Kiedy nasze kolejne spotkanie?
W deszczu i grzmotach, w huraganie?
Kiedy wrzawa już ustanie.
A bitwa wygrana i przegrana.
Gdzie spotkanie?
Na wrzosowisku.
Tam spotkamy się z Makbetem. Tam spotkamy się z Makbetem.
Piękno szpeci, szpetota piękno roznieci.
Mknijmy przez mgły i wśród zamieci.
Witaj, dzielny przyjacielu.
Opowiedz królowi o losach bitwy, kiedy plac boju opuszczałeś.
Losy ważyły się jeszcze.
Wojska, jak dwaj znużeni pływacy, zwarły się w śmiertelnym uścisku.
Do bezlitosnego Macdonwalda
i jego przeklętej sprawy fortuna się uśmiechała
jak nałożnica do buntownika.
Ale to wszystko na nic.
Bo Makbet waleczny – jakże zasłużył na to miano –
gardząc fortuną, z obnażoną stalą, która dymiła krwią nieprzyjaciół,
jak odwagi sługa wyrąbał sobie drogę do tego nędznika. jak odwagi sługa wyrąbał sobie drogę do tego nędznika.
Nie uścisnął mu ręki ani go nie pożegnał,
dopóki nie rozpłatał mu czaszki aż po szczękę
i nie zatknął głowy na naszych blankach.
O waleczny kuzynie. Szlachetny panie.
Gdy sprawiedliwość z pomocą męstwa
zmusiła kernów do odwrotu…
norweski władca z nowym rynsztunkiem
i świeżymi siłami rozpoczął kolejny atak.
Nie strwożyło to naszych kapitanów, Makbeta i Banka?
Tak.
Tak jak wróble trwożą orła albo zając lwa.
Uderzyli w nieprzyjaciela ze zdwojoną siłą.
Więcej powiedzieć nie mogę.
Moje rany wołają o pomoc.
Boże, strzeż króla.
Skąd przybywasz, waleczny tanie?
Z Fife, wielki królu.
Norweski sztandar rozcina tam niebo i mrozi nasze wojska. Norweski sztandar rozcina tam niebo i mrozi nasze wojska.
Król norweski, z potężną armią, wsparty przez tego nikczemnego zdrajcę,
tana Cawdoru, bój rozpoczął straszny.
Wtedy Makbet i Banko, przywdziawszy zbroje,
stanęli naprzeciw niego.
Ostrze na ostrze, ramię przeciw ramieniu, poskromili jego nieugiętego ducha.
Jednym słowem…
zwycięstwo nasze.
Cóż za radość.
Tan Cawdoru więcej nas nie zdradzi.
- Nie. - Idź obwieścić jego śmierć.
Zajmę się tym.
A jego dawnym tytułem…
powitaj Makbeta.
Gdzie byłaś, siostro?
Zabijałam świnie.
Siostro, a ty gdzie?
Patrzcie, co mam.
Pokaż!
Palec majtka, co zginął, gdy do domu płynął.
Bęben!
Makbet przybył.
Tak.
Na sicie śmignę za nim.
I na dnie okrętu skurczona, przysiądę jak szczur bez ogona.
Ja wysuszę go jak siano. Ja wysuszę go jak siano.
Ani wieczór, ani rano…
sen nie zamknie jego powiek.
Jak przeklęty będzie człowiek.
Miesiące, tygodnie, dnie
niech więdnie, gaśnie i schnie.
Dziwne siostry, dłoń przy dłoni.
Służki lądów i toni.
Tak kołują i krążą.
Te trzy moje, te trzy twoje.
I jeszcze trzy, co daje…
Dziewięć.
Spokój.
Zaklęcie rzucone.
Tak szpetnego i pięknego dnia jeszcze nie widziałem.
Daleko stąd do Forres?
Kim one są? Zwiędłe i dziwne postacie,
nie wyglądają na mieszkanki ziemi, a jednak są nimi.
Żyjecie? Rozumiecie ludzką mowę?
Mówcie, jeśli możecie. Czym jesteście?
Chwała ci, Makbecie.
Chwała ci, tanie Glamis.
Chwała ci, Makbecie. Chwała ci, tanie Cawdoru!
Chwała ci, Makbecie.
Witaj, przyszły królu.
Czy jesteście złudzeniem? Czy postać wasza prawdziwa? Czy jesteście złudzeniem? Czy postać wasza prawdziwa?
Jeśli możecie wejrzeć w nasiona czasu
i przewidzieć, które ziarno wyrośnie, a które zmarnieje,
przemówcie do mnie. Nie błagam i nie lękam się waszej nienawiści.
Mniejszy od Makbeta, a zarazem większy.
Nie tak szczęśliwy, a jednak szczęśliwszy.
Nie będąc królem, królów będziesz płodził.
Cześć wam, Makbecie i Banko.
Banko i Makbecie.
Cześć wam.
Nie odchodźcie, ciemne wieszczki. Mówcie dalej.
Jestem tanem Glamis, ale dlaczego tanem Cawdoru?
Tan Cawdoru żyje w dostatku.
A już królem zostać, to wiary przechodzi granice.
Mówcie, skąd macie tę szczególną wiedzę?
Czemu na pustkowiach witacie nas tym pozdrowieniem proroczym?
Ziemia rodzi bańki tak jak woda.
To jedne z nich. Ale gdzie prysły?
Co się cielesne zdawało, rozpłynęło się jak oddech na wietrze.
Gdyby tylko zostały.
Czy rzeczywiście były tu istoty, o których mówimy?
Czy zjedliśmy zatrute korzonki, które rozum biorą w niewolę?
Twoje dzieci będą królami.
Ty będziesz królem.
I tanem Cawdoru. Czy nie to mówiły?
Tych właśnie słów użyły. Tych właśnie słów użyły.
Tragedia Makbeta
Kto idzie?
Król z radością przyjął wieść o twoim zwycięstwie, Makbecie.
Gdy słuchał o twoim starciu z wodzem powstańczych wojsk,
zdumienie walczyło w nim z uwielbieniem.
