Akıl sağlığı dediğimiz şeyi anlamanın
henüz başlarındayız.
Hangi ırk, kültür, sınıftan olursanız olun
akıl sağlığı sorunları evrenseldir.
OKB'mle mücadele ediyorum.
Şık kıyafetler kuşanıp en iyilerle aşık atabilirim
ama içim paramparça.
Herkes hastalanırsın, sonra da iyileşirsin diye düşünür.
Ama öyle değil.
Bence herkesin ailesinde
depresyon, anksiyete, travma yaşamış birileri vardır.
BU DEPRESYON BENI MAHVETTI…
İyi haber şu, iyileşmek için asla çok geç değil.
Burası yıkılmış insanların gelip yıkılmışlığını yaşayabileceği yer.
Bu büyük bir fırsat.
Tek yapmanız gereken doğru yerde olmak.
Herkesin taşıdığı yükler var.
Herkesin bir hikâyesi var.
Dünyanın her yerinde bir sürü insan
kabullenmemiş olsalar da bir tür psikolojik…
Evet.
…veya duygusal acı içinde.
Çünkü özellikle bu yıl, insanlığımıza ayna tutarak
bize kim olduğumuzu…
-Evet. -…gösterdi.
Yani COVID-19'dan önce hangi sorununuz varsa
daha da büyüdü.
O yüzden bence pek çok insan için
tecrit ve yalnızlık büyük sorunlara dönüştü.
Özellikle de yasa ayna tuttuğunu düşünüyorum
çünkü yas sadece birini kaybetmek değildir.
Yas, önemli olan herhangi bir şeyin kaybıdır.
Mesela çocuklar hayalini kurdukları lise mezuniyetine gidememenin
yasını tutuyordu.
-Arkadaşlarıyla olamamanın. -Arkadaşlarıyla olamamanın.
Ve bildiğimiz anlamda bir hayata sahip olamamanın.
Bu yıl, toplum olarak bizi
bir sürü insanın hâlâ yüzleşmediği şekillerde değiştirdi.
Başlarda bazıları bunun eşitleyici olduğunu söylüyordu.
-Ne kadar karşı çıksam azdır. -Eşitleyici değil.
Önceden acı çekenler şimdi daha çok acı çekiyor.
-Doğru. -Sanırım küresel olarak
üstünde anlaşabileceğimiz tek şey,
hepimizin aynı şeyin farklı bir versiyonunu deneyimlediğimiz.
Doğru. Yani COVID-19'un insanlara ne yaptığı sorusu…
…hayal bile edemeyeceğimiz şekillerde…
…karşımıza çıkacak.
Hele ki bundan önce
zaten güç bela dayanıyorsanız.
Bu yıl yüzde 99,9'umuzun, hatta yüzde 100'ümüzün
-gerçek bir travma yaşamış insanlar… -Bir tür travma.
-…olduğunu ispatladı. -Evet.
Bir tür yas, bir tür kayıp yaşamış.
-Evet. -Şöyle bir laf duymuştum:
"Dönüşmeyen acı başkasına aktarılır."
Yani yansıtılır. Değil mi?
Yetiştirilişleri, çevreleri, başlarına gelenler,
karşılaştıkları, gördükleri şeyler yüzünden
incinen insanlar, doğal olarak incinen insanlar…
Bu her ne ise onu dönüştürmezseniz, işlemezseniz
dışarı yansımaya başlar. Kontrol edemezsiniz
ve ne zaman olacağını bilemezsiniz.
Çözülmemiştir ve bizi içten içe kemirir.
Bunu fark etmezsiniz bile. Ve bak, bunu…
Bunu kabullenecek ilk kişi benim.
Öncelikle, terapiye ilk gittiğimde korkuyordum. Şeyden korkuyordum…
Terapiye ne zaman başladın?
-Şey, dört yıl oluyor. -Dört yıl, yakın sayılır.
Evet ama terapiye asla ihtiyaç duymayacağını
veya asla terapiye gitmeyeceğini sanan bir birey için
dört yıl… uzun zaman.
Bundan bahsetmenin cesaretlendirildiği bir ortamda da değildim.
Bunlar bastırılırdı.
Tamam, buna ihtiyacın olduğunu düşündüren neydi?
Geçmiş. Geçmişin yaralarını sarma arzusu.
Uzun yıllar boyunca düşünmedim bile.
Buna tutunmuyordum. Bilincinde değildim.
Hep normal olmak istedim.
WETHERBY OKULU
"Prens Harry" değil de "Harry."
Kafa karıştırıcı bir hayattı.
Ama ne yazık ki annemi düşündüğümde
aklıma gelen ilk şey tekrar tekrar hep aynı şey.
Arabadayım, emniyet kemeri takılı,
ağabeyim de arabada
ve arabayı annem sürüyor. Peşimizde paparazzilerin sürdüğü
dört, beş moped var.
Ve sonra gözyaşları yüzünden araba süremez hâle gelirdi.
Koruma yoktu.
O çaresizlik hissini hiç unutmuyorum.
Çok küçük olmak. Erkeksiniz ama bir kadına yardım edemeyecek kadar küçüksünüz.
Bu örnekte, annenize.
Ve bu her gün oluyordu.
-Yeter. Teşekkürler. -Tamam.
Bir fotoğraf çekebilir miyiz lütfen?
Ölene dek hayatının her günü.
Prenses Diana'nın araba kazasında…
31 AĞUSTOS 1997
…ağır yaralandığı Paris'te gelişmeleri takipteyiz.
Eşlikçisi Dodi al-Fayed kazada ölmüş.
Kazaya paparazziler, prensesi takip eden fotoğrafçılar karışmış olabilir.
Bazı raporlara göre motosikletteymişler
ve bir şekilde kazaya sebep olmuşlar.
Annem benden alındığında 12 yaşındaydım.
13 yaşımdan hemen önceydi.
O hayatı istemedim.
Annemin ölümünün yasını dünyayla paylaşmak istemedim.
En iyi hatırladığım,
kaldırımın yanından giden atların nal sesleri.
The Mall'da, kırmızı tuğlalı yolda.
O noktada ikimiz de şoktaydık.
Sanki vücudumun dışına çıkmıştım
ve yanlarında yürüyor, benden bekleneni yapıyordum.
Herkesin gösterdiği duygunun onda birini gösteriyordum.
Charles. Charles.
"O benim annem. Onunla tanışmadınız bile." dedim.
William. William.
Sen konuşurken…
Ağlamamaya çalışacağım…
…ama sen konuşurken
annene hayran olup uzaktan seven bizler
muhtemelen ölümünü senden daha fazla sindirmişiz diye düşündüm.
Hiç şüphesiz.
