NETFLIX — ORYGINALNY SERIAL DOKUMENTALNY
Masz tylko jedno życie.
Ale w książkach masz ich zyliony.
To źródło niesłychanego bogactwa. Może dlatego nigdy nie dbałam o pieniądze.
Jak tylko umiesz czytać, stajesz się bogaty.
Jeśli cały czas czytasz, nie masz czasu myśleć o pieniądzach.
Są śmieszne w porównaniu z książkami.
Czy poprawność polityczna może być dusząca?
Pyta, czy poprawność polityczna może być dusząca.
Powiem tak: nie mam problemów z oddychaniem.
Gdzie mam usiąść?
Sprawdźmy stolik po stoliku.
Ty wybierz.
Zobacz, który jest najlepszy.
- Przemieszczamy się. I co? - Może być.
Ale żarcie jest okropne.
BIBLIOTEKA
Czytanie to kwestia gustu. Tak myślę o czytaniu.
To po prostu kwestia gustu.
Jeśli ktoś dorasta w środowisku, w którym książki są dostępne,
ma je w domu, ktoś zabierze go do biblioteki
lub ma ją w szkole,
to albo będzie lubił czytać, albo nie.
Myślę, że to kwestia gustu.
Gdy nauczyłam się czytać, było to dla mnie coś niewiarygodnego.
Świat stał się…
A byłam szczęśliwa. Miałam szczęśliwe dzieciństwo.
Ale poprzez czytanie…
mój świat stał się miliard razy większy.
O to chodziło kiedyś w czytaniu.
Teraz nie.
Teraz ludzie mówią:
„Nie ma książek o ludziach takich jak ja. Nie widzę siebie w tej książce”.
Pytają, czy widzę siebie w książce, a ja zawsze odpowiadam, że nie.
Książka nie ma być lustrem, tylko drzwiami!
Dlatego nigdy nie pragnęłam zobaczyć się w książce.
Nie przyszło mi to do głowy.
Nawet jako dziecko o tym nie myślałam.
Od początku uwielbiałam czytać.
Kiedyś istniała wymyślona postać zwana „zwykłym czytelnikiem”.
- Nie wiem, co się stało. - Zastąpił go zwykły pisarz.
Nie sądzisz?
Ludzie byli kiedyś bardziej otwarci na książki.
Myślisz, że to prawda? Mówię poważnie.
Myślę, że nie mieli nic przeciwko,
lub nawet sami szukali innego…
świata, wszechświata czy innej wyobraźni.
Ale mówiłaś to już wcześniej i to chyba prawdziwsze, niż myślałam.
Wielu czytelników szuka repliki swojego życia.
Ich samych.
Czytelnik jest w pewnym sensie…
Jestem czytelniczką książek, które piszę.
Ty tak, ale inni nie.
To właśnie próbuję ci wbić do głowy.
Pozostali czytelnicy nie są tobą.
Jasne, że są.
Ty mówisz „my”. Raz mi powiedziałaś: „Fran, kiedy piszesz, mówisz „ty”.
Miałaś dla mnie pewną sugestię.
A mianowicie, że nie powinnam pisać „ty”.
Powinnam pisać „my”.
Tłumaczyłaś, że to zaprasza czytelnika.
A ja: „Ale ja nie chcę zapraszać czytelnika”.
Powiedziałam, że mam na myśli „ty”.
Nie jestem gospodynią.
Nie jestem gospodynią, tylko oskarżycielem.
Ty jesteś gospodynią. Chcesz ich zaprosić.
- Tak. - Tak.
Bardzo się staram.
Chodźcie! No dalej!
Niedawno kupiłam słownik stenograficzny.
Jeśli widzę pewne książki, kupuję je.
A słowników mam od groma.
Nie widziałam takiego słownika.
Nie znam się na stenografii, ale nie miałam takiego słownika.
Czasem tu jesteś, tak samo jak w księgarni Strand,
gdzie kupują stare książki i je rozpakowują…
Byłam w obu sklepach: w tym i w Strand,
w którym na pytanie, ile kosztuje książka, usłyszałam:
„Gdzie to pani znalazła?”. „Czołgałam się pod stołem”.
„Nie może tam pani wchodzić”.
Ale gdy znalazłam ten słownik i poszłam z nim do kasy,
kobieta powiedziała: „Tak myślałam, że pani to kupi”.