Nasz pan kazał przekazać królewskie dzięki.
Nie, by ci zapłacić, ale by prowadzić cię do niego.
A jako zapowiedź większych zaszczytów,
nazywać cię kazał tanem Cawdoru.
Tym więc tytułem cię witam, czcigodny tanie. Tym więc tytułem cię witam, czcigodny tanie.
Tobie się bowiem należy.
Czy może diabeł mówić prawdę?
Tan Cawdoru żyje. Czemu odziewasz mnie w pożyczone szaty?
Ten, który był tanem, żyje jeszcze,
lecz czeka go sąd surowy i na stratę życia zbrodnią swą zasłużył.
Czy w zmowie był z Norwegią otwartej,
czy buntownikom w tajemnicy pomagał,
czy na dwa fronty działał na zgubę kraju, tego nie wiem.
Lecz zdrada, wyznana i dowiedziona…
stała się jego upadku przyczyną.
Dzięki wam, panowie.
Glamis i tan Cawdoru.
A potem tytuł najwyższy. A potem tytuł najwyższy.
Czy nie masz nadziei, że twoje dzieci będą królami?
Te, które przyrzekły mi tytuł tana Cawdoru nie mniej im przecież obiecały.
Wiara w tę obietnicę może rozpalić w tobie żądzę korony,
tanie Cawdoru.
Dziwne to.
Często, by przynieść nam zgubę,
siły mroku prawdę nam mówią,
Łudzą nas prawdziwymi drobnostkami, by potem zepchnąć w ciemną przepaść.
Te tajemnicze proroctwa złe być nie mogą i nie mogą być dobre.
Jeśli złe, czemu pomyślność mi zesłały, mającą źródło w prawdzie?
Jestem tanem Cawdoru.
Jeśli dobre, czemu ulegam pokusom, od których włos się jeży
i serce, wbrew swej naturze, tłucze mi się w piersiach?
Prawdziwy strach mniej ma w sobie grozy niż twory wyobraźni.
Myśl, która pragnie morderstwa,
wstrząsa mną tak głęboko, że siły grzęzną w przypuszczeniach
i jest tylko to, czego nie ma.
Jeśli los zechce, bym został królem, bez mojej pomocy mnie ukoronuje.
Niech będzie, co będzie.
Czas wszystko unosi w pędzie.
„Spotkały mnie w dniu zwycięstwa.
A bieg zdarzeń przekonał mnie,
że ich wiedza wykracza poza to, co śmiertelne.
Choć pałałem żądzą zadania dalszych pytań,
rozpłynęły się w powietrzu i zniknęły.
Gdy stałem, urzeczony tym zdarzeniem,
przybyli posłannicy króla, tytułując mnie tanem Cawdoru.
Tym samym tytułem witały mnie wcześniej dziwne siostry,
zapowiadając jeszcze świetniejsze miano: »Witaj, przyszły królu«. zapowiadając jeszcze świetniejsze miano: »Witaj, przyszły królu«.
Uznałem za stosowne przesłać ci te wieści, najdroższa towarzyszko wielkości,
żeby i ciebie nie ominęła radość
przez nieświadomość tej przyszłej wielkości.
Weź to do serca i żegnaj”.
Jesteś tanem Glamisu i Cawdoru.
I zostaniesz tym, co ci obiecano.
Jednak lękam się twej natury.
Zbyt pełna jest mleka ludzkiej łagodności, by obrać najkrótszą drogę.
Chcesz być wielki.
Nie brak ci ambicji, ale uczciwie cel chcesz osiągnąć.
Chcesz zajść wysoko, ale chcesz postępować cnotliwie.
Nie grasz wbrew zasadom, a wygrać chcesz bezprawnie.
Spiesz się, przybywaj szybko,
żebym ci do ucha wlała swego ducha
i mocą swoich słów przegnała wszystko,
co stoi na twojej drodze do złotej obręczy.
Czy wykonano wyrok na Cawdorze?
Mój panie.
Rozmawiałem ze świadkiem jego śmierci,
który mówił, że Cawdor szczerze przyznał się do zdrady,
błagał Waszą Wysokość o przebaczenie i wyraził głęboki żal.
Nigdy szlachetniej w życiu nie postąpił niż w chwili, gdy to życie żegnał.
Zginął jak człowiek w śmierci wyćwiczony,
który odrzucił skarb największy, jakby to była zwykła drobnostka. który odrzucił skarb największy, jakby to była zwykła drobnostka.
Nie sposób wyczytać z twarzy zakamarków duszy.
Miałem do tego człowieka pełne zaufanie.
O zacny kuzynie.
Nawet teraz ciążył mi grzech mojej niewdzięczności.
Pozostaje rzec, że należy ci się więcej, niż wszyscy możemy ci dać.
Wierność i posłuszeństwo, które jestem ci winien, same są nagrodą.
Witaj.
Zasadziłem cię i dołożę starań, byś z czasem wyrósł ku niebu.
Szlachetny Banko, twoje zasługi są nie mniejsze
i wszyscy się o nich dowiedzą.
Pozwól, że cię obejmę i przycisnę do piersi.
Jeśli przy twej piersi wzrosnę, żniwo będzie twoje.
Moja wielka radość, w całym swym ogromie,
chce się we łzach smutku ukryć. chce się we łzach smutku ukryć.
Synowie, krewni, tanowie
i wy, którzy najbliżej stoicie,
wiedzcie, że tron pozostawimy najstarszemu z naszych synów, Malcolmowi…
którego mianujemy
księciem Cumberlandu.
Ten zaszczyt nie pozostanie osamotniony,
bo oznaki szlachectwa, jak gwiazdy, zaświecą nad wszystkimi, którzy zasłużyli.
Zmierzajmy do Inverness, by zacieśnić więzy przyjaźni.
Będę zwiastunem twoich odwiedzin i uraduję żonę
wieścią o twoim przybyciu. Pozwól, że się oddalę.
Zacny Cawdorze.
Spieszmy za nim tam, gdzie jego troska nas wyprzedza i gdzie nas wkrótce powita.
