СИМПАТИЗЕР
Дали некогаш си видел дух?
Понекогаш ги гледам духовите на луѓето што ги убив.
Затоа што веруваат дека неправедно умреле.
Овој свет е полн со нив.
МЕЃУНАРОДЕН АЕРОДРОМ ДОН МУЕАН
БАНГКОК, ТАЈЛАНД 1.000 КМ ОД ВИЕТНАМ
Ви треба такси, господине?
Добре дојде дома, синко.
Стратегијата да се прикрадуваш ти е уште е во форма.
Погледнете се. Добре дојдовте назад, господа.
Знам, знам.
Не е Виетнам, но слетавте
на работ, на устата, на усните на вашата татковина,
а патот ви го блокира само од скоро црвениот Лаос.
Но веќе сте во вистинската временска зона.
Ајде да се тргнеме, Ајде да се забавуваме. Ајде!
АЕРОДРОМОТ ВО БАНГКОК
“Ајде да се забавуваме“.
На сите немо ни одекнуваше, додека ја голтавме нашата резервираност и страв.
Но никој од нас, па дури ни духовите, не можеше да замисли колку ќе биде забавно.
Крај.
Крајот е секогаш тежок, нели?
Зошто имам страшно чувство дека критиката нема да биде добра?
Каков срам.
Да беше задоволително,
можеби ќе го дадевме на разгледување на комесарот.
Другар командант, веќе 12 месеци работам на мојата исповед!
Зошто би завршил со оваа несреќна слика на таканаречените духови?
Тие беа таму.
Дали духовите беа книжевни симболи или вистински суеверија?
Никогаш не ги прашав.
Искрено, избегнував разговор со нив секогаш кога можев.
Не треба да завршиш со пристигнувањето во Бангкок. Или со духовите.
Врати се во својата соба.
Допиши до сегашноста.
Биди ригорозен.
КРАЈ
Следното утро нè одведоа со камиони до северната граница,
но за мене борбите започнаа таа ноќ, во пеколната дупка.
Од сам почеток можев да почувствувам каде оди ова.
Беше како проштална забава пред смртна казна.
Срање.
Забавувајте се вечерва, момци. Чичко Сем плаќа.
Чичко Сем, фала. - Фала, чичко Сем.
Фала, чичко Сем.
Клод знаеше дека можам да намирисам крв во воздухот.
Така и сакаше.
Сметаше на тоа.
Американски долар!
Значи, оваа мисија, шансите за успех
не се нула, нели?
Ништо на светот нема нула проценти шанса.
Секако. Да. - Да.
Еј, соземи се.
Попаметен си од останатите.
Главата долу и препушти им ја борбата на овие ашлаци. Слушаш?
Се прашуваш дали оваа операција ќе успее.
Според моето искуство, успехот на секоја доверлива операција
се сведува на тоа колку доверлива успеала да остане.
Не се согласуваш?
Како успехот на секоја шега што се сведува на тоа дали е смешна.
Кој вели дека единствената цел на шегата е да те насмее?
Дај ми го ранецот.
Јас сум комунист.
Со години сум агент, за револуцијата.
Се инфилтрирав во тајната полиција и праќав разузнавачки информации во Ханој.
Дури и сега известувам за реакционерните активности
и правам сѐ што можам за да ги поткопам.
Всушност, тоа што ти ги давам документиве
е дел од мојата антиреволуционерна стратегија.
Сакаш да кажам дека и јас сум комунист.
Барем сега сум искрен.
Ајде, ортак. Што очекуваше?
Ова го правиме.
Целта беше Сони, не ти.
Слушај, Клод... - Пиј.
Што е тоа? - Бактерија, многу честа во овие делови.
За 48 часа ќе те натера драматично да се евакуираш од двата краја.
Ќе го обвиниме свинското и кнедлите што само ти ги изеде.
Пиј. - Зошто?
Затоа што нудам излез, ебате.
Ако излезеш, тоа ќе ни даде шанса да разговараме во слободно време.
Откако ќе ги признаеш сите твои несреќи,
ќе откриеш дека многу простувам за мали престапи.
Аман, ова ти е единствена шанса.
Пиј.
Еби се, човек!
Што кажа, а?
Твој погреб е, ортак.
Чекај, чекај.
Дечки, ве молам, ве молам. Утре имаме голем ден.
Не сакаме проблеми. Само што го нарачав пивово. Ве молам?
Јас честам, ако сакаш. Не го ни допрев.
Што правиш? Одвратен спектакл.
Благодарам.
Така се пие. Гледаш?
Дали ќе умреме овде или ќе умреме бегајќи, исто е.
