήταν το επίκεντρο και το Αφγανιστάν το παρασκήνιο.
ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ
Δεν μιλούσαν καθόλου αγγλικά.
Ο γείτονάς σου μπορεί να είναι οποιοσδήποτε.
Γεννήθηκα το 1948.
Είχα ένα όραμα που έλεγε "Φαϊζάλ, θα πας στη Αμερική
και θα ζήσεις εκεί.
Και ο ρόλος σου θα είναι να διδάξεις την πνευματικότητα του Ισλάμ
στην αμερικανική καθομιλουμένη".
Η Αμερική είναι ιδανική, είναι κάτι πολύτιμο.
Αυτή η ιδέα της ισότητας όλων των ανθρώπων
είναι μια πολύ βαθιά αλήθεια
και είναι κάτι που εκφράζει
την οικουμενική αξία όλων των θρησκειών.
Μετά την 11η Σεπτεμβρίου ανακάλυψα ότι σε περιόδους κρίσης
οι θρησκευτικοί ηγέτες των κοινοτήτων μας
πρέπει να ενδιαφερθούμε και να εξηγήσουμε.
Και είχα ένα όραμα να ιδρύσω ένα ισλαμικό πολιτιστικό κέντρο
που θα ήταν η ισλαμική εκδοχή της ΧΕΝ.
Με προγράμματα όπως αθλήματα, διαλέξεις και συζητήσεις,
θα φέρναμε κοντά διάφορες θρησκευτικές κοινότητες.
Θα παίζαμε μαζί, θα γνωριζόμασταν,
θα περνάγαμε καλά.
Έτσι προκύπτει η αίσθηση της κοινότητας.
Αναμένεται μεγάλη προσέλευση στη διαδήλωση
ενάντια σε ένα αμφιλεγόμενο ισλαμικό κέντρο που θα χτιστεί
πολύ κοντά στο Σημείο Μηδέν.
Η μάχη για το τζαμί στο Σημείο Μηδέν…
Το τζαμί…
-Στο Σημείο Μηδέν. -Το τζαμί…
Το τζαμί στο Σημείο Μηδέν.
Στο Σημείο Μηδέν.
Το Fox News ήξερε ότι αν μας αποκαλούσε "Το τζαμί στο Σημείο Μηδέν",
οι τηλεθεατές τους θα παθιάζονταν.
Τα επιχειρήματά τους δεν ήταν λογικά.
Λένε το υπό ανέγερση τζαμί ανήκει στη Μουσουλμανική Αδελφότητα.
Το λέμε "κέντρο στρατολόγησης Σαρία", γιατί περί αυτού πρόκειται.
Αν χτίσουν ένα τζαμί εδώ,
στη σκιά του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου πριν τελειώσουμε την ανακατασκευή,
τότε τι;
Όχι στο τζαμί. Όχι εδώ. Ούτε τώρα ούτε ποτέ.
Όχι στο τζαμί!
Το τζαμί προσβάλει τη μνήμη των θυμάτων της 11ης Σεπτεμβρίου.
Σπέρνει περισσότερη διχόνοια,
περισσότερο θυμό και μίσος.
Μας φτύνουν στα μούτρα. Να χτιστεί αλλού.
Να μη χτιστεί ένα τζαμί για να ανταμείψουμε τους τρομοκράτες.
ΟΧΙ ΣΤΟ ΤΖΑΜΙ ΤΟ ΣΗΜΕΙΟ ΜΗΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΙΕΡΟΣ ΧΩΡΟΣ
Βασικά αναγκάστηκα να ακυρώσω το έργο.
Ήταν επώδυνο.
Γιατί ήξερα ότι θα είχε μεγάλη επιτυχία…
και θα ήταν ένα πρότυπο
για το πώς γεφυρώνουμε τις διαφορές μεταξύ των θρησκευτικών κοινοτήτων.
Γιορτάζουμε τις διαφορές μας, όμως χτίζουμε την αίσθηση μιας κοινότητας.
Φανταστείτε να λύναμε αυτό το πρόβλημα στην Αμερική.
Πόσο καλό θα ήταν για τη χώρα.
Έχουμε ξοδέψει πάνω από 600 δις δολάρια, σχεδόν ένα τρισεκατομμύριο.
Χάσαμε πάνω από 4.000 ζωές, μετρήσαμε 30.000 τραυματίες
και, το πιο σημαντικό,
από στρατηγικής άποψης για την εθνική ασφάλεια,
η Αλ Κάιντα τώρα είναι πιο δυνατή από οποιαδήποτε στιγμή μετά το 2001.
Χάσαμε τον στόχο μας.
Όταν ο Μπαράκ Ομπάμα έκανε προεκλογική εκστρατεία,
αυτή η νέα χαρισματική προσωπικότητα, που δεν είχε υπηρετήσει ποτέ στον στρατό,
είχε ήδη ξεκαθαρίσει δημοσίως
ότι ο πόλεμος στο Ιράκ ήταν λάθος και ότι αν εκλεγόταν,
θα απέσυρε τον στρατό από το Ιράκ.
Δεν έπρεπε να φανούμε ενάντιοι και στους δύο πολέμους.
Γι' αυτόν, το Ιράκ ήταν ο κακός πόλεμος και το Αφγανιστάν ήταν ο καλός πόλεμος.
Ο λαός του Αφγανιστάν αποζητά ένα καλύτερο μέλλον.
Όμως, και πάλι,
η ελπίδα σκοτείνιασε από τη βία και την αβεβαιότητα.
Ο πόλεμος στο Αφγανιστάν θα στεφόταν με επιτυχία.
Μετά από οκτώ χρόνια, αν και κάποια από αυτά τα χρόνια
δεν είχαμε τους πόρους ή τη στρατηγική για να πετύχουμε,
θα φέρω την αποστολή εις πέρας.
Τι συνέβη στη συνέχεια;
Λίγους μήνες μετά την ορκωμοσία του Ομπάμα,
ο πόλεμος στο Αφγανιστάν πήρε άλλη τροπή.
