Παρουσιάζονται επικίνδυνες σκηνές που έχουν γυριστεί κατόπιν καθοδήγησης
επαγγελματιών από τον ιατρικό χώρο. Να μην εκτελούνται χωρίς εποπτεία ειδικού.
ΑΡΚΤΙΚΗ, ΝΟΡΒΗΓΙΑ
Λέγαμε, Κρις, να μιλούσαμε για το σχέδιο
για να έχεις μια ιδέα για το τι θα αντιμετωπίσεις.
Λοιπόν, ο κύριος κίνδυνος είναι βασικά ότι, όσο περισσότερο μένεις μες στο νερό,
ο κίνδυνος αυξάνεται εκθετικά. Εάν πιεστείς πέρα από το σημείο,
όπου κανονικά θα έβγαινες, κινδυνεύεις όντως να πεθάνεις.
Μάλιστα.
Όπως φαίνεται,
η ομάδα ασφαλείας ανησυχεί κάπως για το τι πρόκειται να κάνω.
Κι εγώ το ίδιο.
Ωραία, τώρα θα το ξεκινήσουμε, εντάξει;
Με έπεισαν κάπως για κολύμβηση ανοιχτής θαλάσσης...
Ωραία.
...στην Αρκτική.
Επίβαλλε τη θέλησή σου στη θάλασσα.
Δύο λεπτά! Δύο λεπτά!
Κι αν υπάρχει ένα πράγμα που μισώ πάρα, μα πάρα πολύ...
είναι το κρύο.
Γιατί το κάνω αυτό; Γιατί το κάνω αυτό; Γιατί το κάνω αυτό;
ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΜΕΡΕΣ ΠΡΙΝ
-Ιδιαίτερη εναλλαγή σκηνικού. -Επικό περιβάλλον.
Δεν πέφτουν φρούτα από τα δέντρα!
Βέβαια.
Ως μέρος της αποστολής μακροζωίας μου, αντάλλαξα τη ζεστασιά της Αυστραλίας
με τον παγωμένο Βορρά.
Και παρέα στη βόλτα, έχω αυτούς τους χωρατατζήδες.
Τον μικρότερο αδερφό μου, Λίαμ, και τον μεγαλύτερο, Λουκ.
Όταν τους κάλεσα να αράξουμε στην παραλία,
σίγουρα ίσως δεν φαντάζονταν κάτι τέτοιο.
Πάτα το λίγο, ρε φίλε.
Φίλε, δεν νιώθω το δάπεδο. Οι μπότες είναι λίγο χοντρές.
Βάλαμε στο τιμόνι τον χειρότερο οδηγό.
-Γιατί οδηγεί ο Κρις; -Πλάκα κάνεις;
Είμαι ο καλύτερος οδηγός.
Είμαστε εδώ με κάποιον που λέει ότι οι ακραίες θερμοκρασίες
θα μου κάνουν όντως καλό. Τον επιστήμονα αθλητισμού Ρος Έτζλι.
Καλύτερα από αυτό δεν γίνεται, έτσι;
Ως χώρος προπόνησης, ως αθλητικό εργαστήριο...
Είμαι στο στοιχείο μου.
Δεν ξέρω πόσο άνετα νιώθω με αυτό!
Ο Ρος Έτζλι είναι από τα πιο γυμνασμένα άτομα στον πλανήτη.
Ο τύπος ατόμου που κάνει τα πάντα στα όρια.
Το μόνο άτομο που κολύμπησε τον περίπλου της Μεγάλης Βρετανίας.
Και το έκανε για 157 συνεχόμενες μέρες.
Έπειτα όμως πάει ένα βήμα παραπέρα...
δηλαδή, κολύμπι σε παγωμένα νερά.
Η ανθρωπότητα ευδοκιμεί σε αντιξοότητες.
ΡΟΣ ΕΤΖΛΙ ΑΘΛ. ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
Ανακαλύπτεις τη φυσιολογία σου, την ψυχοσύνθεσή σου...
κι υπάρχουν θεωρίες ότι η υποβολή του σώματός σου σε ακραίες θερμοκρασίες
θα σε βοηθούσε ακόμη και στη μακροζωία.
Και γι' αυτό είπα το ναι σε αυτήν την αρκτική περιπέτεια.
Ο Ρος μπορεί να λατρεύει το κρύο, αλλά εγώ είμαι της χρυσής τομής.
Ούτε πολλή ζέστη ούτε πολύ κρύο, μ' αρέσει κάπου στη μέση.
Θα 'λεγες ότι η παραμονή σε μια άνετη θερμοκρασία
είναι ο άριστος τρόπος να μείνεις μακροχρόνια υγιής.
Μα νέες μελέτες λένε ότι το ακραίο κρύο και η ακραία ζέστη...
ωθούν το σώμα να αναβαθμίσει την άμυνά του...
ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ
...και να ενισχύσει τα μικροσκοπικά συστήματα ανάπλασής του...
κάτι που ίσως μείωνε κινδύνους ασθενειών και σου πρόσθετε χρόνια.
Ήρθε η ώρα λοιπόν για μια αληθινή θεραπεία σοκ.
Κατόπιν τριών ημερών προπόνησης, ο Κρις θα επιχειρήσει κολύμπι σε κρύα νερά
που θα δοκιμάσει το σώμα του στο απόλυτο όριο.
Διακόσια τριάντα μέτρα σε αρκτικό φιόρδ που σου παγώνει τα κόκαλα
μονάχα με ένα σορτσάκι κολύμβησης και χαμόγελο στα χείλη.
Αν μπορέσει να το αντέξει, τότε ίσως να ερωτευόταν το κρύο...
και να το έκανε κομμάτι του.
ΧΩΡΙΣ ΟΡΙΟ ΜΕ ΤΟΝ ΚΡΙΣ ΧΕΜΣΓΟΥΟΡΘ
ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 2 ΣΟΚ
Λοιπόν, πώς τα πάει ο αυστραλιανός σου οργανισμός με όλο αυτό;
Είναι σε απόλυτο σοκ αυτήν τη στιγμή. Τα αυτιά μου κοντεύουν να σπάσουν.