Co innego być w księgarni, a co innego zamówić książkę.
Nie mam komputera, ale jeśli chcę książkę, przyjaciele zamawiają ją na Amazonie.
Muszę ją jednak znać, a to nie to samo.
Chodząc po księgarni, myślisz: „Co to jest? A to?”.
Znajdujesz książki.
Pamiętam antykwariaty na Czwartej Alei.
NA CZWARTEJ ALEI W 1925 ROKU
Przetrwały pewnie tak długo jak ich właściciele.
- Bo oni nie chcieli sprzedawać książek. - Wiem.
Zakurzeni goście z nosem w zakurzonych książkach.
Na twój widok spoglądali poirytowani.
Brałeś książkę. „Ile kosztuje?”
Teraz został tylko Strand na Czwartej Alei.
Ten budynek to dosłownie ostatni bastion.
Wiem, że zaoferowano jego właścicielom,
którzy są też właścicielami księgarni, miliony dolarów.
Nie zarabiasz milionów na książkach, nawet jeśli sprzedajesz je od 1925 roku.
A oni odmówili sprzedaży.
Księgarnie nigdy nie prowadziły do bogactwa.
Ludzie mieli księgarnie, bo kochali książki.
Każda księgarnia odznaczała się pewną wrażliwością.
Niektóre trzeba było znać.
Nie dlatego, że były nielegalne,
ale dlatego, że znajdowały się na piątym piętrze.
Ktoś dawał ci cynk: „Na piątym piętrze budynku przy 12. Ulicy
jest księgarnia komunistyczna”.
To nigdy nie był lukratywny biznes,
a ja nigdy nie byłam komunistką,
ale postanowiłam rzucić okiem na te książki.
Kupiłam parę, bo nie miałam takich w domu.
Pomyślałam: „Nie mam książek komunistycznych”.
Przeczytałam je.
Dlatego komunizm nie wypalił. Pisarze do kitu.
INFORMACJA JEST ŚWIATŁEM.
INFORMACJA, SAMA W SOBIE, O CZYMKOLWIEK, JEST ŚWIATŁEM.
KSIĄŻKI SĄ CENNYM SKARBEM ŚWIATA
I GODNYM DZIEDZICTWEM POKOLEŃ I NARODÓW.
WSZECHŚWIAT SKŁADA SIĘ Z HISTORII, NIE Z ATOMÓW.
Ludzie nadal muszą mieć książki.
Obecnie nikomu ich już nie wydasz.
Kiedyś co roku przeglądałam książki
i wydawałam te niepotrzebne.
Każdy je brał. Każda szkoła czy biblioteka.
Teraz nikt ich nie weźmie, bo zajmują miejsce.
Nie jestem w stanie wyrzucić książki.
Nie mogę wyrzucić książki. Dla mnie to jak wyrzucenie człowieka.
Jest dużo więcej ludzi, których chętniej bym wyrzuciła.
Książka to dla mnie rzecz najbliższa człowiekowi,
więc nie mogę jej wyrzucić.
Czasami widziałam książki w śmietniku.
To po prostu straszne.
Nawet jeśli to książka krytyka, który pisał o tobie podłe rzeczy.
Lub szajs, który nigdy nie powinien zostać opublikowany.
Też takie dostaję i zaczynają się piętrzyć.
Każdy, kto przychodzi, patrzy na nie, a ja mówię…
Mam parę stert takich książek. Mówię ludziom, żeby je sobie brali.
„Ta wygląda na ciekawą”. „Nie jest, ale bierz”.
Czytasz dużo książek młodych pisarzy? W ogóle dużo czytasz?
Tak, dużo czytam.
To moje główne zajęcie.
Jestem molem książkowym.
Jak wybierasz książki, które czytasz,
wiedząc, że nie zdołasz przeczytać ich wszystkich?
Zawsze miałam, choć to coraz trudniejsze,
wielu starszych przyjaciół, którzy mówili: „Nie czytałaś tego?”.
Więc to czytałam.
Poza tym chodziłam po księgarniach, ale jest ich coraz mniej.
Ale cały czas o tym myślę
i jeśli ktoś poleca mi jakąś dobrą książkę, to ją kupuję.
Jeśli ktoś poleca mi książkę, która mi się nie spodoba,
chowam do tej osoby urazę.
Kiedyś nakrzyczałam na znajomego, bo na książce widniała jego rekomendacja.
Dlatego ją kupiłam.
