ΜΙΑ ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΣΕΙΡΑ ΤΟΥ NETFLIX
Ποια είναι η αλήθεια;
Ορκίζομαι…
Ως παιδιά, μαθαίνουμε ότι κάποια γεγονότα είναι αδιαμφισβήτητα.
Αλλά αν είσαι τύραννος μέσα σε έναν χαοτικό κόσμο,
η αλήθεια συχνά δεν βολεύει.
Η αλήθεια είναι πρόβλημα για έναν αυταρχικό ή δικτάτορα,
διότι η αλήθεια φέρνει διάλογο.
Σημαίνει ότι μπορούμε να αμφισβητούμε τις ιστορίες που μας λένε.
Λίγοι πολέμησαν την αλήθεια τόσο ανελέητα όσο αυτός,
ο Ιωσήφ Στάλιν,
που χρησιμοποίησε προπαγάνδα, παραπληροφόρηση κι άλλα έξυπνα κόλπα
για να διατηρήσει τον έλεγχο στην αχανή Σοβιετική Ένωση.
Ο Στάλιν έδωσε στον λαό το θεμέλιο της πραγματικότητάς του.
Είναι πολύ απλό:
αν εξυπηρετεί τα συμφέροντα της Επανάστασης, είναι αλήθεια.
Εξπέρ του Εγχειριδίου, ο Στάλιν δεν έλεγχε μόνο τις ζωές του λαού…
Δεν υπάρχει πια "ελευθερία του ατόμου".
…έλεγχε τα μυαλά τους.
Στα τριάντα χρόνια εξουσίας του Στάλιν στη Σοβιετική Ένωση,
συνέτριψε κάθε θεσμό που τόλμησε να αμφισβητήσει την εξουσία του κράτους.
Για να καταλάβεις πώς το έκανε,
πρέπει να μάθεις λίγα πράγματα για τον ίδιο.
Ο Στάλιν γεννήθηκε Ιωσήφ Τζουγκασβίλι
σε μια μικρή πόλη της Γεωργίας, το Γκόρι, στις παρυφές της ρωσικής αυτοκρατορίας.
Αργότερα, αποφάσισε να αλλάξει το όνομα σε "Στάλιν".
Προέρχεται απ' τη ρωσική λέξη stal,
που σημαίνει "ατσάλι".
Στα είκοσί του, ο Στάλιν πήγε στους Μπολσεβίκους,
Μαρξιστές αντάρτες που ήθελαν να ανατρέψουν την κυβέρνηση.
Ήταν βίαιοι.
Ο Στάλιν ηγούνταν μιας μικρής τρομοκρατικής ομάδας.
Ο Στάλιν συλλαμβάνεται πολλάκις και στέλνεται στη Σιβηρία,
αλλά δραπετεύει κι επιστρέφει.
Όσοι επέζησαν σκληραγωγήθηκαν. Έγιναν σκληροί.
ΤΡΑΒΗΞΕ ΤΗΝ ΠΡΟΣΟΧΗ ΤΟΥ ΛΕΝΙΝ
Ο Στάλιν τράβηξε την προσοχή του Λένιν,
χάρη στην ικανότητά του να καταφέρνει πράγματα.
Όταν πήραν την εξουσία οι Μπολσεβίκοι το 1917,
ο Λένιν βάζει τον Στάλιν επικεφαλής βασικού υπουργείου.
Το 1922 ο Στάλιν έγινε Γενικός Γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος,
γραφειοκρατική θέση εκείνη την εποχή.
Άλλοι τον περιφρονούσαν ως έναν απλό γραφειοκράτη.
Ο Στάλιν το καλλιέργησε εσκεμμένα αυτό,
για να μην τον θεωρούν απειλή.
Έτσι μπήκε ο Στάλιν σε θέση εξουσίας κι επιρροής.
Αλλά για να φτάσει στο επίπεδο τυράννου,
έπρεπε να υπερνικήσει αντιπάλους και να ξεπεράσει το παρελθόν.