Τα νιώθω σαν παγάκια και ανησυχώ λίγο.
ΤΡΕΙΣ ΗΜΕΡΕΣ ΠΡΙΝ ΤΟ ΚΟΛΥΜΠΙ ΣΤΗΝ ΑΡΚΤΙΚΗ ΑΡΧΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
Από εδώ βουτάμε.
Μάλιστα.
Βασικά μείνε με το σορτσάκι, μπες μέσα
και θέλω να βιώσεις το κρύο στην πιο καθαρή του μορφή.
-Ναι. -Σκέψου το σαν ένα βάφτισμα.
Αυτό κάνουμε. Διότι πρέπει να καταλάβεις
τι γίνεται μέσα στο σώμα. Οπότε...
Ξέρει ότι θα παγώσει για μια στιγμή, ναι.
-Ναι. -Ακριβώς, αυτό.
Αυτό. Όχι, όχι. Θα 'ναι σοκ για το σώμα.
Δεν θα σ' το κρύψω.
Θα 'μαι ειλικρινής.
Στην προπαρασκευή για το κολύμπι, πρώτο βήμα για τον Κρις: η πλήρης βύθιση.
Το θέμα είναι ότι το κρύο νερό ενεργοποιεί πολύ ισχυρούς μηχανισμούς επιβίωσης.
Αν προπονείσαι για κολύμπι στον πάγο, είναι ο εχθρός σου.
Ο Κρις πρέπει να καταλάβει την αίσθηση των αντιδράσεων αυτών
κι έπειτα να αρχίσει να τις δαμάζει.
Από τα πρώτα πράγματα που θα βιώσουμε
είναι αυτή η κοφτή ανάσα. Το σώμα πάει...
Ακριβώς αυτό. Θες να το κάνεις, απολύτως φυσιολογικό. Είναι...
-Αυτοσυντήρηση. -Απόλυτα φυσιολογικό.
-Ναι. -Μάλιστα.
Με το που ξεκινάμε...
...με το που μπαίνουμε, βασικά,
ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση για υποθερμία,
και, να το θέσω ωμά, απώλεια αισθήσεων και θάνατο.
Λες "Καληνύχτα, ζωή". Ναι. Μάλιστα.
Ααα. Πάμε!
Πριν βγάλουμε τον Κρις στην ανοιχτή θάλασσα,
θέλω να δω αν μπορεί να ξεπεράσει το αρχικό σοκ
και να αντέξει τουλάχιστον μερικά λεπτά εδώ στο λιμάνι.
Αν πιστεύω ότι το μπορεί αυτός ο θερμόαιμος Αυστραλός; Δεν ξέρω.
Ναι, είναι σπουδαία ιδέα!
-Πάμε. -Ακολούθα με.
Ωραία.
-Αυτό είναι. Ανάσα, ανάσα. -Ω ρε φίλε.
Ωραία. Πολύ καλά.
-Ανάσα. -Ουάου!
Αυτό είναι. Το αντανακλαστικό με την ανάσα.
Αυτή η υπεροξυγόνωση. Έλεγξέ το. Έλεγξέ το.
Δεν θα με "ρίξει".
Αυτοσυντήρηση, το σώμα λέει "βγες"! Ξεπέρασέ το.
-Πώς νιώθουμε; -Παγώνουμε.
-Ωραία. -Ναι.
Νιώθω σαν να έχω πάρει φωτιά.
Ωραία, ανάσα! Είμαστε στο ένα λεπτό. Άρα, τώρα τι συμβαίνει;
-Τώρα ξεπερνάμε την κοφτή ανάσα. -Μπα, όχι.
-Ακόμα; -Δεν έχω ξεπεράσει τίποτα!
Κάποιος ξέχασε να ανοίξει το ζεστό.
Δεν έφτανε μόνο αυτό,
ήρθαν πρώτο τραπέζι ο Λουκ κι ο Λίαμ με τον φίλο τον Μικ.
Καλοκαιρινή βουτιά;
-Έι! -Παιδιά!
Θεέ μου!
Γιατί τους κάλεσα;
Πώς είναι;
Είναι υπέροχα, πολύ ζεστά εδώ πέρα.
Πόσο έχει μικρύνει;
Πώς θα ένιωθες αν έλεγα "Πάμε να βουτήξουμε το κεφάλι;"
Ωραία, πάμε.
Ω, φίλε. Ουάου!
-Φριχτή ιδέα. -Ναι. Εντυπωσιάζομαι.
Αποδείξαμε τη θεωρία μας, έτσι; Να βγούμε;
-Δώσε μου 30 δευτερόλεπτα ακόμα. -Τι;
Φεύγει το αίμα από τα άκρα σου;
Νιώθω ό,τι πόνο υπάρχει.
-Γρήγορο τεστ. -Ναι.
-Τεστ επιδεξιότητας. -Ναι.
-Πώς είναι; -Νιώθω...
-Πόσο γρήγορα; -...βελόνες!
Σκατά.
-Είμαστε στα... -Τέλεια.
...δύο λεπτά και πενήντα δευτερόλεπτα.
-Μίλα μου. Πώς νιώθουμε; -Νιώθω ότι θα πεθάνω.
Μάλιστα...
Βασικά μάλλον πεθαίνεις.
-Ας βγούμε! -Όχι, όχι, δώσε μου 30 ακόμα δευτερόλεπτα.
-Όχι! -Σταμάτα!
-Πέντε λεπτά. -Άλλα τριάντα.
Τέλος, τα πήγες καλά. Καλά.
Δεν μπορώ να βγω.
-Ωραία, μεγάλε, ωραία. -Δεν...
-Πάμε. -Το 'χεις, Κρις.
Δεν νιώθω τα χέρια μου.
Πάμε, κατευθείαν κάμψεις, Κρις! Ναι, ναι.
Θεέ μου, έχει κάπου πετσέτα;
Βρήκα, βρήκα. Ορίστε.
