"పాన్ ట్రోగ్లడైట్స్."
మిస్టర్ జిన్ కి తనకు నచ్చిన కర్ర ఒకటి దొరికింది.
- టైమ్? - 10:22 ఇంకా 34 సెకన్లు.
ఆగు, 35, 36...
10:22 అంటే సరిపోతుంది.
- నువ్వు వాటికి పేర్లు ఎందుకు పెడుతున్నావు? - జేన్ గుడ్ఆల్ అలా చేసింది కాబట్టి.
అరణ్యంలో పాన్ ట్రోగ్లడైట్స్ పై అధ్యయనం చేసిన మొట్టమొదటి వ్యక్తి ఆవిడే.
అది చింపాంజీల శాస్త్రీయ నామమా?
అవును. ఆమె ప్రతీ జంతువుకు
దాని ప్రత్యేక వ్యక్తిత్వం ఉంటుంది అని నమ్మింది కాబట్టి వాటన్నిటికీ పేర్లు పెట్టింది.
నువ్వు దానికి మిస్టర్ జిన్ అని ఎందుకు పేరు పెట్టావు?
ఇందుకు.
చూడు.
మిస్టర్ జిన్స్
నువ్వు చేసింది "కోతిగా" ఉంది.
అలాగే మిస్టర్ జిన్ కి కూడా తన చీపురుతో సీలింగ్ మీద తట్టడం అంటే ఇష్టం.
- అది ఇప్పుడు ఏం చేస్తోంది? - ఈటెను చేస్తోంది.
ఏంటి? చింపాంజీలు ఈటెలు చేస్తాయా?
ఈటెలు, స్పాంజ్లు. అన్ని రకాల పనిముట్లను చేస్తాయి.
నేను నమ్మలేకపోతున్నా.
లేదు. అవి పనిముట్లను చేస్తుండగా కనిపెట్టిన మొట్టమొదటి వ్యక్తి జేన్ గుడ్ఆల్.
మనకు చింపాంజీలు, మనుషుల గురించి తెలుసనుకున్న మొత్తం ఆ ఆవిష్కరణ మూలాన మారిపోయింది.
ఎలా?
ఎందుకంటే చింపాంజీలకు వాటి సొంత పనిముట్లు, ఆయుధాలు చేయడం వస్తే...
వాటికి మన గుణాలు చాలా ఉన్నట్టే కదా?
లేదా మనకే వాటి గుణాలు ఉన్నట్టు అనొచ్చు.
జేన్ గుడ్ఆల్ కలిసిన చింపాంజీలకు ఆమె ఏమని పేర్లు పెట్టింది?
ఆమె పేరు పెట్టిన వాటిలో ఒకదాని పేరు గ్రేబియర్డ్.
మన గ్రేబియర్డ్ పేరా?
ఆహ్-హాహ్, కాకపోతే నిజానికి దాని అసలు పేరు డేవిడ్ గ్రేబియర్డ్.
విన్నావా, గ్రేబియర్డ్? దానికి మనిద్దరి పేర్లు ఉన్నాయి.
ఆమె చూసిన చింపాంజీలలో చెదపురుగులను పట్టడానికి గడ్డిని వాడిన మొదటిది అదే.
అవి చెదపురుగులను తింటాయా? ఛీ.
పురుగులు, పళ్ళు, మాంసం. మనుషులు తినేవి అన్నీ తింటాయి.
- మనుషులు కూడా పురుగులను తింటారా? - కొంతమంది.
అయితే మనం కూడా చాలా విధాలుగా వాటి లాంటి వారిమే.
భలే ముద్దుగా ఉంది.
గుర్తుంచుకో, మనం గమనించాలి అంతే.
నువ్వు ముట్టుకోకూడదు అన్నావు కదా.
నువ్వు అన్నది నిజం.
చింపాంజీల మనుగడ ప్రమాదంలో ఉంది, ఎందుకంటే మనం వాటి అడవులను నరికేసి,
వాటిని వేటాడుతూ, అనుకోకుండా మనుషులకు ఉండే జబ్బులను వాటికి అంటిస్తున్నాం.
వాటికి కూడా మనలాగే అనారోగ్యం చేస్తుందా?
దానికి నీతో ఆడుకోవాలని ఉన్నట్టు ఉంది, గ్రేబియర్డ్. అది నిన్ను తన కుటుంబంలో భాగం అనుకుంటోంది ఏమో.
- జేన్? - ఏం కాదు.
చింపాంజీలకు మగవి నాయకులుగా ఉంటాయి.
మిస్టర్ జిన్ బహుశా మనకు తానే బాస్ ని అని చూపుతున్నట్టు ఉంది.
లేదా ఆయుధాలను సేకరిస్తున్నట్టు ఉంది.
- నువ్వు ఏం చేస్తున్నావు? - ఈటెను చేస్తున్నాను.
నేను అది ఇలా చేస్తుంది అనుకోలేదు.