Ευτυχώς, το Εγχειρίδιο έχει την ιδανική τακτική
για να καλύψει τα λάθη.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΞΑΝΑΓΡΑΨΕ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ
Κάποιος είπε κάποτε "Όποιος ελέγχει το παρελθόν ελέγχει το μέλλον".
ΤΖΟΡΤΖ ΟΡΓΟΥΕΛ
Ο Στάλιν μελετούσε ιστορία.
Αναγνωρίζει ότι δεν μπορείς να κάθεσαι
και να περιμένεις να αλλάξουν μόνοι τους οι νόμοι της ιστορίας.
Αυτό πρέπει να επιβληθεί.
Ισχύει για τον Στάλιν και γι' αυτούς.
Προσπαθώντας να αποκαταστήσει την εθνική περηφάνια,
ο Χίτλερ διέταξε τη ναζιστική διοίκηση
να διαλύσει τα μνημεία του Α' Παγκοσμίου στην κατεχόμενη Ευρώπη
διαγράφοντας αποδείξεις της γερμανικής ήττας.
Το καθεστώς Κιμ στη Βόρεια Κορέα επιμένει
ότι η Νότια Κορέα έριξε πρώτη στον Πόλεμο της Κορέας,
ενώ στην πραγματικότητα άρχισε όταν Βορειοκορεάτες εισέβαλαν στη Σεούλ,
ενώ ο Μάο Τσετούνγκ αρνιόταν
ότι Κινέζοι λιμοκτόνησαν λόγω του Μεγάλου Άλματος προς τα Εμπρός,
παρά τα στοιχεία ότι ο λιμός σκότωσε 45 εκατομμύρια ανθρώπους.
Το 1923, η υγεία του Λένιν εξασθενεί.
Ο Στάλιν, μαζί με τον Λεβ Κάμενεφ, και τον Γκριγκόρι Ζινόβιεφ,
διορίζεται να κυβερνήσει τη χώρα.
Στο μεταξύ, ο Στάλιν σχεδιάζει ήδη τις επόμενες κινήσεις.
Ο Στάλιν έπρεπε να δείξει
ότι ήταν ο διάδοχος του Λένιν,
ότι μοιράζονταν τα ίδια οράματα.
Αλλά έχει ένα μικρό πρόβλημα.
Προς το τέλος της ζωής του, ο Λένιν υποπτεύθηκε τον Στάλιν.
Λέει "Ο Στάλιν είναι αγενής. Είναι πολύ στενόμυαλος.
Αν συνεχίσει, φοβάμαι ότι θα διχάσει το κόμμα".
Ιανουάριος 1924.
Ο Λένιν είναι ετοιμοθάνατος.
Τώρα ο Στάλιν ξεκινάει διαδικασίες
για να δώσει στη σχέση τους μια πιο παραγωγική τροπή.
Μετά τον θάνατο του Λένιν,
αναλαμβάνει αμέσως ο Στάλιν, οργανώνοντας την κηδεία του.
Ο Στάλιν ξεκινά τους ένθερμους λόγους για τη λενινιστική φιλοσοφία.
Δίνει εντολή να φτιαχτεί μαυσωλείο του μες στην Κόκκινη Πλατεία.
Και για να αποδείξει τον στενό, προσωπικό δεσμό τους,
ο Στάλιν κυκλοφορεί προσωπική φωτογραφία τους.
Πρώτα, όμως, έβαλε να ρετουσάρουν τον ίδιο,
ώστε ο Λένιν να υποχωρεί μπρος στον προφανή διάδοχο,
και να τους βάλουν πιο κοντά.
Επιπλέον, λείαναν την επιδερμίδα του Στάλιν,
που είχε σημαδευτεί στα μικράτα του από ευλογιά,
και μάκρυναν το χέρι του, που 'χε καταστραφεί σε ατύχημα.
Απ' τα πρώτα Photoshop στην ιστορία.
Οι προσπάθειες επαναδιατύπωσης της σχέσης του με τον Λένιν απέδωσαν.