Έστειλε τον Σταν ΜακΚρίσταλ στην Καμπούλ
με εντολή να εκτιμήσει την κατάσταση
και να του αναφέρει
τι χρειάζεται για να αλλάξει η κατάσταση στο Αφγανιστάν.
Είναι πολύ δύσκολο, συχνά χρειάζεται υπομονή,
και μερικές φορές πρέπει να πάρεις περισσότερα ρίσκα.
Γράφει μια πολύ εμπιστευτική έκθεση
που περιλαμβάνει προτάσεις για αύξηση των στρατευμάτων.
Στην ιδανική περίπτωση ζητάει 80.000 με 90.000 επιπλέον στρατιώτες.
Υπάρχει και η μέση λύση των 30.000 επιπλέον στρατιωτών.
Βάζει τον Ομπάμα σε δίλημμα,
γιατί είχε τοποθετηθεί δημοσίως για το Αφγανιστάν ως "ο καλός πόλεμος".
Ήθελε να αλλάξει την τροπή του πολέμου στο Αφγανιστάν
και τώρα ο κορυφαίος Αμερικανός στρατηγός λέει ότι δεν χρειάζεται 10.000 στρατιώτες,
χρειάζεται δεκάδες χιλιάδες στρατιώτες.
Με τους επιπλέον 40.000 θα φτάναμε τους 100.000 στρατιώτες στο Αφγανιστάν.
Ήταν μια τεράστια δέσμευση πόρων
σε μια εποχή που η οικονομία αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα.
ΚΑΤΑΣΧΕΣΗ ΠΩΛΕΙΤΑΙ
Η νέα προσέγγιση βασίστηκε κυρίως στην έννοια της αντεπανάστασης,
με το ατυχές ακρωνύμιο COIN.
Γεια σας. Πώς είστε;
Πώς διαφέρει από την αντιτρομοκρατία;
Η αντιτρομοκρατία στοχεύει στο να αποτρέψουμε επιθέσεις,
να σκοτώσουμε ή να συλλάβουμε τους κακούς,
να δυσκολεύσουμε τους τρομοκράτες,
και να ενισχύσουμε τους πιθανούς στόχους των τρομοκρατών.
Η αντεπανάσταση είναι κάτι διαφορετικό.
Δεν είναι μόνο η πρόληψη των τρομοκρατικών επιθέσεων,
περιλαμβάνει τον επαναπροσδιορισμό των κοινωνιών
έτσι ώστε η ιδεολογία που ωθεί κάποιον στο να γίνει εξτρεμιστής
και εμπνέει αυτές τις πράξεις βίας
να διοχετευθεί προς κάποια άλλη κατεύθυνση.
Προσπαθείς να αναμορφώσεις την κοινωνία
έτσι ώστε ο τρόπος σκέψης που εμπνέει τους νέους τρομοκράτες
και η ριζοσπαστικοποίηση να μετριαστούν
ή και να εξαλειφθούν μέσα από θεμελιώδεις αλλαγές
που φέρνουν καλύτερη διακυβέρνηση, εκπαίδευση, εγγραμματοσύνη
και υψηλότερο βιοτικό επίπεδο.
Και τότε ξεκίνησαν οι διαβουλεύσεις
με τα μέλη της επιτροπής πολεμικών επιχειρήσεων.
Συναντήθηκαν στον Λευκό Οίκο.
Στο τραπέζι κάθονταν οι κορυφαίοι σύμβουλοι του Ομπάμα.
Ο τότε αντιπρόεδρος, ο Τζο Μπάιντεν.
Ο Μπομπ Γκέιτς, ο υπουργός Άμυνας.
Η Χίλαρι Κλίντον, η υπουργός Εξωτερικών.
Ο διευθυντής της CIA.
Υπήρξε ένας πολύ υγιής διάλογος με στρατιωτικούς αξιωματούχους
που ζητούσαν σημαντική αύξηση στρατευμάτων.
Ο Μπάιντεν πρότεινε μια εναλλακτική λύση
που θα εστίαζε περισσότερο στην Αλ Κάιντα.
Ήταν ένας πολύ πιο περιορισμένος στόχος.
Πού και πού δημιουργούνταν εντάσεις.
Οι στρατηγοί και ο αντιπρόεδρος Μπάιντεν δεν είχαν και τις καλύτερες σχέσεις.
Τελικά ο Πρόεδρος κατέληξε σε μια μέση λύση
μεταξύ των αιτημάτων των στρατηγών και της άποψης του αντιπροέδρου Μπάιντεν.
Όμως απαίτησε δύο πράγματα από τον στρατό.
Πρώτον, η αποστολή πρέπει να είναι περιορισμένου εύρους.
Το δεύτερο ήταν ότι η αύξηση των δυνάμεων θα διαρκούσε 18 μήνες
και μετά οι στρατιώτες θα επέστρεφαν.
Έθεσε χρονικά περιθώρια.
Ο Πρόεδρος έστειλε μια δυναμική ομάδα στο Καπιτώλιο
για να υπερασπιστούν την αμφιλεγόμενη διαταγή του
για απόσυρση των στρατευμάτων μέχρι τον Ιούλιο του 2011.
Δίνουμε λάθος εντύπωση στους φίλους και στους εχθρούς μας.
Δίνουμε λάθος εντύπωση στους στρατιώτες μας
που θέλουν να κερδίσουμε.
Είναι διαγωνισμός θέλησης.
Ο εχθρός έμαθε πότε θα αποσυρθούμε.
Ο εχθρός γνώριζε από πριν
τον αριθμό των στρατιωτών καθώς και το τι δεν θα έκαναν.
Είναι σαν να γράψαμε το σενάριο του πολέμου
όπως θέλαμε εμείς και μετά το δώσαμε στον εχθρό
με την ελπίδα ότι θα το ακολουθήσει.
Οι επαγγελματίες,
οι στρατιωτικοί αξιωματούχοι σαν εμένα, ακολουθάμε τις διαταγές.
Και αυτό κάναμε.