నేను కూడా.
అది ఇంకా తానే బాస్ ని అని మనకు చూపడానికి ప్రయత్నిస్తోందా?
ఏమో తెలీదు. నేను ఇలాంటిది ముందెప్పుడూ చూడలేదు.
- ఆ శబ్దం ఎక్కడి నుండి వస్తోంది? - తెలుసుకోవడానికి ఒక్కటే మార్గం.
ఇక్కడ ఏమైంది?
- అది మన పనే. - మనం ఏం చేశాం?
చింపాంజీలు ఇంకా అనేక ఇతర జంవుతులు ఉండే అడవిని కొట్టేసాం.
- దాన్ని మళ్ళీ పెంచడం కుదరదా? - మనం నరుకుతున్నంత వేగంగా అవ్వదు.
- చాలా దారుణం. - నిజమే.
బట్టలు ఉతకడం పూర్తి అయింది. దాన్ని పైకి తీసుకురావడానికి సాయం చెయ్.
కానీ అమ్మా, మేము చింపాంజీల గురించి తెలుసుకోవాల్సిన విషయాలు ఇంకా చాలా ఉన్నాయి.
మేము మిస్టర్ జిన్ చెట్టు మీదకు రాయిని విసరడం చూశాం.
మన కింద పోర్షన్ లో ఉండే మిస్టర్ జిన్?
కాదు. మిస్టర్ జిన్ చింపాంజీ.
- అది రాళ్లు ఎందుకు విసురుతోంది? - అదే కదా, మేము కూడా అదే కనిపెట్టడానికి చూస్తున్నాం.
మనం శుభ్రం చేయడం పూర్తి అయ్యేవరకు మీ మిషన్ ఆగాల్సి ఉంటుంది.
- కానీ, అమ్మా... - నీ గది ఎలా ఉందో చూశావా?
నీ పని పూర్తి అయ్యాకా డేవిడ్ కి వాకీలో చెప్పు.
హాయ్, మిస్టర్ జిన్. మేము మీ గురించే మాట్లాడుతున్నాం.
- నేను కిందకు వెళ్తున్నాను. - మీరు మాతో పైకి వచ్చి, ఆ తర్వాత కిందకి వెళ్లొచ్చు.
ఒకటి చెప్పనా, నేను మెట్లు దిగుతాను. కాస్త వ్యాయామం చేసినట్టు ఉంటుంది.
నేను కూడా. మీతో పాటు వస్తాను.
ఆ తర్వాత నేరుగా నా గదికి వచ్చి నా రూమ్ శుభ్రం చేసుకుంటాను.
మంచిది.
ఇది తీసుకెళ్లడానికి సాయం చేస్తారా? చాలా బరువుగా ఉంది.
మేము మీ గురించి ఎందుకు మాట్లాడుకుంటున్నామో వినాలని ఉందా?
- పెద్దగా లేదు. - మీరు భలే జోకులు వేస్తారు.
నేను మీరు ఎలాగైతే మాతో సైలెంట్ గా ఉండమని చెప్పడానికి చీపురుతో సీలింగ్ మీద కొడతారో
అచ్చం అలాగే ఒక కర్రను పైకి ఎత్తే ఒక చింపాంజీ కనిపించడంతో దానికి మీ పేరు పెట్టాను.
నేను అలా ఈ మధ్య ఎక్కువగా చేయడం లేదు.
కానీ ఆ తర్వాత మేము చింపాంజీ మిస్టర్ జిన్ ఒక చెట్టు మీదకి రాయి విసరడం చూసాం.
అలా ఎందుకు చేసి ఉంటుంది అనుకుంటున్నారు?
బహుశా దానికి ఆ శబ్దం నచ్చిందేమో.
ఆసక్తికరమైన థియరీ. వేరే ఐడియాలు ఏమైనా ఉన్నాయా?
బహుశా ఆట కోసం ఏమో. అంటే వాలీబాల్ లేదా టెన్నిస్ ఆడినట్టు ఏమో?
చింపాంజీలకు కలిసి ఆడటం అంటే ఇష్టమే.
లేదా బహుశా ఒక ప్రాంతాన్ని తనకు చెందింది అని చెప్పడానికి ఏమో.
ఇంకొక మంచి ఐడియా. మీకు ఇది బాగానే అబ్బుతోంది.
హేయ్, చింపాంజీ అంటే గుర్తుకొచ్చింది, నీది ఎక్కడ?
- గ్రేబియర్డ్. - ఏం...
గ్రేబియర్డ్!
గ్రేబియర్డ్, ఎక్కడ ఉన్నావు?
జేన్ నుండి డేవిడ్ కి. అత్యవసరం.
- నేను డేవిడ్ ని. ఏమైంది? - గ్రేబియర్డ్ కనిపించడం లేదు.
- హేయ్, నోవా. లేట్ అయినందుకు సారి. - ఏం పర్లేదు, నాన్నా. వెళదామా?