Taki krewny nie ma sobie równych.
Książę Cumberlandu.
Ten kamień muszę przeskoczyć, jeśli nie chcę upaść, Ten kamień muszę przeskoczyć, jeśli nie chcę upaść,
bo leży mi na drodze.
Gwiazdy, skryjcie swój blask.
Niech światło nie ujrzy moich głębokich, mrocznych pragnień.
Król tu dziś przybędzie.
Postradałaś zmysły? Twój pan z nim nie jest?
Mówię prawdę, pani. Nasz tan nadjeżdża.
Jeden ze sług go wyprzedził.
Zadbaj o niego. Przynosi wspaniałe wieści.
Nawet kruk ochrypł,
wykrakując przybycie Duncana do moich bram.
Chodźcie, duchy, które rozbudzacie śmiertelne myśli.
Z płci mnie oczyśćcie
i napełnijcie od stóp do głów ponurym okrucieństwem.
Zagęśćcie moją krew.
Nie dopuszczajcie do mnie wyrzutów sumienia, Nie dopuszczajcie do mnie wyrzutów sumienia,
by żadne ludzkie odruchy nie zachwiały moim straszliwym zamiarem,
ani nie rozdzieliły mojej woli od tej woli spełnienia.
Przybądźcie do moich kobiecych piersi
i mleko przemieńcie w żółć, mordercze istoty,
gdziekolwiek ślepo czyhacie na zło natury.
Przybywaj, ciemna nocy i oblecz się w gęste dymy piekieł,
żeby mój nóż nie dostrzegł zadanej rany,
a niebo nie zajrzało przez zasłonę mroku, by krzyknąć: „Stój. Stój”.
Wielki Glamisie.
Dzielny Cawdorze. Dzielny Cawdorze.
Większy od obu dzięki przyszłości, która cię czeka.
Twój list przeniósł mnie daleko poza ciemną teraźniejszość
i wyczuwam w tej chwili przyszłość.
Moja najdroższa.
Duncan przybędzie tu na noc.
A kiedy odjedzie?
Jutro. Taki jego zamiar.
Nigdy tego jutra słońce nie zobaczy.
Twoja twarz, mój tanie, jest jak księga, w której ludzie dziwne wyczytują rzeczy.
Żeby oszukać czas, bądź jak ten czas.
Nieś pozdrowienie w oku, dłoni, ustach.
Bądź jak niewinny kwiat, pod którym wąż się skrywa.
Temu, który nadjeżdża, trzeba dać gościnę.
A mnie powierzysz tej nocy wielkie zadanie, A mnie powierzysz tej nocy wielkie zadanie,
które wszystkim przyszłym nocom i wszystkim dniom
zapewni najwyższe panowanie.
Rozpogodź się.
Zdradza trwogę, kto oblicze zmienia.
Całą resztę pozostaw mnie.
Ten zamek w pięknej leży okolicy.
Powietrze lekko i słodko przenika do naszych zmysłów.
Ten letni gość, jaskółka, której domem są świątynie,
potwierdza swoją obecnością,
że oddech niebios spływa tu przyjazny.
Na każdym fryzie, gzymsie, łuku i zakątku
umościł sobie ten ptak kołyskę dla swych piskląt.
Zauważyłem, że w miejscach, które zamieszkują, powietrze jest łagodne. Zauważyłem, że w miejscach, które zamieszkują, powietrze jest łagodne.
Oto czcigodna gospodyni.
Nasze powinności po dwakroć spełnione i jeszcze w dwójnasób,
były marną i błahą pracą w obliczu tych wielkich zaszczytów,
którymi Wasza Wysokość nasz dom obdarzyła.
Gdzie tan Cawdoru?
Deptaliśmy mu po piętach i chcieliśmy go zapowiedzieć,
ale jest dobrym jeźdźcem. Jego wielka miłość, jak ostroga,
pomogła mu dotrzeć do domu przed nami.
Piękna i szlachetna gospodyni, będziemy dziś twoimi gośćmi.
Daj rękę.
Prowadź mnie do gospodarza.
Jeśli to, co ma się stać, stać się musi, powinno nastąpić prędko.
Gdyby zabójstwo mogło zniszczyć swoje następstwa
i pomyślność śmiercią zapewnić,
gdyby ten cios mógł być wszystkiego kresem.
Tylko tutaj… Tylko tutaj…
na tym wybrzeżu i mieliźnie czasu, o przyszłe życie bym nie walczył.
Lecz w takich sprawach sąd wciąż mamy.
Krwawe nauki, które dajemy,
obracają się przeciw swojemu mistrzowi.
Ta bezstronna sprawiedliwość
przystawia nam do ust zatruty przez nas samych kielich.
Z dwóch powodów powinien być tu bezpieczny.
Po pierwsze jestem jego krewnym i poddanym,
co powstrzymuje mnie przed tym czynem.
A jako gospodarz powinienem
zamknąć drzwi przed jego mordercą, zamiast sam dzierżyć sztylet.
Poza tym Duncan władał z taką łagodnością
i tak był na swoim urzędzie czysty,
że jego cnoty, jak anioły o głosach trąb,
przemówią przeciw tej posępnej zbrodni.
A litość, jak nagi noworodek
lub cherubin z niebios, który dosiada niewidzialnych powietrznych rumaków,
w każde oko ten straszny czyn dmuchnie, aż łzy wiatr zaleją. w każde oko ten straszny czyn dmuchnie, aż łzy wiatr zaleją.
Nie mam ostrogi, która spięłaby oba boki mojego zamiaru…
tylko niepohamowaną ambicję, która siebie przeskakuje i spada po drugiej stronie.
Cóż tam? Jakie wieści?
Prawie skończył wieczerzę.
Pytał o mnie?
Nie wiesz?
Nie wykonamy kolejnego kroku.
Godnościami mnie obdarzył.
Chwałą okryłem się wśród ludzi
i chcę nacieszyć się tym nowym blaskiem,
zamiast odrzucać go tak prędko.