ΤΖΕΪΜΣ ΛΑΠΟΡΤΑ
Δεν διάβαζα ειδήσεις. Δεν γνώριζα για τα πολιτικά.
Απλώς ήξερα ότι μας επιτέθηκαν, χωρίς να γνωρίζουμε ποιος.
Δεν καταλάβαινα το πολιτικό περιβάλλον γύρω από την 11η Σεπτεμβρίου.
Ήταν απλώς ένα κάλεσμα για να υπηρετήσω τη χώρα μου.
Δέκα μέρες αφότου αποφοίτησα από το λύκειο,
κατατάχθηκα στους Πεζοναύτες.
Με έστειλαν στο Αφγανιστάν.
2 ΙΟΥΛΙΟΥ 2009
Ο διοικητής μας έβγαλε λόγο.
"Τα μάτια όλου του κόσμου είναι στραμμένα επάνω σας".
Θα αλλάξουμε το παιχνίδι στο Αφγανιστάν.
Θα αναγκάσουμε τους Ταλιμπάν να αντιδράσουν στις ενέργειές μας.
Προσπαθούσε να μας μεταδώσει τη βαρύτητα της στιγμής.
Ήταν μια ιστορική στιγμή.
Ότι θα γινόταν κάτι σημαντικό στον πόλεμο στο Αφγανιστάν.
-Ότι είστε μέρος της ιστορίας. -Σωστά.
Με συγχωρείτε.
ΑΦΓΑΝΙΣΤΑΝ ΠΑΚΙΣΤΑΝ
Ήταν η μεγαλύτερη ανάπτυξη ελικοπτέρων μετά τον πόλεμο του Βιετνάμ.
Η πρώτη μέρα της μάχης.
Θυμάμαι κάθε στιγμή από το ελικόπτερο.
Ήμασταν στοιβαγμένοι σαν σαρδέλες,
καθόμασταν ο ένας πάνω στον άλλο.
Μύριζε πετρέλαιο από τα καύσιμα.
Δεν μπορούσες ούτε να σκεφτείς.
Στο μυαλό μας αντηχούσαν οι ομιλίες.
Μας έλεγαν
"Κάποιοι από τους διπλανούς σας ίσως δεν τα καταφέρουν".
Ξέραμε ότι θα έπεφταν πυροβολισμοί.
Μέχρι το 2009 οι Ταλιμπάν είχαν ανοδική πορεία.
Είχαν επιτυχίες.
Είχαμε χάρτες που έδειχναν ποιος ελέγχει την κάθε περιφέρεια
στις επαρχίες του Αφγανιστάν.
Και οι περιφέρειες άρχισαν σταδιακά να αλλάζουν χρώμα
όταν τις καταλάμβαναν οι Ταλιμπάν.
Η στρατιωτική εκστρατεία που διεξάγεται στο Αφγανιστάν
θα διαρκέσει για τους επόμενους 18 μήνες.
Όπως πολλοί έχουμε παρατηρήσει,
τα πράγματα θα δυσκολέψουν πριν βελτιωθούν.
Ήταν 2 Ιουλίου 2009.
Ήταν ήσυχα για τα πρώτα 20 με 30 λεπτά…
και τότε αρχίσαμε να δεχόμαστε πυρά.
Προχωράτε! Δεν γίνεται να σταματήσουμε.
Πάμε! Συνεχίστε!
Μας πυροβολούσαν από τέτοια απόσταση
που δεν μπορούσα να δω από πού μας πυροβολούν.
Πάμε! Είναι στην οροφή του κτιρίου.
Ήταν σαν πυροτεχνήματα, όμως έσκαγαν δίπλα σου.
Δεν ξέραμε ποιοι ήταν οι καλοί και ποιοι οι κακοί.
Οι Ταλιμπάν δεν φοράνε στολές.
Κρύβονται μέσα στον τοπικό πληθυσμό.
-Από πού πυροβολούν; -Μας πυροβολούν.
-Κρύβονται. -Δεν φαίνονται.
-Σκατά! -Κρύβονται.
Λάβαμε κλήση ότι έρχονται αλεξιπτωτιστές-διασώστες.
Αυτό σήμαινε ότι κάποιος είχε τραυματιστεί από πυρά.
-Τώρα. -Τον έχω!
Αυτός που είχε τραυματιστεί ήταν ο υποδεκανέας…
Με συγχωρείτε.
Ο υποδεκανέας Τσαρλς "Σεθ" Σαρπ από την Άντερσβιλ της Τζόρτζια.
-Έλα, Σαρπ! -Πότε θα έρθουν;
-Πάμε! Έλα, Σαρπ! -Έλα, μωρό μου.
Σαρπ!
Τα μέλη της ομάδας φώναζαν το όνομά του "Ξύπνα, Σαρπ".
Και δεν ξυπνούσε.
Αιμορραγούσε.
-Φεύγουμε. Έλα. Πάμε. -Σαρπ.
Τον μάζεψαν κάποιοι πεζοναύτες και τον πήγαν παραπέρα.
Μπήκαν σε ένα κτίριο. Οι διασώστες ξεκίνησαν την ανάνηψη.
Αιμορραγούσε ακατάσχετα.
Δεν τα κατάφερε.
"Τι κάνω εγώ εδώ;"
Δεν είχαμε ιδέα τι κάναμε. Δεν ξέραμε ποιος ήταν ο σκοπός.
Δεν είχα ρίξει ούτε έναν γεμιστήρα μέχρι τις 31 Ιουλίου.
Και ξαφνικά βγαίνει ένας τύπος με ένα καλάσνικοφ.
Φαινόταν καθαρά.
Σκόπευσα χαμηλά και άδειασα τον γεμιστήρα πάνω του.
Ακόμα σκέφτομαι την 31η Ιουλίου.
Το άτομο που πυροβόλησα δεν φαινόταν μεγαλύτερος από 15.
Σκέφτηκα πώς είχαμε φτάσει σε εκείνη τη στιγμή.