మిస్టర్ జిన్!
అప్పుడే కాదు.
నాకు అది ఎక్కడా కనిపించడం లేదు. అది దారి తప్పినట్టు ఉంది.
కొంత సేపటికి అదే వెనక్కి వస్తుందిలే.
- ఎవరు? - గ్రేబియర్డ్.
నువ్వు ఇక్కడ ఒక చింపాంజీ తిరగడం ఏమైనా చూశావా?
అది ఇంత ఎత్తు ఉంటుంది, గెడ్డం దగ్గర మెరిసిన జట్టు ఉంటుంది.
- దానికి ఆ పేరు పెట్టడానికి అదే కారణం. - ఏంటి?
- గ్రే బియర్డ్. - నువ్వు దాన్ని ఆఖరిగా ఎక్కడ చూశావు, జేన్?
- ఇంటి వెనుక, కానీ అది అక్కడ లేదు. - వెతుకుతూ ఉండు. ఖచ్చితంగా కనిపిస్తుంది.
కానీ ఒకవేళ కనిపించకపోతే?
అది నా బెస్ట్ ఫ్రెండ్స్ లో ఒకటి.
ఆమె ఇంకొక బెస్ట్ ఫ్రెండ్ ని నేను.
నేను వీడి చెల్లిని.
నేను ఈయన కొడుకును.
హాయ్.
మేము ఈ పై నుండి గమనిస్తుంటాం, జేన్.
ఏం కంగారు పడకు, జేన్. మేము దాన్ని కనుగొంటాం.
నువ్వు ఇంకొకసారి ఇంటి వెనుక వెతకొచ్చు కదా?
భలే సరదా పిల్లలు.
గ్రేబియర్డ్, అది నువ్వేనా?
నేను వస్తున్నాను, గ్రేబియర్డ్.
మిస్టర్ జిన్?
గ్రేబియర్డ్.
ఆగు, మా పొరుగింటి వ్యక్తి మిస్టర్ జిన్ చెప్పింది కరెక్టా?
చింపాంజీలు నిజంగానే వాటి ప్రాంతాన్ని గుర్తించడానికి రాళ్లు విసురుతాయా,
లేక మార్గాన్ని ఏర్పరుస్తాయా లేక వాటికి ఆ శబ్దం మాత్రమే నచ్చుతుందా?
ఓహ్, లేదు, నువ్వు ఒక ఉచ్చులో ఇరుక్కున్నావు. నేను నీకు సాయం చేస్తా.
చింతించకు, గ్రేబియర్డ్. దాన్ని నేను విడిపిస్తాను.
దాదాపుగా వచ్చేసింది.
అంతే, వచ్చేసింది!
గ్రేబియర్డ్?
గ్రేబియర్డ్.
దొరికింది.
హేయ్. ఆకుల్లో పడింది, కానీ అంతకు మించి దీని మీద ఎలాంటి మరకలు లేవు.
థాంక్స్, మిస్టర్ జిన్.
డేవిడ్ నుండి జేన్ కి.
నేను జేన్ ని.
నాకు గ్రేబియర్డ్ కనిపించలేదు, కానీ మీ అమ్మ కనిపించింది.
ఆమెకు చాలా చాలా కోపంగా ఉంది.
చాలా కోపంగా ఉంది.
- నువ్వు వెంటనే వెనక్కి వెళ్తే మంచిది. - దీన్ని కనిపెట్టినందుకు మళ్ళీ థాంక్స్.
సాయం చేసినందుకు సంతోషంగా ఉంది.
గ్రేబియర్డ్?
గ్రేబియర్డ్.
నువ్వు నిజమైన దానివి ఎందుకు కాదు?
సరే, ఇది సాధ్యం అని నాకు అనిపించలేదు, కానీ మీ అమ్మ ఇప్పుడు ఇంకా కోపంగా కనిపిస్తోంది.
డేవిడ్, వెంటనే జేన్ కి ఇంటికి రమ్మని చెప్పు.
మీ అమ్మ నిన్ను వెంటనే ఇంటికి రమ్మంటోంది.
వెంటనే.
ఎక్కడికి పోయావు?
అలాగే నువ్వు తీసుకురావాల్సిన బట్టలు మిస్టర్ జిన్ ఎందుకు తీసుకొచ్చి ఇచ్చారు?
జేన్, సమాధానం చెప్పు.
క్షమించు, అమ్మా.
బుజ్జి. ఇలా రా.
ఏమైంది?
గ్రేబియర్డ్ ఇంకొక చింపాంజీని కలిసింది,
అలాగే అక్కడ ఇంకొక చిట్టి చింపాంజీ కూడా ఉంది,
అప్పుడు మిస్టర్ జిన్ ఒక ఉచ్చులో చిక్కుకుంది...
గ్రేబియర్డ్ కి ఇక నుండి నా ఫ్రెండ్ గా ఉండటం ఇష్టం లేదు అనుకుంట.