-Τι είναι αυτό; -Τι...
Η μικρότερη πετσέτα του κόσμου!
-Όλα καλά, θερμός άνεμος! -Θεέ μου. Ουάου.
Έρχεται μεγάλη θύελλα, παίδες. Πρέπει να πάμε σε ασφαλές μέρος!
Για ασφαλή ανάρρωση από το σοκ, θα επαναφέρουμε τη θερμοκρασία του Κρις
στα κανονικά επίπεδα σταδιακά.
Ω ρε φίλε. Τα δάχτυλά μου, ρε.
Συνέχισε, συνέχισε.
-Ναι, ωραία. -Πάμε.
Ωραία, με το τρία.
-Δεν νιώθω τα δάχτυλά μου. -Επανέρχονται, μη σκας.
Ήταν ό,τι πιο δύσκολο έχω κάνει ποτέ. Είμαι καλά. Ναι, μακράν...
-ήταν... -Ήταν τρομερό.
...ό,τι πιο απαίσιο.
Ξέρεις στιγμές που μετανιώνεις στην καριέρα σου;
Μια τέτοια ήταν, Ρος.
Ουάου! Είναι το κάτι άλλο, Ρος.
Το τόσο κρύο, είναι πολύ έντονο.
Και νιώθω ότι βρίσκομαι "έξω από τα νερά μου"
ίσως περισσότερο από ποτέ.
-Θες αγκαλιά; -Τα χέρια μου είναι κρύα.
Τα χέρια μου είναι σχεδόν παγωμένα.
-Ευχαριστώ. -Πάρε.
Το δάχτυλο μέσα. Βράζει; Ε;
Δεν έχω ιδέα.
Ήταν μια πάλη.
Και στην ανοιχτή θάλασσα, θα 'ναι πιο δύσκολα.
Για να επιβιώσει αυτό το κολύμπι, πρέπει να δαμάσει τις αντιδράσεις του.
Και επιστήμονες πιστεύουν ότι ο έλεγχος αντίδρασης του σώματος
στο κρύο θα είχε επίσης τεράστια οφέλη για την υγεία σε βάθος χρόνου.
38 ΕΤΩΝ
Όσο μεγαλώνω, μια αναμενόμενη ιδιορρυθμία είναι ότι το ενσωματωμένο μου
αμυντικό σύστημα γίνεται επιθετικό.
Σε όλα τα αιμοφόρα αγγεία του σώματος, μια ανεπιθύμητη αύξηση ανοσοκυττάρων
ίσως φέρει παράπλευρες βλάβες...
κάνοντας μάλλον κακό παρά καλό.
Η προκύπτουσα διάσπαση σε ιστούς και όργανα λέγεται "φλεγμονογήρανση".
Και τρέφει δύο μεγάλους φονιάδες της σύγχρονης εποχής.
ΚΑΡΔΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ
Αλλά υπάρχει μια θεωρία ότι η μείωση των αντιδράσεών μας στο κρύο...
ίσως βοηθά στην επαναφορά αυτού του ατίθασου ανοσοποιητικού συστήματος
και μειώνει τον κίνδυνο θανατηφόρων ασθενειών στην τρίτη ηλικία.
Άρα, πρέπει να υποβάλλομαι σε συχνές εκρήξεις πόνου λόγω πάγου
και μπορεί για χρόνια να μη δω καν τα οφέλη;
Φανταστικά.
Ευτυχώς, υπάρχει κι άλλο θετικό, που ίσως εμφανιστεί πολύ νωρίτερα.
Μετά από ατύχημα, όπου η Γιοχάνα Νόρμπλαντ έσπασε το πόδι της,
τα κατάγματά της επουλώθηκαν, αλλά ο πόνος δεν σταμάτησε ποτέ.
Ένιωσα σαν να καίγονται τα κόκαλά μου.
Δεν μπορούσα να κοιμηθώ.
ΧΕΪΝΟΛΑ, ΦΙΝΛΑΝΔΙΑ
Το πόδι μου ταλαιπωρούνταν για τρία χρόνια.
Ήμουν έτοιμη να δοκιμάσω οτιδήποτε.
Τα συμβατικά φάρμακα δεν έπιασαν.
Οι γιατροί πρότειναν μια ριζική εναλλακτική.
Μια νέα θεραπεία βάσει της θεωρίας ότι το κρύο νερό μπορεί να ανακόψει τον πόνο
προτού φτάσει στον εγκέφαλο.
Όταν έβαλα το πόδι μου στο νερό
και, για πρώτη φορά μετά το ατύχημα, σταμάτησε να πονάει.
Κύλησαν δάκρυα από τα μάτια μου και έκλαψα.
Η Γιοχάνα ανέκτησε τη ζωή της...
αλλά δεν σταμάτησε εκεί.
Ήταν ήδη ελεύθερη δύτρια...
μα οι παγωμένες λίμνες...
της επέτρεψαν όχι μόνο να αντέχει στο κρύο,
μα και να το αποδεχτεί.
Η θεραπεία μού έδιωξε τον φόβο για το κρύο.
Εάν κρατήσεις την ψυχραιμία σου, μπορείς να μείνεις μέσα πολύ περισσότερο.
Μου χάρισε κάτι παραπάνω από απλή ανακούφιση από τον πόνο.
Κολυμπώντας σε κρύα νερά, δεν αρρωσταίνεις τόσο συχνά.
Νιώθω πιο υγιής και γεμάτη ενέργεια.
Η κατάλληλη δόση σοκ ίσως ενισχύσει την ικανότητα καταπολέμησης λοιμώξεων.
Και δεν χρειάζεται να κάνεις καταδύσεις στον πάγο.
Σε μια μελέτη, άτομα που έκαναν ντους τα τελευταία 30 δευτερόλεπτα
με κρύο νερό, κατέληγαν να έχουν σχεδόν 30% λιγότερες ημέρες ασθενείας.
Πολύ εντυπωσιακό.