Czy pijana była nadzieja, w którą się odziałeś?
Czy spała dotąd?
A teraz budzi się i patrzy, zzieleniała i pobladła, na to, co sama rozważała?
Odtąd tak będę myśleć o twojej miłości.
Czy boisz się w czynie swym i męstwie dorównać sile swoich żądzy? Czy boisz się w czynie swym i męstwie dorównać sile swoich żądzy?
Chciałbyś mieć to, co uznajesz za ozdobę życia
i żyć, mając siebie za tchórza,
który pozwala, by „nie śmiem” goniło „chciałbym” jak ten kot w przysłowiu?
Skończ już, proszę.
Śmiem robić to, co godne człowieka. Kto czyni więcej, nie jest człowiekiem.
Więc jaka bestia kazała ci podzielić się ze mną tym zamiarem?
Gdy śmiałeś to zrobić, dałeś pokaz męstwa.
Chcąc być kimś więcej, niż byłeś, większym się męstwem wykazałeś.
Karmiłam piersią
i wiem, jak czuła jest miłość do dziecka, które pije moje mleko.
Ale gdy się do mnie uśmiechało,
wyrwałabym pierś z bezzębnych dziąseł i roztrzaskałabym czaszkę,
gdybym przysięgła, tak jak ty przysięgłeś.
A jeśli poniesiemy klęskę?
To poniesiemy.
Ale rozbudź w sobie męstwo i nie poniesiemy klęski.
Gdy Duncan zaśnie,
a sen niechybnie ześle na niego ciężka podróż, a sen niechybnie ześle na niego ciężka podróż,
jego dwóch szambelanów tak upoję winem,
że pamięć, strażniczka umysłu, w parę się obróci,
a siedlisko rozumu przekształci się w alembik.
Gdy jak wieprze w sen zapadną, zanurzeni jak we śmierci,
czegóż nie zdołamy wspólnie zrobić z niestrzeżonym Duncanem?
Czym nie obarczyć pijanych żołnierzy,
na których spadnie wina za nasz wielki czyn?
Wydawaj na świat samych synów.
Twoja nieugięta siła charakteru wyłącznie mężczyzn powinna kształtować.
Czy nie pomyślą wszyscy, gdy krwią naznaczymy
tych dwóch śpiących ludzi i użyjemy ich własnych sztyletów,
że to oni są winni?
Kto śmie zaprzeczać,
gdy krzykami rozpaczy i żalu przyjmiemy jego śmierć?
Postanowiłem…
i do tego straszliwego czynu nagnę wszystkie swoje siły.
Idźmy zwodzić pozorem pięknym. Idźmy zwodzić pozorem pięknym.
Fałsz lic musi ukryć to, co knuje fałszywe serce.
Księżyc już zaszedł. Nie słyszałem bicia zegara.
Księżyc zachodzi o północy.
Myślę, że jest później, panie.
Proszę. Weź mój miecz.
W niebie panuje oszczędność.
Zgaszono wszystkie świece.
Sen, jak ołów, ciąży mi na oczach, ale zasnąć nie chcę.
Miłosierne siły, zgaście we mnie te przeklęte myśli,
którym natura we śnie ulega.
- Daj mi miecz. Kto idzie? - Przyjaciel.
Nie śpisz jeszcze, panie? Król się już położył.
W doskonałym był dziś nastroju
a twoich ludzi hojnie obdarował.
Nasze dobre chęci przytępił brak przygotowania.
Gdyby miały swobodę, byłoby inaczej.
Wszystko dobrze.
Śniłem zeszłej nocy o trzech dziwnych siostrach.
Tobie objawiły część prawdy.
Ja o nich nie myślę.
Gdy jednak znajdziemy wolną chwilę,
pomówmy znów o tej sprawie,
jeśli znajdziesz czas.
Kiedy zechcesz.
Tymczasem odpocznij.
Dziękuję, panie. I nawzajem.
Idź powiedz pani,
żeby zadzwoniła dzwonkiem, kiedy mój napój będzie gotowy.
Czy to sztylet widzę przed sobą,
ze zwróconą ku mnie rękojeścią?
Chodź…
pozwól mi cię chwycić.
Nie mam cię, a jednak wciąż cię widzę.
Czy jesteś, nieszczęsne widziadło, dostępne dla wzroku, czy i dla dotyku?
Czy jesteś sztyletem umysłu, fałszywym tworem,
majakiem rozpalonego mózgu?
Widzę cię jednak…
w postaci równie namacalnej co sztylet, po który teraz sięgam.
Drogę, którą miałem iść, wskazujesz.
Takiego miałem użyć narzędzia.
Moje oczy stały się igraszką innych zmysłów
albo więcej są warte od całej reszty.
Wciąż cię widzę
a na twoim ostrzu i rękojeści ślady krwi, których tam wcześniej nie było.
To nie istnieje.
To krwawy zamiar ukazuje cię moim oczom.
Ziemio nieruchoma, nie słuchaj moich kroków,
żeby twoje kamienie nie zdradziły, gdzie jestem.
Idę, by się dokonało.
Dzwon mnie zaprasza.
Nie usłysz go, Duncanie, bo wzywa cię do nieba…
albo do piekła.
Cicho!
Spokój. Spokój.
To puszczyk
złowróżbnym głosem wołał na dobranoc.
Czynu dokonuje.
Co ich upiło, mnie ośmieliło.
Co ich ugasiło, mnie dodało ognia.
Drzwi są otwarte,
a spici słudzy chrapią, otwarcie szydząc ze swego obowiązku.
Amen.
Tak zaprawiłam ich napoje,
że śmierć i natura walczą teraz o to,
czy przeżyją, czy umrą.
Biada!
Strach, że się zbudzili i się nie dokonało.
Zamach, a nie zbrodnia nas zgubi.
Cicho.
Położyłam sztylety przy nich. Nie mógł ich nie zauważyć! Położyłam sztylety przy nich. Nie mógł ich nie zauważyć!
Mój mężu.
Zrobiłem to.
Nie słyszałeś hałasu?
- Kiedy? - Teraz.
