EEN NETFLIX ORIGINAL-SERIE
Absolute macht.
Kom op, dat wil je toch?
Maar hoe krijg je dat?
Ik weet het.
Er is een handboek.
Een serie tactieken waarmee tirannen zich onvoorstelbare macht verschaften.
Elk op z'n eigen unieke wijze.
Maar er is wel een addertje.
Je zult ook minder plezierige keuzes moeten maken.
Maar heersen valt ook niet mee.
Wil je 't zien?
Als ik 'tiran' zeg, waar denk je dan aan?
WREDE, ONDERDRUKKENDE LEIDER
Nee, te makkelijk.
Tirannie is regeren voor mensen die resultaten willen.
Vrijheid is nooit de norm geweest.
We willen geregeerd worden.
Als je in een moeilijke tijd leeft, kun je je aangetrokken voelen…
…tot iemand die zegt: 'Alleen ik kan alles oplossen.'
En dat is wat de meest succesvolle tirannen doen.
Ze veranderen hun samenleving van top tot teen.
Door stap voor stap hun weg te volgen, kun jij dat ook.
Er is een handboek voor tirannie.
Als je een tiran wil worden, moet je doen wat daarin staat.
Da's alles.
Maar eerst moet je je aan de massa ontworstelen…
…en de teugels grijpen.
Zo begint ons verhaal.
Een mislukte landschapsarchitect…
…die zichzelf in de machtigste man op aarde transformeerde.
EEN MAAND NADAT HITLER DICTATOR WERD
Hier is ie. Adolf Hitler.
Een maand nadat hij Duitslands alleenheerser werd.
Maar hoe werd Adolf Hitler eigenlijk Adolf Hitler?
En welke lessen kun je van hem leren?
GETEKEND DOOR ADOLF HITLER
De 20-jarige Hitler was een failliete…
…eenzame, mislukte kunstenaar.
Iemand die Hitler had ontmoet zei: 'Ik vond hem niet indrukwekkend.
Ik vond hem slap. Hij gaf een klam handje.'
Hoe kon die man zo charismatisch worden…
…in het uitgestrekte Europa in de 20e eeuw?
Da's vrij simpel.
Als je wil heersen, dan moet je geloven dat je dat kan.
TACTIEK GELOOF IN JEZELF
Tirannen hebben…
…een megalomaan vertrouwen in wat ze kunnen.
Dat is een vereiste.
Ze zien zichzelf vaak als bevrijders.
Ze zijn ervan overtuigd…
…dat alleen zij de wereld kunnen redden en beter kunnen maken.
Oftewel, ze zijn bijzonder.
En Hitler was niet de enige die dat dacht.
Laat maar zien.
Volgens de legende, toen Kim Jong-Il geboren werd…
…verscheen er een nieuwe ster…
…een dubbele regenboog en veranderde de winter in lente.
Saddam Hoessein zei dat hij was benoemd door God…
…om Irak te regeren.
Als bewijs refereerde hij aan de keren dat hij aan de dood was ontsnapt.
François Duvalier van Haïti claimde dat hij een eeuwig wezen was…
…die met zijn voodoo-krachten JFK had laten ombrengen.
En wie zegt dat 't niet zo is?
Maar waar vind je de bron voor jouw bovennatuurlijke geloof?
16 JAAR VOORDAT HITLER DICTATOR WORDT
Hitler vond die van hem op een onverwachte plek.
In de bloedige loopgraven van WO1.
Op een dag hoort hij een vreemde stem met een boodschap.
'Weg daar.'
Een aantal van zijn kameraden zijn op slag dood.
Maar Hitler heeft geen schrammetje.
Tegen het eind van de oorlog…
…vallen Hitler en zijn eenheid ten prooi aan een gasaanval.
In een nabijgelegen hospitaal vertelt een pastor Hitler het slechte nieuws.
De oorlog is ten einde. Duitsland heeft zich overgegeven.
Hij verliest op slag zijn gezichtsvermogen.
Een geval van hysterische blindheid.
Maar uit die grote wanhoop…
…ziet hij ineens de toekomst van zijn land.
Vanaf dat moment twijfelde hij niet meer aan zijn missie.
Hitler zei ooit:
'Zo zelfverzekerd als een slaapwandelaar ga ik op mijn doel af.'
En toen zijn missie hem duidelijk werd, ging hij op de automatische piloot.