Είναι καλό να βγαίνεις "έξω από τα νερά σου".
Να διευρύνεις το μυαλό σου.
Να αποδέχεσαι την αίσθηση του κρύου.
Καθώς έρχονται στο φως πιο πολλά οφέλη, ο κόσμος βρίσκει τρόπους
να δαμάσει τις ακραίες θερμοκρασίες.
Και καθώς η προπόνησή μου ανεβαίνει επίπεδο,
ο Ρος βρήκε τον τέλειο τρόπο για να με παρασύρει ξανά στο νερό.
Το μόνο στο οποίο δεν μπορώ να αντισταθώ.
ΔΥΟ ΗΜΕΡΕΣ ΠΡΙΝ ΤΟ ΚΟΛΥΜΠΙ ΣΤΗΝ ΑΡΚΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΕΤΑΜΕΝΗ ΕΚΘΕΣΗ
Είναι απίστευτα όμορφο, μα ο εγκέφαλός σου λέει:
"Τι γίνεται εδώ; Γιατί πάμε προς το νερό,
τρεκλίζοντας στο χιόνι;"
Θα νιώσεις ζωντανός μετά από αυτό.
Πίσω στην Αυστραλία, σερφάρω πολύ, μα το να βγεις υπό αυτές τις συνθήκες...
ναι, είναι σκληρό.
Ευτυχώς, έχω εδώ τον καλό μου φίλο.
Τον τρις παγκόσμιο πρωταθλητή Μικ Φάνινγκ. Τον έφερε ο Ρος για να με παρακολουθεί.
Ερχόμενος σε ένα μέρος σαν αυτό
είναι άλλη εμπειρία από ό,τι στην πατρίδα.
Σωστά.
-Πανεύκολα στην πατρίδα, ε; -Ναι.
Φοράς σορτς, κάνει ζέστη, παρκάρεις στην παραλία.
Εδώ, πρέπει να σκεφτείς να 'σαι ζεστός,
το πώς να περάσεις τα κύματα και...
Με τη φύση τόσο ωμή και αληθινή,
εστιάζεις σε αυτές τις συνθήκες.
Αλλιώς, καταλήγεις στα βράχια
-εκεί πέρα... -Ναι.
Ας ξεκινήσουμε, ε;
ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΔΑΤΩΝ 3 °C
Θέλω να βιώσει ο Κρις παρατεταμένη έκθεση.
Μα, υπό αυτές τις συνθήκες, μισή ώρα με σορτς θα ήταν θανατηφόρα.
Αυτό είναι λοιπόν το τεστ με αδιάβροχη στολή.
Καθώς θα κρυώνει σταδιακά, θα βιώσει σημαντική απώλεια
σε μυϊκή δύναμη και ο συντονισμός του θα καταρρεύσει.
Εγώ στα ζεστά με τον Λίαμ και τον Λουκ.
Τι κάνουν;
Θέλω να δω αν ο Κρις μπορεί να αντέξει και να παραμείνει εν κινήσει.
Βλέπεις πόσο δυσκολότερα κάνεις απλωτές;
Ωραία, πάμε. Να ο Μικ.
Ουάου!
Λίγη ώθηση στο τέλος. Έπος!
Ξεκίνησα το σερφ σε ηλικία περίπου δέκα ετών.
Δεν είναι και κακό συνήθειο.
Αυτό όμως είναι σαν να 'σαι σε άλλο πλανήτη.
Μια πολύ βάναυση εμπειρία.
Πάμε. Πάμε! Ανέβα.
Ο Κρις είναι.
Προχώρα! Πάμε!
Ναι!
Ναι, ρε φίλε!
Κανονικό γύρισμα! Όντως ένα καλό κύμα!
Ήταν καλό!
Δεν εντυπωσιάζομαι εύκολα...
-Σωστά. Ναι. Ναι. -...αλλά αυτό ήταν πολύ εντυπωσιακό.
Ξεκινώντας, νιώθεις σαν να νικάς.
-Είσαι εντάξει; -Είναι πολύ δύσκολο να κολυμπάς.
Αλλά τελικά... αρχίζεις να κρυώνεις πολύ.
Έχουν πάει πολύ βαθιά τώρα.
Σου φεύγει το μυαλό εκεί έξω.
Το νιώθω να ρουφάει τη δύναμη από τα χέρια μου.
Κάνεις ελιγμούς πιο δύσκολα.
Έχω χάσει την ισορροπία μου...
και νιώθω αρκετά ευάλωτος τώρα.
Κάνει ένα διάλειμμα.
Ω, Θεέ μου.
-Νομίζω πως... -Τον έκανε κομμάτια αυτό.
Ω, Θεέ μου.
Είναι εντελώς παγωμένα.
Και σε αυτό το σημείο, αρκετά.
Πώς ήταν;
Ήταν πολύ έντονο.
-Κάπως τρομακτικό. -Ναι.
Η καταιγίδα ξανάρχισε κι άρχισε το χαλάζι,
δεν έβλεπα τα κύματα.
Το χαλάζι με χτυπούσε στα μάτια.
-Άλλη εντελώς... -Πρόσεξα ότι είχε κρύο...
-...φάση. -...αέρα.
-Το ένιωσες; -Σίγουρα. Ναι.
-Ναι. Στο τέλος, που δεν έβρισκα κύματα... -Ναι.
...κρύωνα λίγο παραπάνω.
Κι όταν κρυώνεις, πονάει, έτσι;
Ναι. Σαν να... νιώθεις μαχαίρια στα ακροδάχτυλά σου.
Γενικά, μάλλον θα έκανες τα πάντα να αποφύγεις
-ένα τέτοιο σερφάρισμα, αλλά... -Ναι.
...σας βγάζω το καπέλο.
Ήταν αρκετά άγρια εκεί έξω.
Αυτό το κρύο είναι τελείως τραγικό και ξένο σε σχέση με ό,τι έχω κάνει ποτέ.
Οπότε η ιδέα του να βγω να κολυμπήσω χωρίς όλο τον εξοπλισμό και στολή
και πάει λέγοντας...