Τα επόμενα πέντε χρόνια,
ενισχύει τη θέση του στη σοβιετική κυβέρνηση,
παραγκωνίζοντας κάθε ανταγωνισμό στον δρόμο προς την απόλυτη εξουσία.
Έγινε μοναδικός ηγέτης της Σοβιετικής Ένωσης.
Κι έκτοτε, έφτιαξε τη δική του ιστορία για το Κομμουνιστικό Κόμμα,
κι όλοι διδάσκονταν εκείνη την όψη της ιστορίας.
Αλλά δεν θα πας μακριά παραποιώντας το παρελθόν,
όταν ο λαός σου έχει πρόσβαση σε άλλες, πιο πρόσφατες πηγές πληροφοριών.
Αν είναι να κερδίσεις τον πόλεμο της αλήθειας,
αυτή είναι μόνο η αρχή.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΛΟΓΟΚΡΙΝΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ
Απ' τα πιο ισχυρά εργαλεία ενός ηγέτη
είναι το ποιος ελέγχει τις πληροφορίες.
Όταν μπορείς να κλείσεις κανάλια,
τότε τυπώνεις το αφήγημα επιλογής σου
και το κάνεις την πραγματικότητα όπου ζουν οι πολίτες σου.
Ο Στάλιν δεν το έκανε αυτό ολομόναχος.
Είχε πλεονέκτημα εκκίνησης.
Ο Στάλιν είχε κληρονομήσει μια απολυταρχική δικτατορία.
Είχαν ήδη τον πλήρη έλεγχο των μέσων μαζικής ενημέρωσης.
Φυσικά, υπήρχε λογοκρισία και στον τσαρισμό,
αλλά ήταν μηδαμινή συγκριτικά με εκείνη επί Στάλιν.
Όσο για τα θέματα που απαγορευόταν να συζητηθούν, τα είχε σκεφτεί όλα.
Προσωπικό εισόδημα: απαγορευόταν.
Αύξηση τιμών, οτιδήποτε σχετικά με έλλειψη τροφίμων
ή γενικώς με πείνα: ανείπωτα.
Στατιστικές για εγκληματικότητα, ανεργία ή έλλειψη στέγης: σκανδαλώδες.
Αναφορές για καταστροφές, όπως σεισμούς ή συντριβές αεροπλάνων,
νέα για συνθήκες φυλακών, διαφημίσεις ξένων προϊόντων.
Περίμενε, έχει κι άλλα.
Ονόματα αξιωματούχων και των συζύγων τους, διαθεσιμότητα φαρμάκων,
κι οτιδήποτε για την αρχιτεκτονική του Κρεμλίνου
ή επισκευές του Θεάτρου Μπολσόι, προφανώς.
Επί Στάλιν,
οι βιβλιοθήκες καταστράφηκαν…
ΛΟΓΟΚΡΙΜΕΝΕΣ ΣΚΗΝΕΣ
ή περιοριζόταν η πρόσβαση σε κείμενα που το κράτος θεωρούσε προσβλητικά,
προστατεύοντας έτσι τα ευεπηρέαστα σοβιετικά μυαλά
από ήρωες όπως ο Σέρλοκ Χολμς.
Γιατί ο Σέρλοκ Χολμς; Ο Χολμς ήταν αυτεξούσιος.
Ίσως λίγο παραπάνω ανεξάρτητος
για τα κολεκτιβιστικά μυαλά του Σταλινισμού.
Και τον Ροβινσώνα Κρούσο.
Ο Ροβινσώνας είναι καπιταλιστικός ήρωας.
Είναι δραστήριος. Τα βγάζει πέρα και επιβιώνει.
Αν θεωρείς υπερβολή τη λογοκρισία βιβλίων,
κάτσε να δεις τι γίνεται όταν προκύπτει πραγματική κρίση.
Τέλη της δεκαετίας του '20, για να μεταμορφώσει την οικονομία,
ο Στάλιν ξεκίνησε τη μεγάλη διαδικασία μεταρρύθμισης της σοβιετικής γεωργίας,
προσπαθώντας να βάλει γεωργούς σε κολεκτίβες.