Niets kon hem van zijn doel afleiden.
En dat is het soort zelfvertrouwen dat elke tiran nodig heeft.
Alhoewel sommigen het anders noemen.
De potentiële dictator is meestal een enorme narcist.
Ze denken dat ze het middelpunt van het universum zijn…
…en alles moet geschieden zoals zij dat willen.
En dat verschilt enorm van gewone mensen.
En gelukkig maar.
Maar voordat je weet wat je doel is…
…zijn er wel een paar uitdagingen.
Je hebt bijvoorbeeld nog geen volgers.
Om macht te krijgen…
…zul je de mensen moeten verontrusten.
En daar is een onfeilbare plek voor.
TACTIEK ZAAI VERBOLGENHEID
In een perfecte wereld heeft de samenleving geen tiran nodig.
Maar kijk eens om je heen. Mensen zijn boos.
En ze zoeken een zondebok.
Vuile terroristen.
Het gaat erom dat je ziet wat voor wrevel er al aanwezig is.
En dan zeg jij dat je dat kan oplossen.
Dat jij weet hoe je wraak kan nemen.
Wil je aandacht van het volk? Het handboek is duidelijk.
Zeg dat hun vijanden jouw vijanden zijn.
En dat jij ze kan uitschakelen.
Zoals zij deden.
Vanaf het begin hield Moammar Kadaffi…
…vurige toespraken tegen de monarchie die hij corrupt noemde.
En na de coup werd hij als een held ontvangen.
De vader van Noord-Korea, Kim Il-Sung, herinnerde zijn volk eraan…
…hoe zij vernederd werden…
…toen ze door het Japanse leger bezet waren.
En Idi Amin richtte zich…
…op de frustratie van zijn volk, de koloniale heerser Engeland.
We zullen ze verjagen uit Oeganda, het Brits imperialisme is voorbij.
15 JAAR VOORDAT HITLER DICTATOR WORDT
Na WO1 was de inflatie in Duitsland gigantisch.
Massawerkloosheid.
Je had een vermogen nodig om een brood te kopen.
En onder die teleurgestelde massa bevindt zich de 30-jarige Adolf Hitler…
…die van plan was een greep naar de macht te doen.
München 1919.
Hitler is een werkloze kunstenaar met een paar centen op zak.
Maar hij heeft een sterke mening wat er mis is.
En door wie dat komt.
Hitler gaat werken voor de Militaire Inlichtingendienst.
Zijn eerste opdracht is het observeren van een antisemitische groep…
…genaamd de Duitse Arbeiderspartij.
Hij mag niet opvallen en moet rapporteren aan het hoofdkwartier.
Maar Hitler was nooit echt goed in bevelen opvolgen.
Jaren van woede en frustraties kwamen eruit.
Gericht tegen de Joodse samenzwering die het Duitse volk eronder hield.
Maar eerst gaat deze man wat vertellen over Hitlers complottheorie.
Hitler zegt…
…dat zowel Wall Street als Moskou…
…deel uitmaken van het Joodse complot.
En hoe absurd ook, het Duitse volk geloofde hem.
Absurd of niet, Hitlers woord sloeg aan.
Als lid van de partij werkt hij obsessief aan zijn optreden.
Zijn toespraken bestonden voornamelijk uit haat.
De Joden moesten weg uit Duitsland.
De vernedering moest stoppen.
Duitsland moest weer een trots land worden.
Al snel werd Hitler de partijleider, nu met een nieuwe naam.
De Nationaalsocialistische Duitse Arbeiderspartij.
Ook wel bekend als de nazi's.
Hitler heeft nu een platform voor zijn woede…
…en zijn trouwe volgers hangen aan zijn lippen.
Veel Duitsers vonden dat hij zei wat iedereen dacht…
…maar niemand durfde te zeggen.
Waarom werkt dat zo goed?
Je geeft de mensen toestemming zichzelf te zijn.
Gemeenschappelijk ongenoegen brengt mensen bijeen.
Het geeft je een goed gevoel want er is solidariteit…
…en een sterke leider…
…die je leidt tegen die minderheid…
…of die dreiging van buitenaf.
Ongelofelijk dat mensen zo snel anderen de schuld geven, hè?
KOOP ALLEEN IN DUITSE WINKELS
En denk nou niet dat het Duitse volk van de jaren 20…
…slechter was dan wij.