έχει γίνει μια πραγματικά...
έντονη, τρομακτική πραγματικότητα.
Ο Κρις κέρδισε ένα διάλειμμα από το κρύο.
Κι εδώ πέρα υπάρχει κι άλλος τρόπος για ενίσχυση της μακροζωίας.
Στο άλλο άκρο της κλίμακας θερμοκρασίας.
Ο Ρος με γνώρισε με τον ειδικό μακροζωίας, δρα Πίτερ Ατία.
Ωραία.
Είναι έντονο.
Ο Πίτερ είναι βέβαιος ότι η τακτική σάουνα θα ενισχύσει μακροπρόθεσμα την υγεία μου.
Ξέρεις, τώρα που μόλις μπήκαμε, Κρις, για να δούμε τον σφυγμό σου.
Ωραία.
Έχεις περίπου 64 παλμούς το λεπτό.
Μα εδώ έχει θερμοκρασία ρυθμισμένη
-περίπου στους 35 βαθμούς... -Ναι.
...Κελσίου.
Οπότε βλέπουμε πώς θα 'σαι σε λίγο.
Μάλλον πρέπει να συνηθίσω αυτήν τη ζέστη.
Ναι, νιώθουμε άβολα αυτήν τη στιγμή γιατί ζεσταινόμαστε.
Κι ως αντίδραση σε αυτό, το σώμα μας προσπαθεί να μας δροσίσει.
-Ναι. -Έτσι, λειτουργεί πιο εντατικά
ώστε η καρδιά σου να μπορεί να μεταφέρει γρήγορα αίμα εξωτερικά του σώματος.
Κι όπως ξέρουμε ότι η άσκηση βοηθά στις καρδιαγγειακές παθήσεις,
νομίζω ότι η σάουνα έχει επίσης ορισμένα οφέλη.
-Σαν προπόνηση. Ναι. -Ναι, ακριβώς.
Ναι, είσαι στους 135 τώρα.
Σχεδόν διπλάσιους απ' όταν ξεκινήσαμε.
Επανερχόμαστε
στα οφέλη του στρες, ε;
-Ναι. -Το ότι πιέζουμε το σώμα μας
...μας ωθεί σε προσαρμογή και εξέλιξη και αλλαγή.
Ναι. Βασικά...Το σώμα μας θέλει να μείνει σε συγκεκριμένο εύρος θερμοκρασίας.
Και τώρα πιεζόμαστε πολύ "έξω από τα νερά μας".
Και στη διαδικασία της προσαρμογής, το σώμα μάς προστατεύει αυξάνοντας
την παραγωγή αυτών των ειδικών μορίων που λέγονται "πρωτεΐνες θερμικού σοκ",
που είναι εξαιρετικά αποτελεσματικές στην καταπολέμηση ασθενειών.
Θεωρώ ότι δείχνω υγιής εξωτερικά.
ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΚΥΤΤΑΡΟ
Αλλά μέσα βαθιά στα κύτταρά μου, μαζεύονται σωροί μοριακών σκουπιδιών
από τη φθορά της ηλικίας. Η συσσώρευση όλων αυτών ίσως προκαλέσει...
ΑΝΟΙΑ ΚΑΡΔΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ
...κάτι σοβαρό αργότερα.
ΚΑΡΚΙΝΟΣ
Μα η κάψα της σάουνας λέει στο σώμα μου να στείλει συνεργείο καθαρισμού...
πρωτεΐνες θερμικού σοκ.
Κι αυτοί οι μικροσκοπικοί ήρωες αρχίζουν να μαζεύουν τα σκουπίδια
και κάνουν στα κύτταρά μου απόλυτη γενική καθαριότητα.
Αυξάνοντας τους παλμούς μου και εκλύοντας πρωτεΐνες θερμικού σοκ,
το να ζεσταίνομαι τόσο κάνει θαύματα.
Η σάουνα βοηθάει σε δύο πράγματα.
Στις καρδιαγγειακές παθήσεις, όπου υπάρχει μείωση περίπου 50%
του κινδύνου θανάτου, κι στο Αλτσχάιμερ, όπου έχει περίπου
-μείωση κατά 65-66%. -Ουάου.
Ναι, ξεπερνά σχεδόν κάθε φάρμακο που μπορούμε να φανταστούμε.
Απίστευτο.
Κι αυτό απλά με συχνή σάουνα, με ένταση μέχρι κάπου 77 βαθμούς Κελσίου.
Τέτοια συνταγογράφηση θα την αντέξω.
Μα αυτήν τη στιγμή...
έχω ανοιχτούς λογαριασμούς με το κρύο.
ΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΠΡΙΝ ΤΟ ΚΟΛΥΜΠΙ ΣΤΗΝ ΑΡΚΤΙΚΗ ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΕΚΘΕΣΗ
Ναι, παιδιά, πώς νιώθουμε;
-Ουάου, φίλε. -Αυτό λέω, φίλε.
Με το κολύμπι να πλησιάζει, δεν υπάρχει διάλειμμα στην προπόνηση.
-Σχεδιάζετε κάτι; - Απλά νομίζω...
Απόλυτη ειλικρίνεια εδώ πέρα.
Δεν νομίζω ότι υφίσταται ο υπερβολικός εγκλιματισμός.
Θεωρώ ότι πρέπει να νιώσετε κρύο όσο πιο πολύ και πιο συχνά γίνεται.
Πάμε, πάμε, πάμε!
Ωραία. Ωραία.
Τα αδέρφια κι οι φίλοι μου ως τώρα απλώς γελάνε μαζί μου.
Ώρα για εκδίκηση.
Ο Ρος λέει ότι κάθε κρύα ριπή με βοηθά να δαμάσω τις αντιδράσεις μου.
Εδώ, ένα άλλο είδος αρκτικού βασανιστηρίου.
-Πάμε. -Εμπρός.
Πάμε.
Με τα αδέρφια μου λατρεύουμε τον άσκοπο ανταγωνισμό.