Nie słyszałam o niej wcześniej.
Zobaczyłam cytat tego fantastycznego pisarza i ją kupiłam.
Przeczytałam ją.
Była koszmarna.
Dzwonię do znajomego.
I wrzeszczę: „Upadłeś na głowę? Właśnie to przeczytałam”.
A on: „Znam tego kolesia”.
Więc mówię…
„Następnym razem zadzwoń i mnie uprzedź,
że zobaczę twój wpis na książce, która nie jest dobra”.
Są pewne książki, zwłaszcza te gorąco polecane,
których autora nazywa się geniuszem.
Uginam się pod presją i kupuję książkę.
Potem ludzie pytają, co o niej myślałam.
A ja mówię: „Przeczytałam część”.
„Nie podobała ci się?”
„Nie. Gorzej. Zapomniałam, że ją czytam”.
A dla mnie to najgorsze.
Zapomnienie o książce jest gorsze niż zamknięcie jej w furii.
Odłożyłam książkę na bok,
zadzwonił telefon albo poszłam coś zjeść
i w tym czasie zapomniałam, że ją czytam.
- To dział genealogii? - Tak.
Kiedy przyjechała twoja rodzina? Jest tu parę pozycji.
Włosi do Ameryki.
W 1910 albo 1909 roku.
Nie wiem, gdzie stały. Było ich kilka…
- Tu są Norwegowie. Kogo obchodzą? - Właśnie.
Ludzie poniżej 40. roku życia nie mają w domu niczego.
Żadnych książek ani płyt.
Mają wszystko na tym urządzeniu.
Nie.
Gdzie ja to widziałam?
Rodziny Mayflower, 12 tomów.
Wyobrażałam to sobie jako małą łódkę.
- Była malutka. - Z kilkoma Anglosasami na pokładzie.
Pewnie dlatego moja rodzina nie dołączyła.
Pomyśleli: „Zbyt tłoczno!
Poczekajmy kilkaset lat
i popłyńmy prosto do Nowego Jorku”.
Nie wiem, jak…
- Tutaj. - Znalazłeś ich?
Tak.
Włosi do Ameryki.
- Gdzie jesteś? - 1893, 1895.
- Wiesz, kiedy przyjechali? - Chyba w 1910 roku.
Lata 1903, 1904, 1905.
1905.
Przyjechaliście zbyt niedawno.
Jeszcze tego nie zapisali.
Gotowe.
Uwielbiam gry stołowe.
Myślałam, że szukacie schorzeń i chorób zakaźnych.
Niestety udowodniono naukowo,
że brak inteligencji jest dziedziczny,
więc w pewnym sensie zaraźliwy.
Nie chcemy, by ludzie mało inteligentni mieszali się z obywatelami.
Cóż za nowoczesna wizja.
- Znasz film Złote Wrota? - Tak.
Jest świetny, bo dowiedziałam się z niego wielu rzeczy o imigrantach.
Nie wiedziałam, jak trudne było wejście na Ellis Island.
Chociaż wiedziałam, że mój pradziadek,
kiedy przyjechał tu z Rosji,
był przetrzymywany z powodu zapalenia spojówek.
Które pewnie złapał na tej rozkosznej łodzi. Nie Mayflower.
Jasne.
Leczy się to antybiotykami, ale wtedy ich nie było.
Więc kazali mu odbyć kwarantannę.
Wiedzieli, że to zaraźliwe.
„Jeśli minie za kilka dni, w porządku. Jeśli nie, wracasz”.
Tak.
Na szczęście mu przeszło i go wpuścili.
Ludzi czasami zawracano.
- Za zapalenie spojówek. - Tak.
Spójrz w dół.
Do góry.
W dół.
Do góry.
Przez Lower East Side przetoczyły się różne fale imigrantów.
Nie tylko Żydzi, ale również Włosi i wielu innych.
Teraz znajduje się tam Muzeum Kamienicy.
Muzeum Kamienicy!
Co w nim jest?
Epidemia gruźlicy?
Co w nim wystawiono?
Muzeum Kamienicy. Ludzie chcą to oglądać? Nie sądzę.
Mieli na przykład wannę w kuchni.
Dla mnie to…
Nie wiem. Wydaje mi się to absurdalne.
Nie chcę odwodzić nikogo od pójścia do muzeum.
Nie sądzisz, że młodzi ludzie powinni zobaczyć te kamienice?