Als je oprecht denkt dat er een vijand onder je is…
…dan wil je dat de politiek daar iets aan doet.
Wij kunnen nu heel makkelijk zeggen:
'Ik zou echt nooit vallen voor de verleidelijke charmes van een Hitler.'
Echt wel.
Maar om absolute macht te krijgen is meer nodig dan een boodschap.
Het draait ook om de boodschapper.
Lees het handboek maar.
TACTIEK WEES EEN MAN VAN HET VOLK
Jouw gezicht moet het gezicht van het land worden.
En welk gezicht dat is, is helemaal aan jou.
En in deze vroege fase…
…komt het handboek met specifieke imago-adviezen.
Laat zien dat je een van hen bent.
Voorbeelden?
De Italiaanse dictator Mussolini noemde zichzelf een man van het volk.
Hij sprak over zijn bescheiden afkomst, als zoon van een dorpssmid.
In zijn beginjaren reed Idi Amin rond in een open Jeep…
…en trad regelmatig op met zijn accordeon.
Kadaffi bleef in nauw contact met zijn bedoeïenen-wortels…
…door het dragen van stamkleding en in een tent te slapen.
Wie kan de dromen van het volk beter waarmaken…
…dan iemand die hetzelfde voelt…
…en droomt wat zij dromen?
Het kenmerk van succesvolle tirannen…
…is dat ze als het ware een worden met de massa.
Ze zeggen dan: 'Ik ben jou, jij bent mij.
We zijn een collectief organisme.'
Hitler zei dat vaak in zijn toespraken.
Ik ben alleen maar geïnteresseerd in het Duitse volk.
Ik geef mijn leven voor het Duitse volk.
Als je je profileert als man van het volk…
…dan maken kleine dingetjes het grote verschil.
Hitler kleedde zich niet volgens de laatste mode.
Hij was altijd in uniform.
Hij kwam uit de loopgraven van WO1…
…en geloofde dat oorlog mannen maakt.
En dat was heel belangrijk…
…om de steun van de massa te krijgen.
Maar hoe zit dat met…
…die snor?
De snor is een metafoor…
…voor die lange snor in de Eerste Wereldoorlog…
…die Hitler toen had.
Hij wilde een ander uiterlijk.
Eén theorie luidt dat hij zijn keizer Wilhelm-snor knipte…
…zodat zijn gasmasker goed paste.
Of knipte hij zijn snor als eerbetoon aan een Duitse held?
Hans Koeppen.
Misschien dacht Hitler niet aan onsterfelijkheid…
…maar soms heeft een tiran…
…gewoon mazzel.
En dat werd dus de klassieke tandenborstelsnor…
…die mannen uit de lagere middenklasse hadden…
…in heel Europa.
Hitler zei dus eigenlijk: 'Dat is mijn achtergrond.'
Nu je een band hebt gesmeed met de gewone man…
…komt je einddoel steeds dichterbij.
Maar niet zo snel.
Als je geschiedenis wil schrijven, zul je nog dieper moeten gaan.
Het onderbewustzijn.
TACTIEK MAAK VAN JE BEWEGING EEN MERK
14 JAAR VOORDAT HITLER DICTATOR WORDT
Ontstaan in deze bierhallen…
…wordt de nazipartij steeds groter.
Maar er waren tientallen rechtse partijen…
…op zoek naar macht.
Als je wil dat je product opvalt heb je een goede marketingstrategie nodig.
192 duizend flessen marcheren hier elke dag langs.
En Hitler was een reclameman pur sang.
Het is alsof de machine ze tot leven wekt.
Het worden symbolen voor ons.
Op naar de toekomst, aangevoerd door duistere krachten…
…op weg naar een vage bestemming.
Hitler kende de kracht van het beeld.
Hij zag de kracht van branding.
Naast de man…
…moest je ook de iconografie hebben.
En als je het over symbolen hebt, dan is dit wel een krachtige.
Er is geen beroemder merk…
…dan het hakenkruis op die rode vlag.
Wellicht het meest krachtige icoon dat ooit heeft bestaan.
Een symbool is belangrijk, maar niet zo belangrijk als je mensen.
Gekleed voor jouw succes.
Hitler gebruikte het handboek voor zijn beroemde bruinhemden.
Het willen hebben van een uniform…
…en bij iets groots horen, een beweging, was heel belangrijk…
…in de Duitse psyche.
