Bảo mẫu của tôi, Ole Golly,
nói để làm nhà văn vĩ đại, ta phải biết mọi điều.
Và để biết mọi điều, ta phải thấy mọi điều.
Và để thấy mọi điều, ta cần phải là điệp viên.
Và để làm điệp viên, ta cần đồ nghề của điệp viên.
Harriet!
Cháu ra đây ạ!
Lẽ ra tôi không được làm điệp viên trong giờ học, nhưng tôi mặc kệ.
Vì việc quan trọng thế này, sẽ phải phá luật thôi,
những bí mật đen tối được phơi bày, con quay yoyo bướm tím đã được thả.
Harriet M. Welsch, cháu làm gì trên đó vậy?
Không làm gì ạ.
Không làm gì, trừ việc chuẩn bị để thực hiện sứ mệnh táo bạo,
nguy hiểm nhất làm nên lịch sử trong đời mình.
Tôi chỉ muốn là Bạn chỉ muốn là
Chúng ta chỉ muốn là
Tôi sẽ là con người như mình muốn
Quyền tự do của tôi
Không, tôi sẽ không cắt tóc
Và tôi sẽ mặc bất cứ trang phục gì
Tôi thích khi được là chính mình
Tôi không muốn là Bạn không muốn là
Chúng ta không muốn bị sai khiến
"Tôi là Điệp Viên Dở Tệ"
Điệp Viên Harriet
DỰA TRÊN CUỐN SÁCH CỦA LOUISE FITZHUGH
Con chào cả nhà. Xin lỗi con xuống muộn.
Hôm nay phải mang thêm nhiều đồ đến trường quá.
Có chuyện gì đặc biệt à?
Chỉ là bài luận quan trọng về lịch sử thôi.
- Mẹ à. - Harriet,
tóc mái con che hết cả mắt thế kia làm sao con nhìn được?
Con thích tóc mái của con.
Tóc mái đẹp đấy.
Quá đẹp ấy chứ.
Cháu viết bài luận về cái gì?
Về cái mà chưa ai từng viết.
Nhà văn giỏi cũng thế.
Đó là Ole Golly. Cô ấy là bảo mẫu và thầy dạy của tôi.
Không có cô ấy thì tôi chẳng biết gì.
Bữa trưa hôm nay có gì ạ, Ole Golly?
Cô không biết.
Bánh mì trắng kẹp cà chua với sốt mayon được không?
Để cháu nghĩ nào.
Hôm nay mình có thích ăn "bánh mì trắng kẹp cà chua với sốt mayon" không nhỉ?
Sự thật là,
mình đã thèm ăn "bánh mì trắng kẹp cà chua với sốt mayon"
năm năm rưỡi nay rồi.
Thế là 2.008 cái bánh kẹp cà chua,
tương đương khoảng 2.008 lần mẹ mình nói điều này:
Harriet, nếu con ăn một cái bánh kẹp cà chua nữa,
con sẽ biến thành bánh kẹp cà chua luôn đấy.
Giá mà như thế.
Con phải đi đây. Chúc con may mắn đi.
Chúc con yêu may mắn.
Chúc con may mắn.
Không phải chỉ may mắn đâu, Harriet.
Hãy nhớ, đời là tranh đấu, và điệp viên giỏi không bao giờ bỏ cuộc.
Cháu phải nhớ điều đó.
ĐỜI LÀ TRANH ĐẤU
Cố hết sức nhé. Và đi đứng cẩn thận đấy!
Đây là Janie Gibbs, bạn thân của tôi.
Tôi quen bạn ấy từ hồi mẫu giáo và tôi có thể thấy
tính tình bạn ấy mỗi năm lại kỳ cục hơn.
Sport, cậu thích có cái đầu to bằng quả bí ngô hay bằng nắm tay?
Simon "Sport" Rocque là cậu bạn thân nữa của tôi.
Thật khôi hài, cậu ấy mỗi năm lại càng bình thường hơn.
Quả bí ngô to chừng nào?
Quả bí ngô.
Tôi không có thời gian kể cho các bạn về những người khác ở trường Gregory.
Tuy nhiên,
tôi sẽ nhắc tới Marion Hawthorne vì cậu ta là người xấu tính, hèn hạ
mà ngày nào đó, Janie và tôi sẽ báo thù.