Αποφάσισαν να κάνουν τους χωρικούς
παραγωγούς για τις πόλεις, τον στρατό, και να εξάγουν.
Το αποτέλεσμα ήταν ο λιμός.
ΟΥΚΡΑΝΙΑ 1931 ΔΥΟ ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ ΤΟΥ ΣΤΑΛΙΝ
Εκατομμύρια άνθρωποι στην Ουκρανία πέθαιναν απ' την πείνα.
Γίνονταν κανίβαλοι.
Τίποτα απ' αυτά δεν αναφερόταν στον τύπο, κι ο κόσμος δεν ήξερε τι συνέβαινε.
Αντί να παραδεχτεί ότι η στρατηγική ήταν λάθος,
αποφάσισε να θυσιάσει εκατομμύρια ζωές
γι' αυτό που θεωρούσε πιο σημαντικό στόχο,
τη διατήρηση του υπάρχοντος σοσιαλιστικού συστήματος.
Ο Στάλιν δημιουργεί δική του πραγματικότητα.
Όλα είναι υπό έλεγχο.
Όλα θα τακτοποιηθούν σύντομα.
Ταυτόχρονα, ο Στάλιν αποκόπτει την Ουκρανία απ' τον υπόλοιπο κόσμο.
Τελικά, όμως,
οι γύπες του διεθνούς τύπου θα βρουν την άκρη.
Ακολούθησε το Εγχειρίδιο
και δεν θα αντιμετωπίσεις μόνος το πρόβλημα.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΣΕ ΤΟΥΣ ΠΑΡΕΙΣΑΚΤΟΥΣ
Τη δεκαετία του '30, πολλοί στη Δύση, κυρίως φιλελεύθεροι κι αριστερίζοντες,
θεωρούσαν ότι η Σοβιετική Ένωση
ήταν μια εναλλακτική στην καπιταλιστική Ύφεση,
και δεν ήθελαν να πιστέψουν άσχημα πράγματα για τη Σοβιετική Ένωση.
Ο προκάτοχος του Στάλιν, Λένιν, λέγεται ότι είχε όρο
γι' αυτούς τους αναπάντεχους συμμάχους:
χρήσιμοι ηλίθιοι.
Εκμεταλλεύεσαι την αδυναμία τους,
το εγώ τους, μέσω του χρήματος,
για να συμφωνήσουν με το αφήγημά σου,
πράγμα που δανείζει αξιοπιστία και νομιμότητα στο καθεστώς σου.
Ο Στάλιν δεν ήταν ο μόνος τύραννος που το ήξερε αυτό.
Ο Χίτλερ είχε υποστηρικτές
τον δούκα και τη δούκισσα του Ουίνδσορ και τον Τσαρλς Λίντμπεργκ,
που βελτίωσαν την εικόνα του.
Καθώς ο κόσμος εναντιωνόταν στην τυραννία του Κάστρο στην Κούβα,
ο Κολομβιανός συγγραφέας Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες
παρέμεινε στενός φίλος κι υποστηρικτής του.
Κι ο Κιμ Γιονγκ Ουν της Β. Κορέας βρήκε ασυνήθιστο υποστηρικτή
στον πρώην αστέρα του NBA, Ντένις Ρόντμαν.
Ο Στάλιν εξέλιξε κι άλλο την τακτική.
Προσκαλεί αριστεριστές συγγραφείς και διανοούμενους,
απ' τον Μπέρναρντ Σο και τον Τζορτζ Γουέλς ως τον Ζαν-Πολ Σαρτρ,
για να δουν από πρώτο χέρι τη σοσιαλιστική ουτοπία των ονείρων τους.
Αλλά για να πουλήσει την αλήθεια του στον κόσμο,
ο Στάλιν έπρεπε να επιστρατεύσει μια έμπιστη φωνή εξουσίας,
όπως ο Ουόλτερ Ντουράντι.
