Heb je weleens zo'n dag…
…waarop je het gevoel hebt dat alles tegenzit?
Je weet wel wat ik bedoel.
EERSTE VROUW IN DE RUIMTE
Eerste vrouw in de ruimte?
Yep. Bella Borisovna. Ze komt vanavond op tv.
Dat geeft me 't gevoel dat alles mogelijk is.
Oei. Dan moet ik met de metro.
Geen geld, geen metro. Wegwezen. Hup.
Kun je me niet wat geld geven? -Maak dat je wegkomt, griet.
Sorry, Mrs Garcia. Kunt u me geld lenen voor de metro?
Wat? -Modder.
Wegwezen.
Ik heb wel een kwartje.
Nee, het is een Canadese dollar.
Ik ben net terug uit Montreal… -Hier heb ik geen tijd voor.
Goed, dan ren ik wel naar huis. Ik zet de pas erin.
Kijk uit je doppen, meid.
Wat kon er nog meer misgaan?
Harriet. Niet rennen in huis, weet je nog?
Dat weet ik, maar ik had een rotdag en ik wil gewoon de kosmonaute op tv zien.
Dat is geen excuus, jongedame. Ga meteen naar je kamer.
In de onmetelijke ruimte ben je pas echt alleen en kom je echt tot rust.
Echt alleen zijn en echt tot rust komen.
Weet je, na een dag als deze is dat…
Ik zei 'geen tv', Harriet.
Ruimte, hier kom ik.
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik bepaal zelf wie ik wil zijn
Mijn autonomie
Nee, ik laat mijn haar niet knippen
En ik draag wat ik wil
Ik vind het fijn Als ik gewoon mezelf kan zijn
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
'DE SOLITAIRE SPIONNE'
NAAR HET BOEK VAN LOUISE FITZHUGH
Harriet, wat scheelt eraan?
Alles.
En ik rende weer in huis waardoor er een hoop borden stukgingen en mama boos werd.
Maar, Ole Golly, kun jij een goed woordje voor me doen?
Dan kan ik toch naar die kosmonaute kijken. Toe?
Geen sprake van, Harriet M. Welsch.
Je moet ook eens voor anderen klaarstaan.
Hoezo? Er staat niemand voor mij klaar.
Dat is niet waar.
En trouwens, op je kamer zitten is goed voor je creativiteit.
Vraag dat maar aan Virginia Woolf.
'De vrijheid van mijn geest kan niet aan banden gelegd worden.'
Is dit nou het moment voor citaten? Ik ga wel naar mijn kamer.
Het werd er niet beter op.
Ik kon niet slapen van boosheid. Mam en Ole Golly speelden onder één hoedje.
Het is een wonder dat ik nog borden over heb.
Ze doet alsof ze door woeste stieren achtervolgd wordt.
Weer die stomme borden.
Ik moest het geheime wapen waarover elk kind beschikt wel inzetten:
het gevreesde doodzwijgen.
Ik wil je wel ontbijt aanbieden, maar we hebben geen borden meer.
Heb je zin om met Janie en Sport aan je natuurkundeproject te werken?
Ole Golly, ik laat dit aan jou over.
Als Ole Golly dacht dat ze me kon overtroeven…
…had ze het goed mis.
Ole Golly was dan misschien een meester in het doodzwijgen…
…maar gelukkig was ik een oppergrootmeester.
'Je bent bijzonder bedreven in het zwijgen, Watson.
Dat maakt je een waardevolle metgezel.' -Hou nou op met die citaten.
Ha. Die was van Sir Arthur Conan Doyle's Sherlock Holmes.
Kan me niet schelen.
Ik kan er niet over uit dat je haar kant kiest.
Harriet, dat is niet eerlijk.
Neem wel een paraplu mee. Het gaat vast weer regenen.
Het was niet eerlijk dat Ole Golly me had verraden.
Mama en Ole Golly deden niet echt leuk tegen me…
…maar de stad was al helemaal geen pretje.
Hé. Lachen jullie me nou uit? O wee als dat zo is.
Jakkes.
De stad stinkt een uur in de wind.
