EEN NETFLIX-SERIE
GEBASEERD OP EEN ONOPGELOST MISDRIJF
Zit je vol?
Papa, Zoeloe, Zoeloe, vier, drie, zes.
Hallo?
Stig Engström?
Bent u Stig Engström?
Ja.
Ik heb… Ik zal even…
Heb je niks gegeten, Stig?
Heb je wel geslapen?
Nee.
Je ziet er wel wat beter uit vandaag.
Je hebt nu vijf dagen niet gedronken, je knapt vast snel op.
Heb je lang gewacht?
Een uur of zo. -Waarom kwam je niet binnen?
Omdat ik dat niet wilde. -Het zal fijn zijn om thuis te komen.
Kon je het vinden? -Ik haal je hier voor de tweede keer op.
Ik wilde alleen… -Er komt geen derde keer.
Nee.
Ik meen het. Dit is de laatste keer.
Het is absoluut uitgesloten dat dit nog een keer gebeurt.
Dat verzeker ik je.
Mooi.
Goed, Stig…
…wat brengt jou hier?
Nou…
…als ik dat eens wist.
Het was niet mijn beslissing.
Wat is er die avond gebeurd? -Dat staat in de paperassen.
Maar in je eigen woorden?
Het is zinloos om vragen te beantwoorden waarop je 't antwoord al weet.
Je reed zwaar onder invloed.
Zwaar? Daar valt over te twisten.
Je moet drie keer per week een blaastest doen en je moet…
Rondlopen met dit ding.
En met mij praten.
Ik vrees dat dat een ondankbare klus wordt.
O ja?
Hoezo?
Ik respecteer je beroep…
…en ik geloof dat je oprecht probeert ieders problemen op te lossen…
…maar die van mij zijn al opgelost.
Hoe bedoel je?
Ik bedoel dat dit incident werd veroorzaakt…
…door zekere financiële problemen, maar die zijn opgelost, dus…
Eind goed, al goed.
Toch zijn we hier.
Het wordt een tamelijk…
…vreemd sociaal spelletje.
Vertel me eens wie je bent.
Met alle plezier.
Ik maak deel uit van de geschiedenis. Dat kun je je kleinkinderen vertellen.
We hebben geheimhoudingsplicht. -Jammer.
Wat weet je over de moord op Palme? -Nou…
Daar ben je te jong voor.
Maar…
…ik was de belangrijkste getuige in 't Palme-proces.
Hij stierf bijna in mijn armen. -Dat klinkt erg traumatiserend.
Ja.
Ik heb ook voor Lisbeth Palme gezorgd.
Ze was zo van streek.
Maar ze beschreef de moordenaar.
Dus ik stuurde de agenten erachteraan.
Velen vinden dat ik de enige ben die er met z'n eer intact vanaf komt.
Ik heb Margareta Engström gebeld om naar Harry Levin te vragen.
Ze herinnerde zich niets…
…maar de onderzoekers stellen haar vragen.
Dat kan alleen betekenen…
…dat ze ook interesse hebben in Levins wapenverzameling.
Hoe kwam Stig aan het wapen uit die verzameling?
Heeft hij het gestolen of leende Levin hem het?
Iedereen die het weet, is dood of seniel.
Maar moet het uit Levins verzameling komen?
Ja. Stig bracht het vast mee naar Skandia en hield het in zijn kantoor.
We weten dat hij Palme soms tegenkwam nabij Skandia.
Hij wilde het wapen dichtbij hebben voor als de gelegenheid zich voordeed.
Oké, stel dat Stig een wapen had.
En toen zag hij Palme.
Hij heeft misschien over dat moment gefantaseerd…
…maar ook echt schieten?
Om op een ander mens te richten en de trekker over te halen…
Dat dacht ik nou ook.
Daarom zocht ik naar een antwoord op de vraag:
Had hij ervaring? Ik vond iets bij Stigs eerste baan.
Bij de Logistieke Dienst van het leger?
Ze hadden een schietclub. Ik bedoel, dit was serieus.
Wie lid was, schoot en deed mee aan wedstrijden.
Stig was lid.
Dus hij kon wel schieten.
In dat geval moeten we je boek uitbrengen.
Ik dacht dat je geen lekentheorie wilde. -Dat klopt.