Chào thầy Horatio ạ.
Chào em, Marion.
Pinky Whitehead, dừng ngay việc em đang làm.
Thầy cảnh cáo em, Pinky. Cơ hội cuối đấy. Không được làm thế.
Các em chú ý nhé. Trong kế hoạch học tập của lớp,
các em có hai tiết nghỉ để làm nghiên cứu lịch sử bên ngoài trường học.
Nếu các em không quay về đúng giờ, việc này sẽ được ghi vào... Marion?
Học bạ của các em.
Tớ vui vì tớ không hoàn hảo. Tớ sẽ chết vì chán mất.
Các cậu có biết tớ sẽ đi đâu không?
Tới thư viện, như mọi người?
Tớ thì không.
Cậu sẽ đi làm điệp viên à?
Trong khi các cậu đang nghiên cứu những thứ cổ lỗ sĩ từ đời thuở nào,
tớ sẽ đi chứng kiến lịch sử sẽ xảy ra hôm nay.
Tên cô ấy là Agatha K. Plumber.
Cô ấy là luật sư gì đó.
Tôi từng hay gặp cô ấy sáng nào cũng dắt chó đi dạo,
cô ấy lúc nào cũng mặc trang phục kỳ cục mà mình tự thiết kế.
Rồi một ngày, cô ấy và con chó biến mất.
Vậy là khoảng bốn tháng trước,
tôi đưa cô Plumber vào tuyến theo dõi xem cô ấy gặp chuyện gì.
Tin vui là cô ấy bỏ công việc nhàm chán đó
để mở một cửa hàng quần áo cho chó.
Tin xấu là...
Cô có biết tiền thuê cửa hàng ở khu Upper East Side bao nhiêu không?
...sẽ tốn rất nhiều tiền.
Tôi sẽ phải vay ngân hàng một khoản lớn.
Đây có thể là thảm họa mất.
Hóa ra cô Plumber sợ bắt đầu cuộc sống mới tới mức
cô ấy không chịu ra khỏi giường.
Cô Plumber, cô ổn chứ?
Không sao đâu, Nadine.
Tôi chỉ đang hơi lo lắng.
Cô Plumber tội nghiệp.
Thôi, nếu kế hoạch không ăn thua,
cô ấy có thể sống luôn trên giường ấy chứ.
Janie, cô ấy sẽ ra khỏi giường.
Nhờ tài do thám lão luyện, tớ biết cô ấy có cuộc hẹn làm tóc sáng nay.
Nghĩa là cô ấy sẽ phải ra khỏi giường.
Rồi cô ấy đi làm tóc, rồi cô ấy tới ngân hàng,
vay tiền, bắt đầu cuộc sống mới tuyệt diệu.
Và tớ sẽ có mặt để chứng kiến lịch sử được tạo dựng.
Ừ, cậu có chắc cậu không muốn tới thư viện?
Lịch sử không chỉ có trong sách vở, Sport.
Chuyện đó xảy ra suốt, xung quanh chúng ta.
Ta phải biết tìm ở đâu.
Hẹn gặp các cậu ở công viên nhỏ tại phố 79 lúc 11:00.
Chúng ta có thể quay lại lớp và tớ sẽ kể hết cho các cậu
về ngày lịch sử mà cô Agatha K. Plumber nhấc mông lên bắt đầu cuộc sống mới.
Cậu ấy sẽ bị điểm F mất.
Chắc chắn luôn.
Tôi không có nhiều thời gian.
Tôi phải tới tiệm làm tóc để xem cô Plumber có hủy hẹn không,
rồi đến căn hộ của cô ấy lúc 9:45
để chứng kiến đúng cái giây phút cô ấy ra khỏi giường.
Nhưng trước tiên, tôi phải thay trang phục điệp viên đã.
Bắt đầu bằng cặp kính không tròng
mà tôi lấy được từ bàn làm việc của bố, nó khiến tôi trông thông minh hơn.
Ở thắt lưng điệp viên, tôi đeo đèn pin, bao chống nước đựng sổ ghi chép,
một bao chống nước nữa để bút dự phòng, một bi đông nước phòng khi khát...
và cái nĩa gập gọn mà tôi chưa từng dùng, nhưng ai mà ngờ.