మిస్టర్ జిన్ సమస్యలో ఉన్నారా?
చింపాంజీ జిన్.
సరే. ఇలా రా, వచ్చి కూర్చో.
దీర్ఘంగా శ్వాస తీసుకో.
మళ్ళీ చెప్పు.
గ్రేబియర్డ్ కొన్ని ఇతర చింపాంజీలను కలిసింది,
అలాగే వాటి ప్రాంతాలను ఎలా నాశనం చేస్తున్నారో కూడా చూసింది.
అప్పుడు వాటిలో ఒకటి ఒక ఉచ్చులో చిక్కుకుంది, నేను దాన్ని విడిపించాను,
కానీ అప్పుడు గ్రేబియర్డ్ నా నుండి దూరంగా వెళ్ళిపోయింది.
అది బహుశా దానికి మనలాంటి మనుషులు చింపాంజీలకు
హాని తలపెడుతున్నారు అని తెలియడం వల్లే అని నాకు అనిపిస్తోంది.
- కానీ ఇది నీ దగ్గరే ఉంది కదా. - కానీ ఇది ప్రాణాలతో లేదు.
సరే, జేన్, నువ్వు తన కోసం ఎంత చేస్తున్నావు అనే విషయం గ్రేబియర్డ్ కి ఖచ్చితంగా తెలుసు...
కానీ చింపాంజీలకు ఎక్కువ సమయం లేదు, అమ్మా.
ఇంకొన్ని ఏళ్లలో అసలు అవి లేకుండా పోతాయి,
కానీ మనం వాటి గురించి తెలుసుకోవాల్సింది ఇంకా చాలా ఉంది.
ఎలాంటి విషయాలు?
అవి చెట్ల మీదకు రాళ్లు ఎందుకు విసురుతాయి, లేదా పనిముట్లు ఎందుకు వాడతాయి అనే విషయాలు.
మనం తప్ప ప్రపంచంలో వేరే ఏ జంతువు అలాంటి పనులు చేయవు.
చింపాంజీలకు, మనుషులకు చాలా పోలికలు ఉన్నాయి,
మరి మనం వాటిని ఎందుకు బాధపెడుతున్నాం, అమ్మా?
జేన్...
నాకు తెలీదు.
కానీ నాకు ఒకటి తెలుసు,
నువ్వు మార్పు తీసుకురావడానికి నీకు వీలైనది అంతా చేస్తున్నావు.
జేన్ గుడ్ఆల్ అయితే ఏమంటుంది? "మనం అర్థం చేసుకుంటేనే, మనం"...
కానీ చింపాంజీలు అనేవి లేకపోతే మనం అర్థం చేసుకోవడానికి ఏమీ ఉండదు.
నేను శుభ్రం చేస్తున్నాను.
నేను బాగానే ఉన్నా, అమ్మా.
డేవిడ్?
మన చింపాంజీ రీసెర్చ్ కు సంబంధించిన వాటితో నువ్వు ఏం చేస్తున్నావు?
నేను వీటిని లోపల పెడుతున్నా.
- ఎందుకు? - ఎందుకంటే ఇదంతా చేసి లాభం లేదు, డేవిడ్.
ప్రతీ ఏడాది మరిన్ని జంతువులు నశించిపోతున్నాయి,
కానీ ఆ విషయమై చర్యలు తీసుకునేవారు ఎక్కువమంది లేరు.
మరి జేన్ గుడ్ఆల్ అలాగే మనం కలిసిన మిగతా వాళ్ళందరి సంగతి ఏంటి?
వాళ్ళందరూ ఏదోకటి చేస్తున్నారు.
అది చాలదు.
ఇక్కడ ఒక వాక్యం ఏదైనా ఉండి ఉంటుంది.
దాని వల్ల ఏం ప్రయోజనం ఉండదు.
గ్రేబియర్డ్ వెళ్ళిపోయింది.
అది అంత పని చేయదు.
అదే నిజం.
దానికి ఇక నాతో స్నేహం చేయడం ఇష్టం ఉన్నట్టు లేదు.
బహుశా మనకు సాయం చేయగల ఇంకొకరిని నువ్వు ఊహించుకుంటే మంచిదేమో?
నాకు గ్రేబియర్డ్ వెనక్కి వస్తే చాలు.
బహుశా చింపాంజీల గురించి బాగా తెలిసిన వారైతే బాగుంటుందేమో?
అంటే ఎవరు?
- నీ కళ్ళు మూసుకుని... - ఏం చేయాలో నాకు తెలుసు.
అయితే కళ్ళు మూసుకో.
ఆ తర్వాత ఊహించడం మొదలెట్టు.
చింపాంజీలు ఇలాగే హలో చెప్తాయి.
చాలా బాగా చేశావు, డేవిడ్.
ఆమెకు నా పేరు తెలుసు.
అలాగే హెలో, జేన్.
అరువు, జేన్. అరువు.