Maar je weet hoe hij aan het wapen kwam…
…dat hij met wapens kon omgaan…
…en hoe de moord verliep. Dit is niet zomaar een theorie.
Dit is de oplossing.
'IK WERD AANGEZIEN VOOR DE MOORDENAAR'
Ik zet de alledaagse dingen hier, zodat je er makkelijk bij kunt.
Het kan me niet schelen wat je ermee doet.
En dit? Het was een 40e verjaardagscadeau. -Gooi weg.
Ik heb het bestek eerlijk verdeeld, want…
Hou op, Stig.
Het is een gezellige flat.
In een leuke buurt.
Het is bijna een maand geleden.
En je tekentafel? -Nee.
Wanneer houdt dit op? -Dat is aan jou.
Ik accepteer dit pseudo-leven in dit rattenhol niet.
Ik teken die papieren niet. -De scheiding gaat toch door.
Alsjeblieft, Stig.
Het gaat nu voortaan zo. -Je bedenkt je nog wel.
Ik ken je. Straks hebben we dit allemaal voor niets gedaan.
Je zet ons voor schut.
Het is beeldschoon.
Is het echt ivoor? -Uiteraard.
En de zwarte stukken? -Ebbenhout.
Heel erg bedankt. -Graag gedaan.
Dat moet een vermogen hebben gekost.
Niet in India.
Je hebt geen idee. Alles is spotgoedkoop.
Een Europeaan in India kan een luxeleventje leiden.
Stig, wat vind jij van India?
Ik vind het leuk. Lekker warm.
Anders dan hier.
Slaap je echt in een hotel? We hebben genoeg bedden.
Nee, dank je. Onze trein gaat al vroeg.
De kamer is geboekt.
Maar waarom?
We willen dat je 'n Zweedse jongen wordt.
Je bent een Zweedse jongen. Zweden is jouw land.
Waar ga ik wonen?
Hier.
Bij tante Siv en oom Erik.
Ze zijn al dol op je.
Voor je het weet, komen we bij je langs.
We sturen elkaar veel brieven en ansichtkaarten.
Over een paar jaar komt je broertje hier ook wonen.
Maak ons trots.
Ik heb hier niet om gevraagd.
Ik heb het hoofd hoog gehouden, me aan m'n principes gehouden, maar…
Ze deden alles om me te breken, fysiek en mentaal.
Fysiek? -Jazeker.
Hoe dan? -Kijk me nou. Ik was een topatleet.
Ik was schoolkampioen. Nu heb ik jicht.
Ik sleep met m'n been omdat die sukkel me verkeerde behandeld heeft.
Een dokter? -Een tandarts.
Dertig 30 jaar geleden. Dertig jaar constante pijn.
Het klonk alsof er meerdere waren. -Het waren er veel.
Rancuneuze collega's.
Nepvrienden.
De sadisten op de kostschool. Nu hebben ze wat ze wilden.
Je voelt je in de kou gezet. -Ja, dat ben ik ook, en verraden.
Dat voelt vast zwaar.
Is er iets dat je anders had kunnen doen?
Iets wat je dwarszit?
Iets waar je spijt van hebt?
Ja.
Die…
Die avond…
Ik…
Ik wilde doen wat juist was.
Het in orde maken.
Hoe dan?
Waar heb je spijt van, Stig?
Dat ik…
Dat ik niets heb gezegd.
Dat ik die sukkels kostbare tijd heb laten verspillen.
Dat ik die agent niet op z'n nummer heb gezet. Het is…
Het is te laat om er iets aan te doen.
Nou…
Ik denk dat dit betekent…
…dat we klaar zijn.
Onze volgende gast is journalist Sven Anér.
Welkom. -Bedankt.
Je boek is net uit: Cover-up: Palmemordet.
Daarin spreek je van verdachte omstandigheden…
…in verband met de moord op Palme.
Zaken die de politie niet heeft onderzocht en de autoriteiten hebben verhuld.
Dat klopt.
Kun je een voorbeeld geven?
Ja, het vreemdste is wel de zogeheten Skandia-man.
Er zijn veel onbeantwoorde vragen over zijn rol.
Hij heeft vanaf het begin gelogen over wat hij deed.
Zowel tegen de politie als tegen ons journalisten.
We weten dat hij dichtbij was toen de moord werd gepleegd…
…maar alles wat hij verder heeft gezegd, is gelogen.