Ona olanlara
ve hiç adalet olmamasına öyle öfkeliydim ki.
Bundan hiçbir şey çıkmadı.
Onu o tünelde takip edenlerle aynı kişiler
o arabanın arka koltuğunda ölüşünü fotoğrafladılar.
Öfkelendiğim bir anda tüm dükkânları basardım.
O korkunç dergileri toplar ve kocaman bir ateş yakardım.
DIANA'NIN ÖLÜRKEN ÇEKİLEN FOTOĞRAFINA ÖFKE
UTANIN
Onu düşünmek istemiyorum
çünkü onu düşündüğümde
onu geri getiremeyeceğim gerçeğini hatırlayacağım.
Bu beni üzecek. Üzücü bir şeyi düşünmenin manası ne?
Kaybettiğiniz ve asla geri alamayacağınız birini düşünmenin manası ne?
Ve bundan bahsetmemeye karar verdim.
-Çevrende bunu konuşan yok muydu? -Kimse konuşmuyordu.
Bakıyorum iyice planlamışsınız.
Kafamı kuma gömdüğüm, kulaklarımı tıkadığım,
bir şekilde devam ettiğim yıllar.
İnsanlar şey dediğinde… Bunu daha önce de söyledim
"Nasılsın?" derlerse "İdare ediyorum." derdim.
Asla mutlu veya mutsuz değil. Sadece bu. "İdare ediyorum." en kolay yanıttı.
Ama aklım karmakarışıktı.
Ne zaman takım elbise giyip, kravat takıp rolümü oynamam gerekse
"Tamam. Maskeni tak." derdim.
Aynaya bak. "Tamam. Haydi."
Daha evden çıkmadan ter içinde kalırdım. Kalp atışlarım…
Savaş ya da kaç modundaydım. Panikataklar, ağır anksiyete.
Yani 28 ile 32 yaş arası
hayatımın kâbus gibi bir dönemiydi.
Her arabaya binişimde, her kamera görüşümde
ödüm patlıyor.
Nasıl bir histi?
Terlemeye başlardım.
Vücut sıcaklığım odadaki herkesin
iki, üç derede üstüne çıkmış gibi gelirdi.
Kendimi yüzümün kıpkırmızı olduğuna,
dolayısıyla ne hissettiğimi herkesin görebildiğine inandırırdım.
Ama kimse sebebini bilmiyordu. Yani utanç vericiydi.
Kafaya takıyorsunuz
ve sonra herkes size bakıyormuş gibi geliyor.
Bir damla ter yüzünüz ter içindeymiş gibi hissettiriyor.
Sadece terlemek. Aklımda hep aynı şeyler dönüyor.
"Bu çok utanç verici. Hakkımda ne düşünüyorlar?
Hiçbir fikirleri yok. Onlara söyleyemem."
Nereye gitsem, ne zaman biriyle tanışsam
bütün enerjim alınmış gibi gelirdi.
Başkalarının hislerini algılardım.
Sonunda benden çok terleyen birine denk gelirdim
ve dururdum, onlarla konuşabilirdim.
Her şey sakinleşirdi ve sonra devam edebilirdim.
İçmeye gönüllüydüm. Uyuşturucu almaya gönüllüydüm.
O hissi azaltacak
her şeyi denemeye gönüllüydüm.
Ama yavaş yavaş şunun farkına vardım, tamam, pazartesiden cumaya içmiyordum
ama bir cuma veya cumartesi gecesince
bütün haftada içeceğim kadar içiyordum.
Zevk aldığım için değil bir şeyleri maskelemeye
çalıştığım için içiyordum.
Yaparken bunu, bir şeyleri maskelemeye çalıştığını
biliyor muydun?
Hayır. Hiç farkında değildim.
Bu… Beynimin bana savaşta olduğumu söyleyişiydi.
Ama bunu hiç bilmedim. Neden bileyim ki?
Hayatımın en mutlu dönemi ordudaki on yılımdı.
Hiç tartışmasız.
Çünkü herkesle aynı üniformayı giyiyordum.
Herkesle aynı eğitime katılıyordum.
Herkes gibi en alttan başladım.
Olduğum kişi yüzünden özel bir muamele görmedim.
İşte!
Daha genç olduğum yıllarda
en normal hissettiğim yer orasıydı,
Afganistan'da, medyadan uzakta olduğum dönemdi.
Ama geçmişimle yüzleşmek zorunda kalacaktım çünkü öfke vardı.
20'lerimin sonlarına doğru bazı sorular sormaya başladım.
"Gerçekten yerim burası mı?"
O zaman birden "Bundan kaçıp duramazsın." demeye başladım.
Aile üyeleri, "Oyuna devam et, hayatın daha kolaylaşacak." dedi.
Ama anneme çok benziyorum.
Sistemin dışındanmışım ama orada
kısılıp kalmışım gibi hissediyordum.
Kurtulmanızın, özgür kalmanızın tek yolu
gerçeği söylemek.
Kendimi bildim bileli aşçıyım.
Büyürken herkes bir gün aşçı olacağımı biliyordu.
Nasılsınız? Ben Aşçıbaşı Rashad. Black Food Collective'in kurucusuyum.
Black Food Collective'i 2017'de başlattım. İlk etkinliğimiz AfroTech'ti.
Herkes kamyonu boşaltmalarına yardım edebilir mi?
-Konferans nasıl gidiyor? -İyi.
İnsanların buraya dizilmesini istemezsin.
Gıda sanayinin eksiği,
sahibi siyahi olan işletmeler.
Ben Aşçıbaşı Rashad. Tüm bunları hazırlayan benim.
CHOPPED ŞAMPİYONU AŞÇIBAŞI RASHAD
Yemek hayatın her kulvarından insanları aynı masada toplayabilir.
-Al bakalım canım. -Teşekkürler. Çok makbule geçti.
"Ya aşçı ya rahip olacaksın." derlerdi.
Misyonumuz, bu işletmeleri yaratmak ve büyütmek,
toplulukları için hayat boyu yetecek
sürdürülebilir bir refah yaratabileceklerini göstermek.
Ne zaman insanların karşısına geçip konuşsam
"Aman Tanrım. Güçlü şeyler söyledin." diyorlar.
"O ben değilim." diyorum.
O, Rashad değil.
Bana maske takmasını çok, çok iyi öğrettiler.
Kalkıp en iyilerle takılacak şekilde giyinebilirim
ve gülümseyip olumlu davranabilirim
ama içim paramparça.
Çocukluğumda yaşadığım ufak tefek şeyler beni ciddi etkiledi.
Ben çok küçükken polis evimizi bastı
ve babam hapse düştü.
Onu hapiste ziyaret edişimi hatırlıyorum.