నీ అరుపులో నాకు సంతోషం ఏం కనిపించలేదు.
అంటే, చింపాంజీలు కూడా మనుషుల్లాగే అస్తమాను సంతోషంగా ఉండవు.
వాటికి కోపం వస్తుంది,
వాటికి భయం వేస్తుంది,
అలాగే వాటికి బాధ కూడా వేస్తుంది.
అచ్చం నీలాగే, జేన్.
మా గ్రేబియర్డ్ కి ఇక తనతో స్నేహం చేయడం ఇష్టం లేదని జేన్ కి బాధగా ఉంది.
అంటే, తెలుసా, నాకు కూడా ఒక గ్రేబియర్డ్ అనే కోతి తెలుసు.
డేవిడ్ గ్రేబియర్డ్, నా ఫేవరెట్ చింపాంజీ.
నాకు తెలుసు. పనిముట్లను వాడుతుండగా మీరు చూసిన మొట్టమొదటి చింపాంజీ అది.
నన్ను నమ్మిన మొట్టమొదటి చింపాంజీ డేవిడ్ గ్రేబియర్డ్.
ఒకసారి అది నన్ను నమ్మడం మొదలెట్టాకా,
అంతకు ముందు వరకు నన్ను చూసి భయపడిన చింపాంజీలు అన్నీ,
బహుశా, "సరే, చూస్తుంటే ఆమె అంత భయంకరమైంది కాదేమో" అనుకున్నాయి అనిపిస్తుంది.
ఆ తర్వాత నేను వాటన్నిటినీ ఒక్కొక్కటిగా తెలుసుకున్నాను కూడా.
నా గ్రేబియర్డ్ కూడా నన్ను నమ్మేది,
కానీ తర్వాత జనం చేస్తున్న చెడ్డ పనులన్నిటినీ చూసి, నేను ఏమీ చేయలేకపోయానని తెలుసుకుంది.
ఒక్కోసారి చాలా నిరాశగా ఉంటుంది, కదా?
అవును. మీకు ఎప్పుడైనా నిరాశగా అనిపించిందా?
నాకు తెలిసి మనం ప్రపంచానికి చేస్తున్న చెడు గురించి ఆలోచించే అందరూ ఒక్కోసారి
నిరాశగా ఫీల్ అవుతారు అనుకుంటున్నా.
కానీ మనకు నిరాశ కలిగినప్పుడు మనం ఏం చేయాలో తెలుసా,
ఆశాజనకంగా ఉండే వాటిని ఆలోచించాలి.
అంటే ఎలాంటివి?
అంటే, ఇప్పుడు మరింత మంది మనం సృష్టించిన సమస్యల గురించి తెలుసుకుంటున్నారు,
అంటే వాతావరణ మార్పు, జీవవైవిధ్యాన్ని కోల్పవడం లాంటివి.
మనం చేసిన నష్టాన్ని కొంతమట్టుకు నయం చేయడానికి శాస్త్రవేత్తలు
వినూత్నమైన పరిష్కారాలను కనిపెడుతున్నా,
మీలాంటి చిన్న వాళ్ళు ప్రపంచానికి మేలు చేయడానికి ఏం చేయాలా అని ఆలోచిస్తున్నారు.
అది తెలిసి నాకు ఆశాజనకంగా ఉంది.
మనం వేసే ప్రతీ అడుగుతో, ప్రపంచాన్ని కాపాడటానికి ఒక అడుగు దగ్గరవుతున్నాం.
అది వినడానికి ఒక మంచి జేన్ గుడ్ఆల్ వాక్యంలా ఉంది.
కాదు, నిజానికి అది జేన్ గార్సియా అన్న మాట.
కాబట్టి, మీరు చేయాలనుకునే వాటిని ఆలోచించుకుని,
నడుము కట్టుకుని, బయటకు వెళ్లి మీ పని మీరు చేయండి.
అలాగే, మీరు ఎన్నో చేసారు కాబట్టి, ఈ హీరో బోర్డు మీద మీరు కూడా
ఉండాలని నా ఉద్దేశం.
చింపాంజీలు థాంక్స్ అని ఎలా చెప్తాయి?
అంటే, అవి ఒక్కోసారి ఒకదాన్ని ఒకటి దువ్వుకుంటాయి.
మేము మీ జుట్టు దువ్వవచ్చా?
అందుకు అవసరం లేదు.
థాంక్స్, డాక్టర్ గుడ్ఆల్.
నువ్వు కావాలనుకుంటే నన్ను డాక్టర్ జేన్ అని పిలవవచ్చు. ఇద్దరూ.
అలాగే సమయం మించిపోక ముందే ఈ ప్రపంచాన్ని ఒక మంచి చోటుగా మలచడానికి
మీరు చేయాల్సిన పని ఇంకా చాలా ఉంది.
కాబట్టి ఇక వెళ్లి మన ప్రపంచాన్ని కాపాడండి.