Οπότε, τα δίνουμε όλα.
-Ωραία, πάμε, παίδες. -Ξεκινάμε.
Πρόλαβέ τον. Πού πάει;
Πρέπει να δουλεύω συνεχώς τους μύες στο κρύο...
...και να διατηρώ τον συντονισμό.
Ή να προσπαθώ, τέλος πάντων.
Και, κατά τον Ρος, η επανάληψη αυτών των δόσεων...
θα κάμψει τελικά την αντίσταση του οργανισμού στο κρύο.
Ναι!
-Ω, ρε φίλε. -Πώς νιώθουμε, παιδιά;
-Νιώθω... -Θα ξερνούσα.
-Για μένα, είναι σκέτο μαρτύριο. -Ναι. Ναι.
Κάνει όντως κάποια διαφορά η προπόνηση;
Δεν ξέρω αν είναι λιγότερο άβολο ή απλώς είσαι
πιο εξοικειωμένος με το να νιώθεις άβολα. Νιώθω πως επειδή το 'χω κάνει
-λίγες φορές, λέω "Εντάξει..." -Ναι.
-"...έτσι είναι." Αλλά... -Ναι.
Δεν ξέρω αν υπάρχει τεράστια αλλαγή στο σώμα μου,
γιατί είναι ακόμα άβολο, μα...
-Ναι. -Και πάλι απίστευτο.
-Ναι. -Ευχαριστώ.
Ναι, νομίζω ότι, με το να κάνεις κάτι που πονάει, υπάρχει όφελος, σωστά;
Μια δοκιμασία, κάτι που...
-Ναι. -...είναι δύσκολο.
Το να βγαίνεις όντως πέρα από τα όρια του τι πιστεύεις
-ότι είναι δυνατό. -Κι είναι θέμα μυαλού,
πρέπει να επανεκπαιδεύσεις το μυαλό σου, να σκέφτεται:
"Όχι. Απλώς πρέπει να βρω έναν τρόπο για να το ξεπεράσω".
Ναι.
Θέλω να πω, προχώρα και μην αφήσεις τα πάντα να καταρρεύσουν.
Ναι. Θες να βρεις κάθε ευκαιρία να ζήσεις μια μακρύτερη,
πιο υγιή και ευτυχή ζωή.
Κι όχι μόνο να ζήσεις πιο πολύ, αλλά πιο πολύ και πιο ακμαία.
Ιδίως με παιδιά, να παίζεις με τα εγγόνια
-και να 'σαι ακόμα δραστήριος και... -Ναι.
...να τρέχεις στο χιόνι και να βουτάς στη θάλασσα. Κατάλαβες;
-Αυτοκυριαρχία... -Ένα αίσθημα επιτυχίας
-κάνοντάς το κιόλας. -Ναι.
Και μόνο η ανταμοιβή από το τρέξιμο μες στο χιόνι και η βουτιά μέσα...
με 3 βαθμούς...
-Είναι... -...και πάλι πίσω.
Και νομίζω ότι έχει δίκιο σε αυτό που λέει ο Ρος...
Έχουμε βολευτεί πάρα πολύ με τα πάντα...
Τη θερμοκρασία στο σπίτι,
-τα ρούχα μας. Καμία... -Ναι.
...δυσφορία. Κι αυτό το αρχικό χειρόφρενο είναι όντως
συναισθηματική αντίδραση του σώματος που προσπαθεί να συντηρηθεί.
Ενώ, βασικά, το σώμα έχει πολλά περισσότερα αποθέματα...
...και πρέπει να το υπερβείς.
Ναι.
Υποθέτω ότι εύκολα μιλάς περί αποδοχής του κρύου
αράζοντας στο τζακούζι.
Στην πραγματικότητα, αυτό το κολύμπι θα το πάει σε άλλο επίπεδο.
Και, για να είμαι ειλικρινής, είναι μια αρκετά τρομακτική προοπτική.
Μα για μια κοινότητα στην Ιαπωνία, το γεγονός ότι το κρύο είναι τρομερό
είναι η ουσία και οδηγεί σε οφέλη, που ξεπερνούν τον υλικό κόσμο.
Ανεβαίνοντας στα βουνά,
μπορείς να δοκιμάσεις την αντοχή σου σε κάθε είδους αντιξοότητα.
ΚΑΝΣΑΪ, ΙΑΠΩΝΙΑ
Για να γίνεις μοναχός Σουγκέντο θες έτη εκπαίδευσης.
Για κάποιους, αποτελεί μια νέα αρχή.
Όπως για τον κ. Σίνμπο που εντάχθηκε στο τάγμα μετά τον θάνατο της συζύγου του.
Δεν μπορούσα να βρω πλέον νόημα να ζω.
Είχα πέσει σε μεγάλη στενοχώρια.
Και τότε γνώρισα τους Σουγκέντο.
Σήμερα, για πρώτη φορά,
ο κ. Σίνμπο αντιμετωπίζει μια τρομακτική δοκιμασία...
τον καταρράκτη...
Γάργαρος από τα χιονοπέδια ανάντη, αυτός ο χείμαρρος λιωμένου πάγου
είναι τόσο κρύος που προκαλεί ανακοπή...
Για να περάσει, πρέπει να αντέξει αυτόν τον παγωμένο καταρράκτη...
ωσότου ικανοποιηθεί ο δάσκαλός του.
Η επίδραση του κρύου νερού...
είναι σαν ηλεκτροπληξία.
Η υποβολή του εαυτού σου σε ένα μέρος, όπου νιώθεις φόβο.
Αυτή είναι η δοκιμασία.
Λένε μια ιστορία για τα μωρά χέλια.
Εάν ρίξεις στο ενυδρείο έναν θηρευτή, όπως το γατόψαρο,
λένε ότι θα επιβιώσουν περισσότερα νεαρά χέλια.
Κι οι άνθρωποι υπερέχουν στις αντιξοότητες.
Αυτό προσπαθούμε να επιτύχουμε.