- Kiedy schodziłem? - Tak.
Cicho.
Smutny to widok.
Głupio jest mówić, że smutny to widok.
Jeden śmiał się przez sen,
a drugi krzyczał: „Mord!”, tak że zbudzili się nawzajem.
Stałem tam i ich słyszałem.
Zmówili modlitwę i znów zasnęli.
Spali tam razem.
Jeden zawołał: „Niech nas Bóg błogosławi”,
a drugi odpowiedział: „Amen”,
tak jakby widzieli mnie i ręce kata.
Słysząc ich strach, nie odpowiedziałem „amen” na ich „Niech nas Bóg błogosławi”.
Nie zagłębiaj się w to.
Ale dlaczego nie mogłem powiedzieć: „Amen”?
Potrzebowałem błogosławieństwa, ale „amen” utknęło mi w gardle.
Nie należy myśleć o tych sprawach.
Inaczej grozi nam szaleństwo. Inaczej grozi nam szaleństwo.
Wydawało mi się, że słyszę wołanie: „Nie zaśniesz już.
Makbet zamordował sen”.
Sen niewinny.
Sen, który rozplata motek trosk,
śmierć każdego dnia, kąpiel znużonych pracą,
balsam zbolałych serc, drugie danie natury,
- główny posiłek na uczcie życia. - Co chcesz powiedzieć?
Wciąż słyszałem wołanie: „Nie zaśniesz więcej”.
„Glamis zamordował sen, więc Cawdor więcej już nie zaśnie”.
„Makbet więcej już nie zaśnie”.
Kto tak mówił?
Dlaczego, dostojny tanie, osłabiasz swoją szlachetną siłę
tymi chorobliwymi myślami?
Idź po wodę i zmyj ze swojej dłoni ten ohydny ślad.
Dlaczego przyniosłeś stamtąd te sztylety?
Muszą tam leżeć. Idź. Zanieś je i pomaż krwią śpiących ludzi.
Nie wrócę tam. Boję się myśleć o tym, co zrobiłem.
Patrzeć na to znów się nie ośmielę.
Człowieku słabej woli.
Daj mi te sztylety. Daj mi te sztylety.
Śpiący i umarli są jak obrazy.
Tylko dziecko lęka się malowanego diabła.
Ozdobię twarze jego sług, bo musi to wskazywać na ich winę.
Mam dłonie o tej samej barwie, ale serca bladego jak twoje bym się wstydziła.
Co to za stukanie?
Co się ze mną dzieje, że każdy odgłos tak mnie przeraża?
Co to za ręce? Oczy mi wydzierają.
Czy cały wielki ocean Neptuna zmyje tę krew z mojej dłoni?
Nie, ta ręka prędzej zaleje purpurą niezliczone morza,
zieleń zmieniając w czerwień.
Wiedzieć, co uczyniłem… Lepiej nie wiedzieć, kim jestem.
Obudź Duncana swoim pukaniem! Obudź Duncana swoim pukaniem!
Pragnąłbym tego.
To dopiero pukanie.
Gdyby człowiek był odźwiernym bramy piekieł,
stale musiałby obracać kluczem.
Puk, puk!
Kto tam, w imię Belzebuba?
Oto dzierżawca, który się powiesił, spodziewając się urodzaju.
Przybywasz w porę. Porządnie się tu spocisz.
Puk, puk.
To jakiś krętacz, gotów przysięgać przeciw obu skalom,
ale nie zdołał wkręcić się do nieba.
Wchodź, krętaczu.
Puk, puk. Kto tam?
Oto angielski krawiec, który przybył tu za kradzież sukna z francuskich spodni.
Wejdź, krawcu. Tutaj się rozgrzejesz.
Puk, puk. Ani chwili spokoju.
To miejsce jest za zimne na piekło.
Nie będę już odźwiernym diabła. Dość!
Pamiętaj o odźwiernym.
Czy zbyt późno spać poszedłeś, że tak późno wstajesz?
Prawda, panie, hulaliśmy, aż drugi kur zapiał.
Napitek jest sprawcą trzech rzeczy.
- Jakich trzech rzeczy? - Czerwonego nosa, snu i moczu.
I lubieżność wywołuje.
Rozbudza żądzę, ale uniemożliwia jej spełnienie.
Można więc powiedzieć, że napitek jest dwulicowy względem lubieżności.
Rodzi ją i tłumi. Rozbudza i gasi.
Zachęca i zniechęca, roznieca i ostudza. Zachęca i zniechęca, roznieca i ostudza.
Jednym słowem usypia, okłamuje i porzuca.
Sądzę, że i ciebie trunek okłamał tej nocy.
Dzień dobry, panowie.
Czy król się zbudził, szlachetny tanie?
Jeszcze nie.
Kazał mi się wcześnie zjawić. Prawie się spóźniłem.
Ośmielę się wejść.
Czy król dziś odjeżdża?
Tak zapowiadał.
To była straszna noc.
Tam, gdzie spaliśmy, wiatr zerwał kominy.
Mówią, że w powietrzu słychać było lament. Mówią, że w powietrzu słychać było lament.
Dziwne krzyki mordowanych i zapowiedzi strasznych zdarzeń,
które świeżo wykluły się na ten zgnębiony świat.
Ten nieznany ptak…
- Wasza Wysokość? - …nawoływał całą noc.
Niektórzy mówią, że ziemia trzęsła się i drżała.
To była ciężka noc.
O zgrozo!
Język ani serce nie zdołają pojąć tego i nazwać.
- Co się stało? - Zamęt stworzył arcydzieło.
Świętokradczy mord roztrzaskał namaszczoną skroń Pana
i wykradł z niej życie.
Masz na myśli Jego Wysokość?
Zbliż się do komnaty i niech cię oślepi nowa Gorgona.
Nie każ mi mówić. Zobacz, a potem sam mów.
Zbudźcie się! Bijcie w dzwony!
Mord i zdrada!
Wstańcie z grobów i jak duchy przyjdźcie, żeby zobaczyć tę grozę! Wstańcie z grobów i jak duchy przyjdźcie, żeby zobaczyć tę grozę!