Büyürken çok şey görüp geçirdim.
Uyuşturucu bağımlısı olan arkadaşlarım var.
Kendi kendilerine konuşan arkadaşlarım var.
Benim…
…bir sürü şeyle yüzleşen veya yüzleşmekten kaçınan
daha yaşlı ve daha genç bir sürü insan,
bir sürü siyahi erkek tanıyorum.
Onlara baktığımda…
Onlara baktığımda kendimi görüyorum.
Halkın genelinde akıl hastalığıyla…
DR. BRUCE PERRY'NİN SESİ
KIDEMLİ KURUL ÜYESİ ÇOCUKLUK TRAVMASI AKADEMİSİ
…mücadele edenlere karşı bir ön yargı var.
İşin ironik yanı şu, bence ailesinde depresyon, anksiyete,
madde bağımlılığı, bağımlılık ve travma
geçirmiş birileri olmayan kimse yoktur.
Bu dördünü alırsanız toplumun yüzde 80'ine ulaşırsınız.
İnsanlar çocuklarının
kanser olduğunu ve tedavi göreceğini söylemekten çekinmez.
Ama "Çocuğum depresyonda, onu tedaviye götürmeliyim."
demekten utanır.
Yani bence toplumumuzun kat etmesi gereken uzun bir yol var.
Bunları söylediğim,
bu konuda dürüst olduğum için kötü hissettirildim.
"Sessiz ol." "Öyle deme." "Hayır, sakin ol."
"Hayır, fazla konuşuyorsun."
Depresyon ve anksiyete ile boğuştuktan sonra yemek yapma tutkum kalmadı.
Tamamen gitti.
2018'de Chopped'u kazandım.
Şef Rashad Armstead, Chopped şampiyonusun.
10.000 doları cebe indirmeden önce bir nefes alıp zafer anının tadını çıkar.
Teşekkürler.
Chopped bölümümü izlemedim bile.
O programı çekerken ne kadar acı çektiğimi hatırlıyorum.
Bir yıl içinde bütün hayatım değişti.
Boşandım, iki restoranım battı. Arabam yok.
Kredim hapı yutmuş.
Siyahi bir erkeğin bakış açısıyla konuşuyorum,
içeride fırtınalar koptuğunu bilmeden
yapmanız gerektiği söylenen doğru şeyleri yapmaya,
olmanız gerektiği söylenen şeyleri olmaya,
yaşamanız gerektiği gibi yaşamaya,
davranmanız gerektiği gibi davranmaya çalışıyorsunuz.
Araba kiralama yerindekilere göre
sahte kredi kartı kullanan birinin tarifine uyuyormuşum.
Siyahi olduğum için birkaç dakika gözaltında tuttular.
Bu adam hatalı park etmiş. Facebook'a koy.
İki saniyeliğine park ettim. Facebook'a koymam gerekmiyor.
Bu benim güvenliğim için çünkü polisi aramanız…
Biri iki saniyeliğine hatalı park etti diye
polisi aramanız mide bulandırıcı.
-Evet. Böyle başlar, devamı gelir. -Özellikle de…
Bazen pes edesiniz geliyor.
Bazen, şey, daha çok savaşmak istiyorsunuz.
Ama bu da o şeylerden biri işte…
Bu karanlıktaki umut ışığını bulmalısınız.
Siyahiler olarak,
kiliseye gidip dua edersek her şeyin yoluna gireceği
öğretildi bize.
Siyahiler için terapi tabu bir konu.
Bunu yapmayız.
Yani her şeyi bastırmam gerekti.
Şimdi depresyon ve anksiyete ile mücadele ediyorum.
İntihara meylettiğim oluyor.
Hayatımdaki en ağır his.
Sanki üstümde bir ağırlık var.
Çünkü resmen ortalıkta dolaşıp dayanmaya çalışıyorum.
Böyleyim.
"Tamam. Sadece devam et."
Çocukluk anıları aklıma doluşuyor.
Korku beni pençesine alıyor.
Ama şimdi devam etmek zorundayım çünkü etmezsem
ne halt edeceğim?
Çarkta koşturan fareler gibiyim.
Gidiyorum, gidiyorum ama bir yere varamıyorum.
Terapiye gitmek. Bu kadar gerileceğimi bilmiyordum.
Şu anda aklımdan binlerce, milyonlarca şey geçiyor.
Sadece…
Özellikle bu sabah yataktan çıkmak çok zor geldi.
Kalkmanın ve bir ayağımı diğerinin önüne koymanın
bana çok zor geldiği o günlerden biriydi.
Çünkü herkes arıyor, "Ertele.
Şöyle yap. Böyle yap." diyordu.
"Bunu yap, yatakta kal, dinlenmeyi hak ediyorsun."
Böyle şeyler işte.
Ama… hepsini aşmalıydım.
Bazı şeylerden bahsettiğinizde onlara can verdiğinizi öğrendim.
Bazen bahsetmemeye, paylaşmamaya
çalıştığım şeyler.
Doğru yapmak istiyorsanız
terapide onları paylaşmanız gerek.
Yani benim için rahatsızlık verici.
Evet, kesinlikle çok ağırdı
ama şey…
Ona anlattığım…
…durumlardan bazılarını duyunca…
"Vay canına.
Bunlar ciddi ikaz işaretleri." dedi.
Bir sürü farklı duygu açığa çıktı.
Of.
Öyle bir noktadayım ki durumum konusunda dürüst olmazsam,
şimdi yaşadığım her şeyi hissetmezsem,
yalan söyler veya gizlemeye çalışırsam
durum tehlikeli bir hâl alacak.
Maske çıkmak zorunda.
Bundan kurtulmamın tek yolu maskeyi yırtmak.
Beyninizin sağlığı da
vücudunuzunki kadar önemli.
Onu bir kas gibi çalıştırabilmek…
Beyin kas değil tabii ama onu çalıştırmak önemli.
Fiziksel sağlığımıza odaklandığımız kadar…
-Evet. -…akıl sağlığımıza da…
…odaklanmalıyız.
Bu ikisi ayrı şeyler değil. Bunu biliyoruz. İkisi birbiriyle iç içe.
Ama toplumun, dünyanın
bu konudaki ön yargıları yüzünden
akıl sağlığı geri plana atılıyor. Bir de yaranın görünmez olması var.
Göremediğimiz, anlamadığımız şeyler
bizi korkutur.
Belki de bir sürü insanın hissetmediği bir şeyden
bahsedebilmek zor.
İşte böyle. Şimdi vur.
İşte böyle. Eğil!
Çene aşağıda!
Olimpiyatlara altı ay kaldı.
Şimdi dünya üçüncüsüyüm
ve herkes sadece Tokyo'ya gitmemi değil,
altın madalya almamı bekliyor.