Έχω βιώσει τεράστιο ψυχικό τραύμα,
μα, μέσω των δοκιμασιών αυτών, έχω συμβιβαστεί με το παρελθόν.
Αν συναντούσα τον νεότερο εαυτό μου, θα έλεγα:
"Θα πάνε όλα καλά".
Ακόμα κι αν περάσεις βάσανα,
θα είσαι καλά.
Ξέρω ότι οι ακραίες θερμοκρασίες βοηθούν ενάντια στη σωματική φθορά.
Μα σε μια μακρά ζωή, είναι βέβαιο ότι θα υπάρξουν και ψυχικές προκλήσεις.
Οι τελετές Σουγκέντο δείχνουν ότι η πάλη με τον φόβο
κι η αντοχή στο κρύο μπορούν να οικοδομήσουν μια ισχυρότερη νοοτροπία.
Το να το κάνεις με τόση αυτοσυγκέντρωση και χάρη…
αποτελεί όντως έμπνευση.
ΗΜΕΡΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ
Αν δεν τα καταφέρεις;
-Θα 'σαι εκεί να με "ψαρέψεις"! -Δεν μπαίνω μέσα.
-Ξέρεις, χιονίζει και τώρα, έτσι; -Χιονίζει, ναι.
-Καλή τύχη με αυτό. -Ευχαριστώ.
Συναρπαστικό.
Ναι.
-Ναι, νομίζω ότι δεν πάω καλά. -Ναι.
Η πρόκλησή μου είναι να φτάσω τη σημαδούρα.
230 μέτρα σε νερά σχεδόν παγωμένα.
Μα ξέρω γιατί βρίσκομαι εδώ.
Η αντοχή σε ακραίες συνθήκες με βοηθά στην καταπολέμηση της φλεγμονογήρανσης,
στη διαχείριση του πόνου και την ενίσχυση του ανοσοποιητικού μου.
Μπορεί να ενεργοποιήσει ανάπλαση κυττάρων και να βελτιώσει την ψυχική μου ευεξία.
Ώρα λοιπόν να βάλω μπρος και να το κάνω.
ΑΣΘΕΝΟΦΟΡΟ
Κι ο Ρος είναι πίσω...
Εδώ είμαστε.
Και ομολογώ, είμαι νευρικός, γιατί, παρ' όλη την προπόνηση,
είναι πλέον αχαρτογράφητα νερά... και πολλά μπορεί να πάνε στραβά.
-Γεια σας, παιδιά. -Γεια.
-Φίλε. -Πώς πάει; Είμαι ο Τομ.
-Ρος. Χαίρετε. -Πώς είμαστε; Καλά;
Γεια σου, φίλε. Όλα καλά;
Ωραία!
Όσο κολυμπάς, θα έχεις δεμένη και μια σανίδα σωσίβιο.
Για τυχόν θέμα, προφανώς την αρπάζεις, έτσι;
-Ναι. -Πρέπει να την έχουμε ή... Τι;
Ναι... Ειδικά στην κολύμβηση στον πάγο.
Αν κάτι πάει εντελώς στραβά και βουλιάξεις,
έχεις δεθεί εκεί...
..για να σε βρούμε μετά τραβώντας.
Φυσικά, θα 'ναι δυσκολότερο από ό,τι έχεις κάνει ως τώρα
κι οι μύες σου θα γίνουν πολύ δύσκαμπτοι, θα κρυώσουν και θα 'σαι ασυντόνιστος.
Κι όταν βγεις, δεν θέλουμε να ζεσταθείς πολύ γρήγορα,
γιατί τα άκρα σου θα έχουν πολύ κρύο αίμα
και, αν πάει όλο γρήγορα στην καρδιά σου,
ίσως προκαλέσει σημαντικά προβλήματα.
Θα σε ζεστάνουμε αργά και σταδιακά.
Σε παρακαλώ μην κάνεις λάθη. Είναι μια βάναυση βουτιά.
Θα λαχανιάζεις κόντρα σε αντίθετο άνεμο.
Κυριολεκτικά κατάματα.
Εκεί θα σπρώχνεις, θα σου κόβεται η ανάσα και θα λες:
"Θεέ μου, τι συμβαίνει;" Έτσι, αν ξαφνικά πω:
"Τώρα, βγαίνεις". Πίστεψέ μας. Θα 'ναι για τη δική σου ασφάλεια.
Αν το παρακάνεις, εάν πιεστείς πέρα από το σημείο
όπου θα έβγαινες, κινδυνεύεις όντως να πεθάνεις.
Μάλιστα.
-Από εδώ. -Εδώ;
Ναι. Λοιπόν.
Ξεκινάμε από τώρα, έτσι;
Λέω, και που είναι όλα στη θέση τους κι ο κόσμος γύρω.
Είμαι πολύ αγχωμένος.
Έρχεται πολύ άσχημος καιρός και...
φυσά απότομα και πολύ.
Έχει πολύ τσουχτερό κρύο.
Συνειδητοποιείς την πραγματικότητα.
Δύο λεπτά. Δύο λεπτά!
Θέλω μόνο ελεγχόμενη και ήρεμη επιθετικότητα.
Όταν βουτήξεις, να 'χεις αυτοπεποίθηση
σε κάθε απλωτή. Ξεπέρνα την ανάγκη για κοφτή ανάσα.
Έτσι μπράβο, έτσι μπράβο.
Πάμε. Εμπρός!
-Ναι, φίλε. Ναι! -Έλα, Κρις.
Ο καιρός χειροτερεύει συνέχεια.
Όντως.
Ο αέρας έπιασε άλλους δέκα κόμβους.
-Ναι! Αγριεύει. -Κυριολεκτικά.
Τα αδέρφια μου είναι εκεί. Με επευφημούν.
Οπότε πρέπει κάπως να το κάνω.
Βασικά, τώρα άρχισα να αγχώνομαι.
Τρομερή αγωνία.
Μα το μεγαλύτερο κίνητρο από όλα...