Sposób, w jaki dorastali imigranci, rodzice, dziadkowie?
Jest tyle dobrych powieści o tej epoce napisanych przez imigrantów.
Odmalowują bogatszy obraz niż muzeum, mimo że nie ma w nich obrazków.
Muzeum jest dobre, bo ludzie mogą to zobaczyć.
Patrzenie na coś może wydawać się łatwiejsze niż czytanie.
Ale muzeum to nie kamienica.
Jest ktoś, kogo nie przeczytasz?
Odkryto, że Henry Roth uprawiał seks z siostrą.
To było okropne.
Ale dalej go czytałam.
Oczywiście nie w ten sam sposób.
Nie to, żeby tworzył wcześniej subtelną poezję pasterską.
Wiem, że gdy czytam czyjeś książki, nawet beletrystykę,
to, co ludzie piszą, nie pojawia się znikąd.
Nie myślałam: „Henry Roth wydawał się taki uroczy”.
Nie uważałam tak.
Ale jest świetnym pisarzem i nie przestałam go czytać.
Gdyby nadal żył, może bym z nim nie rozmawiała.
Ale nie żyje.
I powinniśmy go czytać.
Na przykład…
James Levine to wspaniały artysta.
Nie mówię, że nie wierzę w te oskarżenia.
Powiedzmy, że są prawdziwe.
Pracował jako dyrygent w Metropolitan Opera.
Zwolnili go.
Rozumiem.
Ale nie musieli usuwać jego nagrań.
Po co?
Nie pojmuję tego.
Nie chcieli, by czerpał z tego jakieś korzyści?
Nadal są świetne.
To wspaniały artysta.
Należy zwalniać ludzi, jeśli dopuścili się strasznych rzeczy,
zwłaszcza takich, o które go oskarżano.
Ale nieczytanie ich książek
czy niesłuchanie ich muzyki
wydaje mi się…
bez sensu.
Teraz ludzie mówią:
„Nie możesz słuchać tych nagrań bez myślenia o tym”.
„Ty nie możesz, ale ja tak”.
Gdy miałam siedem czy osiem lat,
mama kupiła mi tę książkę.
Zatytułowaną Sześć Małych Kucharzy.
Nie mogłam uwierzyć, że będzie do mnie należała.
Nadal jestem w szoku.
Bo jak widzicie, jest bardzo piękna.
Poza tym wydano ją chyba w 1900 roku.
Nie mogłam uwierzyć, że posiadam coś, co wyglądało na tak ważne.
Książka wydawała mi się ważna,
bo przypominała obiekt z muzeum czy biblioteki.
Uwielbiam tę książkę i gdyby coś jej się stało,
z żałości pękłoby mi serce.
Książka jest w znakomitym stanie,
a należała do siedmiolatki.
Tak ostrożnie obchodziłam się z książkami.
Pamiętam, że gdy byłam w tym wieku,
czytałam książkę o Nancy Drew i ją upuściłam.
Podniosłam ją i pocałowałam.
Mama zapytała, co robię.
Odparłam, że upuszczoną książkę należy pocałować.
„Kto ci to powiedział?”
„Tak mówili nam w synagodze.
Że jeśli upuścisz modlitewnik, musisz go pocałować”.
Mama na to: „Tak, ale nie każdą”.
Pierwsze rzeczy pisałaś dla magazynu Interview,
a potem przez jakiś czas…
Rubryka nazywała się Relacja z nabrzeża…
Nie, moja pierwsza rubryka nazywała się Najlepsze z najgorszych.
Zawierała recenzje filmowe.
Ale recenzowałam tylko filmy niskobudżetowe,
produkowane głównie przez American International Pictures,
która specjalizowała się w gatunku filmowym, który kochałam.
Wyświetlali filmy w Nowym Jorku.
Chodziłam na projekcje. Pisałam tę rubrykę przez parę lat.
Potem pisałam rubrykę Relacje z nabrzeża.
Była bardziej wszechstronna. Pisałam o wszystkim.
- Mówiłem ci, że mam tę książkę. - Jaką?
Wszystko, co pisałaś dla Interview z lat 70.
- Są tam moje recenzje filmowe. - Zgadza się.
- Najlepsze z najgorszych. - Właśnie.
- Pamiętasz filmy AIP? - Tak.
Nie pokazywali ich w Nowym Jorku.