ΟΥΟΛΤΕΡ ΝΤΟΥΡΑΝΤΙ NEW YORK TIMES ΜΟΣΧΑΣ
Ο Ντουράντι ήταν ο άνθρωπος της New York Times στη Μόσχα απ' το 1922,
μα, μεταξύ των συναδέλφων του,
ο Ντουράντι ήταν πιο γνωστός για τις κατακτήσεις και το ξύλινο πόδι
παρά για τις αξίες του.
Οι φήμες για τις φιλοδοξίες και την αμφίβολη ηθική του
έφτασαν στο Κρεμλίνο,
όπου ο Στάλιν βλέπει ότι οι δυνατότητες του δημοσιογράφου
θα τον βοηθήσουν να τραβήξει την προσοχή μακριά απ' τον λιμό.
Ο Στάλιν προσφέρει αποκλειστική συνέντευξη στον Ντουράντι στο Κρεμλίνο,
όπου επιδεικνύει τα θαύματα του Κομμουνισμού
και τα σχέδιά του για σοβιετική ευημερία.
Ο Ντουράντι είναι ευγνώμων για την πρόσβαση.
Γράφει αποθεωτικά άρθρα για τον σοβιετικό ηγέτη.
Ο Ντουράντι προσκαλείται να επισκεφτεί την Ουκρανία,
που ήταν άβατο για τον ξένο τύπο.
Τον πήγαν στην Ουκρανία
και του έδειξαν επιλεκτικά μέρη όπου δεν υπήρχε λιμός.
Μα καθώς μπαίνει πιο βαθιά στην επαρχία,
η πραγματικότητα γίνεται αδιαμφισβήτητη.
Ο Ντουράντι γράφει την αλήθεια;
Μπα.
Συνεχίζει με άρθρα που ισχυρίζονται ότι οι φήμες του λιμού είναι υπερβολικές.
Παραδόξως, με τις πλαστές ειδήσεις κερδίζει Βραβείο Πούλιτζερ,
οι οποίες διαμορφώνουν τη φήμη του Στάλιν παγκοσμίως.
Τώρα που τακτοποίησες τη λογοκρισία
και σημαντικοί σύμμαχοι σε καλύπτουν στο εξωτερικό,
είναι ώρα να ανεβάσεις επίπεδο στον πόλεμο της αλήθειας.
Για να το πετύχεις, πρέπει να στοχεύσεις στον πιο ιερό θεσμό όλων.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΕΨΕ ΤΟΝ ΘΕΟ
Η θρησκεία συνήθως απαντά στα αναπάντητα ερωτήματα.
Ποιο είναι το νόημα της ζωής; Γιατί είμαστε εδώ;
Στην τυραννία υπάρχει χώρος μόνο για μια πηγή πνευματικής αλήθειας,
κι ένας θεός ξέρει ότι αυτή είσαι εσύ.
Ο Στάλιν ήθελε να καταστραφεί η θρησκεία.
Όχι μόνο λόγω του θρησκευτικού δόγματος που ήταν το όπιο των λαών.
Ήταν εναντίον της εκκλησίας
επειδή είχε χρυσό, πολύτιμους λίθους, πολύτιμα έργα τέχνης.
Πλούτο που χρειαζόταν ο Στάλιν για να χτίσει το σοβιετικό κράτος.
Για να απαρνηθεί ο λαός την πίστη, δεν αρκεί να καταπνίξεις τη θρησκεία.
Πρέπει να την αντικαταστήσεις.
Στη θέση της θρησκείας, η Σοβιετική Ένωση έδωσε το δικό της δόγμα.
Αυτό που λέγεται Μαρξισμός-Λενινισμός.
Αντί για Χριστούγεννα και Πάσχα…
Οι Σοβιετικοί έφτιαξαν δικές τους γιορτές.
Πρωτομαγιά, Ημέρα Εργασίας
και την 7η Νοεμβρίου, επέτειο της ανόδου των Μπολσεβίκων στην εξουσία.
Και στη θέση του Ιησού και των αγίων,
το καθεστώς του Στάλιν έβαλε κομμουνιστές μάρτυρες
για να μιμείται και να λατρεύει ο λαός,
όπως αυτόν τον πιτσιρίκο.