Banko, Donalbainie! Malcolmie! Wstańcie!
Budźcie się! Zobaczcie obraz śmierci!
Malcolmie! Banko!
Gdybym tylko umarł godzinę wcześniej…
przeżyłbym szczęśliwe życie.
Od tej bowiem chwili
świat śmiertelny utracił powagę. Wszystko jest igraszką.
Co się dzieje,
że straszna trąba wyrywa ze snu wszystkich w tym domu?
- Sława i łaska odeszły. - Mówcie!
Wino życia spłynęło
i tylko męty w piwnicy zostały.
Banko.
Nasz król zamordowany.
Biada!
- W naszym domu? - Wszędzie byłoby to okrutne.
- Kogo nieszczęście spotkało? - Ciebie, choć o tym nie wiesz.
Źródło, z którego twoja krew trysnęła, wyschło. Źródło, z którego twoja krew trysnęła, wyschło.
Przepadło na zawsze.
Twój ojciec…
został zamordowany.
Przez kogo?
Zdawało się, że przez ludzi z jego komnaty.
Ich ręce i twarze umazane były krwią.
Żałuję jednak, że wpadłem w szał i ich zabiłem.
Dlaczego?
Któż może być jednocześnie roztropny i osłupiały,
powściągliwy i rozwścieczony, lojalny i obojętny?
Nikt.
Gwałtowny żar mojej miłości wyprzedził chłodną rozwagę.
Tu leżał Duncan,
a jego srebrną skórę zrosiła złota krew.
Otwarte rany były jak otwory, przez które wnika ruina.
Tam mordercy, naznaczeni barwami swojego fachu, Tam mordercy, naznaczeni barwami swojego fachu,
ze sztyletami pokrytymi krwią.
Kto powstrzymałby się, mając serce pełne miłości,
a w sercu tym odwagę, by miłości dowieść?
Zajmijcie się panią.
Kiedy nagie, odsłonięte ciała okryjemy,
zbierzmy się
i zbadajmy ten krwawy czyn, by dowiedzieć się więcej.
Dlaczego milczymy,
choć nas ta sprawa najbardziej dotyczy?
Uciekajmy stąd.
- Nasze łzy jeszcze nie dojrzały. - Nie łączmy się z nimi.
Fałszywa rozpacz fałszywemu człowiekowi łatwo przychodzi.
- Ruszę do Anglii. - Ja do Irlandii.
Kiedy się rozdzielimy, będziemy bezpieczniejsi. Kiedy się rozdzielimy, będziemy bezpieczniejsi.
Tu, gdzie jesteśmy…
ludzkie uśmiechy skrywają sztylety.
Im bliższy krewny, tym więcej krwi.
Ta zabójcza strzała jeszcze nie pomknęła.
Najbezpieczniej będzie zejść z jej drogi.
Dosiądźmy koni i nie traćmy czasu na pożegnania.
Oto nadjeżdża zacny Macduff.
Co nowego na świecie?
Czy wiadomo, kto odpowiada za ten krwawy uczynek?
Ci, których Makbet zabił.
Biada. Na co mogli liczyć?
Zostali namówieni.
Malcolm i Donalbain,
synowie króla, uciekli.
Rzuca to na nich cień podejrzenia.
Więc wszystko wskazuje, że władza przypadnie teraz w udziale Makbetowi?
Już go obwołano królem i wyruszył do Dunsinane na koronację.
Też zmierzasz do Dunsinane?
Nie, kuzynie. Jadę do domu, do Fife.
Cóż…
Ja zmierzam tam.
Niech ci się tam wiedzie. Żegnaj.
Oby stare szaty nie leżały na nas luźniej niż te nowe.
Kto trochę sensu w głowie zachował Kto trochę sensu w głowie zachował
Czy to deszcz szumi, czy to wiatr wieje
Do swych się losów będzie stosował
Choć każdej doby deszcz leje
Siedemdziesiąt lat dobrze pamiętam.
W tym czasie widziałem
godziny straszne i rzeczy osobliwe.
Ale ta straszna noc czyni z minionych zdarzeń drobnostki.
Dobry ojcze.
Widzisz niebiosa,
rozgniewane ludzkim czynem, grożące krwawej scenie. rozgniewane ludzkim czynem, grożące krwawej scenie.
Według zegara jest dzień,
a jednak ciemna noc dławi lampę dnia.
Czy to triumf nocy, czy wstyd dnia,
że ciemność spowija powierzchnię ziemi,
gdy powinno ją całować światło?
To wbrew naturze, podobnie jak czyn, którego dokonano.
W zeszły wtorek sokoła w dumnym locie
pochwyciła i zadziobała zwykła sowa.
A konie Duncana, rzecz dziwna i pewna,
istoty piękne i szybkie,
prawdziwe ozdoby swojej rasy, nagle zdziczały,
wypadły ze stajni i pomknęły przed siebie, nie zważając na rozkazy,
jakby szły na wojnę z rodzajem ludzkim.
Mówią, że zjadły siebie nawzajem. Mówią, że zjadły siebie nawzajem.
Masz już wszystko.
Król, Cawdor,
Glamis…
Wszystko. Tak jak obiecały te dziwne kobiety.
I boję się, że mogłeś w tym celu posunąć się do niecnych czynów.
Powiedziano jednak, że korona nie przejdzie w ręce twoich dzieci
i że to ja będę źródłem i ojcem wielu królów.
Jeśli mówiły prawdę,
a ty jesteś, Makbecie, tego dowodem,
to dlaczego, skoro tobie się sprawdziły,
nie miałyby i dla mnie być wyroczniami i rozbudzić we mnie nadziei?
Ale cicho. Zamilczmy.
Oto nasz główny gość.
Gdybyśmy o nim zapomnieli, uczta nasza byłaby niepełna
i ze wszech miar niegodna.
Dziś wydajemy uroczystą wieczerzę. Proszę, byś zaszczycił nas obecnością. Dziś wydajemy uroczystą wieczerzę. Proszę, byś zaszczycił nas obecnością.