Đây là máy thu bán dẫn đồng nát mà tôi dùng
để tạo nhạc chủ đề cho ngày của tôi.
Tôi yêu bài hát này.
Có người sẽ học la hét Có người sẽ không
Nhưng sớm hay muộn, cưng ạ Đây là bài hát ngắn
Hãy nói bạn sẽ phải Đi thẳng vào vấn đề
Hãy đi thẳng Vào vấn đề
Nào một, hai
Đi thẳng vào vấn đề ngay
Phải, bùm
- Chào Harriet. - Chào chú Ed.
- Chào, cháu thế nào? - Chào chú Squeegee.
Thẳng vào vấn đề Đánh nhịp kép
Vào thẳng vấn đề
Đánh nhịp kép
Một, hai
Tôi không biết tại sao cảnh sát lại bám đuôi tôi,
nhưng tôi không muốn mạo hiểm.
Tôi đã tới tiệm Saffron đúng lịch trình.
Sao cưng phải giấu đi đôi mắt vậy? Mắt cưng đẹp mà.
Chờ cô mười phút nhé. Xoẹt một cái là có một con người hoàn toàn mới.
Cháu nghĩ đi nhé.
Nghe này, cháu chỉ ghé qua
để xem dì Agatha có còn lịch hẹn làm tóc sáng nay không.
Cô xem nào. Agatha...
Plumber, có. Lúc 10:15.
Nếu cháu muốn, cô có thể cho cháu chen ngang ngay trước...
Tiếp theo, nhà cô Plumber.
Thường thì cách tốt nhất để vào bên trong
là vào buổi chiều khi người gác cửa đổi ca.
Hôm nay tôi sẽ phải dùng kế hoạch B.
Chà, chú chơi giỏi thật đấy!
Làm cái nghề này, chú có nhiều thời gian để tập.
Cháu cũng khá giỏi đấy. Chú muốn xem cháu dắt chó không?
Không tệ. Nhưng nhìn nhé.
Chú không muốn khoe khoang, cô bé, nhưng ở chỗ chú,
thế này mới gọi là dắt...
chó!
Phòng khi các bạn đang thắc mắc, thứ này gọi là thang máy chuyển đồ ăn.
Đó là thang máy siêu nhỏ kiểu cũ
chuyển đồ ăn đồ uống tới các tầng khác nhau.
Nó cũng rất tốt cho việc do thám.
Thôi đi mà!
Được rồi. Ai mà trông như ngôi sao điện ảnh thế?
Trông mày như ngôi sao điện ảnh.
Được rồi. Giờ tao phải đến tiệm làm tóc.
Phải, đúng rồi.
Dù sao thì tao cũng phải đẹp rực rỡ để đến cuộc gặp quan trọng ở ngân hàng, nhỉ?
Phải, đúng rồi.
Bọn mày biết tao rồi đấy.
Làm tóc xong, tao có thể cân cả thế giới.
Đúng vậy.
Tôi chưa bao giờ thi đấu mắt với lũ chó,
nhưng tôi nghĩ nếu tôi có thể nhìn chúng chằm chằm, thì sẽ không sao.
Vấn đề là, tôi phải thấy chân cô ấy chạm xuống sàn và làm nên lịch sử.
Không được nhìn ra chỗ khác. Sắp được rồi. Cố lên.
Thật sự muốn nhìn.
Đừng nhìn, đừng nhìn.
Mình phải nhìn!
Cái khỉ gì...
Chào bà.
Cháu là ai?
Cháu muốn gì?
Cháu có thể giải thích.
Lại đây, con bé kia!
Cháu thật sự rất xin lỗi.
Đưa con bé ra khỏi đây!
Và đừng quay lại!
Không sao. Không sao đâu, các cưng.
Bọn mày ngừng sủa được rồi. Tao sẽ không đi đâu cả. Đừng lo.
Mình phải hủy hết lịch hẹn thôi. Lũ chó khó chịu quá, mình cũng khó chịu.
Thế giới này làm sao vậy?
Điệp viên không được để bị bắt.
Đó là điều then chốt với điệp viên.