థాంక్స్, డాక్టర్ జేన్.
నువ్వు ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు?
నేను తర్వాత వచ్చి నా గది శుభ్రం చేస్తానని ప్రమాణం చేస్తున్న, అమ్మా, కానీ ఇప్పుడు...
కాదు, నువ్వు నన్ను పూర్తిగా మాట్లాడనివ్వలేదు.
గ్రేబియర్డ్ లేకుండా ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు?
నేను దీని మీద ఉన్న మురికిని శుభ్రం చేశా.
డేవిడ్?
ఇది చింపాంజీలు థాంక్స్ చెప్పే విధానం.
సరే, కానీ ఈసారి నువ్వు అడిగి ఇలా చేస్తే బాగుంటుంది.
గ్రేబియర్డ్ ని శుభ్రం చేసినందుకు మీకు థాంక్స్ చెప్పడానికి మేము మీ జుట్టు దువ్వొచ్చా?
సరేలే.
సరే, ఇది చాలా వింతగా ఉంది. ఇక మీరు వెళ్ళండి.
- ఇటువైపు. - నీకెలా తెలుసు?
నాకు తెలీదు, కానీ వాటికి ఎటు వెళ్లాలో తెలియడం కోసం అవి ఒక మ్యాప్ లాగ
- ఈ గుర్తులు చేస్తాయి అనుకుంటున్నా. - ఇది గ్రేబియర్డ్ చేసిన గుర్తు ఏమో.
అది నిజం కావాలని కోరుకుందాం.
మిస్టర్ జిన్, మా ఇంటి నుండి శబ్దం ఏమైనా వచ్చిందా?
అందరూ ఈ ప్రశ్న ఎందుకు అడుగుతున్నారు?
కాదు. నేను జేన్ ఎలా ఉందో చూసి పోదామని వచ్చాను.
ఇందాక ఆమె బాగా నిరాశలో ఉన్నట్టు కనిపించింది.
చాలా సంతోషం.
అది నిజంగానే బాధపడింది.
నేను దాన్ని ఇంత నిరాశగా చూడటం అదే మొదటిసారి.
అవును. ఆ ఫీలింగ్ ఎలా ఉంటుందో నాకు తెలుసు.
నేను తనతో మాట్లాడొచ్చా?
తను ఇప్పుడు డేవిడ్ తో బయటకు వెళ్ళింది, కానీ తిరిగి రాగానే నేను మీకు మెసేజ్ చేస్తా.
వద్దు, అదేం పర్లేదు.
బయటే కనిపిస్తుందేమో చూస్తా. బై.
బై.
చూడు, నాకు ఆ చిన్న చింపాంజీ గ్రేబియర్డ్ దగ్గర చెట్టు మీదకు రాయి విసరడం ఎలాగో నేర్చుకుంటుంది అనిపిస్తోంది.
కానీ ఎందుకు?
నాకు ఇంకా తెలీదు.
బహుశా ఏదైనా మార్గాన్ని మార్క్ చేయడం కోసమేమో, లేదా వాటికి ఆ శబ్దం నచ్చుతుందేమో,
లేదా మనకు ఇంకా తెలీని ఏదైనా కారణంగా అయ్యుండొచ్చు.
ఇందుకే మనం జంవుతులను కాపాడటం ముఖ్యం.
మనం వాటి గురించి తెలుసుకోవాల్సింది చాలా ఉంది.
చింపాంజీలకు మనుషులు చాలా హాని తలపెడుతున్నారు అని నాకు తెలుసు, గ్రేబియర్డ్.
కానీ నీ నుండి ఆ చిన్న చింపాంజీ ఎలా అయితే కొత్త విషయాలు నేర్చుకుంటుందో,
జనం కూడా మన నుండి కొత్త విషయాలు నేర్చుకోగలరు.
మనకు ఒక్కటే ప్రపంచం, ఒక్కటే ఇల్లు ఉందని మనం వాళ్లకు నేర్పగలం.
దాన్ని కాపాడటానికి మనం కలిసి పని చేయాలి అని.
కొన్నిసార్లు బాగా నిరాశగా ఉంటుందని నాకు తెలుసు, కానీ మనం ట్రై చేయాలి.
నేను ఎప్పటికీ ట్రై చేయడం మానను.
నేను కూడా.
నీకు కూడా థాంక్స్.
మిస్టర్ జిన్?
డేవిడ్ ఎక్కడ?
మేము మా మిషన్ ని పూర్తి చేసాం, కానీ నేను ఇంకా నా గది శుభ్రం చేసుకోవాలి.
- ఇప్పుడు బాగానే ఉందా? - అవును.
బాగానే ఉన్నాను అనుకుంటున్నా. కొన్నిసార్లు నేను చేయాల్సినంత చేయడం లేదు అని బాధ వేస్తుంటుంది.
నువ్వు జోక్ చేస్తున్నావు, కదా?
లెగు.
నాతో రా.