Ποιος είναι αυτός;
Ήταν όντως Ταλιμπάν ή αναγκάστηκε να πολεμήσει;
Κι αν κάποιος εισέβαλε στη χώρα μου; Θα τον πυροβολούσα;
Ποια είναι η διαφορά μεταξύ της σοβιετικής κατοχής του Αφγανιστάν
και της αμερικανικής κατοχής;
Υπάρχει διαφορά;
Η μία είναι κατοχή…
ΓΚΟΥΛΜΠΟΥΝΤΙΝ ΧΕΚΜΑΤΙΑΡ ΜΟΥΤΖΑΧΕΝΤΙΝ
ενώ η άλλη όχι;
Οι Αφγανοί πολεμούν την παρουσία των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν
με το ίδιο κίνητρο που είχαν με τους Σοβιετικούς.
Οι δύο τζιχάντ δεν διαφέρουν.
Οι δύο κατοχές δεν διαφέρουν.
Δεν υπάρχει διαφορά
ανάμεσα στην αντίσταση εναντίον και των δύο κατοχών.
Χθες μας αποκαλούσαν "μαχητές της ελευθερίας".
Όταν σήμερα κάνουμε το ίδιο πράγμα, μας αποκαλούν εχθρούς
και τρομοκράτες.
Χτύπησε κανείς;
Οι αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί
προκαλούσαν διπλούς, τριπλούς, ακόμα και τετραπλούς ακρωτηριασμούς.
Ένας στρατιώτης σκοτώθηκε την Τρίτη
από τραύματα που προκλήθηκαν από αυτοσχέδιο εκρηκτικό μηχανισμό.
Ο θάνατός του προστίθεται στους επτά
που σκοτώθηκαν τη Δευτέρα σε τρεις διαφορετικές επιθέσεις.
Στη Χελμάντ έκρυβαν εκρηκτικούς μηχανισμούς στη λάσπη.
Είναι κανάτες νερού γεμάτες εκρηκτική ύλη,
έναν πυροκροτητή, και κάτι για να τους πυροδοτήσεις.
Φτιάχνονται εύκολα.
Οι Ταλιμπάν έλεγαν ότι τους έθαβαν σε τρία με τέσσερα λεπτά.
Κάλυπταν τον μηχανισμό με χώμα, έβαζαν νερό από πάνω,
ο ήλιος έκαιγε, και το χώμα στέγνωνε σε δέκα λεπτά.
Αν σου έλεγα ότι είναι μπροστά σου,
δεν είχες καμία ένδειξη ότι υπήρχε αυτοσχέδιος εκρηκτικός μηχανισμός.
Σε κάθε σου βήμα
ανησυχούσες ότι ίσως σε ανατίναζε.
Ήταν κάτω από πόρτες, στα σοκάκια, σε χαντάκια, παντού.
Φαντάζεσαι ότι ίσως πατήσεις πάνω τους
και γίνεις χίλια κομμάτια.
Ήταν ένα απαίσιο συναίσθημα.
Λόγω των αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών
έπαιρνε ώρες για να προχωρήσουν τρία χιλιόμετρα.
Και οι Ταλιμπάν τους έβλεπαν.
Οι Πεζοναύτες των ΗΠΑ είχαν μεγάλη γκάμα εκρηκτικών.
Η γραμμή ανατίναξης MICLIC
έχει μήκος εννιά μέτρα και περιλαμβάνει μία χειροβομβίδα κάθε 50 εκατοστά.
Έκανε καλή δουλειά.
Άνοιγαν ένα μικρό ασφαλές μονοπάτι.
Μετακινούνταν στα χωριά γύρω από τη Σανγκίν.
Κατέστρεφαν τις περιουσίες των Αφγανών
για να προχωρήσουν δεκαπέντε μέτρα με ασφάλεια.
Είναι σίγουρα τρύπα.
Ωραία τρύπα. Είμαι περήφανος.
Πολλοί Αφγανοί στη Σανγκίν μου έλεγαν "Οι Ταλιμπάν δεν το κάνουν αυτό.
Μας υποσχεθήκατε ασφάλεια,
όμως όλα πάνε προς το χειρότερο".
Είμαι δημοσιογράφος της Washington Post.
Είχα μάθει για μια συνέντευξη που είχε δώσει ο Μάικλ Φλιν
στον Γενικό Επιθεωρητή του Αφγανιστάν για τον πόλεμο.
Σκέφτηκα "Θέλω να μάθω τι είπε ο Φλιν".
Ο Φλιν είχε τη φήμη ότι ήταν πολύ ευθύς.
Κάναμε αίτηση στο δικαστήριο.
Πήρε λίγο χρόνο, όμως μας έδωσαν τη συνέντευξη.
Κάθε μετρήσιμη δραστηριότητα αποτυγχάνει.
Είναι καλύτερα στο Αφγανιστάν σήμερα;
Οι Ταλιμπάν έχουν ανακαταλάβει τη Μάρτζα και σε λίγο θα μπουν στο Λασκάρ Γκα.
Μιλάει επιτιμητικά για την κατάσταση στο Αφγανιστάν
και για το ότι οι επικεφαλής του πολέμου δεν είχαν ρεαλιστική άποψη.
Αυτό συμβαίνει από το 2002 μέχρι σήμερα.
Όλοι κάνουμε καλή δουλειά, όλα καλά.
Αλήθεια;
Αν κάνουμε τόσο καλή δουλειά, γιατί νιώθουμε ότι χάνουμε;
Ερχόταν σε πλήρη αντίθεση
με όσα έλεγαν επισήμως οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ.
Ο αμερικανικός λαός μάθαινε κάθε χρόνο
ότι τα πράγματα πήγαιναν καλά.
Κερδίζουν οι ΗΠΑ τον πόλεμο στο Αφγανιστάν;
Τον τελευταίο χρόνο έχουμε κάνει μεγάλη πρόοδο.
Η αποστολή μας μετράει πολλές επιτυχίες.
Θα πετύχουμε τους στόχους μας.
Αυτοί οι άνθρωποι γνώριζαν τα σοβαρά προβλήματα
που θα μας εμπόδιζαν να κερδίσουμε.