Лин, љубов моја, верувај ми. Треба брзо да трчаме.
Под опсада сте! Откажете се!
Не умирајте за ништо!
Немој, Бон, не прави го тоа! Немој!
Пушти ме да одам! Пушти ме!
Не, брат, застани. Ајде да живееме, Бон.
Ајде да живееме.
Глупаво копиле.
Да не дојдеше, можев да умрам овде.
Под опсада сте! Откажете се!
Не умирајте за ништо!
Твојот опис звучи како тоа да беше очајно,
а всушност, беше почеток на твоето искупување.
Тешко е да не звучи очајнички од моја перспектива како затвореник.
Не си затвореник, постојано ти велам. Ти си воспитаник.
ТАЈНА ЛОКАЦИЈА ВИЕТНАМ
Може да зборувам со Вашиот претпоставен?
Ниеден човек не е надреден во однос на следниот.
Тоа е една од лекциите што ќе ги научиш овде.
Завршив.
Се бара од мене да го напишам чинот во “марионетската војска“,
но јас бев офицер во Армијата на Република Виетнам.
Бон, немој.
Бара од мене да ги наведам луѓето што ги убив, но никогаш не сум убил никого...
освен ако не беше ебан комуњар.
Затоа, завршив.
Зошто ја вклучи оваа сцена?
Со ова изгледаме како насилни и сурови.
Отстрани го цел овој дел.
Твоето признание треба да заврши со пристигнувањето во овој камп
и ветувањето за искуп.
Или уште подобро, заврши со моментот кога се предаде.
Тоа сака комесарот да го види.
Тоа е момент на вистински триумф.
Ја постигна целта. Двајцата бевте заробени живи.
Мислам дека комесарот ќе го интересира што следело.
Можеби немате претпоставен, но некој мора да биде главен.
Зошто ми го нарушуваш спиењето?
Да знаеш дека тоа што трошиме и олку малку струја е товар за нашиот систем.
Кратко и јасно.
Сфаќам што сакаш да кажеш.
Се обидуваш да ставиш крај на исповедта во моментот на нашата средба, нели?
Размислував да одам малку подалеку.
Јас сум комунист.
Јас сум агент со години. За револуцијата.
Се инфилтрирав во тајната полиција...
Сакаш да го оправдаш твоето насилство врз нашиот другар во стражарската куќа?
Ќе бидеш казнет.
Јас ве известив за непријателскиот извиднички одред
што вчера се инфилтрира во нашата татковина.
Ако тоа е вистина, зошто дојде овде сам?
Имаше добри шанси да загинеш во борба.
Стани.
Ова е другарот комесар.
Дојде во овие доцни часови.
Мора да се грижиш за своето здравје, другар.
Зошто дојдов овде?
Да го заштитам мојот пријател.
Да го оставиме да напише исповед.
Договорено.
Никој не може да ти помине, другар комесар.
Стави го во изолација, во случај неговото тврдење дека е наш да е точно.
Ако се дознае, другите воспитаници ќе се обидат да го убијат.
Пишувај искрено,
зашто она што се покажува како поволно или неповолно за твојата среќа
може да биде различно одошто мислиш.
Пишувај прецизно, зашто немаме ништо друго освен време.
ЈАС СУМ ШПИОН, САБОТЕР, ДУХ, ЧОВЕК СО ДВЕ ЛИЦА...
Зошто сѐ уште ми се опираш после толку долго време?
Помина една година од тој ден.
Не е подготвено за комесарот?
Зошто не јадеш?
Размислуваш дали би било подобро на долг рок
да ја покажеш својата грижа на совест за смртта на другарот?
Дозволете ми да го преработам.
Остави го.
Мислите, завршив?
Со минатото, да.
Од овој момент па натаму, превоспитувањето ќе се најде во сегашноста.
Што гледаат?
Би аплаудирале ако им беше дозволено.
Што направив?
Преживеа.
Година на осаменост.
Пријателе, и ти преживеа.
Еј.
И изгледа не ти го скршиле борбениот дух.
Далеку е од тоа да те стигнам.
Како знаеш што сум издржал?
Си остарел дупло побрзо од сите други, Дупло од сѐ.
Добро утро, воспитаници.
Денеска ќе продолжиме каде што застанавме вчера
и ќе зборуваме за корелацијата меѓу револуцијата и поединецот.
Како што нѐ потсети чичко Хо,
најлошиот и најопасен остаток од старото општество е индивидуализмот.
Тоа се коси со револуционерниот морал.
Зошто го носи тоа?
Се плашат дека нема да го почитуваме ако си го открие лицето.
