EEN NETFLIX ORIGINAL-SERIE
Je hebt gezien dat als je het handboek volgt…
…je een grootheid kan worden die de totale controle over zijn land heeft.
Maar het vergaren van macht was het makkelijkste.
Vanaf dag één zul je worden bestookt door vijanden en rivalen…
…die jouw regime snel en met veel geweld willen beëindigen.
Zoals een van de grootste leiders ooit heeft ondervonden.
Binnen twee jaar werd hij vermoord door zijn voormalige bondgenoten.
Te lang geleden?
Laurent Kabila van Congo.
Vermoord door een van zijn eigen kindsoldaten.
En Samuel Doe uit Liberia.
Voor de camera mishandeld en daarna vermoord door 'n rivaliserende krijgsheer.
Maar jij kan zoiets voorkomen…
…door met het handboek je rivalen uit te schakelen.
En niemand was daar beter in dan de Slager van Bagdad.
Saddam Hoessein.
Hij regeerde 24 jaar…
…door zich strikt te houden aan de mantra voor tirannen.
'Doden of gedood worden.'
Ik pak mijn geweer en vecht door tot het einde.
Hoessein was een bruut.
Hij bleef in het zadel…
…door elke verdachte rivaal…
…om het leven te brengen.
Voordat we laten zien hoe Hoessein zijn rivalen altijd een stap voor was…
…zijn hier wat feiten over hoe hij de top bereikte.
DE JONGE SADDAM WAS EEN BRUUT
Al op zeer jonge leeftijd geloofde Saddam Hoessein in macht.
Toen hij nog jong was, had hij een ijzeren staaf…
…die hij gebruikte om anderen te bedreigen en te intimideren.
En voor het martelen van kleine dieren.
OP ZIJN 20e WERD SADDAM LID VAN DE BA'ATH-PARTIJ
Saddam nam in 1959 deel aan de moordaanslag…
…op de Iraakse leider, Abd al-Karim Qasim.
Dat leverde hem aanzien op binnen de Ba'ath-partij.
DOOR HET PLEGEN VAN EEN COUP KWAM DE BA'ATH-PARTIJ AAN DE MACHT
Na die coup werd een van zijn neven…
…Ahmed Hassan al -Bakr, president.
En Saddam werd benoemd tot vicepresident.
Maar Saddam wilde meer.
Saddam was tien jaar vicepresident…
…en sloot in die periode verbonden…
…en vriendschappen met verschillende partijen in de regering.
Op een dag ging Saddam naar Ahmed Hassan al-Bakr en zei:
'Je wordt ouder en je gezondheid gaat achteruit.
Tijd om met pensioen te gaan.'
Met andere woorden:
Of je wordt geëxecuteerd, of je draagt de macht over.
Een dag later maakt Hassan al-Bakr bekend dat hij met pensioen gaat.
SADDAM WORDT PRESIDENT
Je weet nu hoe Saddam de macht greep, maar hoe hield hij die macht?
Te beginnen met de eerste cruciale periode voor elke tiran.
Als je moet laten zien wat het betekent dat er een nieuwe sheriff is.
TACTIEK CREËER OVERWICHT
Een dictatuur kent bepaalde ritmes.
Vlak na het veroveren van de macht is de sfeer instabiel.
Om aan de macht te blijven, moet je alert zijn.
Je moet zorgen dat iedereen…
…die een rivaal kan worden, onder controle staat.
Dat kunnen zelfs je bondgenoten zijn…
…die zelf gevaarlijke ambities hebben.
Als je de kleinste rimpel niet meteen aanpakt…
…kan dat een signaal worden. 'Ah, de man is kwetsbaar.'
Die zogenaamde vrienden wachten tot ze je kunnen uitschakelen.
Dus geef ze nooit de kans.
Zij deden dat niet.
Elke generaal die samen met Mao de Lange Mars liep…
…was dood.
Binnen een paar jaar.
Bijna iedereen die meestreed in de Cubaanse revolutie…
…voor Fidel Castro…
…was binnen twee jaar dood.
En wat te denken van de kameraden van Jozef Stalin?
Allemaal dood.