Onu ringde izlemek… Bütün maç boyunca
tek bir yumruk atıp kazanabilir.
Bu… Bana göre bir şaheser.
…şampiyon
Virginia Fuchs!
Küçükken "Hastalığım yok." derdim.
"Hasta değilim."
Ellerini yukarıda tut.
Ortaokulda anoreksik oldum.
Diyetle başladım ve daha da ileri gitti.
Aldığım sonuçlardan hoşlandım.
Bir noktada o kadar çok kilo verdim ki
doktorlar ve ailem kendimi öldürmemden
veya açlıktan ölmemden korkuyordu.
Beni hastaneye yatırdılar.
Oradaki doktorlar
anoreksiyanın gerçek sebebinin
OKB denen bir bozukluk olduğunu keşfetti.
COLORADO SPRINGS OLİMPİYAT ŞEHRİ ABD
ABD BOKSUNUN GURURLU EVİ
Colorado Springs'teyken tek başıma bu odada kalıyorum
ve bazen, hapishaneymiş gibi geliyor.
BOKS AYAKKABILARINI TEMİZLE
DİŞLER TEMİZLİK
OKB'm yeniden kontrolü ele geçirecek sanki.
Başka kimse yok.
Bazen sabahın beşine dek temizlik yapıyorum.
Antrenman için boks ayakkabılarıma ihtiyacım var
ama temiz olmadıkları sürece onları giyemem.
Ayakkabılarımı çok yıkarım çünkü aklıma göre
tabanları çok kirli.
Yani, kirli ayakkabı giyme fikrinden nefret ediyorum.
Kahretsin.
Şey…
…ayakkabı koluma değdi.
Şimdi gidip ellerimi yıkamam gerekecek.
Kısır döngüden kastım bu.
Bir şeyi temizlerken ben kirleniyorum.
Sonra gidip kendimi temizliyorum.
Tamam. Sabunum lazım.
On dakikamı alacağını düşünmüştüm ama…
Kendime hep söylüyorum, bunlar olduğunda
her şeyi değiştiriyor.
Pek çok kez sabun belli bir şekilde elime düşmek zorunda
yoksa istediğim gibi temizlenmiş olmaz.
Temizlenmek için hep iki ayrı tür sabun kullanmalıymışım gibi gelir.
Sebebini bilmiyorum ama beynim bana öyle söylüyor.
Ayakkabının değdiği yer orası.
Bileğime değdiği için
bileğime dökmeye çalışıyorum. Ayakkabının değdiği yere.
Yani…
OKB bir tuzak gibi.
Kendime "Dur!" deyip duruyorum. Ama yapamıyorum.
Temizlik kısır döngüsüne saplanmışım gibi.
Kurtulmak istiyorum, durmak istiyorum…
Neredeyse oldu.
…zihnim "Bir kere daha, bir kere daha." diyor.
Ellerimi doğru şekilde yıkamazsam
vücuduma rahatsız edici bir his yayılıyor.
Aklım bulanıklaşıyor, kaslarım geriliyor.
Düzgün düşünemiyorum.
Ve durmuyor.
Hayatımın çoğunu bunu saklayarak geçirdim.
Bu da öz güvenimi azalttı.
Kendimden hoşlanmıyordum.
Yargılanacağımı, ucube deneceğini düşünerek
çok uzun süre bunu sakladım.
Ama bahsetmeye başlamak sorunu anlamama yardım etti.
Anlattığımda "Bunu neden yapıyorsun?" diyorlar.
"Neden yapıyorum acaba?" de düşünüyorum.
Neden yaptığımı düşünüp neden yaptığımı anlıyorum.
"Tamam."
-Tabii. -Şunu görüyor musunuz?
Ne yaptığını görüyor musunuz?
Sargılarımın yere değmesinden hiç hoşlanmıyorum.
Takım arkadaşlarım bunu umursamaz. Pat diye fırlatırlar.
Ellerini sararlar. Her şey yere değer.
Bense "Hayır! Olmaz!" derim.
Veya Derwin sargılarımı çıkardığında yere değmediğinden emin oluruz.
Sonunda öğrendi. Onları omuzuna koyuyor.
Öğrenmesi zaman aldı ama artık biliyor.
Yer lav gibi. Kirli lav.
Öyle diyorum.
Benim OKB'min olayı şu. Bir sürü insanın kirlenme korkusu
hastalanma veya ölme korkularıyla ilgilidir.
Benim korkum o değil.
"Aman Tanrım. Kanı ağzıma geldi.
Hastalanıp öleceğim." diye endişelenmiyordum.
Endişem o değildi.
Benim korkum
kirli, iğrenç hissin bana kendimi iğrenç, kirli biriymişim gibi hissettirmesi.
OKB sürekli tekrarlayan
ve strese, anksiyete veya korkuya yol açan düşünceler…
DR. ANGELA SMITH'İN SESİ KLİNİK PSİKOLOG
…ve bu stresi azaltma amaçlı, tekrarlanan davranışlardır.
OKB'nin pek çok türü vardır.
Çoğu kişi ortalığı toplama ve simetriyi
ya da bir şeyleri düzeltme arzusunu bilir.
Kirlenme OKB'sinde mesele iğrençlik korkusudur.
İğrenme hissi çok tatsızdır,
katlanılmazdır, hiç geçmez
ve ritüellerin amacı bu rahatsız histen kurtulmaktır.
OKB'min boksuma karışmamasını
sağlamayı hep başardım.
Ama geçtiğimiz şubat farklıydı.
Üç gün en fazla iki saat uyudum.
Spor salonuna giderdim, bir şey tenime değerdi
gidip yıkardım ama…
Yere iki saniye değen
küçük bir noktayı yıkıyordum.
O küçük noktayı 30 dakikaya yakın yıkamışımdır.
Sonra gidip çamaşır yıkardım.
Ama çamaşır doğru yıkanmazdı,
birkaç kere baştan yıkamam gerekirdi.
Durum böylece kötüye gitti.
Duşa girme olayı iyice kötüye gitti.
Artık bir saatimi alıyordu.
Bir duşta bir sünger kullanırdım
ama artık bir duş için on sünger kullanıyordum.
Bir duşta beş sabun kullanıyordum.
Koca duş jellerini bitiriyordum.
Bir duşta onlardan ikisini bitirirdim.
Yemek de yemiyordum çünkü kafeteryaya inip yiyecek vaktim yoktu.
Sonraki antrenmandan önce duş almam gerekiyordu.
O hissi öyle bir arıyordum ki bunu yapma sürecinde
kaslarım geriliyordu…
…ve öyle hızlı nefes alıyordum ki antrenmana dönüyordu.