Ο Γενικός Επιθεωρητής είχε μιλήσει με εκατοντάδες άτομα
για το πρόγραμμα "Παθήματα-Μαθήματα".
Επί τρία χρόνια είχαμε αντιδικίες με τον Γενικό Επιθεωρητή.
Τελικά καταφέραμε να πάρουμε σημειώσεις από 400 συνεντεύξεις
και αποηχογραφημένες συνομιλίες
με άτομα που είχαν άμεση εμπλοκή στον πόλεμο.
Δεν εισβάλλουμε σε φτωχές χώρες για να πλουτίσουν.
Δεν εισβάλλουμε σε αυταρχικές χώρες για να εκδημοκρατιστούν.
Εισβάλλουμε σε βίαιες χώρες για να γίνουν ειρηνικές.
Προφανώς, στο Αφγανιστάν αποτύχαμε.
Ήταν ένας Βρετανός, ο στρατηγός Ντέιβιντ Ρίτσαρντς.
Ήταν ο διοικητής του ΝΑΤΟ
στο Αφγανιστάν από το 2006 έως το 2007.
Στη συνέντευξή του είπε "Δεν είχαμε στρατηγική.
Δεν είχαμε καλή στρατηγική.
Είχαμε πολλές τακτικές. Καμία στρατηγική".
Ομολογεί ότι δεν είχαν στρατηγική.
Ο αντικαταστάτης του,
ο Νταν ΜακΝίλ, στρατηγός τεσσάρων αστέρων, δήλωσε
"Δεν είχαμε στρατηγική.
Πριν πάω εκεί τους ζήτησα τον ορισμό της νίκης".
Ρώτησε τον Λευκό Οίκο ή το ΝΑΤΟ και δεν ήξεραν να του πουν.
Δεν είχαμε στρατηγική ούτε τον ορισμό της νίκης.
Αυτοί διεξήγαγαν τον πόλεμο.
Είναι εκπληκτικό να διαβάζεις αυτά τα σχόλια.
Αυτά δεν τα έλεγαν στον αμερικανικό λαό κάθε χρόνο.
Ακριβώς το αντίθετο.
Είναι ο Κρις Κολέντα. Μιλάει για τη διαφθορά.
Αναφέρει ότι ως το 2006
η αφγανική κυβέρνηση είχε γίνει μια οργανωμένη κλεπτοκρατία.
Ο Κολέντα αναφέρει "Η διαφθορά είναι σαν τον καρκίνο.
Αρχικά είναι σαν καρκίνος του δέρματος. Αντιμετωπίζεται και μάλλον θα ζήσεις.
Σε επίπεδο υπουργείων είναι σαν καρκίνος του παχέος εντέρου.
Είναι χειρότερος, αλλά αν τον προλάβεις, θα ζήσεις.
Η κλεπτοκρατία είναι καρκίνος στον εγκέφαλο. Βέβαιος θάνατος".
Το 2006 αναφέρει ότι ήταν κλεπτοκρατία.
Ένας θανατηφόρος καρκίνος στον εγκέφαλο.
Η αμερικανική στρατηγική εξόδου από το Αφγανιστάν
εξαρτώταν από την ενδυνάμωση του αφγανικού στρατού.
Όλα αυτά ακούγονται καλά.
Ας τους βοηθήσουμε να φτιάξουν στρατό σαν τον δικό μας,
γιατί αυτό μόνο ξέρουμε.
Το πρόβλημα είναι ότι το μοντέλο μας δεν δούλευε στο Αφγανιστάν.
Τα υψηλά επίπεδα αναλφαβητισμού του αφγανικού πληθυσμού
μας ανάγκασαν να εκπαιδεύσουμε τους Αφγανούς από την αρχή.
Τους μαθαίναμε ανάγνωση και αριθμητική επιπέδου πρώτης δημοτικού.
Τόσο βασικά πράγματα.
Είχαμε αναλάβει
να μάθουμε στους Αφγανούς στοιχειώδη γραφή και ανάγνωση,
ενώ συνεχίζαμε να τους εκπαιδεύουμε
για να ηγηθούν των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Κάπνιζαν χόρτο ενώ μαινόταν η μάχη.
Δεν φορούσαν προστατευτικά.
Πολύ συχνά διέπρατταν εγκλήματα.
Πουλούσαν καύσιμα, όπλα και οχήματα που τους είχαν δώσει.
Πήγαμε μαζί σε σημεία ελέγχου.
Έπαιρναν ηρωίνη και δεν μπορούσαν να σταθούν.
Κοιμόντουσαν.
Ήταν σύνηθες, ειδικά στον νότο και στα ανατολικά,
αλλά και σε όλη τη χώρα, για τον αφγανικό στρατό,
αλλά κυρίως για την αστυνομία, να έχουν αγόρια σερβιτόρους.
Οι Πεζοναύτες επισκέπτονταν τις βάσεις
και αυτά τα αγόρια τους σέρβιραν τσάι.
Αυτά τα αγόρια ήταν 11, 12, 13 ετών.
Συνήθως ήταν όμορφα και όλοι γνώριζαν
ότι εκτός από υπηρέτες την ημέρα ήταν και σκλάβοι του σεξ τη νύχτα.
Ήταν νεαρά αγόρια που είχαν απαχθεί από την τοπική αστυνομία
ειδικά γι' αυτόν τον σκοπό.
Η αφήγηση τότε ήταν ότι οι Ταλιμπάν είναι οι κακοί,
η αστυνομία, ο στρατός και η κυβέρνηση είναι οι καλοί, και ότι κερδίζουμε.
Όμως οι Αφγανοί είχαν άλλη άποψη.
Ξοδέψαμε πολλά χρήματα, πολύ γρήγορα,
σε μια πολύ μικρή χώρα, με ελάχιστη επιτήρηση.
Το SIGAR είναι το γραφείο γενικών επιθεωρητών.