LENIN - OVERLEED IN 1924
In korte tijd.
Maar Saddam deed het nog beter…
…met een verrassingsaanval.
DAG 6 VAN SADDAMS HEERSCHAPPIJ
Een van zijn vrienden vertelt hem dat mensen niet blij zijn…
…met Saddams machtsovername.
Vervolgens roept Saddam iedereen op…
…van de Ba'ath-partij om het congres bij te wonen.
Saddam verschijnt met zijn beroemde sigaar.
Hij zegt: 'Er zijn hier mensen…
…die tegen mijn leiderschap zijn.'
Samenzweerders hebben vele dromen.
En toen hield Mashadi…
…een gerespecteerd lid van de Ba'ath-partij…
…een ingestudeerde toespraak.
En hij bekent…
…dat hij een coup had voorbereid…
…tegen het Iraakse regime, inclusief Hoessein.
Maar dat was allemaal verzonnen.
We weten dat Mashadi daarvoor gemarteld was.
Saddam liet Mashadi's vrouw en dochters naar de gevangenis brengen…
…en stelde Mashadi voor een keuze.
Toekijken hoe de bewakers zijn vrouw en dochters verkrachten…
…en daarna doden…
…of hij kon bekennen.
Mashadi koos voor optie twee.
En Mashadi las de namen voor…
…van Ba'ath-officials die volgens hem…
…zijn handlangers waren.
En een politieman in burger…
…nam vervolgens die bewuste persoon mee.
Sommigen smeekten: 'Nee, alsjeblieft.'
Het was een bizar spektakel van gespeelde trouw…
Lang leve de partij. Lang leve Saddam Hoessein.
…maar ook angst.
Je zag de angst in de ogen van de mannen…
…die wisten dat hun naam voorgelezen zou worden.
Buiten de vergaderzaal hoorden zij wat hun lot was.
Meer dan 20 kregen de doodstraf.
De rest kreeg gevangenisstraf. Die dachten geluk te hebben.
Tot ze gedwongen werden zelf de executies uit te voeren.
Een sadistische trek? Wellicht.
Maar het laat ook zien…
…wat de nieuwe leider doet om zijn gezag te beschermen.
En wie het ontgaan was…
De video van die meeting werd overal verspreid.
Ook onder de Iraakse ambassades.
De boodschap luidde: kijk wat er gebeurt…
…als mensen het regime en hun leider verraden.
Dan eindigen ze zo.
Een mooi begin van een nieuw tijdperk.
En nu de rivalen dat weten, moeten zij nog beter hun best gaan doen.
Hoe blijf je dan de baas?
TACTIEK WEES OVERAL
Om als tiran te overleven…
…heb je betrouwbare ogen, oren en spieren nodig. Overal.
Om je als dictator te beschermen tegen een mogelijk gevaar…
…is dat het meest effectief in de schaduw.
Daarom is de beste vriend van een dictator een gewetenloze geheime politie.
Tijdens de Grote Zuivering in de jaren 30, was Stalins geheime politie, de NKVD…
…verantwoordelijk voor de executie van bijna een miljoen zogenaamde vijanden…
…omdat ze tegen Stalins regime zouden zijn.
In Oeganda dwong Amin trouw af met zijn geheime dienst…
…die bestond uit stamleden…
…maar ook uit lokale criminelen en buitenlandse huurlingen.
De handhavers van Papa Doc Duvalier van Haïti…
…werden 'Boemannen' genoemd…
…naar een folkloristisch personage dat kinderen ontvoert en opeet.
De Iraakse geheime politie begon in 1964 als de Jihaz Haneen…
…een geheime dienst die Saddam mede had opgericht.
Als Saddam president is…
…roept hij een supergeheime eenheid in het leven.
Die bestaat uit uitsluitend stamleden en familie…
…die eeuwig trouw hebben gezworen aan Saddam.
In het Irak van de jaren 70 kende iedereen die mensen.
Ze reden in dezelfde auto's, ze droegen dezelfde kleding.
Ze hadden dezelfde snorren.
SNOR
DUIDELIJK
Tot zover het geheime deel.