Sanki bir saatlik uykuyla 7/24 antrenman yapıyordum.
Üç gün uyumayınca
hayal görmeye başlıyorsunuz, düzgün düşünemiyorsunuz.
Ve üçüncü gece buna saplanıp kaldım.
Durmadan yapıyorum ama değişmiyor.
Temizlenme hissi değişmiyor
ve kendime kızıyorum.
"Kes artık!" diye kendime bağırıyordum.
Ağlıyordum. "Tanrım, neden duramıyorum?" diyordum.
Ve ileri geri yürüyordum.
Çok dengesizleşmiştim.
Ne yapacağımı bilmiyorum. Kapana kısıldım.
Artık boks yapamayacaksınız. Sosyalleşemeyeceksiniz.
"Artık yaşayamayacaksın." dedim.
Çünkü kalkıp yaşamayı denerseniz
o tuzağa düşeceksiniz ve çıkamayacaksınız.
Öyle yoruldum ki o noktada deli gibi inlemeye başladım.
Yere yığıldım.
O zaman "Ciddi bir yardıma ihtiyacım var.
Şimdi, çok geç olmadan bunu yapmam en iyisi." dedim.
Akıl sağlığı konusunda
ön yargı içeren başka ne gibi kelimeler duydun?
-Deli. -Deli.
-Aklını kaçırmış. -Aklını kaçırmış.
-Kendine hâkim olamıyor. -Kafayı yemişsin.
Evet. Sinir krizi.
-Evet. -"Öteki"
olarak damgalanmak
akıl sağlığı açısından en kötüsü sanırım.
İnsanların bunu
nasıl aile içinde tutmaya, kimsenin öğrenmemesini
sağlamaya çalıştığına bak.
Aileniz bunu konuşmak istemiyorsa
ve arkadaşlarınız bundan bahsedemezse
"Bir dakika. Yetiştirilişim yüzünden böyleyim."
demeniz için sebep doğmuyor.
Evet ve bunu sır olarak saklayan,
utanç içinde yaşayan, bu sessizliğin
senin için bir tür utanca dönüşmesine izin veren herkes…
Sonra utanç engelini yıkıyorsun.
Hikâyeni paylaştığında
başkalarının değil, senin kendine farklı gözle bakmanı
sağladığını görüyorsun
ve sonuçta bir sürü insana yardım ediyorsun.
Bu "A-ha" anlarına
ve insanların başkalarının da özdeşleşebilmesi için
hikâyelerini paylaşmalarına bayılırım.
Ne zaman Lady Gaga gibi birinin
öne çıkıp bundan açıkça bahsettiğini görsem
bunun harika bir şey olduğunu biliyorum çünkü insanlara şöyle dedirtiyor:
"Sen bile mi? Sahip olduğun ve yaşadığın her şeye rağmen hem de?"
Burada amaç bu. İnsanların açıkça konuşmasını sağlamak.
Eşi benzeri olmayan Lady Gaga'yı sahneye davet edelim!
Oprah'yı gördüğümde ve o konuşmayı yaptığımızda…
Akıl sağlığı bir kriz.
İlaçların sana faydası oldu mu?
Büyük faydası oldu.
Sonrasında benimle odama döndü.
Çok kırılgandın, çok dürüsttün, çok gerçektin…
Ağlaşıp kucaklaşıyorduk.
Güvenebileceğim birinin yanında olduğumu hissettim.
Kafamda gerçekten delice bir dönemden geçiyordum,
hâlâ da bunun üstünde çalışıyorum.
Ve…
…bunu derinlere gömüp numara yapmaktansa
bu deneyimi
paylaşmaya çalışıyorum.
Okuyamaz, okuyamaz
Hayır, poker yüzümü okuyamaz
Beni parmağında oynatıyor
Akıl sağlığım
ben çok gençken sorunluydu.
Çok gençken kendimi keserdim.
Tacize uğramıştım…
…ve birinin kendini neden keseceğini
gençlerin hatta yetişkinlerin dinlemesinin
güvenli olacağı şekilde dile getirmem, açıklamam çok zor.
Benim için o dürtülerin kaynağı
içimdeki incinmişliği gösterme ihtiyacıydı.
Dinle
THE BITTER END 20 OCAK 2006
Hastalıklı bir tutkum var
19 yaşındaydım
ve bu sektörde çalışıyordum.
Bir yapımcı bana…
"Giysilerini çıkar." dedi.
Hayır dedim.
Ve gittim.
Ve…
…bana müziklerimi yakacağını söyledi.
O kadarla da yetinmedi.
Aynı şeyi istemeyi sürdürdü ve sonra donup kaldım ve…
Ben… Hatırlamıyorum bile.
Adını söylemeyeceğim.
Me Too hareketini anlıyorum.
Bazılarının bu konuda rahat hissettiğini anlıyorum
ama ben öyle hissetmiyorum.
Bir daha o kişiyle asla yüz yüze gelmek istemiyorum.
LADY GAGA GENÇKEN UĞRADIĞI TECAVÜZ YÜZÜNDEN
TSSB YAŞADIĞINI AÇIKLADI
İstismara açık ve tehlikeli bir sektör bu.
"GEÇİRDİĞİM TRAVMALARIN SONU YOK…
…AMA AYAKTA KALDIM VE HAYATIMA DEVAM ETTİM."
Yıllar sonra hastaneye gittim. Psikiyatrist getirdiler.
"Bana gerçek bir doktor getirin." dedim.
"Burada neden psikiyatrist var? Vücudumu hissedemiyorum."
Önce her yerimde bir acı hissettim.
Sonra hissizleştim.
Sonrasında haftalarca hastaydım
ve bunun bana tecavüz eden kişi beni hamile bırakıp
bir kenara attığında hissettiğimle aynı acı olduğunu anladım.
Hem de ailemin evinde.
Çünkü kusuyordum.
Ve hastaydım.
Çünkü tacize uğramıştım.
Aylarca bir stüdyoya kapalı kaldım.
LADY GAGA TSSB BELİRTİLERİNİ TARİF ETTİ:
"BÜTÜN VÜCUDUM KASILIYOR"
İzleyen herkese…
…artık gözyaşlarımın kuruduğunu söyleyebilmek istiyorum.
Ve bunu aştığımı. Anlatabildim mi?
Mesela…
Gözlerimi açıyorum. Bunu öğrendim.
Omuzlarınızı geriye alıyorsunuz. Gözlerinizi açıyorsunuz.
Toparlanmanıza yardım ediyor.
Nerede olduğumu biliyorum. Ofisimin bodrumundayım.
Ve…
Böyle şeylerden geri dönmek mümkün.
Ama…
…en ağır vurduğu dönemde…
…sizi değiştirebilir.