Η δουλειά μας είναι να επιβλέπουμε πώς τα χρήματα για την ανοικοδόμηση
διοχετεύονται στο Αφγανιστάν.
Ερευνούμε απάτες, σπατάλες και καταχρήσεις.
Είμαστε στο Αφγανιστάν εδώ και 18 χρόνια
και έχουμε ξοδέψει περισσότερα
από το Σχέδιο Μάρσαλ για την Ευρώπη.
Όταν ανέλαβα,
τα περισσότερα χρήματα είχαν διοχετευθεί χωρίς επίβλεψη.
Από τα 140 δισεκατομμύρια δολάρια,
περίπου το 80 τοις εκατό είχε πάει στην ασφάλεια.
Για την πρόσληψη και τη μισθοδοσία των αστυνομικών,
για τις στολές τους, για σφαίρες, για όπλα, για νοσοκομειακή περίθαλψη.
Οι πολιτικοί και οι τοπικοί πολέμαρχοι πήραν όλα τα συμβόλαια.
Ο μέσος Αφγανός συνειδητοποίησε ότι αυτοί που κινούν τα νήματα
είναι αυτοί που πληρώνονται από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους
και βγάζουν πολλά λεφτά.
Βρήκαμε πολλά συμβόλαια που ήταν σκέτη καταστροφή.
Ένα από τα μεγαλύτερα
ήταν η αγορά μεταγωγικών στρατιωτικών αεροσκαφών.
Ονομάζονται G.222.
Είναι μικρά μεταγωγικά αεροπλάνα.
Ξοδέψαμε 400 εκατομμύρια δολάρια.
Τα αγοράσαμε από μια μάντρα στην Ιταλία.
Οι Ιταλοί μας τα προσέφεραν.
Δεν μπορούσαν να πετάξουν.
ΕΠΙΔΕΙΞΗ G.222 2002
Ήταν σκέτη καταστροφή.
Βασικά, όλα τα αεροπλάνα πήγαν για παλιοσίδερα.
Ένα άλλο παράδειγμα είναι η κατασκευή στρατιωτικών κτιρίων,
η επονομαζόμενη MilCon,
αυτό που λέμε "64Κ".
Κτίρια εμβαδού 6.000 τετραγωνικών μέτρων.
Ήταν ένα αρχηγείο στο στρατόπεδο Λέδερνεκ.
Και ο στρατηγός των Πεζοναυτών που ήταν επικεφαλής στον νότο είπε
"Δεν το θέλω. Δεν θα το χρησιμοποιήσω.
Δεν θα είμαι εδώ όταν χτιστεί. Μην το χτίσετε".
Όμως το έχτισαν.
Ήταν μια καταστροφή 36 εκατομμυρίων δολαρίων.
-Δεν το χρησιμοποίησαν; -Όχι, ποτέ.
Έγινε μια προσπάθεια επένδυσης στα κασμίρια του Αφγανιστάν.
-Ναι. -Τι συνέβη;
Μια ιδέα ήταν να μεταφέρουμε
σπάνια ιταλικά λευκά κατσίκια
για να αναπαραχθούν με τις κατσίκες εκεί
και να δημιουργήσουμε χαρούμενες κατσίκες.
Θα βελτιώναμε τη βιομηχανία κασμιριού.
Ήθελαν γρήγορη διεκπεραίωση.
Το άτομο που προσλήφθηκε
ήταν γνώστης της αναπαραγωγής κατσικιών και της βιομηχανίας κασμιριών.
Παραιτήθηκε γιατί της ζήτησαν να κάνει σε δύο χρόνια κάτι που ήθελε δέκα.
Απ' ό,τι μάθαμε
πολλές κατσίκες θανατώθηκαν λόγω ασθενειών.
Δεν μπόρεσαν να επιβιώσουν στο περιβάλλον και τις συνθήκες φύλαξης.
Κάποιες φαγώθηκαν.
Και μετά από έναν χρόνο, δεν είχε μείνει καμία κατσίκα.
Εμείς, ως αμερικανικός στρατός,
θα προσφέραμε στολές παραλλαγής στους Αφγανούς.
Επιτρέψαμε στον επικεφαλής στρατηγό του αφγανικού στρατού
να διαλέξει το σχέδιο της στολής παραλλαγής.
Του άρεσε ένα σχέδιο που λέγεται "πράσινο του δάσους".
Το πρόβλημα είναι ότι μόνο το 4% του Αφγανιστάν καλύπτεται από δάσος.
Δεύτερον, άνοιξε ένα βιβλίο και διάλεξε ένα σχέδιο
που δεν άνηκε στον αμερικανικό στρατό.
Πληρώσαμε επιπλέον για το σχέδιο.
Αγοράσαμε τις στολές και πληρώσαμε
περίπου 30 με 40 τοις εκατό περισσότερο από το κανονικό.
Αγοράσαμε λάθος στολές για τους Αφγανούς με επιπλέον κόστος.
Με ρωτούσαν συνέχεια "Πόσα λεφτά έχουμε σπαταλήσει;"
Είχαμε μια ομάδα που θα ερευνούσε και θα έλεγε "Αυτό ήταν σπατάλη;
Αυτό ήταν απάτη; Κάναμε χαζομάρα;"
Ελέγξαμε περίπου 60 με 70 δισεκατομμύρια.
Και βρήκαμε ότι ένα ποσοστό της τάξης του 30 τοις εκατό
είχε χαθεί εξακριβωμένα σε απάτες, σπατάλη και κατάχρηση.
ΧΑΜΙΝΤ ΚΑΡΖΑΪ ΠΡΟΕΔΡΟΣ, 2001-2014
Ο Καρζάι ήταν πρόεδρος στο Αφγανιστάν επί 13 χρόνια.
Είναι πολλά χρόνια.
Πάρα πολλά χρόνια.
Ο Καρζάι ήταν ένας πολύ ευγενικός
τοπικός ηγέτης από το Κανταχάρ.