Może na 42. Ulicy.
Pokazywali je właścicielom kin dla zmotoryzowanych.
Bo w nich je najczęściej wyświetlano.
Organizowali projekcje na Broadwayu.
- Pamiętasz salę? - Była wspaniała.
- Ale brudna. - Dostałam się na listę AIP.
Żeby móc oglądać te filmy. A potem zaczęłam pisać głównie o nich.
Bo pisanie o nich było fajniejsze.
Nie chciałam być krytykiem.
Chciałam pisać o czymś zabawnym.
- One były. - Były niewiarygodne.
Nakręciłeś jeden z tych filmów.
- Wagon towarowy Bertha. - Pisałam o nim.
- Widziałeś? - Nie.
Pamiętam, bo gdy dowiedziałam się ostatnio,
że robiłeś ten film, przypomniało mi się, że go recenzowałam.
Nie wiedziałam, że jest twój.
Tak?
Opowie pani o tym, jak pisała dla magazynu Andy’ego Warhola?
Nie wiem, co powiedzieć. To było dawno temu.
Byłam młoda, gdy zaczęłam pisać dla Interview. Miałam 20 lat.
Pisałam dla Interview przez 11 lat.
Przez bardzo długi okres.
Nigdy nie dogadywałam się z Andym.
A Andy ze mną.
Od śmierci lepiej mu się wiedzie.
Skąd to wiem? Bo sprzedałam jego dzieła dwa tygodnie przed jego śmiercią.
Sprzedałam je, żeby zapłacić za mieszkanie.
Nie mam żyłki nie tylko do nieruchomości.
I szczerze mówiąc, chyba dlatego Andy zmarł.
Na pewno pomyślał:
„Oho!”.
Jak tylko zmarł, ceny wzrosły.
Jeśli chodzi o zmiany w Nowym Jorku, nie ma nic bardziej symbolicznego
niż fakt, że to, co kiedyś było
całodobowym, wielkim kioskiem z gazetami na placu Columbus Circle
jest teraz wypożyczalnią rowerów.
Wygląd Nowego Jorku całkowicie się zmienił.
Nowy Jork był kiedyś zalany gazetami.
Były w rynsztokach i śmietnikach.
Pamiętasz kiosk na Times Square, który miał wszystkie gazety?
Walały się po mieście, bo ludzie je wyrzucali.
Ludzie codziennie wyrzucali miliony gazet.
Były w rynsztokach.
Kosze były ich pełne.
Leżały na siedzeniach w metrze. I na podłodze.
Teraz rzadko widzisz ludzi czytających w metrze gazety.
A kiedyś to było najważniejsze.
Ale widzisz ludzi czytających w metrze książki.
Może nie miliony, ale niektórzy nadal to robią,
głównie młodzi.
Większość z nich jest po dwudziestce.
Zapytałam mojego redaktora, który ma dzieci w tym wieku,
czy jego dzieci czytają książki na Kindle’u.
Powiedział, że czytają normalne książki
i że ludzie, którzy czytają je na…
Jest coś jeszcze oprócz Kindle’a.
Mówił, że ci ludzie są po czterdziestce czy pięćdziesiątce.
Nie zawsze mogę zobaczyć…
Zawsze próbuję dojrzeć, co ludzie czytają.
To dla mnie bardzo ważne.
Co czytasz?
Ale każda książka…
nawet gdy jest beznadziejna – książka to książka.
Śmiało, czytaj.
Cześć. Kupujecie tu książki?
- W tym kiosku? Nie. - Nie.
Myślisz, że to w porządku przynosić książki na Times Square?
To nie fair wobec książek.
No tak.
Nie mają nic do powiedzenia.
To krzywdzące.
Jeśli nie sprzedajecie tu książek, to po co tu stoicie?
Sprzedajecie koszulki?
Sprzedajemy dużo toreb. Książki też.
Tak.
To świetna książka. Cały czas kupuję ją dla dzieci.
Naprawdę dobra.
Panie i panowie, powitajcie Fran Lebowitz!
Która książka była pierwsza?
- Życie w metropolii. - Potem Nauka o społeczeństwie.
Obie są niezwykle zabawnymi zbiorami esejów humorystycznych.
Ile razy wznawiano wydanie?
- Cztery, pięć razy w różnych formatach. - Serio?
- A teraz pierwsza książka dla dzieci? - Tak.
Napiszesz w końcu coś nowego?