είναι πως δεν είναι μια μάχη ενάντια στο κρύο…
είναι μια ευκαιρία αντεπίθεσης στον θάνατο και τις ασθένειες.
Μια μάχη ενάντια στο τι μπορεί να μου κάνει ο χρόνος.
Εστίασε στην ανάσα σου και θα ακολουθήσει ο οργανισμός!
Να τος!
Αυτό το στιγμιαίο σοκ είναι πολύ έντονο.
Είναι πολύ πιο κρύο από όλα τα προηγούμενα.
Το μόνο που σκέφτομαι είναι: "Ας τελειώσει όσο πιο γρήγορα γίνεται".
Και τότε ξεκινάω.
-Κοντεύεις, φίλε! -Πάμε, Κρις!
Έλα, φίλε!
Πάει πολύ καλά. Κρατάει καλό ρυθμό.
-Ναι. -Σκίζει.
Μα μετά από δέκα απλωτές... καίγομαι, πονάω.
Το κεφάλι μου πάλλεται.
Το σώμα μου ουρλιάζει: "Είναι τρέλα. Τι κάνεις;"
Έλα, Κρις. Πάμε! Πάμε! Ανάσα!
Το ένα χέρι μετά το άλλο. Εστίασε μόνο σε αυτό.
Το ένα χέρι μετά το άλλο.
Κι έρχεται ο χειρότερος πονοκέφαλος και μούδιασμα
κι αρχίζω να νιώθω το κρύο.
-Κόβει ταχύτητα. -Αχ όχι!
Έλα, συνέχισε.
Τότε ξαφνικά, χέρια και πόδια τα νιώθω σαν μπάλες μολύβι.
Έχω χάσει εντελώς συντονισμό. Κι απλώς νιώθω να παραλύω.
Κρις, έλα! Μείνε μαζί μου. Συγκεντρώσου!
Σαν να άκουγα δύο φωνές πολύ έντονες και δυνατές.
Η μια μου έλεγε: "Θα πεθάνεις".
-Πάμε, φίλε! -Έλα, ρε φίλε.
Μα η άλλη φωνή λέει: "Δεν υπάρχει περίπτωση!"
Έλα, Κρις. Πάμε!
Και ξαφνικά, ανακαλύπτεις άλλα κομμάτια του εαυτού σου.
Οπότε, μπλοκάρω τα πάντα και λέω στον εαυτό μου...
"Την κάνουμε τώρα".
Ωραία, ωραία! Πάμε, μεγάλε. Πάμε!
Πάμε!
Έτσι μπράβο!
Θέληση. Το μυαλό υπερνικά το σώμα. Σαν να 'ναι μια μάχη.
Τελευταία δέκα. Τελευταία δέκα! Τερμάτισέ το. Τερμάτισε!
-Ναι! Ναι! -Τα κατάφερε. Τα κατάφερε.
Ναι, ρε μεγάλε!
Ναι, ναι, ναι, ναι!
Είσαι κτήνος.
-Ναι, Κρις! -Ναι, ρε φίλε!
Ναι, ναι.
Πάρε, πάρε, πάρε...
Πάμε, πάμε, πάμε...
-Ζαλίζομαι πολύ. -Πάρε, πάρε.
Έχουμε γάντια; Έχουμε κάνα γάντι;
-Φέρ' τους γάντια. -Έλα, κάτσε, κάτσε.
Έλα. Κάτσε εδώ, κάτσε εδώ.
Κάτσε, κάτσε, κάτσε...
Ποτέ δεν είχα ξανανιώσει έτσι. Σωματική και συναισθηματική πρόκληση
σε τόσο μικρό και συμπυκνωμένο χρονικό διάστημα.
Ναι! Ναι!
Κι είναι μια εμπειρία που θα μου μείνει πάντα αξέχαστη.
Έκανες όλα όσα σου είπα να κάνεις.
Τα έκανες. Κι ακόμα παραπάνω.
Και με έκανε να σκεφτώ πόσο έχουμε βολευτεί όλοι, στην εποχή μας,
και ότι είμαστε πολύ πιο ικανοί να κάνουμε πράγματα
που τα θεωρούμε αδύνατα.
Κρις, δεν έγραφαν οι κάμερες. Πάμε άλλη μία, φίλε.
Δεν το ξανακάνω ποτέ αυτό!
Ξεχάσαμε να βάλουμε φιλμ.
Μπράβο, φίλε!
Θέλω να πω, έχουμε μια ευκαιρία να ζήσουμε πιο πολύ και πιο καλά.
Ομαδική αγκαλιά!
-Ναι! -Τα κατάφερες!
Με το να αντέξω σε ακραίες θερμοκρασίες... θα φτάσω ως εκεί.
Πάω για απόψυξη τώρα.
-Ναι. -Ωραία.
Ξέρω, το σώμα μου θα αντέξει...
κι είμαι βέβαιος ότι κάνει τα μαγικά του βαθιά μέσα στα κύτταρά μου.
-Καραϊβική! -Ξεχείμασα.
-Ξεχείμασα. Προσαρμόστηκα. -Εντελώς. Ναι!
Ναι!
-Τι στιγμές! -Μπράβο, φίλε.
-Τι στιγμές ζούμε. -Ναι, ρε φίλε.
Και δεν με πείραζε το κρύο.
ΓΙΑ ΝΑ ΒΑΛΕΙ ΤΟ ΣΟΚ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ, Ο ΚΡΙΣ ΣΧΕΔΙΑΖΕΙ:
Πάμε, πάμε.
ΠΑΓΩΜΕΝΑ ΛΟΥΤΡΑ ΤΟ ΧΑΡΑΜΑ ΤΡΙΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΩΣ
ΣΥΧΝΗ ΕΙΚΟΣΑΛΕΠΤΗ ΣΑΟΥΝΑ ΣΤΟΥΣ 80 °C
ΚΡΥΟ ΝΕΡΟ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ 30'' ΣΕ ΚΑΘΕ ΝΤΟΥΣ
Υποτιτλισμός: Βερονίκη Κρικώνη