Het uniform stond voor opoffering, plichtsbesef…
…gehoorzaamheid en trouw.
Met andere woorden, wie het uniform draagt, zit in het team.
En wie wil dat nou niet?
Onderwerping is absoluut iets waar tirannen naar streven.
De reden waarom ze soms slagen…
…is omdat ze in staat zijn hun volgers te overtuigen…
…dat dit geen onderwerping is, maar eensgezindheid.
Door van je beweging een merk te maken…
…valt die niet meer te negeren.
Hitler trekt de mensen aan…
…met die politieke praal.
Hakenkruizen, marcherende mensen in uniform…
…fakkels, toespraken…
Je wordt verleid. Als we dit met z'n allen doen…
…dan doen we toch allemaal mee.
Klinkt leuk.
Maar een goede show en dito look…
…verschaft je nog geen macht.
Je zult je operatie moeten opschalen.
En de juiste teamleden kiezen maken het verschil.
TACTIEK BOUW EEN TEAM
Niemand, maar dan ook niemand, regeert alleen.
Idi Amin niet…
…of Lodewijk XIV, van 'L'etat c'est moi'.
De staat, dat ben ik.
Niemand regeert alleen.
Als je de macht wil heb je een betrouwbaar team nodig…
…dat je boodschap versterkt en achter je staat.
Ten bewijze…
Kadaffi's trouwe medeofficieren…
…hielpen hem met zijn coup…
…en met zijn regering die 40 jaar zou duren.
Hoessein vertrouwde op familieleden…
…en leden van zijn stam gedurende zijn regeerperiode.
Stalin zocht zijn steun bij leden van het Centraal Comité…
…waardoor hij zijn rivalen kon wegwerken…
…en de macht kon grijpen.
Maar als je een team formeert om de macht te waarborgen…
…dan is niet iedereen geschikt.
Je hebt mensen nodig met diverse talenten…
…om je visie tot leven te brengen.
Een vakkundige organisator voor het runnen en groeien van de beweging.
Een gewetenloze militair die gewelddadige uitvoerders voor je werft.
Een assistent die je drukke schema bijhoudt…
…en je wijsheden noteert voor het nageslacht.
En een onderscheiden held om indruk te maken op de elite…
…want revolutie is duur.
En je moet altijd je ogen openhouden voor nieuw talent.
Het kan ook gebeuren dat mensen aan je gezag gaan tornen.
Dus vergeet nooit deze belangrijke voorwaarde:
Wat je wil zijn mensen waarvan je weet dat ze trouw zijn.
En Hitler kon altijd rekenen op deze man.
Hij werd zijn trouwste volger.
Joseph Goebbels.
Goebbels aanbad Hitler.
Hij hoorde Hitler spreken…
…werd er verliefd op en zei: 'Oké, hij is de man.'
Goebbels zag heel goed de kracht van moderne media…
…en film, het controleren van de media…
…en de kracht van herhaling.
Goebbels werd zijn propagandabaas.
Talent is mooi…
…maar je volgers moeten jou bovenaan zetten…
…ook als het echt tegen zit.
Goebbels geloofde echt in de zaak. In 1945, in een bunker…
…vergiftigden hij en zijn vrouw hun zes kinderen…
…en daarna zichzelf.
Hij zag geen wereld voor zich zonder Hitler.
Dat is pas trouw.
Als je het handboek voor macht volgt…
…heb je je missie vastgesteld, ingespeeld op de woede…
…het imago van de gewone man…
…en je beweging een onvergetelijke identiteit gegeven.
En nu heb je ook nog een kring van vertrouwelingen.
Maar voor de laatste stap…
…heb je een opening nodig.
En als die verschijnt, mag je niet missen.
TACTIEK BEPAAL WANNEER JE TOESLAAT
Bij het kiezen van het juiste moment, draait alles om timing.
Je moet zo geduldig als een cobra zijn.
Bereid zijn om heel lang te wachten.
Geloof me, je geduld wordt beloond.
Kijk maar.
Toen Hoessein vicepresident was…
…werkte hij tien jaar aan een trouwe geheime dienst…
…om hem te helpen zijn baas uit het zadel te werpen.
Stalin deed er zeven jaar over voordat Lenin hem de leiding gaf.
Idi Amin bevolkte het leger met leden van zijn stam, de Kakwa…
…die hem hielpen de president te verslaan.
Hitler overspeelde bijna zijn hand door deze les te negeren.