Mình đúng là điệp viên dở tệ, nghĩa là mình sẽ chẳng bao giờ biết mọi điều,
mình sẽ chẳng bao giờ là nhà văn giỏi, hay thậm chí nhà văn bình thường.
- Sao thế? - Cô Plumber có ra khỏi giường không?
Không. Tớ bị lũ chó mặc quần bắt gặp, và rồi quản gia của cô ấy đuổi tớ ra.
Thật không ngờ. Chân của cô Plumber chỉ còn cách sàn có chừng này.
Tớ đã làm hỏng việc.
Không sao mà, Harriet. Bọn tớ vẫn yêu cậu.
Thôi ta quay về đi.
"Bỏ cuộc" ư?
"Đời là tranh đấu, và điệp viên giỏi không bao giờ...
bỏ cuộc".
Các cậu, chúng ta không thể quay lại, chưa đâu.
Tớ đã làm hỏng việc, nhưng có lẽ chúng ta có thể sửa chữa.
TIỆM LÀM TÓC
Việc của cậu: Đặt lịch hẹn mới cho cô Plumber. 11:30, nhé?
Yêu cầu Saffron. Bảo cô ấy là làm tóc gấp.
Được.
Janie, đừng để họ cắt tóc mái của cậu! Ở trong đó họ chỉ muốn làm thế thôi.
Chúng ta sẽ đi đâu?
Vào hang hùm.
Tớ phải lọt qua cánh cửa đó.
Người gác cửa trông rất tức giận.
Có lẽ chú ấy đã gặp rắc rối vì để tớ lẻn vào.
Hơn nữa, chú ấy là người gác cửa, điều đó có thể vui thế nào?
Tớ không ngại làm người gác cửa.
Cậu kiếm đồng phục. Cậu biết hết tên mọi người.
Cậu cứ như thị trưởng của đường phố.
Sao cậu không nói điều đó với chú ấy? Nịnh nọt, đánh lạc hướng chú ấy.
Tớ chỉ cần vài giây thôi.
Cháu là Sport Rocque. Cháu rất hâm mộ. Cháu rất thích công việc của chú.
Cảm ơn cháu.
- Không phải ai ở đây cũng thấy như thế. - Điều mọi người không hiểu là
người gác cửa không chỉ có mỗi việc mở cửa.
Cuối cùng cũng có người hiểu.
Chào bà.
Cháu đội mũ của chú được không? Một lát thôi?
Trông đẹp đấy.
Cảm giác thích quá.
- Này, cái này để làm gì? - Đó là còi taxi của chú.
Khi cần taxi, ta chỉ cần...
Xin lỗi nhé, Mac. Báo động nhầm. Tôi đang nói chuyện với thằng bé này.
Nó đang nói nó muốn làm người gác cửa.
Không phải ngày nào tôi cũng nhận được đề nghị đó.
Tôi còn cho nó đội mũ của tôi, đó là điều tôi không được phép làm.
Nhưng anh biết rồi đấy, tôi hay vi phạm quy định.
Câu chuyện là thế đó, Mac.
Một lần nữa, tôi rất xin lỗi.
Này!
Cháu làm gì vậy? Đứng lại đó! Đừng có ý định đó.
Đứng lại!
Chúc buổi sáng tốt lành, cô Welsch.
Đưa cho tôi.
Lại đây, con bé kia!
Chào cô Plumber.
Và Nadine.
Tôi chỉ muốn kiểm tra xem mọi việc có ổn không,
mà trông có vẻ hoàn toàn ổn, nên tôi sẽ...
Quay lại đây, con bé kia!
Chó ơi, bảo vệ tao!
Cô Plumber, tên cháu là Harriet M. Welsch,
và cháu xin lỗi vì cứ làm cô sợ và khiến lũ chó của cô nổi điên,
nhưng cháu phải thử sửa chữa những gì cháu đã làm hỏng,
đó là việc cô làm nên lịch sử.
Cháu biết thử làm một việc mới mẻ là điều đáng sợ thế nào.
Nhưng Ole Golly nói đời là tranh đấu, và ta không bao giờ được bỏ cuộc,
dù ta là nhà văn, hay điệp viên,
hay là người có mơ ước may quần cho lũ chó.