Hoeveel macht je je geheime politie ook geeft…
…je rivalen moeten ook weten dat ze zich niet kunnen verbergen.
Een netwerk van informanten.
In het Irak van Saddam werd iedereen door iedereen bespioneerd.
De Ba'ath-leden waren overal.
In ons gezin…
…spraken mijn ouders alleen in de tuin met elkaar.
Ze zetten de radio keihard aan en fluisterden dan tegen elkaar.
Zo spraken ze met elkaar in de jaren 80.
Als het handboek zegt 'wees overal'…
…dan geldt dat niet alleen binnen je landsgrenzen.
Als dissidenten naar het buitenland vluchtten…
…liet Saddam zien…
…dat hij ze toch kon pakken, waar ze ook waren.
Dat brengt ons bij de voormalige premier Abd ar-Razzaq al-Naif.
Al-Naif was een progressieve politicus…
…en een aartsvijand van Saddam.
Maar toen Saddam en de Ba'ath-partij de macht grepen…
…werden Al-Naif en zijn familie gedwongen te vluchten.
Vanuit Groot-Brittannië liet hij van zich horen…
…en bekritiseerde de regering.
Saddam ging onderzoeken…
…hoe hij zijn criticus het zwijgen kon opleggen.
Een paar lokale huurmoordenaars gaan langs bij Al-Naif.
Maar ze raken zijn vrouw.
Ze overleeft de aanslag en de daders worden opgepakt.
Dus nu stuurt Saddam zijn elitekorps naar Londen.
Daar houden deze professionals al-Naif nauwlettend in de gaten…
…wachtend op de kans om toe te slaan.
En deze keer missen ze niet.
De moord is tevens een boodschap voor Saddams critici.
'Waar je ook bent, Saddam zal je vinden.'
Dood en verderf doen het altijd goed.
Maar Saddam vertrouwde niet alleen op angst, dat moet jij ook niet doen.
De volgende tactiek…
…betreft een andere zwakke plek van je rivalen.
Hebzucht.
TACTIEK KOOP LOYALITEIT
Wie zegt dat affectie niet te koop is, heeft het niet echt geprobeerd.
Je vertrouwelingen loyaal houden is simpel.
Ze moeten meer krijgen van de leider…
…dan dat ze kunnen krijgen van iemand anders.
De meest efficiënte manier om de macht te houden…
…is je coalitie omkopen en zorgen dat ze corrupt worden.
Klinkt prijzig.
Waar komt dat geld vandaan?
Dit soort regimes zijn vaak zeer bedreven kleptocratieën.
Wat betekent kleptocratie?
En dan heb ik het niet over dat joch dat drank steelt.
Kleptocratie is het stelen van de bronnen van je land.
Stap één: Nationaliseer je natuurlijke hulpbronnen.
Olie, goud, aardgas.
Als het waarde heeft, is het van de staat, oftewel van jou.
Stap twee: Maak jouw mensen de baas.
Als je wil winnen, moet je de scheids omkopen.
Dus roof je land pas leeg…
…als alle leidinggevenden in jouw team zitten.
Stap drie: Controleer alle handel.
Kunstmatig hoge prijzen en weinig aanbod creëren vraag.
Hef extreem hoge belastingen en zie hoe het geld binnenstroomt.
Dankzij deze techniek werd de ooit straatarme Saddam Hoessein…
…netto zo'n twee miljard dollar waard.
Niet slecht.
Alles zelf houden is verleidelijk…
…maar een slimme tiran kent de waarde van delen.
Saddam roofde de oliebronnen van het land.
Niet alleen om zichzelf te verrijken…
…maar ook om zichzelf te beschermen.
Hij kocht de trouw van andere senior partijleden.
Al die vrijgevigheid kost wat.
Maar je kan deze tactiek niet negeren.
Sommige tirannen verspillen zo veel overheidsgeld…
…en geld van de burgers, dat ze te weinig overhouden…
…voor hun vertrouwelingen. Die gaan er dan vrij snel aan.
En als je slim bent, deel je ook een beetje met de gewone mensen.
Wat Saddam ook deed…
…was Irakezen thuis verrassen.