Некои велат дека е зашто не е доволно чист за да ни биде мисловен лидер.
Индивидуализмот, наспроти тоа, е перфиден,
затоа што предизвикува човек да се врати назад. Сите знаеме дека е полесно да...
Сите јадеме како поединци!
Тогаш, како функционира колективизмот
за организација која штеди на оброци
и предизвикува поединците да се борат секој за себе?
Среќен сум што те гледам, пријателе.
Однесете го воспитаникот Бон во клозетите,
каде ќе го сортира компостот за полињата со маниока.
Запомнете ги зборовите на чичко Хо,
дека критиката и самокритиката се постојана потреба,
исто како што на човек му треба воздух.
Ве молам, продолжете со оброкот.
Другар командант.
Направивте грешка.
Цитатот што го наведовте, всушност не е од чичко Хо, туку од Сталин.
Благодарам за ерудицијата.
Нестрплив сум да го слушнам комесарот да зборува повеќе на денешната тема,
но, ако смеам,
сакам со него да ја споделам најубавата реченица што ја знам
што ја дефинира корелацијата помеѓу поединецот и неговата заедница.
Може ли?
Ајде. - Благодарам.
Казната за другиот воспитаник беше премногу мека.
Ставете го во притвор. Доведете ми го овој воспитаник.
Сега си наебал, момче!
АЈСЛИ БРАДЕРС
Секоја верзија на мојата исповед.
Сите се тука.
Ги прочитав сите.
Командантот ми рече дека се далеку од подготвени за Вас.
Рече дека моите стари верзии им ги давале на воспитаниците да си го бришат газот.
Дали некогаш си помислил дека ќе ги чувам неизгребани,
по сето ова време?
Како...?
Се случи на Денот на ослободувањето,
време за славење.
Требаше да му извадам заб на генерал Фу
и тргнав накај дома,
кога ги видов тенковите на ослободителната војска како одат преку мостот.
Одвај можев да се воздржам од радост.
Но, тогаш, видов Фантом како се приближува,
леташе високо за да го избегне пожарот.
Толку високо, си помислив, никогаш нема да ги погоди.
И не ги погоди.
Фрли товар напалм врз мене.
Гледав како паѓа, забавено.
Беше, знаеш...
развлечено.
Затоа понекогаш одложено одговарав.
Зошто не го кажа тоа во писмото?
И што ќе направеше? Ќе ми испратеше некој американски лек?
На површината,
сѐ во нашиот дом е поинаку одошто замислував.
Ти реков да не се враќаш.
Тврдиш дека си агент. Човек со две лица.
Да, така е. Но јас велам дека си двоен агент.
Ја изложи и нашата страна на Америка, нели?
Ајде, време е да ја кажеш вистината.
Признавам...
Не бев целосно искрен.
Цела година го кријам од тебе фактот...
дека си морон без трошка интелигенција.
Се извинувам.
Не мислиме дека лажеше во твојата исповед.
Туку она што не успеа да го признаеш.
Не те обвинуваме за намерно поматување.
Треба да се сетиш на она што си го заборавил.
Не можеш да се сетиш на нешто што си го заборавил, мороне.
“Заборавање“ значи дека не можеш да се сетиш.
Затоа сме тука да помогнеме.
Другар доктор?
Еј, еј, другар, слушај...
Добре дојде. Баш убаво што ни се придружи.
Уште не почна?
Но се обложувам дека наскоро ќе сака.
Веќе сакам.
Поминаа веќе три дена. Три.
Знаеш ли колку струја трошиме, другар?
Знаеш дека за два дена треба да патувам до Политбирото?
Сакам ова да се реши пред да одам.
Умот му е како мандарина со дебела лушпа.
Мора да ги наостриме ноктите за да дојдеме до сокот.
Ве молам.
Барем изгасете ги светлата.
Тоа не можеме да го направиме.
Мора да можеш да гледаш.
Тој никогаш нема да види.
И со целата светлина на светот.
Предолго е под земја.
Тој е во суштина слеп.
Леле, целата таа струја...
Те молам. Помогни ми.
Ми ја прочита исповедта.
Опишуваш дека си пишувал кодирани пораки меѓу редовите.
Она што го сакам се спомените што се кријат меѓу редовите.
Дали се сеќаваш на она што си го заборавил?
Види, сега не е време за шега.
Електрична јагула.
Еј, пријателе!
Секојпат кога ќе ме испратите овде, ми доаѓаш во посета.
Па, штета што не можам да ги задоволам твоите садистички желби.
Почнав да го засакувам ова ебано место.
Не мора да седам за да серам. Не мора ни да си ги спуштам гаќите.