Tam bir psikoza girdim.
Birkaç yıl boyunca
aynı kız değildim.
LADY GAGA "ŞİDDETLİ AĞRI" SEBEBİYLE JOANNE DÜNYA TURNESİNİN
KALANINI İPTAL ETTİ
Hissettiğim ağrı…
LADY GAGA FİBROMİYALJİ AĞRILARI SEBEBİYLE TURNEYİ İPTAL ETTİ
…tecavüzden sonra hissettiğime benziyor.
Bir sürü MR taraması yapıldı, tamam mı?
Hiçbir şey bulamadılar.
Ama…
…vücudunuz hatırlıyor.
Hiçbir şey hissedemiyordum.
SERVİS ARACI
Koptum.
Sanki beyniniz kapanıyor.
Neden başka kimsenin paniğe kapılmadığını anlamıyorsunuz
ama aşırı bir paranoya hâlindesiniz.
Nereye gitseniz
peşinizden gelen, peş para etmediğinizi,
ölseniz daha iyi olacağını söyleyen
kara bulutlar varmış gibi hissediyorsunuz.
Çığlık atıp kendimi duvarlara vururdum.
Kendinizi kesmek, duvarlara vurmak,
kendinize zarar vermek
neden iyi değildir, biliyor musunuz?
Çünkü daha kötü hissetmenize yol açar.
Acı çektiğinizi gösterdiğiniz için
daha iyi hissedeceğinizi sanırsınız.
Faydası olmaz.
İnsanlara hep "Gösterme. Birine anlat." derim.
Yakın zamana dek kesme sebebim bence
akıl sağlığımın iyileşme sürecinin
çok yavaş…
…yavaş olması.
Ve…
…altı harika ay geçirsem de…
…kötü hissetmeniz için bir kere tetiklenmeniz…
…yeterli.
"Kötü hissetmek" derken
kesme arzusundan, ölmeyi düşünmekten, yapacak mıyım demekten bahsediyorum.
Kendimi bundan çıkarmanın
yollarını öğrendim.
Her şey yavaş yavaş değişmeye başladı. İki buçuk yılımı aldı.
O sürede ne yaptınız?
Oscar kazandım.
-Harika. -Kimse bilmiyordu.
Lady Gaga, Mark Ronson,
Anthony Rossomando ve Andrew Wyatt.
Çok teşekkürler.
Bu harika onur için teşekkürler Akademi.
Şimdi evlerinde olan, acı çeken herkese
öncelikle çevrenizde size değer veren
en az bir kişi olmasının çok önemli olduğunu söylemek istiyorum.
"Değer veren" derken size inanan, sizi önemseyen
ve acınızın önemli, gerçek olduğunu söyleyen
birini kastediyorum.
İkincisi de
kendinizi kontrol altına almanızın bir yolunun olduğu.
-Selam! -Hey.
Nasılsın?
-Selam. Nasılsın? -Sen nasılsın?
Odaklanırsam
şöyle diyebiliyorum: Tamam, kalkacağım.
Terapi, ayaklarımı yere basma, minnet çalışması yapacağım
ve vücudumu hareket ettireceğim, yemek yiyeceğim,
bana iyi gelecek sağlıklı şeyler yapacağım,
piyano çalacağım, biraz şarkı söyleyeceğim,
dişlerimi fırçalayacağım, mutlaka duş alacağım.
Her şeyi bilincinde olarak yapacağım.
Bunları üst üste yeterince yaparsam,
devam edersem, "Stefani, cesur ol." dersem…
Cesur olmalısınız. Nefes almak cesarettir.
Hayata devam etmek cesarettir.
Sonra daha ne olduğunu anlamadan kendimi arka bahçemde dururken buluyorum.
"Tamam. Geri geldim." diyorum.
Gün boyunca…
…yemeye inanırım.
Bence beyniniz için çok önemli.
Yani bunu da
bir beceri sayıyorum.
Beslenmek.
Beslenmek diyorum ama brokoliye acı sos döküyorum.
Brokoliniz böyle görünüyorsa
sağlıklı beslenme sayılır mı?
Her şeye acı sos dökerim.
Normal değil.
En ilginç olan, izlediğim bu çizgi.
Kendimi kesmek istememle
istememem aslında birbirine çok yakın.
Herkes bunu düz bir çizgi sanıyor.
Şey gibi,
herkes virüse yakalandı, hastalandı ve iyileşti.
Ama bu öyle değil.
Hiç öyle değil
ve bence insanları tuzağa düşüren bu.
Bezdikleri için kapana kısılıyorlar.
Bana öyle oldu. Kendinizden beziyorsunuz.
"Niye iyiye gitmiyorum? Benim sorunum ne?"
Biliyor musunuz, sorun sizde değil.
Ama doğru çalışmayan bir şeyler var.
Ona dikkat etmelisiniz
ve bu kolay değil.
Bu ilginç bir yıl oldu.
Boşandım. İşletmemi kaybettim.
COVID'i yaşadım.
Teyzemin kanepesinde uyumaktan…
TANRILAR #BEN KRALIM - KURULUŞ 1987
…ve resmen evsiz, çulsuz, beş parasız olmaktan
çalışıp kendi yerimin olduğu noktaya geldim.
Artık kendi evim var ve kendime bakabiliyorum.
Buna gerçekten minnettarım.
İş bulmak için buraya, Oakland'a dönmem gerekti.
SARAH RAWLS DOWN TO EARTH YEMEK KİTABI
Haftada 750 kişiye yemek yapıyoruz.
Terapi zordu çünkü gücümün yetmediği bir nokta geldi.
İyileşmeye devam etmenin başka yollarını bulmam gerekti.
Ve Black Food Collective'e yardım etmek, bu işletmelere yardım etmek
iyileşme sürecimin büyük bir parçasıydı.
Tüm o kutuları boşaltmak
duygusal açıdan çok iniş çıkışlı oldu.
İlgilenmek istemediğim bir sürü şeyle ilgilenmem gerekti.
Karantinanın ilk bölümünde eve döndüm.
Ailemle nasıl konuşacağımı, depresyon ve anksiyetenin
ne kötü olduğunu nasıl anlatacağımı bilmiyordum.
Çünkü bazen bunu anlatacak kelimeleri bulamıyorum.
Anlatmak istiyorum ama söylediklerimi anlamalarını sağlayacak
doğru kelimeleri bulamıyorum.
Ama kendilerini benim dünyama girmeye zorladılar.
İyi ki de yaptılar çünkü bazen kendi dünyama
öyle takılıyorum ki dışarıyı görmüyorum.
Yağı kızdırmak ister misin?
-Keşke kızarmış tavuk yağımız olsaydı. -Yapmasını biliyorum.