Geen van de getuigen heeft hem gezien…
…maar de politie weigert hem te confronteren. Waarom?
Stig. -Dag, met Leif Stenberg van Expressen.
Sven Anér wordt geïnterviewd over zijn boek over de moord op Palme.
Hij zegt dat u liegt over uw rol bij de moord. Wilt u commentaar geven?
Wat? -Hoe reageert u op Anérs beschuldigingen?
Waarom laten ze hem ontkomen?
Stig Engström heeft vast…
Hallo?
Stig?
Dus ik doe een beroep op de Zweedse politie…
…om Stig Engström direct te verhoren.
Verdomme.
Hoi, Stig. -Hoi.
Hoe is het met je? Kom binnen, ga zitten.
Het is…
Is er iets gebeurd?
Waarom laten ze me niet met rust?
Wie?
Bedoel je de journalisten? -Ja, ik kan het niet aan.
Ik haal een glas water.
Hoi, Stig.
Heb je hulp nodig?
Je gaat toch niet dood?
Met Engström.
Dag, Petronella.
Wat lief.
Nee, het…
Alles is goed.
Het gaat beter dan ooit.
Ja, dat klopt. We…
We gingen onze eigen weg, maar ja. Ik vond het wel tijd.
Ja, ik begin opnieuw.
Je hebt maar één leven, dus…
Ik fiets nu veel.
Ik heb zo'n beest met 24 versnellingen gekocht.
Ja, minstens 10 km per dag.
Nee, ik…
Nee, dat… Dat is voorbij.
Ik drink niet meer.
Al drie weken niet.
Ja, doe dat.
Je bent altijd welkom.
Ja. Tot ziens. Dag.
De onderzoeksleider…
Sorry, ik moet gaan. Kan ik je terugbellen? Dag.
We werken aan een zeer interessante aanwijzing.
Mijn doel is om binnen een paar maanden een beslissing te presenteren.
Dus u bent dichter bij een oplossing? -Ja.
We kunnen presenteren wat er op 28 februari 1986 is gebeurd.
Hoe bedoelt u?
We houden een persconferentie waar we onthullen wie Palme heeft vermoord.
Margareta Engström.
Dag, Margareta. Met Maria Johansson van de eenheid Palme.
Ja, hallo.
Krister Petersson is hier ook.
Hij is aanklager en hoofd van de eenheid Palme.
Hallo, Margareta. -Hallo.
We hebben nog wat vragen voor je.
Ja, prima.
De dag na de moord op Palme zouden jij en Stig naar Idre gaan.
Ja, maar…
…we gingen later vanwege alle opschudding.
Wat weet je nog van de reis? Is er iets ongewoons gebeurd?
Nee, het…
We gingen skiën en…
…alles was normaal.
Weet je nog of er gebeld werd?
Nee…
Het punt is, op de avond van 5 maart toen jullie in Idre waren…
…ontving de politie twee identieke anonieme tips met 10 minuten ertussen.
De tips gingen over een grote man met een halflange, donkere jas die wegrende…
…bij de plek waar de moordenaar verdween. Hij sprong in een blauwe Opel en reed weg.
Ben je er nog? -Ja, ik ben er nog.
Deze man had een polstas, net als Stig.
Als die tips geklopt hadden, zou Stig een alibi gehad hebben.
Een andere man die er zo uitzag, die vertrok in een Opel.
Even later…
…belde iemand de dienstdoende priester met hetzelfde verhaal…
…en eiste dat hij het aan de politie zou doorgeven.
Het klinkt bijna alsof iemand Stig probeerde te helpen.
Hallo?
Ik luister.
Twee van de tips kwamen van een vrouw.
We weten niets over de derde.
We vragen ons af of jij het was…
…die belde.
Nee, dat was ik niet.
Zijn we klaar?
Hé, stop.
Stop.
Stop je nou?
Je moet afrekenen. Stop.
Je moet betalen, maat.
Ja. -Je moet de rekening betalen.
Sorry. Sorry, ik…
Zes biertjes, één Jägermeister en één pizza. Dat is 423 kronen.
Ja…
Is dat alles? Laat eens zien. Heb je maar 250 kronen?
Probeer je me te naaien? Je bankpas. -Ik heb helaas geen pas.
Bekijk het. Rot op, smerige zuiplap.
Noem me geen zuiplap.
Met Anna.
Dag, Anna. Met Stig.