Czy wyjeżdżasz dziś po południu?
Tak, mój panie.
Chcieliśmy wysłuchać dziś na radzie
twego głosu, który zawsze był mądry i poważny.
Ale zaczekamy do jutra.
Czy daleko jedziesz?
Tak daleko, mój panie, jak zdołam dotrzeć przed rozpoczęciem wieczerzy.
Jeśli mój koń okaże się powolny,
będę musiał pożyczyć od nocy godzinę albo dwie.
Nie spóźnij się na ucztę.
Mój panie, nie spóźnię się.
Ponoć nasi krwią splamieni kuzyni przebywają w Anglii i Irlandii,
i nie przyznają się do okrutnego ojcobójstwa.
Ale o tym jutro,
podczas narady nad innymi sprawami królestwa.
Spiesz do konia. Żegnaj i wróć wieczorem.
Czy Fleance jedzie z tobą?
Tak, mój panie.
Życzę, by wasze konie mknęły rączo i stąpały pewnie.
I powierzam was ich grzbietom.
Żegnaj.
Czy ci ludzie czekają na moje rozkazy?
Tak, mój panie.
Czy nie wczoraj rozmawialiśmy?
- Wczoraj. - Tak, Wasza Wysokość.
Czy rozważyliście to, co mówiłem?
Wiedzcie, że to Banko w przeszłości
fortuny waszej nie dopuszczał do głosu,
choć mnie, niewinnego, o to posądzaliście.
Wykazałem wam podczas ostatniej rozmowy,
jak was oszukano, jak z was zakpiono, jakimi narzędziami
i kto się posłużył, przedstawiłem też inne szczegóły,
po których nawet półgłówek orzekłby:
„To uczynił Banko”.
Powiedziałeś nam o tym.
Zrobiłem to i poszedłem dalej, stąd teraz nasze drugie spotkanie. Zrobiłem to i poszedłem dalej, stąd teraz nasze drugie spotkanie.
Czy cierpliwości macie w sobie tyle, że zdołacie o tym zapomnieć?
Czy jesteście tak…
cnotliwi, by modlić się za tego człowieka i jego sprawę,
choć jego ciężka ręka was do grobu przygięła, zmieniając w żebraków?
Jesteśmy mężami, mój panie.
Tak, figurujecie na liście mężów.
Jeśli na tej liście nie zajmujecie ostatniego miejsca, powiedzcie.
A ja powierzę wam pewną sprawę,
której wykonanie uwolni was od wroga.
Jestem mężem, mój panie,
którego gwałtowne ciosy świata tak rozsierdziły,
że bez wahania uczynię wszystko przeciwko światu.
Ja jestem innym mężem.
Tak znużonym klęskami, które mi los zsyłał,
że postawiłbym własne życie na szali, by je naprawić lub się go pozbyć.
Obaj wiecie, że Banko jest waszym wrogiem.
Prawda, panie. Prawda, panie.
Jest i moim.
Tak potwornie groźnym,
że każda minuta jego istnienia zagraża mojemu życiu!
I choć mógłbym wykorzystać władzę, pozbyć się go otwarcie,
swoją wolę wykonać, nie zrobię tego.
Dlatego zwracam się do was o pomoc
i chcę ukryć tę sprawę przed oczyma świata z wielu ważnych powodów.
Spełnimy, mój panie, twoje rozkazy.
Choć nasze życie…
Wasz duch przez was prześwieca.
Trzeba to zrobić dziś wieczorem, z daleka od zamku.
Pamiętajcie, że chcę pozostać czysty.
Nie mogą w waszej pracy pozostać żadne luki,
a Fleance, jego syn, musi podzielić los ojca w tej ciemnej godzinie.
Jesteśmy gotowi, panie.
Rozważcie to na osobności.
Czy Banko opuścił dwór?
Tak, pani, ale wróci wieczorem.
Jakże to, mój panie?
Czemu sam przebywasz,
za towarzyszy mając ponure marzenia
i snując myśli, które powinny były umrzeć wraz z tym, kogo dotyczą?
Sprawom, na które nie ma lekarstwa, nie warto poświęcać uwagi.
Co się stało, to się nie odstanie.
Zraniliśmy węża, ale go nie zabiliśmy.
Jego rany się zabliźnią,
a naszej nieszczęsnej złości wciąż będzie groził jego ząb.
Lepiej przebywać z umarłym, któremu, dla własnego spokoju
zapewniliśmy spoczynek, niż znosić tortury umysłu. zapewniliśmy spoczynek, niż znosić tortury umysłu.
Duncan leży w grobie.
Śpi teraz spokojnie po niepokojach życia.
Zdrada dokonała już najgorszego. Ani stal, ani trucizna,
ani wewnętrzne spiski czy zewnętrzne ataki nie mogą go już skrzywdzić.
No już, mój panie, rozpogodź twarz.
Bądź dziś radosny pośród gości.
Mój umysł pełny jest skorpionów, droga żono.
Wiesz, że Banko i jego Fleance żyją.
Ma on królewską naturę, której trzeba się obawiać.
Jest niezwykle śmiały.
A oprócz nieugiętej siły umysłu,
ma mądrość, która jego męstwo prowadzi do celu.
Tylko on spośród żywych budzi mój strach.
Zapomnij o tym.
Siostrom, gdy królem mnie nazwały,
kazał własną przepowiedzieć przyszłość. kazał własną przepowiedzieć przyszłość.
A one, jak wyrocznie, powitały go jako ojca długiej linii królów.
Na mej głowie umieściły bezowocną koronę,
w dłoń włożyły mi jałowe berło,
które obca wydrze ręka.
Mój syn nie odziedziczy tronu.
Jeśli to prawda, dla rodu Banka zatrułem swój umysł.
Dla nich zabiłem szlachetnego Duncana.
Spokój sobie zmąciłem jedynie dla nich.
A mój wieczny klejnot oddałem nieprzyjaciołom,
żeby uczynić z nich królów!
Nasienie Banka królami!