నువ్వు లేకపోతే, మనం బ్యాటరీలు రీసైకిల్ చేస్తుండే వాళ్ళం కాదు.
మిస్టర్ పటేల్ గారి ఇంటి ముందు సీతాకోకచిలుకలు ఉండేవి కాదు.
సింహాన్ని కాపాడండి
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న జంతువులను కాపాడటానికి మేము ట్రై చేస్తూండేవాళ్ళం కాదు.
అలాగే మన దగ్గర గబ్బిలాల ఇళ్ళు ఉండేవి కాదు.
- ఇవి ఎందుకు పెట్టామో ఒకసారి... - అవి పురుగులను తింటాయి.
అవును.
అలాగే ప్రతీ బిన్ లోకి ఏది వెళ్లాలో కూడా మాకు తెలిసేది కాదు.
పదా.
నువ్వు లేకపోతే వీటిలో ఏదీ జరిగేదే కాదు.
- కానీ డేవిడ్ ఇంకా చాలా మంది సాయం చేశారు. - అవును, కానీ మాకు స్ఫూర్తిని ఇచ్చింది నువ్వు.
ప్రమాదంలో ఉన్న చింపాంజీలను కాపాడటానికి మీరు పిటిషన్ మీద సంతకం చేస్తారా?
- తప్పకుండా. - అలాగే కొంత డబ్బు డొనేట్ చేస్తారా?
- ఎంత? - జేన్?
ముందు గది శుభ్రం చెయ్, తర్వాత ప్రపంచాన్ని కాపాడొచ్చు.
నేను ఇక వెళ్ళాలి.
పదా, గ్రేబియర్డ్. మనం ప్రపంచాన్ని కాపాడాలి.
"చింపాంజీలను కాపాడటానికి సాయం చేయండి."
- జేన్? - నేను శుభ్రం చేస్తున్నా, శుభ్రం చేస్తున్నా.
నేను నీకు అది చూపించడానికి కాదు నేను వచ్చింది. ఇలా రా.
ఈ వీడియో ఎక్కడ తీశారు?
- చింప్ ఈడెన్. - అసలైన చింప్ ఈడెన్?
డాక్టర్ జేన్ కి ఉన్న చింపాంజీ అభయారణ్యాలలో ఒకటి,
అక్కడ వాళ్ళు కాపాడిన చింపాంజీలను జాగ్రత్తగా చూసుకుంటారు, అదా?
అవును, అలాగే ఇంకొకటి చెప్పనా?
నీకు కొంచెం ప్రోత్సాహం అవసరం అనిపించింది, అందుకని నీ కోసం నేను
యాన స్వర్ట్ తో ఒక కాల్ ఏర్పాటు చేశాను.
- ఆమె చింప్ ఈడెన్ లో పనిచేస్తుంది. - ఆవిడ ఎవరో నాకు తెలుసు.
వావ్, ఇది చాలా బాగుంది. థాంక్స్, అమ్మా.
ఎంజాయ్ చెయ్.
- హాయ్. మీరు జేన్ ఇంకా డేవిడ్లు అయ్యుంటారు. - హాయ్, యాన.
నేను మిమ్మల్ని ఎన్నో ప్రశ్నలు అడగాలి.
చింప్ ఈడెన్ లో ఉండే చింపాంజీలను మీరు ఎప్పటికైనా అడవిలో వదులుతారా?
లేదు, ఎందుకంటే సాధారణంగా అడవుల్లో ఎలా బ్రతకాలనే విషయాన్ని
వాటి తల్లుల నుండి నేర్చుకుంటాయి.
కానీ వేటాడటం, అడవులు నశించిపోవడం వల్ల చాలా పిల్లలు తల్లులను కోల్పోయాయి,
కారణంగా సర్కస్లలోకి వెళ్లడమో, లేదా పెంపుడు జంతువులుగా మారడమో జరుగుతుంది.
అది వాటికి చాలా హానికరం.
ఇది చాలా దారుణం.
అందుకే ఇలాంటి ఒక అభయారణ్యం ఉండటం చాలా ముఖ్యం,
ఇక్కడైతే కాపాడబడిన ఈ చింపాంజీలకు ఒక మంచి జీవితం దక్కే అవకాశం ఉంటుంది.
అదేంటి?
చింపాంజీలు స్టానీని చూసి ఉంటాయి.
ఆగండి. స్టానీ అంటే చింపాంజీ విస్పరర్ అని పిలవబడే ఆయనే కదా?
ఆయన చింప్ ఈడెన్ లో పనిచేస్తున్నాడు, ఆయన చింపాంజీల నిపుణుడు.
జేన్ మాత్రం నిపుణుల విషయంలో నిపుణురాలు.
నా దగ్గర మీ ఇద్దరికీ ఒక సర్ప్రైజ్ ఉంది.
మీరు ఇది చూడాలి.
ఆయన చింపాంజీలకు తిండి పెడుతున్నాడు.