Σύμφωνα με την ιστορία,
ο 13χρονος Πάβλικ Μορόζοφ ήταν πρότυπο μαθητή κι ένθερμος κομμουνιστής
και ζούσε σ' ένα μικρό χωριό βαθιά στα Ουράλια Όρη.
Μια μέρα, στον Μεγάλο Λιμό, δοκιμάζεται η αφοσίωσή του στο κράτος.
Όταν ανακάλυψε ότι ο πατέρας του πουλούσε σιτηρά για κερδοσκοπικούς λόγους,
ο νεαρός Πάβλικ επέλεξε πατριωτικά.
Κατέδωσε τον πατέρα του,
ειδοποιώντας την τοπική μυστική αστυνομία.
Αλλά ο θείος, οι παππούδες κι ο ξάδερφός του δεν χάρηκαν ιδιαίτερα.
Αιφνιδιάζουν τον μικρό Πάβλικ στο παρακείμενο δάσος και τον σκοτώνουν.
Ενώ οι σοβιετικές εφημερίδες ενημερώνουν για το ειδεχθές έγκλημα,
ο Πάβλικ γίνεται λαϊκός ήρωας
και οι συγγενείς του εκτελούνται.
Ο Στάλιν φροντίζει να μείνει ζωντανή η ιστορία του Πάβλικ.
Οι άθλοι του αναπαράγονται σε τραγούδια, θεατρικά, βιβλία και μία όπερα.
Αλλά αυτή η ηρωική ιστορία έχει ανατροπή.
Είναι μάλλον ψεύτικη.
Στο τέλος της Σοβιετικής Ένωσης,
μάθαμε ότι ο Πάβλικ Μορόζοφ είναι επινοημένος σοβιετικός μύθος
στο πλαίσιο της προπαγάνδας τους.
Αλλά αν νομίζεις ότι αυτό έχει σημασία, δεν πρόσεχες.
Όταν αντικαθιστάς τη θρησκεία με το κράτος, η αλήθεια σου γίνεται θεϊκή.
Κι όμως κάποιοι απ' τους δικούς σου πιστεύουν πεισματικά άλλες αλήθειες:
τα λεγόμενα επιστημονικά γεγονότα.
Μην ανησυχείς. Θα τους τακτοποιήσεις κι αυτούς.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΒΑΛΕ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Την κουλτούρα της επιστήμης και της έρευνας,
με τα αντικειμενικά γεγονότα
και τα συμπεράσματα που βγαίνουν όχι βάσει ιδεολογίας, αλλά ακρίβειας,
οι τύραννοι τη μισούν.
Προφανώς και τη μισούν,
γιατί οι επιστήμονες θεωρούν ανώτερη την αλήθεια τους.
Αλλά δεν μπορεί να είναι έτσι.
Ο Ισπανός δικτάτορας Φράνκο
διέλυσε το επιστημονικό συμβούλιο της χώρας
κι απέρριψε θεωρίες όπως της εξέλιξης
που ο ίδιος και το κόμμα του θεωρούσαν ασύμβατες με τα χριστιανικά πιστεύω.
Ο Χίτλερ και το Γ' Ράιχ έλεγχαν
με ποιους τομείς θα καταπιαστεί η επιστήμη,
απορρίπτοντας τη σχετικότητα και τη κβαντική μηχανική
έναντι τομέων όπως η άρια φυσική.
Ο Γιαγιά Τζαμέ της Γκάμπιας
λέγεται ότι ανάγκασε χιλιάδες φορείς του AIDS
να αρνηθούν παραδοσιακές θεραπείες και να επιλέξουν τη δική του θεραπεία
που ισχυριζόταν ότι θα εξολόθρευε τον ιό μέσα σε τρεις μέρες.
Περιττό να σου πω ότι δεν ίσχυε.
Την άποψη του Στάλιν για τις επιστημονικές αρχές
υπαγόρευε συχνά το ιδεολογικό του δόγμα.
Αν κάποια δεδομένα δεν ταίριαζαν στο πρότυπο, αγνοούνταν,
κι οι επιστήμονες παρακινούνταν να αγνοούν αυτά τα δεδομένα.