Еј, пријателе...
Штеди си ја силата.
Како можеше да ми го направиш ова?
Што тоа?
Да те одржам во живот?
Никој не волонтира за оваа пеколна дупка.
Но, ја побарав позицијава кога слушнав дека и двајцата овде ве испратиле.
И направив сѐ што можев...
да ве поштедам од непотребна болка.
Но, има граници на моите моќи.
Партијата гледа.
А ти баш не помогна.
Се покажав како вистински револуционер.
Јас не сум тој кому му треба убедување.
Туку на командантот.
Но ти си негов надреден.
Револуционерите имаат вроден страв еден од друг.
Фала ти.
Може да ме пријави дека не си ја исполнувам должноста.
Но, јас признав сѐ.
Секогаш има уште нешто да се признае.
Таква е природата на исповедта.
Гледај добро да ја одиграш твојата улога.
Зашто јас ќе ја играм мојата.
Сети се.
ПАИ ДОР
Полураса со 13 дупчиња!
Копиле.
Гнасно копиле!
Мамо...
Кој ми е татко?
Зошто сум полурасен?
Дали сакаш да споделам една тајна?
Јас и ти имаме исти очи.
Гледај...
Сакаш една?
Можам да ти донесам колку што сакаш.
Колку сакаш, секој месец.
Секој месец. - Секој месец.
Ако не кажеш никому. - Ако не кажеш никому.
Ќе можеш?
Можеш ли да бидеш големо момче... - И да чуваш тајна?
Гледаш? Што ти реков!
Твојот проблем е што имаш коски. - Зашто ние немаме.
Ајде да се ослободиме од тие коски.
Ајде.
Таа чека.
"Таа"?
Оди, оди!
О, здраво. Сакаш пијалак?
Можеби имам нешто да ти ја згаснам жедта.
Ќе загинеш! Ајде!
Ова е само 16-милиметарска верзија направена за скрининг во авиони,
но доволно пристојно за гледање.
Ти ги враќа спомените?
Еве, посебен реквизит што го имав подготвено за оваа сцена.
Морав да го гледам повеќепати
за да ги видам сите начини на кои Бон беше убиен.
Дали има многу виетнамски реплики?
Изгледа Дамијанос се обидел да го одржи ветувањето што ти го дал.
Искрено, ми се допадна Дамијанос.
Овој филм е ѓубре, но тоа е само од наша перспектива.
Тој е Американец и од американска перспектива...
доста е прогресивно.
Сепак...
секвенца како оваа е речиси неподнослива за гледање.
Ќе бидеш моја кралица. О, да. Ќе имаме бебиња.
На колена!
Те потсетува на нешто?
Сети се.
Припомни си.
Да, баш така.
Наскоро доаѓа денот кога Сајгон ќе падне.
И сите вие предавници што донесовте змија во својот дом,
ќе бидете на колена и ќе молите за кукавички лет одовде.
Но, и тогаш нема да ве пуштиме.
Нашите ракети Катјуша ќе ве бркаат до крајот на небото,
ќе ви ги распарчат воените авиони
и ќе ве спржат како полнети свински црева.
Добро. Ајде да играме.
Топло е овде.
Мислам дека ова не е потребно.
Не е потребно, но мора да се случи.
Ова не мора да се случи! Дајте ми еден час на само со неа.
Сака прв да ја проба.
Нареднику! - Што рече? Зошто не повториш?
Само се зафркавав. - Гаду еден!
изгледа и на кутрава девојка добро ќе ѝ дојде пијалак.
Што велиш, капетане?
Дали треба да ѝ го дадеме тоа што го бара?
Уште еднаш, кој ти ја даде ролната филм?
Што виде? - Сè.
Кажи ми.
Го турна шишето подлабоко, додека не ѝ се истегна вилицата...
а од нејзината скината усна се цедеше крв.
Не можев да издржам.
Бев преплашен дека од нејзината скината усна може да протече...
моето име...
Односно... она што навистина не можев да го поднесам беше...
Вие двајца треба да си ги размените и да си ги читате исповедите.
Таа не е толку добра писателка како тебе, но е подобар шпион.
Можеше сѐ да издржи без да открие дека си шпион.
Што велиш?
Твоето признание не беше баш точно, нели?
Не.
Не беше нејзината уста, нели?
Не.
Но јас... Но јас...
Нареднику, што рече? Зошто не повториш?
Само се зафркавав.
Те молам, не се преправај дека си над него.
Така.
Но, се вратив на моето место.
Зошто си во овој камп?
Барав одговор последниве две години.