-Böyle yapılır. -Hayır.
Daha önce hiç yemedin mi? Gördün mü?
-Tembellik ediyorsun. -Onu bilemem.
Gerçekten mi?
-Ne dedi? -Üstüme kokusu sinmeden
barbekü yapmasını öğretsene.
Büyürken beni kurtaran annem ve babam oldu.
Tüm kız kardeşleri içinde hâlâ evli olan sadece annem var.
Çoğu kişiyi yıkacak şeyler yaşadı.
Şuna bakın. Evet, evet.
Rashad hassas ve dışa dönüktü.
Hep liderdi.
Küçük bir çocukken bile
hep gruba liderlik ederdi.
Bazen suskunlaşır…
…fazla bir şey söylemez.
Biraz daha gençken, büyürken, ergenlik döneminde bunu biraz görmüştüm
ama evlendikten sonra iyice ortaya çıktı.
Onu etkilemeye başladığını o zaman fark ettim.
Ve çok kötüydü. Kötü bir dönemdi.
Çok kötü bir dönemdi.
Belli etmemeye, saklamaya çalışsa da ben anladım çünkü oğlumu tanırım.
Acı çekiyordu. Hem de çok.
Sanki hayat kontrolden çıkmıştı
ve öyle kötüye gitti ki
sıkışıp kaldığım bir noktaya geldim.
On kat anksiyete vardı.
Her gün ama ben…
…anksiyete krizi geçene dek oturamıyordum bile.
Kriz sürerken devam etmek zorundaydım.
Depresyon sırasında devam etmek zorundaydım.
Bazen bunu anlatacak doğru kelimeleri
bilmiyor veya bulamıyorsunuz.
Evet.
O kötü anları yaşarken
hapisteymiş gibi hissediyordum.
Ve oradan çıkamıyordum.
-Evet. -Biliyorum.
-Evet. -Bunu hissettim.
-Evet, bunu hissettik. Biliyorduk. -Bunu hissettim.
Hayatının zorlaştığını görebiliyordum.
Bunları yaşamaya ilk başladığında yanında olamadım.
Onunla konuşurdum…
…ama çok fazla değil
çünkü onu rahat bırakmaya çalışıyordum. İyi olduğumuzu bilsin diyordum.
Bilirsin,
sen erkeksin, yapman gerekeni yapmalısın.
O yüzden üstelemedik.
Katiyen bir hata yapmışsınız…
…yaptığınız bir şeyler yanlışmış gibi…
…hissetmenizi veya suçluluk duymanızı istemiyorum çünkü bu…
Öyle değildi. Sebebi siz değildiniz.
Her şeyi mahveden geri kalan her şeydi,
geri kalan herkesti.
Bazı durumlara kendimi kaptırdım
ve geçmişte değerinizi bilemedim.
Bir sürü şeyin sizin üstünüzde de
büyük etkisi olduğunu anlamadım.
-Çok büyük. -Öyle olduğunu biliyorum.
Ama artık yanında olduğumuzu biliyorsun.
Seni sevdiğimi biliyorsun.
Ne yaşarsan yaşa yanındayım.
Aileler çoğu insanın iyileşmesinde hayati bir rol oynar.
Öğrenebilen ve çözüm üreten…
KEN DUCKWORTH TIBBİ PERSONEL ŞEFİ
ULUSAL AKIL HASTALIKLARI İTTİFAKI
…vazgeçilmez bir kaynaktır.
Ama öğrenmeye açık, bir zaafınız yüzünden
sizi suçlamamaya, sizinle iş birliği yapmaya
açık bir aileniz varsa
çok dikkat çekici sonuçlar alabilirsiniz.
"Sorun ne?" değil. Doğru soru bu değil.
Mesele, o insanın tekrarlayan veya süregelen
o tür bir davranışta bulunmasına yol açacak ne yaşadığı.
Bu vecize veya adına ne diyecekseniz o…
-Evet. -…artık beynime kazındı.
-"Başına ne geldi?" -Bir şey olduğunda…
Nefretin ve iğneleyici sözlerin hedefi olduğumda bile
bunu hatırlıyorum çünkü…
-"Başına ne geldi?" -Başına ne geldi?
Başlarına ne geldi?
Çünkü "Başına ne geldi?" bir suçlama değil.
"Senin sorunun ne?" yerine "Anlat bana, ne oldu?"
Bunun herkes için geçerli olduğunu öğrendim.
60 yılın ardından,
bugün bile beni ağlatan tek şey şu anı hatırlamak:
Attala County, Mississippi'den Milwaukee'ye ilk taşındığım zaman.
O güne dek ninemden hiç ayrılmamıştım,
beni bir arabaya koyup Milwaukee'ye gönderdiler
ve bir daha nineni görmeyeceksin dediler.
Artık annenle yaşayacaksın.
Tanımadığım etmediğim bir anne.
Çünkü annem kuzeye gidip çocuklarını nineleriyle bırakan
o büyük göçün parçasıydı.
Annem orta sınıftan, çok açık tenli,
beyaz sanılabilecek bir kadının evinde oda tutmuştu.
İçeri girdiğim anda derimin rengi yüzünden
benden hoşlanmadığını anladım.
Ve o ilk gece
eve girmeme izin vermedi.
Sokağa bakan ufak bir veranda vardı.
Orada, kanepede uyumak zorunda kaldım.
Ve annem…
…ki bir çocuğu daha vardı…
Üvey kardeşimle ilk kez karşılaşıyordum.
Annem beni kollamadı.
"Hayır, çocuğum evin içinde uyumalı." demedi.
Annemin
"Tamam, öyleyse burada, dışarıda uyuyacaksın." dediği o anda
yalnız olduğumu anladım.
Bugün Oprah Winfrey Show'da
insanları 10, 20, 30 yıldır görmedikleri
favori öğretmenleriyle buluşturacağız.
Ama önce size benim favori öğretmenimden bahsedeyim.
Ağlamamı mı istiyorsunuz? Beni kurtaran öğretmenlerimdi.
Mary Duncan?
Bayan Duncan!
Oprah gibi öğrencilerle dolu bir sınıfım olsaydı
havalarda uçardım.
Yıllar boyunca
gerçekten sevildiğimi hissettiğim tek yer orasıydı.
Yıllarca öğretmen olmayı istememin sebebi de budur.
Öğretmenlerimin bana verdiğini çocuklara verme arzusudur.
Bayan Duncan'ı sevme sebebim en iyi yanlarımı ortaya çıkarması.
Biri olabileceğimi anladığım yıl oydu.
Bana önemli olduğumu hissettirdi
ve bence bütün çocuklar kıymetli olduklarını hissetmeli.
Sayenizde hep başarılı olabileceğimi hissettim.