Κάποιος που το κατάλαβε καλά αυτό ήταν ο επαναστατικός βιολόγος Λίσενκο.
ΤΡΟΦΙΜ ΛΙΣΕΝΚΟ 1898 - 1976 ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ, ΓΕΝΕΤΙΣΤΗΣ
Ο Λίσενκο πίστευε
ότι η λύση στην έλλειψη τροφίμων της Σοβιετικής Ένωσης
ήταν η εφαρμογή μαρξιστικών αρχών στα φυτά.
Έκανε ανοησίες.
Για παράδειγμα, εξέθετε τα σιτηρά στο κρύο,
νομίζοντας ότι οι επόμενες γενιές θα είχαν αντοχή στο κρύο.
Είναι εντελώς παράλογο,
αλλά παρουσίασε την ιδέα ως πιο κοντινή στις μαρξιστικές αρχές.
Κι άρεσε πολύ στον Στάλιν.
Ο Στάλιν προσκαλεί τον Λίσενκο στο Κρεμλίνο,
όπου ο Λίσενκο καταφέρεται εναντίον της σύγχρονης γενετικής,
αμφισβητεί την αφοσίωση των επιστημόνων της χώρας
κι υπόσχεται ότι οι επαναστατικές θεωρίες του
θα βάλουν οριστικό τέλος στην πείνα στην ΕΣΣΔ.
Στον Στάλιν αρέσουν αυτά που ακούει.
Μέσα σε λίγα χρόνια, όλες οι θεωρίες γενετικής απαγορεύονται,
καθηγητές απομακρύνονται απ' τις θέσεις τους
κι εργαστήρια κλείνουν.
Όποιος διαμαρτύρεται εξοντώνεται.
Ξεκίνησε ένας πόλεμος στη σοβιετική επιστήμη,
στη βιολογία συγκεκριμένα, ως συνέπεια.
Στην προπαγάνδα, ο Στάλιν παρουσιάζει τον Λίσενκο ως ιδιοφυΐα και καινοτόμο.
Στην πράξη, όμως, οι θεωρίες του Λίσενκο αποτυγχάνουν παταγωδώς,
οδηγώντας σε πιο πολλούς θανάτους και κακουχίες στον λαό.
Οπότε, φυσικά, ο Λίσενκο παραμένει στη θέση του ως το 1964.
Ο Στάλιν είδε την ικανότητα του Λίσενκο να μαγειρεύει δεδομένα κατά το δοκούν
ως σημαντική έκφραση αφοσίωσης.
Και, για τον Στάλιν, αυτή η έκφραση αφοσίωσης
ήταν πιο σημαντική απ' τα επιστημονικά δεδομένα.
Για να δούμε.
Αφότου κηλίδωσες την επιστήμη, κατέστρεψες τη θρησκεία
κι αντικατέστησες ενοχλητικά δεδομένα με προπαγάνδα,
ο πόλεμος κατά της αλήθειας πρέπει να αποφέρει καρπούς.
Αλλά υπάρχει άλλο ένα εμπόδιο στον δρόμο για τον απόλυτο έλεγχο
των μυαλών και των ζωών του λαού σου:
η πίστη που έχουν μεταξύ τους.
Σχέσεις ανάμεσα σε πολίτες.
Αποτελούν απειλή ενός απολυταρχικού συστήματος.
Δεν μπορούν να υπάρχουν αξίες
που θα είναι πιο υψηλές από την αφοσίωση και την υποταγή στον επικεφαλής.
Θέλει γερό στομάχι να για να συντρίψεις αυτήν την απειλή. Οπότε, ανασκουμπώσου.
ΤΑΚΤΙΚΗ ΚΛΟΝΙΣΕ ΤΗΝ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ
Το φαινόμενο της έλλειψης εμπιστοσύνης είναι πάρα πολύ ισχυρό εργαλείο.
Αν δεν εμπιστεύεσαι πια κανέναν,
παραδίνεσαι αυτοβούλως στην εξουσία του κράτους,
γιατί οτιδήποτε άλλο είναι ύποπτο.