Hij keek dan altijd eerst in de koelkast.
Hij had een beeld van zichzelf…
…dat hij de man is die alle Irakezen te eten geeft.
Als hij een lege koelkast ziet…
…zorgt hij ervoor dat die mensen overladen worden met cadeaus.
Dat is de charme, maar doorspekt met angst.
Het uiteindelijke doel is dat de mensen…
…in het openbaar zeggen dat hij best wel oké is.
'Deze dictator is een goed mens.
Hij doet de juiste dingen, goed beleid. Ik mag hem.'
Wie wil er niet aardig gevonden worden? Maar nu niet week worden.
Als je je vertrouwelingen wat geeft, willen ze altijd meer.
Tijd voor een nieuwe skill…
…zodat zij weer weten dat jij de baas bent, en niet zij.
TACTIEK PSYCHOLOGISCHE MANIPULATIE
Succesvolle dictators…
…doen aan het ritueel vernederen van de mensen om hen heen.
Ook met wie ze hecht samenwerken.
En dat doen ze meteen vanaf het begin, zodat de regels duidelijk zijn.
Zul je aan mijn kant staan?
Ja, Dick.
Ik sta aan jouw kant. Ik doe alles wat je zegt.
En waarom speelt dit zo'n sleutelrol in het handboek?
Het zijn pathologische narcisten.
Tirannen zijn ook onzeker.
Hun reactie op kritiek is altijd de aanval.
Niemand mag denken het beter te weten.
Dat is schadelijk voor een dictator.
Het is zoveel beter om je rivalen bang en onzeker te maken.
Saddam vertelde zijn vrienden…
…hoe hij een van zijn beste vrienden had gedood.
Zijn vrouw smeekte om hem vrij te laten, maar hij zei:
'Morgen krijg je hem thuis.'
De volgende dag…
…stuurt Saddam zijn in stukken gesneden lichaam…
…in een lijkkist naar zijn vrouw.
Zulke verhalen zijn een vorm van controle.
Of het waar was doet er niet toe.
Het ging erom te laten weten dat hij zulke dingen kan doen.
Ik zal je een verhaal vertellen.
Begin jaren 80 nodigt Saddam een groep ministers uit…
…voor een trip met onbekende bestemming.
Ze stappen in een bus met verduisterde ramen…
…die langzaam rondjes om Bagdad rijdt.
Ze komen aan in een afgelegen paleis buiten de stad.
Ze moeten hun bezittingen in enveloppen doen, met hun naam erop.
Ze moeten zich wassen met een ontsmetter…
…en urenlang in stilte wachten.
Wacht even. Om dit te begrijpen…
…moet je weten wat er toen speelde.
OORLOG TUSSEN IRAN EN IRAK
Onder leiding van ayatollah Khomeini vond in 1979 in Iran een revolutie plaats.
En dat baarde Saddam grote zorgen.
En het nieuwe Iraanse regime…
…riep op om in opstand te komen en Saddam af te zetten.
En het had ook de middelen ervoor.
Saddam besloot daarom Iran aan te vallen.
En hij denkt echt dat het een korte oorlog wordt.
Dat het regime binnen een maand zal vallen.
De oorlog tegen Iran…
…duurt in plaats van drie dagen nu al tien lange maanden.
Er was veel onrust onder een aantal ministers.
'Dit loopt dood.
Waar zal dit eindigen?'
Voordat zijn rusteloze bondgenoten gekke ideeën krijgen…
…besluit Saddam ze een lesje te leren.
Terug naar het paleis waar Saddams ministers al uren zitten te wachten.
Eindelijk arriveert Saddam.
Hij spreekt 30 minuten lang.
Ze kennen de wreedheden van hun leider en zijn voorbereid op het ergste.
Maar Saddam nodigt ze uit voor een overvloedige lunch.
Hij geeft ze elk duizend dollar en laat ze naar huis brengen.
Maar de boodschap is duidelijk. De volgende keer hebben ze minder geluk.
Het was zijn manier om te laten zien hoe machtig hij was.
Een vorm van psychologische manipulatie.