Sorry, welke Stig?
Stig Engström.
Ach, natuurlijk. Hallo, Stig.
Sorry, je klonk anders.
Bedankt voor de gedichten die je getuurd hebt. Ze waren erg droevig.
Heb jij ze geschreven?
Ja.
Wilde je het ergens over hebben?
Ik…
Weet je nog dat ik jou en je zoon Rickard tegenkwam?
Ja.
Als… Als wij…
Als wij getrouwd waren gebleven en hij mijn zoon was geweest, zou ik dan…
…een goede vader zijn geweest?
Ja, dat weet ik wel zeker, maar…
Weet je dat ik de Skandia-man ben?
Nee, wat is dat?
Wat weet je over de moord op Palme?
Het spijt me, maar ik moet gaan. Pas goed op jezelf.
Hallo?
Stig?
Wat? Wie is daar?
Petronella.
De deur stond open. -Nee.
Ik wil niet… Ga alsjeblieft.
Stig, hoe gaat het?
Ga alsjeblieft weg.
Laat me je helpen.
Laat me opruimen. -Ga weg.
Je was erbij.
Die avond was je erbij.
Je had me bijna gered.
Je was zo dichtbij.
Oom Erik en ik slapen in de kamer hiernaast.
Je weet waar de buiten-wc is.
En er staat een po onder je bed.
Welterusten, Stig. -Welterusten.
Hallo Stig, met Petronella.
Ik kwam een tijdje geleden langs, maar niemand deed open.
Zeg…
Ik heb nagedacht over wat je zei.
Dat ik je bijna had gered.
Ik heb nagedacht en…
…ik begrijp misschien wat je…
Wat je bedoelt.
Ik zeg liever niet meer aan de telefoon, maar…
Bel alsjeblieft terug als je tijd hebt.
Oké?
Dag.
Heel aardig, vond ik. -Ja, het was spannend.
Nee, maar… -Petronella.
Wat heeft hij gedaan?
Hij wees of zo, en het kwam verkeerd over.
Ik dacht ook zoiets.
Toen hij ging wijzen, snapte ik het niet, want ik dacht…
Kijk wel in je agenda.
Goedemorgen.
We zullen nu onze aanklacht presenteren…
…alsmede onze conclusies over de moord op premier Olof Palme.
Wat dit onderzoek betreft, zijn we zover gekomen als verwacht mag worden.
Eén verdachte kunnen we niet negeren.
Het gaat om Stig Engström…
…ook vaak aangeduid als de Skandia-man.
Aangezien Stig Engström is overleden, kan hij niet vervolgd worden.
Ik heb besloten het vooronderzoek te sluiten…
…op grond van het feit dat de verdachte is overleden.
Een belangrijk aspect is wat er eerder die avond is gebeurd.
Tijdens het verhoor ontkende Stig Engström dat hij zijn werkplek had verlaten.
Maar uit de verklaringen van de bewaker…
…weten we dat hij eerder die avond iets ging eten in de stad…
…en dus buiten was.
Tegenover is een kledingwinkel.
Nou, tot ziens. -Dag.
Welterusten. -Bedankt.
Olof?
Nee. -Olof.
Olof.
De Zweedse premier Olof Palme is dood.
Hij is doodgeschoten in het centrum van Stockholm…
…op de hoek van Tunnelgatan en Sveavägen.
Hij stierf later in het Sabbatsberg's ziekenhuis. De regering is geïnformeerd.
Minister van Financiën Kjell-Olof Feldt en vicepremier Ingvar Carlsson…
…bevestigen dat Olof Palme is overleden.
Er is een grote zoektocht gaande in Stockholm.
Het signalement is rondgestuurd.
Volgens de politie zag een taxichauffeur dat er iemand was neergeschoten.
Hij waarschuwde zijn centrale, die de politie inschakelde.
De controlekamer stuurde een politiebusje.
Olof Palme werd neergeschoten om half twaalf, anderhalf uur geleden.
De regering is bijeen voor een extra vergadering.
Ingvar Carlsson, vicepremier…
Naar het boek Den Osannolika Mördaren van Thomas Pettersson.
Het is niet bewezen dat Stig Engström Olof Palme heeft vermoord…
…maar de Zweedse politie en het Openbaar Ministerie verdenken hem.
Ondertiteld door: Jolanda van den Berg