- Napisałam. - O pandzie?
- Tak. - Ale to dla dzieci.
- Piszę powieść. - Pisałaś ją już sześć lat temu.
Nie.
Miałam ją pisać, ale wzięłam dziesięć lat wolnego na fochy.
- Dziesięć lat na fochy? - Tak.
Czy udało ci się osiągnąć to, co zamierzałaś?
Fochy prawie mi przeszły.
- Czy cierpisz na… - Tak.
Nowojorska Biblioteka Publiczna ma magnes z twoim cytatem.
- Połową cytatu. - Tak.
Brzmi: „Pomyśl, zanim przemówisz. Poczytaj, zanim pomyślisz”. A reszta?
Reszta, o ile dobrze pamiętam, bo cytat jest stary…
Napisałam to dla Newsweeka w ’78.
POMYŚL, ZANIM PRZEMÓWISZ. POCZYTAJ, ZANIM POMYŚLISZ.
Newsweek w 1978 roku był bardzo ważną publikacją.
Na ostatniej stronie zawsze widniał artykuł Moja kolej,
który pisały różne osobistości.
Zaprosili mnie, gdy wyszła moja pierwsza książka.
Rodzice nie mogli w to uwierzyć.
Dziwili się: „Ciebie o to poprosili?”.
Rodzice kupowali Newsweeka, bo wielu Żydów nie kupowało Time.
Time należał do Henry’ego Luce’a, znanego antysemity.
Kupowali magazyn Life, bo nie zauważyli, że też do niego należał.
Ale mieli Newsweeka.
Powiedziałam więc, że napiszę artykuł dla Newsweeka.
„O czym ty mówisz? Ty?”
Nie mogli tego ogarnąć.
Napisałam wskazówki dla nastolatków.
Różne rzeczy, które powinni robić.
Oryginalny cytat brzmiał…
„Pomyśl, zanim przemówisz. Poczytaj, zanim pomyślisz.
W ten sposób pomyślisz o czymś, czego sam nie wymyśliłeś –
rozważny krok w każdym wieku, a zwłaszcza, gdy masz 17 lat,
kiedy to często dochodzi się do irytujących wniosków”.
PAMIĘCI TONI MORRISON
To miejsce, tak zwany Klub Graczy,
został nabyty przez Edwina Bootha, który był aktorem.
Założył tu Klub Graczy.
A gdy zmarł, zostawił budynek Klubowi Graczy.
Ale jego bratem…
był John Wilkes Booth.
Jego brat zabił Abrahama Lincolna.
Na górze znajduje się list…
Nie oryginał, lecz kopia listu,
który napisał do gazety.
Zaadresował go do współobywateli.
Edwin przeprasza w nim za brata.
Czytałam ten list i pomyślałam sobie,
że znam wielu ludzi, którzy narzekają na rodzeństwo.
Prawie każdy, kto ma rodzeństwo, narzeka na nie.
Ale po przeczytaniu listu dotarło do mnie,
że nieważne, jakie masz rodzeństwo…
Możesz psioczyć: „Mój brat nigdy nie oddaje mi pieniędzy”
albo „Moja siostra plotkuje”…
Ale zawsze możesz się pocieszyć:
„Przynajmniej mój brat nie zabił Lincolna”.
Edwin Booth z pewnością słuchał narzekań przyjaciół na rodzeństwo,
póki jego brat nie zabił Lincolna.
Potem, gdy jakaś osoba zaczynała mówić: „Mój brat pożyczył…”,
ludzie ją szturchali: „Cicho. Jego brat zabił Lincolna.
Nie poruszajmy tego”.
Więc zawsze są ludzie, którzy mają większe problemy niż my.
- Dobra. - To koniec?
Tak.
Dalej, kręć.
Idź dalej.
Na lewo.
Tak.
Kolejny most.
Dałaś radę.
Co z gościem, który chciał poprowadzić autostradę przez Manhattan?
Robert Moses, który to zbudował. To był jego pomysł.
To wszystko.
Robert Moses powinien zostać przy modelach.
Nie wiedząc o tym, sprawdził się najlepiej jako miniaturzysta.
Nie widziałam tego na wystawie.
Wystawa światowa była tak pełna niesłychanych atrakcji,
że kto miałby czas na coś takiego?
Nie wierzę, że nadal tu jest.
No dobrze.
Napisy: Monika Bartz