Ik besloot eerst m'n zinnen te verzetten zoals ik dat altijd deed.
M'n spionagerondje.
Ik ging eerst langs Mr Withers.
Hij verkocht altijd vogelkooien op de vlooienmarkt.
Maar we hadden hem al 'n tijdje niet gezien.
Hij zit nu altijd thuis met z'n katten. Geef hem eens ongelijk.
Hij heeft er wel 26. Wat een leven.
Ik dacht altijd dat hij op zichzelf was, maar misschien zat het wel anders.
Misschien wilde hij deze verrotte wereld buiten de deur houden.
Hij gaat de deur uit? Dit moet ik zien.
Nog steeds geen gegadigden.
'Buren. Ik heb zaterdagmiddag een oppas voor m'n katten nodig. Withers.'
Dat is vandaag.
Dit zou al mijn problemen oplossen.
Als Mr Withers weg was, kon ik alleen zijn in zijn appartement…
…en deze verrotte wereld ook buiten de deur houden.
Dag, Mr Withers. Dag, katjes.
Harriet, toch? Kijk eens aan. Ik heb je al tijden niet gezien.
Is je moeder ook in orde? -Jawel, hoor. Voor een moeder.
Waar heb ik dit bezoekje aan te danken?
Ik zag uw oproep. Bent u nog op zoek naar een oppas?
Hemel. Jazeker.
Ik moet naar Albany om wat openstaande boetes te betalen.
En ik zou het liefst een bekende aannemen om voor m'n schatjes te zorgen.
Ik ben Harriet M. Welsch, aangenaam.
Je moeder heeft net toestemming gegeven, als je je werk maar doet.
Je weet vast wat ze daarmee bedoelt.
Werk? Yep, komt goed.
Ik leid je wel even rond door m'n stulpje.
Als je naar de wc gaat, morrel dan aan de knop. De keuken is daar.
En hier tover ik een paar ijzerdraadjes om tot een vogelkooi.
Mama en ik vinden je vogelkooien prachtig. Maar waarom zitten er sloten op?
Zo houd je de vogels erin en narigheid buiten de deur.
Wat het kattenvoer betreft, zijn mijn schatjes dol op dit merk.
Goed, er zijn een hoop katten, dus ik heb het makkelijk gemaakt.
De zwarte katten heten allemaal Bobby…
…de rode katten Tommy…
…en de cyperse Geraldine.
Hoe zit het met die ene gevlekte, die lapjeskat?
Dit is Ray en zij is enig in haar soort.
Goed, Harriet, ik moet je nog iets uiterst belangrijks vertellen.
Er is 'n man. Hij is van de dierenpolitie. Hij wil mijn katten van me afpakken.
Wordt er geklopt, kijk dan door het kijkgat.
Als je een man met een bruine fedora ziet, moet je hem niet binnenlaten, oké?
Uw katten zal niets overkomen, Mr Withers.
Dat horen we graag. Nietwaar, schatjes?
Om 19.00 uur ben ik terug. Hopelijk missen jullie me niet te erg.
Dames en katers, steek je poot maar op, wie wil er een beetje gaan spioneren?
Ik ook.
Drie, twee, één.
Geweldige klok.
Enkele vork, ik groet u.
Krijg nou wat. Mr Withers heeft een gezin. Waarom zou de foto er zo bij liggen?
Aan de kant, ouwe tang. -Dwing me maar.
Koppen dicht. Er moet een manier zijn om…
Hoe zei ze dat nou?
'In de onmetelijke ruimte…
…ben je pas echt alleen en kom je echt tot rust.'
Alle systemen zijn operationeel. We gaan nu de katosfeer in.
Goed gedaan, ondercommandant Ray. Goed gedaan, bemanning.
Commandant.
Tijd om van die rust te genieten waar ik zoveel over gehoord heb.
Neem me niet kwalijk, maar ik moet u mededelen…
…dat ze u een uur geleden bij Janie verwachtten.
Janie. Het natuurkundeproject.
Hé, Janie. Ja, ik weet het. Het spijt me.
Weet ik. Kunnen we er later aan werken?