11 JAAR VOORDAT HITLER DICTATOR WORDT
De Bierkellerputsch.
Deze halfbakken staatsgreep van Hitler…
…bestond uit een bende nazi's in de straten van München…
…die probeerde de Beierse leiders uit de macht te zetten.
Er was veel miscommunicatie.
Ze sloegen op de vlucht en werden beschoten door de politie.
Een blunder.
LANDSBERG GEVANGENIS
Hitler belandt in de cel.
Afgeschreven door de wereldpers.
In de New York Times staat een klassieke zin.
'Herr Hitler zal zich even terugtrekken uit het openbare leven'.
En dat gebeurt ook, er werd niets meer van hem vernomen.
O, juist…
Hij zit daar met de trouwe Rudolf Hess.
En Hess overtuigt hem ervan te beginnen aan zijn manifest.
En dan hebben we het natuurlijk over het boek Mein Kampf.
Mijn strijd.
Met zijn doelen op papier, en na negen maanden weer vrij…
…had hij het geluk nog niet aan zijn zij.
Het werd eerst erger.
DE GOUDEN JAREN 20
De Roaring Twenties was een tijd van…
…vrije expressie en mogelijkheden.
De kleding en de levensstijl.
Meer vrijheid voor vrouwen.
Het was opwindend.
Niet dus. Wat je als tiran niet wil, is een gelukkig volk.
De jaren 20 waren niet goed voor Hitler, het werd een politieke strijd.
Maar goede tijden zijn niet eeuwig.
In oktober 1929 stort de Amerikaanse beurs in…
…gevolgd door markten wereldwijd.
En toen de Depressie toesloeg, sloegen ook de nazi's toe.
Voor de Depressie was het niet zeker dat zij de grootste partij zouden worden.
In juli '32 behaalde de nazipartij een stemmenaandeel van 37%.
En Hitler werd benoemd tot kanselier.
HITLER BENOEMD TOT BONDSKANSELIER
Maar als kanselier heeft Hitler geen absolute macht.
Er staat nog steeds een president boven hem.
Hij moet dingen doen om zijn macht uit te breiden.
En dan is niets zo mooi als een flinke crisis.
De Rijksdagbrand gaf hem die kans.
Wat is er nog erger als het hart van je regering afbrandt?
Maar als Hitler ter plekke verschijnt, lijkt hij eerder geïnspireerd.
'Dit is het begin van een nieuw tijdperk'…
Zegt hij tegen een journalist. Hij rent naar de krant van de nazipartij…
…en werkt de hele nacht.
De dag erop worden de communisten aangewezen als de brandstichters.
Maar anderen denken daar anders over.
Zij denken dat nazihandlangers van Hitler erachter zaten…
…om zo sympathie voor hun zaak te kweken.
Hitler negeert het gefluister…
…en dwingt de ministers een noodwet te ondertekenen.
Duitsland verandert in politiestaat onder controle van de nazi's.
Hij gaat ermee naar president Paul von Hindenburg.
Die is geen partij voor Hitlers wil…
…en de groeiende crisis.
Met deze wet kan Hitler tegenstanders laten opsluiten…
…politieke partijen laten verdwijnen, en de pers het zwijgen op leggen.
Hitler zocht een mogelijkheid…
…om vrijheden te beëindigen en de oppositie te vermorzelen.
En die vond hij.
Potentiële dictators weten instinctief…
…dat als mensen bedreigd worden…
…ze op zoek gaan naar sterk autoritair leiderschap…
…en een sterke man.
De setting is er, nu is het nog een kwestie van tijd.
Zeventien maanden later overlijdt Von Hindenburg…
…en wordt Hitler zowel kanselier als president van Duitsland.
Zestien jaar nadat hij in de loopgraven besefte wat zijn missie was.
En dit is nog maar het begin.
Aan hen die tot zover gekomen zijn, gefeliciteerd.
Je hebt nu een beweging en de macht in handen.
Maar ik heb ook slecht nieuws.
Je bent niet langer de underdog.
Je bent de man.
En dat betekent dat je een doelwit bent.
Dus hoe behoud je je macht en hoe hou je je rivalen in je greep?
In het volgende deel beantwoordt Hoessein de vraag…
…die elke nieuwe tiran bezighoudt.
Hoe hou je de wolven in toom?
Ondertiteld door: Richard Bovelander