Μετά από τόση προσπάθεια, θα περίμενε κανείς ότι ο Στάλιν
θα το είχε στο τσεπάκι, μα η δουλειά ενός τυράννου δεν τελειώνει.
Το 1934, είναι γεγονός
ότι υπήρχαν ακόμα προβλήματα στη διατήρηση της εξουσίας του Στάλιν.
Δεν είχαν κατατροπωθεί όλοι οι εχθροί.
Η αρχή ήταν οι δίκες στη Μόσχα,
όπου ηγετικές φυσιογνωμίες του Κομμουνιστικού Κόμματος
δικάζονταν δημοσίως με κατηγορίες ότι ήταν μέλη
αντισοβιετικής συνωμοσίας.
Στην προσπάθεια να στρέψουν τον έναν εναντίον του άλλου,
οι κυβερνητικές εκκαθαρίσεις ήταν απλώς το ορεκτικό.
Αν αυτοί οι ήρωες της Επανάστασης μπορεί να είναι προδότες,
ποιος άλλος μπορεί να είναι;
Το συμπέρασμα είναι προφανές: ο οποιοσδήποτε.
Η γενική γραμμή ήταν
"Υπάρχει μαζική συνωμοσία κόντρα στο νέο κράτος μας.
Χρέος σας είναι να βρείτε του συνωμότες".
Τι να κάνει ένας πιστός πολίτης;
Γείτονες κατέδιδαν γείτονες.
Παιδιά άρχισαν να καταδίδουν τους γονείς τους.
Έγινε μια χιονοστιβάδα αιματοχυσίας.
Ο Μεγάλος Τρόμος.
Στη διάρκεια του Μεγάλου Τρόμου, σκοτώθηκαν πάνω από 750.000 άνθρωποι.
Για τον Στάλιν, ήταν μέρος του γενικού σχεδίου.
Έγραψε υπόμνημα.
Αν σκοτώσεις εκατοντάδες κι οι πέντε ήταν εχθροί του λαού,
δεν είναι κακή αναλογία.
Αυτό ήταν το σταλινικό μοντέλο. Δεν πειράζει αν σκοτώσεις πολλούς…
λίγους να μη σκοτώσεις.
Αν σκεφτεί κανείς να πει
"Όχι, οι κατηγορίες για τους πολίτες δεν αληθεύουν",
η απάντηση είναι απλή.
Το κόμμα αποφασίζει τι αληθεύει.
Υπάρχει ανώτερη αλήθεια σ' αυτές τις δικτατορίες,
η αλήθεια της εξουσίας.
Επαναπροσδιορίζοντας την αλήθεια για εκατομμύρια πολίτες,
ο Στάλιν διατήρησε τον ζυγό στη Σοβιετική Ένωση
για άλλα 15 χρόνια.
Θα υπέθετε κανείς ότι, μετά απ' όλα αυτά, θα τον θυμούνταν ως κακό,
αλλά η αλήθεια είναι πιο περίπλοκη.
Πολλοί τιμούν τον Στάλιν ως σπουδαίο ηγέτη.
Αλλά το τεράστιο ανθρώπινο κόστος μεταμόρφωσε τη σοβιετική κοινωνία
από αγροτική σε βιομηχανική.
Αν ορίζεις την επιτυχία ως επίτευξη στόχων,
ήταν πολύ επιτυχημένος.
Τώρα ξέρεις το μυστικό της επικής κυριαρχίας του Στάλιν.
Αλλά η τυραννία δεν έχει να κάνει μόνο με τον έλεγχο του νου.
Είναι η δύναμη να ξαναχτίζεις την κοινωνία κατ' εικόνα σου.
Δες τον Μουαμάρ Καντάφι,
που με το όραμά του και δισεκατομμύρια πετρελαϊκού πλούτου
μετέτρεψε την έρημο της Λιβύης σε προσωπικό του βωμό.
Ο λαός μου με λατρεύει.
Τι μπορεί να πάει στραβά;
Υποτιτλισμός: Νότα Μουζάκη