Chó có nên mặc quần không? Cháu không biết! Cháu thật sự không biết.
Có vẻ hơi kì cục, nhưng cháu có phải chó đâu.
Cháu chỉ là người phát chán lên vì thấy cô ngắc ngoải như cá
trên chiếc giường lớn cho chó này!
Thế này nhé, và cháu sẽ nói dễ hiểu thôi.
Nếu cô không nhấc cái mông lên,
đi làm bộ tóc khiến cô thật rực rỡ,
và rồi đến ngân hàng vay tiền và mở tiệm bán quần cho chó,
thì cháu thề cháu sẽ xông vào phòng cô như kẻ điên
mỗi ngày cho tới cuối đời cô.
Đi mà.
Tôi gọi cảnh sát đây.
Không, Nadine, khoan đã. Cô bé nói đúng.
Tôi đã héo hon trên cái giường này quá lâu rồi.
Có khó lắm đâu.
Cảm ơn cháu, Harriet M. Welsch.
Cô nên đi luôn đi.
Ý cháu là sao? Cô đã hủy cuộc hẹn làm tóc rồi.
Đừng lo, nó được hoàn tác rồi.
Khoan, làm thế nào?
Cháu cho người lo rồi.
Đừng cắt tóc mái!
Cô không biết nữa.
Có lẽ cô dời sang ngày mai hay là tuần sau thì dễ hơn.
Cháu thích cô để kiểu tóc này.
MỚI
Trông không hợp với cô.
Kiểu quốc tế sao?
Đẹp mà nhỉ?
Chú có thể gọi giúp taxi không ạ?
Này, cậu bé dưới kia. Bắt lấy này.
Hết sảy!
Sport và Janie quay lại trường vừa kịp giờ
để cứu vãn học bạ của họ khỏi bị làm xấu.
Họ nói sẽ che giấu cho tôi, nhưng tôi bảo họ là tôi sẽ ổn.
Khi quay lại trường, tôi đã kể sự thật với thầy Horatio.
NGÂN HÀNG
Rằng nếu tôi định viết bài luận về lịch sử được tạo dựng,
thì tôi phải ở lại để biết chắc mình đã có mọi thông tin mình cần.
Ý tôi là, nếu định viết bài luận về Washington vượt sông Delaware,
mà ta có mặt trên thuyền thật,
ta sẽ muốn biết chắc George sang được bên kia sông, đúng không?
Thầy Horatio bảo, "Đúng rồi", nhưng thầy nói cái kiểu khiến tôi nghĩ
có lẽ tôi sẽ phải ở lại trường sau giờ học trong khoảng mười năm.
Harriet.
Quá giờ đi ngủ lâu rồi, cháu.
Cháu muốn viết ra tất cả để không bị quên.
Cháu có thể thức thêm một chút không?
Cô sẽ không nói đâu.
Ole Golly, cháu không chỉ muốn làm nhà văn,
cháu muốn làm nhà văn vĩ đại.
Thế thì nghĩa là cháu phải biết mọi điều.
Và để biết mọi điều...
Cháu phải thấy mọi điều.
Và để thấy mọi điều...
Ta phải là điệp viên.
Tôi chỉ muốn là Bạn chỉ muốn là
Chúng ta chỉ muốn là
Tôi không muốn là Bạn không muốn là
Chúng ta không muốn bị sai khiến
Và tôi làm hết sức mình để thật giỏi Ở khu phố nhà mình
Tôi mỉm cười xinh xắn
Và tôi cố gắng nói ra sự thật
Tôi chỉ muốn là Bạn chỉ muốn là
Chúng ta chỉ muốn là
Tôi không muốn là Bạn không muốn là
Chúng ta không muốn bị sai khiến
Tôi sẽ là con người như mình muốn
Quyền tự do của tôi
Tôi chỉ muốn là Bạn chỉ muốn là
Chúng ta chỉ muốn là
Không, tôi sẽ không cắt tóc
Và tôi sẽ mặc bất cứ trang phục gì
Tôi thích khi được là chính mình
Tôi không muốn là Bạn không muốn là
Chúng ta không muốn bị sai khiến
Biên dịch: Ngân Trần