Ik ben met iets bezig bij Mr Withers thuis en…
Je wil hierheen komen? Oké, tot zo.
Dit is te gek.
Hoe houdt-ie al die katten nou uit elkaar?
Nou, edele heer, je hebt Tommy's, Bobby's…
…en niet te vergeten de Geraldines.
Waarlijk, ouwe reus, je snor is subliem.
Bedankt, edele heer. Het duurde even voordat hij er was.
Goed, ouwe rakker.
Laten we overgaan tot de orde van de dag.
Het is tijd om aardappelzaklampen te maken.
Aardappelzaklamp
Oké, we hebben geïsoleerd draad, muntjes, verzinkte draadstangen, een gloeilampje…
…handschoenen en een paar kleine aardappels.
Hè? Wat moet je met zo'n saaie pieper als je overal batterijen kunt krijgen?
Dat noem je verbinding.
De juiste onderdelen op elkaar aansluiten om iets…
…iets te laten werken.
Gaat het wel, Sport?
Ja, hoor. Geen zorgen. Ik heb een lichte kattenallergie.
Ga maar door, Janie.
Eerst leg je de aardappel…
…zo neer en dan pak je draadstang. De piepers zijn vrij week.
Dan duw je de draadstang erin tot-ie goed vastzit.
Met koper aan de ene kant en zink aan de andere zorg je ervoor… Hé.
Geef terug.
Oké. Genoeg. Dit is geen geschikte plek om wetenschap te bedrijven.
Wat? Dit is een geweldige plek.
Nou, kijk Sport dan.
Ik voel me top.
Kom, we gaan naar mijn huis.
Dat gaat niet. Ik zou op de katten van Mr Withers passen.
Maar we moeten dit project nu afmaken.
En als ik daar nou geen zin in heb?
Wat bedoel je daar nou weer mee? -Ik kwam hiernaartoe om alleen te zijn…
…dus zonder jullie.
Prima. Wees maar alleen.
Kom op, Sport.
Tot later, Harriet.
Goed, waar waren we?
Hé, Ray. Vang.
Hebbes.
En het publiek gaat uit z'n dak. -Top. Goed bezig.
Hoor je die zoemer?
Ja. Het is een inkomend bericht van een buitenaards ruimteschip.
Meer mensen? Negeer het maar. Onze missie is te belangrijk.
Oké, maar het is bijzonder irritant. Toch, jongens?
Ja, heel irritant. -Onaangenaam.
Het is de man met de bruine fedora. Dierenpolitie.
Dat ging maar net goed. Echt net.
Als we echt alleen willen zijn…
…moeten we superduper, dubbelduper, überduperver de ruimte invliegen.
Dat zijn heel wat dupers, commandant.
Ondercommandant, bent u nou een kat of een muis?
Kosmonauten, op jullie posten.
Wauw. We zijn nu wel heel ver weg.
Ik ben in orde.
Geen aarde. Geen mensen.
Niemand om te bespioneren.
Het enige waar ik nu over kan schrijven is dat er niets is om over te schrijven.
Misschien beurt wat lekkers me wel op.
Jakkes. Kattenvoer. Volgens mij ben ik gek aan het worden.
Hallo? Is daar iemand?
Kalm blijven, Harriet M. Welsch.
Dat zijn maar katten. Dit is maar een stroomstoring.
En zoals 'n goede spion betaamt, ben je altijd voorbereid.
Stomme batterijen.
Ga weg.
Het buitenaardse schip heeft ons opgespoord.
Ondercommandant Ray, haal ons hier weg.
Ray? Bobby's? Tommy's? Geraldines?
Laat ons met rust.
Harriet? Ik ben het, Ole Golly. Laat me erin.
Ole Golly.
Janie en Sport maakten zich zorgen om je. Toe, laat me erin. Ik wil je helpen.
O, zoals je me hielp met m'n moeder en de borden?
Ik vertrouw je niet. Ik wil gewoon alleen zijn.
Harriet, weet je dat citaat van John Donne nog?
'Niemand is een eiland, iedereen is onderdeel van het continent…
…onderdeel van het geheel.'
Ik vind dit eilandje wel prima, hoor.
Hebbes.