Και όταν έφυγε μετά από 13 χρόνια ήταν απίστευτα ισχυρός,
πολύ αλαζόνας, κάπως ηγεμονικός,
και προέδρευε μιας εξαιρετικά διεφθαρμένης
εγκληματικής οργάνωσης. Ήταν η κυβέρνηση του Αφγανιστάν.
Οι Αμερικανοί είχαν όνομα.
Ο στρατός έχει ένα ακρωνύμιο για όλα.
Για την κυβέρνηση του Αφγανιστάν ήταν ΚΟΕΟ.
Που σημαίνει "Κάθετα Ολοκληρωμένη Εγκληματική Οργάνωση".
Ο Καρζάι ήταν διεφθαρμένος όπως όλοι τους,
όμως ήταν πρόεδρος και προστάτευε τη διαφθορά.
Οι Αμερικάνοι πιστέψαμε λανθασμένα
ότι ήταν απαραίτητος και αναντικατάστατος.
Θα του δίναμε ό,τι μας ζητούσε. Και αυτό κάναμε.
Δημιουργήσαμε ένα τέρας που καταβρόχθιζε απλούς Αφγανούς
και τους έστελνε στην αγκαλιά των Ταλιμπάν.
ΕΥΘΥΝΕΣ ΤΩΝ ΗΠΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΦΘΟΡΑ ΣΤΟ ΑΦΓΑΝΙΣΤΑΝ
Με τη βοήθεια και τα συμβόλαιά μας
ενδυναμώσαμε τα μεγαλύτερα αρπαχτικά της αφγανικής κοινωνίας.
Αρπαχτικά που ήταν υπεύθυνα για τη διάρρηξη του νόμου, της τάξης
και της ασφάλειας που οδήγησε στην άνοδο των Ταλιμπάν.
ΙΟΥΝΙΟΣ 2010
Η ταξιαρχία μου έλαβε εντολή να μεταβεί στο Κανταχάρ.
Και όσο πλησιάζαμε, τόσο αυξανόταν ο κίνδυνος.
Συναντήσαμε στρατιώτες που έφευγαν από εκεί που πηγαίναμε.
Μιλούσα με έναν απ' αυτούς και ήταν κάτισχνος.
Ήταν αναψοκοκκινισμένος.
Και μου είπε "Θα χάσετε πολύ κόσμο εκεί.
Κάποιοι από εσάς θα σκοτωθούν".
Μας είπαν "Αν θέλετε μπλεξίματα,
εκεί θα μπλέξετε σίγουρα".
Φτάσαμε σε ένα μικρό φυλάκιο στη μέση του πουθενά.
Το πιο αγροτικό μέρος που έχω δει ποτέ.
Ήταν βγαλμένο από παιδική βίβλο.
Σπίτια από λάσπη, καλλιέργειες οπίου και σειρές από αμπέλια.
Αυτοί που αντικαταστήσαμε είχαν ξεφύγει τελείως.
Είχαν κομμένα μανίκια, είχαν αφήσει γένια.
Λειτουργούσαν κάτω από ελάχιστη επιτήρηση.
ΑΡΧΙΛΟΧΙΑΣ ΚΑΛΒΙΝ ΓΚΙΜΠΣ
Αν αποδειχθούν οι κατηγορίες, ήταν η διμοιρία από την κόλαση.
Πέντε Αμερικανοί κατηγορούνται για δολοφονίες Αφγανών
απλώς επειδή μπορούσαν. Άλλοι επτά εμπλέκονται στη συγκάλυψη.
Κατηγορούνται για ακρωτηριασμό πτωμάτων, για τυχαίους πυροβολισμούς Αφγανών,
χρήση χασίς και τον ξυλοδαρμό του στρατιώτη που τους κατήγγειλε.
Ήταν οι ίδιοι που σκότωναν πολίτες.
Ακρωτηρίαζαν τα πτώματά τους.
Οι ντόπιοι το ήξεραν.
Και μετά έγινε είδηση διεθνώς.
Μπλέξαμε σε μια κατάσταση που οι Αμερικανοί δεν ήταν δημοφιλείς.
Δεν μας εξήγησαν ποτέ ποια ήταν ακριβώς η αποστολή μας.
Λίγους μήνες αργότερα πήγαμε στο χωριό
απ' όπου ξεκίνησε το κίνημα των Ταλιμπάν.
Επιστρέφοντας, ένας βομβιστής αυτοκτονίας μπήκε στον σχηματισμό μας και πυροδότησε.
Ήταν ντυμένος σαν απλός αγρότης.
Φόραγε μια ρόμπα και κουβάλαγε ξύλα
και αποδεκάτισε το μέσο του σχηματισμού μας.
Ήταν μια κλήση αφύπνισης για όλους μας.
Τότε νιώσαμε πραγματικά τον κίνδυνο.
Σκότωσε πέντε άτομα. Τρεις Αμερικάνους και δύο Αφγανούς στρατιώτες.
Το συμβάν άλλαξε την προσέγγισή μας για τη δράση μας στο Αφγανιστάν,
άλλαξε τη σχέση μας με τους ντόπιους,
και σκότωσε κάθε ιδεώδες που είχαμε
για το τι θα πετυχαίναμε με την αποστολή μας.
Όταν μας πλησίαζαν πολίτες,
ακόμα και για να χαιρετήσουν, τους σημαδεύαμε.
Δεν επρόκειτο να μας συμπαθήσουν.
Ως έφηβη έμαθα ότι είμαστε η καλύτερη χώρα στον κόσμο
και ότι μας επιτίθενται
επειδή μας ζηλεύουν και μας μισούν για τις ελευθερίες μας.
Έγινα βαθμοφόρος το 2011.
Όταν πήγα στο Αφγανιστάν,
πίστευα ότι ήμασταν εκεί για να βοηθήσουμε τους Αφγανούς.
Όμως ένα θεσμικό όργανο που προαπαιτεί βία
δεν θα δημιουργήσει υγιείς και ασφαλείς κοινότητες.
Κάποτε είδα έναν διοικητή πεζικού να κλαίει.
Πράγμα σπάνιο στον στρατό.