Wat hij deed was de angst in leven houden.
En hij deed het met intentie.
Soms is angst het enige wat je hebt.
De oorlog tussen Iran en Irak duurde acht jaar.
Hij verloor veel soldaten.
En op het eind was Khomeini populairder en sterker.
Zo frustrerend.
Als je plannen leiden tot een nationale ramp…
…dan loopt je heerschappij nog meer gevaar.
Soms uit zeer onverwachte hoek.
Tijd om te laten zien wat je wil doen om je macht te behouden.
TACTIEK IEDEREEN IS VERVANGBAAR
Overleven als tiran betekent moeilijke beslissingen nemen.
En dan moet je je emoties opzijzetten, ook als het familie betreft.
Saddam kende geen genade…
…voor zelfs maar een vleugje rebellie of verraad…
…van zijn eigen familie.
Hij zou niet aarzelen ze te arresteren…
…executeren, martelen… Wat maar nodig is.
Is het teveel gevraagd dat je familie altijd jouw kant kiest?
Tuurlijk niet.
Na verpletterd te zijn tijdens de eerste Golfoorlog…
…moet Saddam zijn gezag herstellen.
Ook al moet hij daarvoor zijn dierbaren aanpakken.
Saddams twee dochters waren getrouwd…
…met Hoessein Kamel en zijn broer Saddam Kamel.
Het waren allemaal verre neven of achterneven.
Saddam gaf Hoessein Kamel…
…de leiding over de Iraakse kernwapens.
Saddam was echt dol op die jongen.
Saddam dacht: dit is een geweldige jongeman…
…die mij misschien later wel kan opvolgen.
En dat viel niet zo goed bij Saddams oudste zoon…
…en notoire psychopaat Uday.
Uday was ontzettend wreed en sadistisch.
Hij was jaloers op Hoessein Kamel.
Hoessein Kamel begint te voelen…
…dat Uday het hem steeds moeilijker gaat maken.
En dat hij hem vroeg of laat zal vermoorden.
In het donker…
…vluchten de broers met hun gezinnen naar Jordanië.
Als Saddam dat hoort, is hij niet echt blij.
Helemaal als hij hoort dat Hoessein Kamel asiel heeft aangevraagd…
…en de CIA heeft verteld over Iraks chemischewapensprogramma.
Saddam weet precies wat hij moet doen.
Hij belt zijn dochters…
…en belooft ze dat hij ze vergeeft als ze nu terugkeren.
Hij klonk vast overtuigend want ze kwamen allemaal terug.
Maar Saddam heet ze niet echt met open armen welkom.
Zijn dochters moeten scheiden van de Kamels.
Enkele dagen later komt het nieuws dat de broers gedood zijn bij een vuurgevecht…
…door wraakzuchtige familieleden.
Maar anderen hebben een ander verhaal.
Saddam had een doodseskader gestuurd, onder leiding van Uday en Qusay…
…om de Kamels te liquideren.
Wat dacht je anders? Acties hebben gevolgen.
Maar wat daarna komt is nog dramatischer.
Ze binden de lichamen achter een auto…
…en slepen de dode lichamen van Saddams schoonzonen…
…door de stad.
Het moest afschrikwekkend zijn.
'Dit is wat ik kan doen met mijn schoonzonen als ze ongehoorzaam zijn.'
Ongevoelig? Zeker.
Maar zo hield hij zijn rivalen eronder…
…tot op de laatste dag van zijn heerschappij.
Niets heeft het eeuwige leven.
Maar zo lang overleven…
24 JAAR AAN DE MACHT
…betekent dealen met nog veel grotere gevaren dan rivalen.
Want die komen vanuit je eigen volk.
Vrees niet.
In het handboek staat hoe je de burgers onder controle kan houden.
Maar leuk is het niet.
Volgende halte: Oeganda.
De man die dankzij een schrikbewind aan de macht kon blijven.
Ben je er klaar voor?
Wat gebeurt er met ze?
Ik denk dat ze gezellig om het kampvuur zitten.
Wat gaat u met ze doen? -Wacht maar af.
Ondertiteld door: Richard Bovelander