హాయ్, పిల్లలు.
అవి చాలా సంతోషంగా ఉన్నాయి.
హాయ్, జేన్. హాయ్, డేవిడ్.
- హాయ్, స్టానీ. - హాయ్, స్టానీ.
హేయ్, చింపాంజీలు అన్నీ ఎక్కడికి పోతున్నాయి?
బహుశా అవి మరింత తిండిని వెతుక్కుంటూ పోతున్నాయి ఏమో.
అవి ఏం ఆలోచిస్తున్నాయి, ఎలా ఫీల్ అవుతున్నాయనే విషయం మాకు చెప్పడానికి మాకు స్టానీ సాయం చేస్తారు,
అలా అయితే మేము వాటిని ఇంకా బాగా చూసుకోగలం కదా.
అందుకే మిమ్మల్ని చింపాంజీ విస్పరర్ అన్నారు.
అవును.
మీకు ఆ ముద్దు పేరు ఎలా వచ్చింది?
డాక్టర్ జేన్ గుడ్ఆల్ నాకు ఆ పేరు పెట్టింది.
డాక్టర్ జేన్ మీకు ఆ పేరు పెట్టారా? అది భలే విషయం.
మీరు చింపాంజీలతో కలిసి ఎన్నాళ్లుగా పని చేస్తున్నారు, స్టానీ?
దాదాపు నా జీవితంలో సగం కాలంగా.
ఇది నేను పిల్ల చింపాంజీలను సాకుతున్నప్పటి ఫోటో.
ఇది పోకో.
ఇక్కడ నేను చింపాంజీలతో కలిసి ఎలా బ్రతకాలి అనే విషయాన్ని స్థానికులకు చెప్తున్నప్పటి ఫోటో.
మీరు చాలా చింపాంజీలకు సాయం చేసి ఉంటారు.
అవి నాకు కుటుంబం లాంటివి, అవి నాకు చాలా నేర్పించాయి.
అంటే ఎలాంటి విషయాలు?
క్షమించడం, అలాగే ఆశతో ఉండటం.
మీకు అవి ఆశతో ఉండటం ఎలా నేర్పించాయి?
ఒక చింపాంజీ ఈ ప్రదేశానికి వచ్చినప్పుడు,
అవి సాధారణంగా అనారోగ్యంగా, చాలా భయపడుతూ ఉంటాయి.
కానీ మంచి సంరక్షణ పొందిన తర్వాత,
అవి ఆరోగ్యంగా తయారై, జీవితం మీద ఆశను వదులుకోవు.
అది చూస్తే నాకు కూడా జీవితం మీద ఆశ పుడుతుంది.
సహాయం చేయడానికి మేము ఏం చేయగలం?
మీరు మనకు దగ్గరి బంధువైన చింపాంజీల గురించి నేర్చుకున్న విషయాలను
మీ ఫ్రెండ్స్, ఇంకా కుటుంబ సభ్యులకు చెప్పడం చాలా ముఖ్యం.
అవును. మీరు ఎక్కడ ఉంటున్నా, వీటి అడవులను నాశనం చేయకుండా తయారుచేయబడిన
వాతావరణ అనుకూల మార్గాలలో సేకరించబడిన ఉత్పత్తులను వాడి అడవి జంతువులకు సాయపడగలరు.
వాటి తయారీ క్రమంలో మన గ్రహానికి తక్కువ హాని కలుగుతుంది.
చింపాంజీలు ఇంకా మిగతా జీవులు బ్రతకాలంటే వాటికి అడవులు కావాలి.
అలాగే జంవుతులు ఈ భూమి మీద ఉన్నది మన వినోదం కోసం కాదు
అని అస్సలు మర్చిపోకూడదు.
ప్రపంచమంతా ఆ విషయం తెలియాలి.
- నేను అందరితో చెప్తాను. - నేను కూడా.
చింపాంజీలు గుడ్ బై ఎలా చెప్తాయి?
చింపాంజీలు గుడ్ బై చెప్పడానికి ఇలా చేస్తాయి.
బై, యాన. బై, స్టానీ.
బై, చింపాంజీలు.
- అమ్మా, నువ్వు చేసిన దానికి చాలా థాంక్స్. - అవును, థాంక్స్, జేన్ వాళ్ళ అమ్మా.
ఇది గ్రేబియర్డ్ కి కూడా నచ్చితే బాగుండు.
దానికి కూడా నచ్చింది.
సరే, ఇక నువ్వు గది శుభ్రం చేసే టైమ్ అయింది.
బై, డేవిడ్.
- బై. - బై, డేవిడ్.
నీకు ఇవి అవసరం అవుతాయి అనుకున్నాను.
థాంక్స్, అమ్మా.
ఇదుగో. నువ్వు స్టానీ ఫోటో పెట్టు, నేను యానది పెట్టనా?
సబ్ టైటిల్స్ అనువదించింది: జోసెఫ్