Είχε ως αποστολή
να χτίσει σχέσεις με τους ανθρώπους στην περιοχή.
Και το έπραξε.
Κέρδισε την εμπιστοσύνη τους και είχε πολλές έντονες εμπειρίες.
Και μετά τον διέταξαν να καταστρέψει όλα όσα είχαν φτιάξει.
Κατέρρευσε στο γραφείο του γιατί ήξερε,
όπως κι εγώ, ότι προδώσαμε τους Αφγανούς
που υποτίθεται ότι θα βοηθάγαμε.
Μπορείς να της πεις ότι δεν θέλω να φοβηθούν τα παιδιά;
Καταλαβαίνεις; Πες τους τι θα κάνουμε.
Ίσως είχαμε μια ευκαιρία στην αρχή της αποστολής.
Όμως προς το τέλος μας αντιπαθούσαν.
Κατάλαβαν ότι δεν νοιαζόμαστε για το Αφγανιστάν.
Γι' αυτό υπάρχει μια φράση
που ασπάστηκαν οι στρατιώτες μετά την 11η Σεπτεμβρίου.
"Το κάνω γι' αυτούς που στέκονται δίπλα μου.
Είμαστε όλοι αδέρφια".
Αυτός είναι ο σκοπός σου. Πολεμάς απλώς για να μην πεθάνεις.
Στο περιστατικό με τον βομβιστή αυτοκτονίας
ένας από τους νεότερους στη διμοιρία μου ήταν ανάμεσα στα θύματα.
Μισή ώρα νωρίτερα, όταν μας πυροβολούσαν,
μου είχε πει "Γιατρέ, δεν θέλω να πεθάνω".
Ήταν ένα πολύ σκληροτράχηλο παιδί και μου είπε
"Άκουσέ με. Δεν θέλω να πεθάνω".
Τριάντα λεπτά αργότερα, όταν είδα το πτώμα του,
ένιωσα σαν να μου έλεγε "Μη με αφήσεις να πεθάνω".
Λόγω της απουσίας οποιασδήποτε συνοχής στην αφήγηση
για ένα θέμα σαν τον πόλεμο,
οι στρατιώτες αναλαμβάνουν την ευθύνη
για πράγματα που δεν φταίνε.
Και συρρικνώνουν τον πόλεμο στις μικρές, φρικτές εμπειρίες τους.
Μόλις είχε γίνει ο πόλεμός μου.
Και στον πόλεμό μου ήμουν ο κακός.
Και το αφήγημα που καταστάλαξε στο μυαλό μου
ήταν η ιστορία ενός γιατρού που δεν έσωσε τον φίλο του.
Ο λοχίας κάλεσε τη διμοιρία και είπε
"Τώρα αρχίζουν τα δύσκολα, τώρα που θα πάτε σπίτια σας".
Του είπαμε "Τι;
Τι είναι αυτά που μας λες;
Τελείωσε το πιο δύσκολο σκέλος".
Όμως μας είπε "Τώρα έρχεται το πιο δύσκολο σκέλος".
Χριστέ μου.
"Τώρα θα πάτε σπίτια σας".
Και κανείς μας δεν ήξερε τι εννοούσε όταν το είπε.
Και είχε απόλυτο δίκιο.
Είχε απόλυτο δίκιο.
Σ' ΑΓΑΠΑΜΕ, ΓΙΕ ΜΟΥ!
Αργότερα συνειδητοποίησα πόσο είχα αλλάξει.
Ακόμα και σήμερα…
υπάρχει ένα κομμάτι του εαυτού μου που πέθανε στο Αφγανιστάν…
που δεν ανακτάται.
Θυμάμαι ένα συγκεκριμένο βράδυ που φύλαγα σκοπιά στον πύργο του φυλακίου.
Κατάλαβα την έννοια της ελευθερίας.
Τι εννοούμε στις ΗΠΑ όταν λέμε ελευθερία;
Είναι η ελευθερία να προσποιείσαι.
Είναι το δικαίωμα στη φαντασίωση.
Πυροβολούν από αριστερά στον τοίχο!
Τους βλέπω.
Και όταν πας στο Αφγανιστάν,
είναι σαν να πέφτει η αυλαία.
Σκατά!
Μας σκοτώνουν. Πιάσε το όπλο!
Κάντε πίσω! Πάμε!
Σκατά!
Βοηθήστε με!
Επιτέλους μπόρεσα να τηλεφωνήσω
και περίμενα να μου πει "Μου λείπεις".
Και τα λοιπά.
Όμως όχι. Τηλεφώνησα στο σπίτι
και μου λέει "Ναι. Όλα καλά. Παρτάρω.
Περνάω υπέροχα εδώ".
Δεν με ρώτησε καν πώς είμαι.
Τότε συνειδητοποίησα
ότι δεν τους καίγεται καρφί για εμάς.
Σαν…
Κανείς δεν αναφέρεται στην 11η Σεπτεμβρίου.
Αυτός είναι ο λόγος που βρίσκομαι εδώ.
Είναι ο μακροβιότερος πόλεμος στην αμερικανική ιστορία.
Και κανείς δεν ξέρει πώς θα βγούμε.
Στην αρχή του πολέμου στο Αφγανιστάν,
είχαμε μια ευκαιρία να βρούμε τον Μπιν Λάντεν
στην οροσειρά Τόρα Μπόρα.
Μόλις χάθηκε αυτή η ευκαιρία, ποτέ δεν ξαναφτάσαμε κοντά
στο να επιτύχουμε τον συγκεκριμένο στόχο
ως προς το πού βρίσκεται
και πώς θα γίνει μια επιχείρηση για να αποδοθεί δικαιοσύνη.
Η CIA ήρθε στον Λευκό Οίκο την Ημέρα των Εργατών το 2010
και ενημέρωσε τον Πρόεδρο για ένα συγκρότημα κατοικιών.
Όλοι αναρωτήθηκαν.
Ίσως βρίσκεται μέσα ο Οσάμα μπιν Λάντεν.
Υποτιτλισμός: Νίκος Τζερμπίνος