Ниту еден збор не напиша против мене.
Сакав да верувам дека тајната што ја чував е скапоцена.
Сигурно многу си се разочарала што го најде твојот одговор во мене.
Сега ништо не може да ме разочара.
Ме потсетува на времето кога Бон ги нападна тројцата пијани маринци.
Во пивската градина. Нашиот последен ден.
Но, ова не е американско пиво.
Сега сме на власт.
Не ни требаат Американците или Французите да нѐ заебаваат.
Можеме и сами да се заебаваме.
Седни таму. Ова место, најтемното, е за мене.
Тоа е единственото место каде луѓето на командантот не би пребарувале.
Одбирај кој сака да те слика, идиоте.
Гледаш како позадината е во фокус?
Можеби мајорот даваше естетска изјава
за тензијата помеѓу поединецот и неговата околина...
Пак тој цинизам!
И тој претенциозен став. Затоа командантот не ти верува.
Го зборуваш нашиот јазик како да е преведен од англиски.
Сигурно и мајка ти зборува англиски во твоите соништа.
Сега размислуваш на англиски!
Кажи ми, дали мислиш дека има нешто поскапоцено?
НИШТО НЕ Е ПОСКАПОЦЕНО ОД НЕЗАВИСНОСТА И СЛОБОДАТА
Што мислиш? Ништо.
Навистина? Нема ништо поскапоцено?
На пример, среќа?
Ако постои такво нешто.
Љубов? - Сериозно?
Дури ни пари? - Нема шанси.
Навистина мислиш дека нема ништо поскапоцено од тие работи?
Навистина? Размисли добро, пријателе. Има нешто уште поскапоцено.
Се разбира дека нема!
Жртвував сè за независноста и слободата на мојата земја
и сега велиш дека има нешто поскапоцено?
Како можеш да кажеш такво нешто?
Можеш да дипломираш само откако ќе го положиш овој тест.
Ќе ти дадам три обиди.
Верувањето?
Ме зафркаваш?
Сега имаш два обиди.
Семејството? - Не толку колку ова.
Последна шанса.
Внимателно прочитај ја реченицата. Одговорот лежи внатре.
“Ништо не е поскапоцено од независноста и слободата.
Ништо не е поскапоцено од независноста и слободата.
Ништо не е...
Ништо...
Ништо. Одговорот е ништо.
Ништо.
Она што е поскапоцено од независноста и слободата е ништото.
Да, секако. Што друго?
Извини што ја направив лекцијата толку мачна.
Сам научив дека треба да го научиш тоа на потешкиот начин,
ако сакаш вистински да учиш.
Веќе не можеш да ја видиш, нели?
Претпоставувам, и заветот што дојде со неа го нема.
Сè уште е таму, длабоко одоздола.
Таков сентиментализам не ни е дозволен, другар комесар.
Наместо тоа, да преземеме позитивна акција.
Бегај, ебате.
Зар не беше доволно што ги одведов жена ми и син ми на ваша страна?
Бестрага, бегај.
Зар не гледаш дека е тесно?
Умре неправедно, како не!
Војна е, никој не умира праведно!
Другар! - Отвори.
Можеш да си одиш.
Еден кутар човек беше бомбардиран дента кога заврши војната.
Сè уште не може да издржи ни еден ден без морфин поради болката.
Изгледа и тој е за жалење, исто како и ние.
Треба да ти кажам нешто.
Чував тајни од тебе. А ти не го заслужуваш тоа...
Не ми кажувај. Не сакам да знам. Нема повеќе признанија.
Таму... ме натераа да кажам работи во кои не верував.
Да мислам работи во кои не верував.
Не ми е гајле што те натераа да кажеш.
Ти си мој пријател.
И... - Она што сакав да ти го кажам е...
Знам дека сега ништо не можеш да направиш за тоа, но...
Смрдиш. Го знаеш тоа?
Мислам, навистина! А и во Сајгон.
Уште кога бевме мали.
Со Ман постојано се зафркававме за тоа со другите.
На пример, што се случува кога Јапонец, Кинез и Бон ќе влезат во свињарник.
Замолчи го детето!
Ама си убаво.
Дестинација, којзнае каде.
Далеку од дома. Тоа е сѐ што знам.
Ќе стигнеме ли таму?
Според бродарот, шансите ни се 50:50.
Доста добри шанси, вели Бон.
И покрај сѐ, пред лицето на ништото,
сè уште сум револуционер.
Моето превоспитување заврши, но сепак пишувам секој ден.
Овој пат за себе. За нас.
Напиши одново. Доживеј го одново. Почни одново.
Превод: Сандра Авросиевска