Het moest ook een citaat zijn.
Ik ben ontzettend blij om je te zien, Ole Golly.
Harriet, de katten.
18.00 uur? Mr Withers is over een uur thuis.
Kom, dit katje wassen we wel eventjes.
We wilden even bij je komen kijken.
We hebben er twee, maar ik zag er wel tien die kant op gaan. Net een kattentsunami.
Wacht. Jongens, over daarnet…
Smeek zo meteen maar om genade.
Nu moeten we katten vangen.
Hebbes.
Staan blijven.
Afblijven, meneer met de bruine fedora. Hij is van de dierenpolitie.
Mr Withers komt in de problemen omdat-ie te veel katten heeft.
Wat?
Ik ben niet van de dierenpolitie. Ik ben Ray Withers.
De oudere broer van Jim Withers.
Oudere broer?
Ray? Jij bent die oudere jongen op de foto die ik zag.
Fijn om te horen dat Jim nog foto's van me heeft.
Maar waarom sta je dan op z'n deur te bonzen?
Lang verhaal.
Ik wil al heel lang het gesprek aangaan met Jim, maar ja, hij laat me er niet in.
Jij mocht me dus ook niet binnenlaten.
Als je ons helpt z'n katten te vinden, strijkt hij vast over z'n hart.
Wat zeg je ervan? -Ik doe mee.
Ik had nooit geraden wat er vervolgens gebeurde.
Hé, is dit er een van jullie? -Iedereen leek zo onverschillig.
Maar ze deden allemaal hun best om een wildvreemde te helpen.
Neem me niet kwalijk.
Wat aardig van u, meneer.
En met al die hulp vonden we alle katten.
Op eentje na dan.
Waar is Ray?
Harriet.
Vlekken.
Daar.
Het is daar pikkedonker.
Janie, heb je dat materiaal voor de zaklampen bij je?
Speelde Albert Einstein viool?
Ja, dat deed hij. Een probleempje. Ray heeft alle aardappels gegapt.
Ray, de kat.
Zijn deze ook goed? -Bedankt, meneer.
Graag gedaan, mevrouw.
Hopelijk werkt dit.
Daarzo.
Verbinding.
Ik ben zo blij dat ik weer thuis ben bij al mijn… schatjes.
Hallo, Jim.
Wat doet hij nou hier? Je mocht niemand binnenlaten.
Hij wil alleen maar met je praten.
Dat wil ik niet.
Jim.
Dit is mijn thuis, mijn leven.
Ik wil gewoon alleen zijn met m'n katten. De rest mag gaan.
Mr Withers, sorry dat we zo binnenvielen, maar Harriet had onze hulp nodig.
Jim, toe nou.
Mam is al vier jaar dood.
Je hoeft niet in stilte te blijven lijden.
Laten we praten. We slaan ons er samen doorheen.
Je hebt hem vier jaar lang doodgezwegen?
Daarmee overtref je mijn record.
Toen moeder overleed, wilde ik met rust gelaten worden.
Even wat afstand. Maar als ik eerlijk ben, was ik eenzamer dan ooit.
Dat krijg je soms als je afstand neemt, Mr Withers. Dat heb ik zelf ook ervaren.
Ik mis je, Ray. En ik mis mama ook.
We kunnen allebei wel wat steun gebruiken.
Bedankt, Harriet.
Mr Withers heeft deze prachtige kooi voor me gemaakt.
Ik dacht dat ik alleen gelukkig kon worden als ik weg kon komen uit deze wereld.
Maar nu geloof ik dat je de wereld juist moet toelaten.
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
En ik doe mijn best Om me goed te gedragen in de buurt
Ik lach heel lief
En ik doe m'n best De waarheid te vertellen
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
Ik bepaal zelf wie ik wil zijn
Mijn autonomie
Ik wil gewoon, jij wil gewoon
Wij willen gewoon
Nee, ik laat mijn haar niet knippen
En ik draag wat ik wil
Ik vind het fijn Als ik gewoon mezelf kan zijn
Ik wil niet, jij wil niet
Wij willen niet Rondgecommandeerd worden
Vertaling: Jenneke Takens