Çünkü sizi önemseyen biriyle bağ kurmak
dünya kadar fark yaratır.
Benim için bu kişiler öğretmenlerimdi.
O yüzden okulun önemini iyi biliyorum.
Eğitim sizi kurtarmasa da rahatlatabilir.
Benim için bu büyük bir rahatlamaydı
ve evde öyle hissetmezken
önemli ve değerli hissetmemi sağladı.
Evde bunu hissetmiyordum.
Hem de hiç.
20 AĞUSTOS 2006
Bugün sizi buraya
Oprah Winfrey Liderlik Akademisinin
ilk sınıfı olacağınızı…
OPRAK WINFREY KIZLAR İÇİN LİDERLİK AKADEMİSİ
MEYERTON, GÜNEY AFRİKA
2007'de Güney Afrika'da arzusu olup da imkânı olmayan kızlar için
Oprah Winfrey Liderlik Akademisini açtım.
Okulun ilk iki sınıfındakileri bizzat ben seçtim.
Köylere ve kasabalara gittim,
içlerinde bir ateş yanan, daha iyi hayatlar isteyen
kızları seçtim.
Bayanlar ve baylar,
Oprah Winfrey Liderlik Akademisinin kızları.
Ama daha okulun ilk haftasında
bazı kızların tuhaf davranışları dikkatimi çekti.
"Bu kızların nesi var?
Konsantre olamıyorlar, odaklanamıyorlar." dedim.
Dr. Bruce Perry'yi aradım.
"Çocukların travma geçirmiş.
Kaosa öyle alışmışlar ki beyinleri sakin,
onları besleyip destekleyen bir ortamın üstesinden gelemiyor." dedi.
O zamanlar depresyonu anlamıyordum.
Travma veya akıl hastalığıyla, depresyonla, anksiyeteyle
baş etmeye hazırlıklı değildik.
Her yıl Hayata Giriş diye bir dersi vermek için geri gidiyorum.
Michael Singer'ın Özgür Ruh kitabını kullanıyordum.
İçimizdeki dikenlerden bahseder.
Geçmişte yaşadığınız, üstünü örttüğünüz, bastırdığınız
çözmediğiniz,
nasıl olduğunu anlamadığınız durumlara düşmenize sebep olan şeyler.
Biri o dikene dokunmuştur.
Peki senin için çıkarılması gereken diken ne?
İlk kız, "Benim dikenim öfke.
Öfke doluyum." dedi.
72 kızdan oluşan bir sınıf.
"Öfke doluyum.
Çünkü dört yaşındayken
amcamın bana bulaştığını nineme söylemeyi denedim.
'Kızım, ne diyorsun? O senin amcan.' dedi.
Beni dinlemedi ve ben yedi yaşındayken amcam bana tecavüz etti." dedi.
Şöyle devam etti…
"Ne zaman eve gitsem…
…hâlâ o amcayla yaşamak zorundayım
ve ninem biliyor.
Ve yapabileceğim hiçbir şey yok.
Ve çok öfkeliyim."
Sessizlik oldu çünkü kimse bunu yüksek sesle söylediğine inanamadı.
"Bunu yaşayan tek kız sen değilsin." dedim.
"Her iddiasına varım bunu yaşayan tek kız değilsin
ve bu odada olup bunu yaşayan diğer tüm kızların…
…ayağa kalkmasını istiyorum.
Ve onu savunmanızı istiyorum.
Onu savunarak kendinizi savunacaksınız
çünkü ninesi onu savunmadı.
Kim ona destek olacak?
Ama sadece neden bahsettiğinizi biliyorsanız, benzer şeyler yaşadıysanız
ayağa kalkmanızı istiyorum."
72 kişilik sınıfta 24 kız ayağa kalktı.
Dokuz, on, 11 ve 12 yaşlarında…
19 yaşındaki kuzenimin tecavüzüne uğradım.
Tecavüzün ne olduğunu bilmiyordum.
Kelimenin bilincinde değildim.
Seks ne bilmiyordum. Bebeklerin…
…nereden geldiği konusunda bir fikrim yoktu.
Bana ne olduğunu bile bilmiyordum.
Ve bu sırrı sakladım.
Ve…
…kabullendiğim bir şeye dönüştü.
Erkeklerle dolu bir dünyada…
…kız çocuğu güvende değildir.
Gelişme döneminde yaşanan travmadan yaralanmadan çıkılmaz.
Bunu atlatıp yolunuzu bulabilirsiniz
ama bu süreçte kesinlikle acı olacak…
DR. BRUCE PERRY'NİN SESİ
KIDEMLİ KURUL ÜYESİ ÇOCUKLUK TRAVMASI AKADEMİSİ
…ve yaralar, zorluklar olacak.
Bence herkesin bir bagajının olduğunu
insanların anlaması
çok önemli.
Herkesin yükleri var. Ama bunların ne olduğunu bilmiyoruz.
Akıl sağlığıyla ilgili bir iş yaptığınızda
birinin hikâyesini öğrenmek bu yüzden çok önemli.
Hikâyenin anlatılması,
yüksek sesle söyleyebilmek, "Bu benim başıma geldi." diyebilmek
hayati önem taşır.
Yaşadıklarımı kendim için anlatmıyorum.
Çünkü açıkçası anlatmak zor geliyor.
Çok utanıyorum.
Ayrıcalıklarım, param, gücüm olduğu hâlde sefil hissettiğimi
insanlara nasıl açıklarım?
Bu nasıl yapılır?
Asıl önemsediğim şey şu, buraya hâlime ağlayın diye
hikâyemi anlatmaya gelmedim. Ben iyiyim.
Ama kalbinizde başkalarına yer açın.
Yaşadığım için biliyorum, insanların yardıma ihtiyacı var.
Sizinle konuşabilmek benim iyileşme sürecimin bir parçası.
Artık korkmuyorum.
Çünkü depresyona girdiğim oluyor demeye korkmuyorum.
Evet, anksiyetem var
ve hiçbir şey yapmak istemediğim anlar oluyor.
Öfkelendiğim ve üzüldüğüm, aşırı duygulandığım
anlar oluyor. Hepsi oluyor.
Hepsi benim. Hepsini hissediyorum.
Ama bakın ne diyeceğim, iyi ki bunları hissettim.
Bence akıl sağlığı mücadelelerini itiraf eden kişiler
süper kahramanlara benziyor.
Zor bir şey yaşamışsanız
çocuklarınızın veya geri kalan herkesin de
sizin yaşadıklarınızı yaşaması gerekmez.
Bu kısır döngüyü kırmanın benim sorumluluğum olduğunu biliyorum.
Alt yazı çevirmeni: Zeynep Simpson