Życie ich nie jest przecież wieczne.
Jest jeszcze nadzieja.
Da się ich dosięgnąć. Raduj się zatem.
Nim nietoperz zakończy swój samotny lot.
Nim na wezwanie mrocznej Hekate
żuk wybrzęczy chrapliwą pieśń nocy,
spełni się straszny i ważki czyn. spełni się straszny i ważki czyn.
Co się wydarzy?
Bądź niewinna w swej nieświadomości,
póki nie pochwalisz dokonanego czynu.
Przyjdź, ciemna nocy,
otul czułe oko łagodnego dnia.
A swoją krwawą, niewidzialną ręką
rozerwij na strzępy tę więź, przez którą wciąż blednę.
Światło gęstnieje.
Wrona leci w stronę lasu.
Dzienne stworzenia powoli zasypiają,
a nocne stwory się na zdobycze rzucają.
Dziwią cię moje słowa. Ale zaczekaj chwilę.
Rzeczy nikczemne umacnia tylko zło.
Kto kazał ci do nas dołączyć?
Makbet.
Można mu zaufać, skoro dokładnie opisał nasze zadania
oraz sposób ich wykonania.
Stań zatem z nami.
Światło!
Poświeć nam, chłopcze.
Spadnie dziś deszcz.
A niechże spadnie.
Fleance!
Uciekaj, Fleance!
Zginął tylko jeden. Syn uciekł. Zginął tylko jeden. Syn uciekł.
Zgubiliśmy lepszą połowę naszego łupu.
Odjedźmy stąd i opowiedzmy, co zaszło.
Co powiesz o tym, że Macduff nie zjawił się mimo naszego rozkazu?
- Posłałeś po niego, panie? - Wasza Wysokość.
Znacie swoje stopnie. Usiądźcie.
Wszystkich was szczerze tutaj witam.
Usiądziemy pośród was.
- Masz krew na twarzy. - To krew Banka.
Wolę widzieć ją na tobie niż w jego żyłach.
Czy został zabity?
Mój panie, poderżnąłem mu gardło.
Najlepszym jesteś spośród rzeźników.
Lecz i ten zasłużony, co zrobił to samo z Fleancem.
Jeśli ty to zrobiłeś, nie masz sobie równych.
Szlachetny panie…
Fleance uciekł.
Znów nadchodzi paroksyzm. Gdyby nie to, czułbym się świetnie.
Ale Banko bezpieczny?
Tak, szlachetny panie.
Bezpieczny w rowie leży, z dwudziestoma ranami na głowie.
Ta ostatnia śmiertelna.
Tam leży dorosły wąż.
Robak, który uciekł, z czasem wytworzy truciznę,
ale na razie nie ma zębów.
Odejdźcie stąd.
Szlachetny panie, nie zabawiasz gości. Szlachetny panie, nie zabawiasz gości.
Słodko mnie napominasz.
Niech apetyt połączy się z trawieniem i wyjdzie wam na zdrowie…
Jedno i drugie.
Usiądź, Wasza Wysokość.
Mielibyśmy tu dziś najznamienitszych w kraju gości,
gdyby jeszcze zaszczycił nas Banko.
Wolałbym go skarcić za nieuprzejmość, niż myśleć, że nieszczęście go spotkało.
Jego nieobecność to złamanie obietnicy.
Racz, Wasza Wysokość, zaszczycić nas towarzystwem.
Tu jest wolne miejsce.
Co Waszą Wysokość tak poruszyło?
Który z was to zrobił?
Co, panie?
Nie możesz powiedzieć, że ja to zrobiłem.
Nie wstrząsaj ku mnie skrwawionymi włosami!
Panowie, powstańcie. Jego Wysokość źle się poczuł. Panowie, powstańcie. Jego Wysokość źle się poczuł.
Usiądźcie, szlachetni przyjaciele.
Mój pan często niedomaga, już od czasów młodości.
Proszę, usiądźcie.
To tylko chwilowa niemoc. Zaraz dojdzie do siebie.
Czy jesteś mężczyzną?
Tak i to odważnym,
który śmie patrzeć na to, co przeraziłoby diabła.
To przecież obraz twojego strachu.
Niewidzialny sztylet, który, jak mówiłeś, wiódł cię do Duncana.
Tak jak tu stoję, tak go tam widziałem!
Wstydź się.
Dawniej, kiedy krew płynęła,
człowiek umierał i na tym się kończyło!
Ale teraz zmarli powstają, z dwudziestoma ranami na głowie
i z krzeseł nas spychają!
To dziwniejsze niż taka zbrodnia!
Precz z moich oczu!
Twoje kości pozbawione są szpiku!
Twoja krew jest zimna!
W tych oczach nie ma błysku.
Przecz, ohydny cieniu!
Precz, podłe złudzenie! Precz, podłe złudzenie!
Dlaczego…
zniknął…
Znów jestem mężczyzną.
Nie martwcie się, szlachetni przyjaciele.
Cierpię na dziwną przypadłość, która jest błahostką dla tych, co mnie znają.
Zdławiłeś wesołość,
popsułeś ucztę tym dziwnym zamętem.
Czy takie rzeczy mogą się wydarzyć i pomknąć dalej jak letnia chmura,
bez naszego wielkiego zdumienia?
Za waszą sprawą obcy sobie się staję,
kiedy myślę, że możecie patrzeć na ten widok
i zachować róż na policzkach, gdy moje blade są ze strachu.
- Jaki widok, mój panie? - Błagam, zamilknij.
Jego stan się pogarsza. Pytania budzą jego wściekłość.
Dobranoc.
Nie zwlekajcie ani chwili, odejdźcie od razu.
Dobranoc. A Jego Wysokości życzymy zdrowia…
Dobranoc wszystkim.
Krwi się domaga.
Mówią…
że krew krwi pragnie.
Kamienie się poruszały, drzewa przemawiały.
Wróżbiarze dzięki srokom,
wronom i gawronom potrafili odkryć krwawego zabójcę.
Czy noc jeszcze młoda?
Walczy już z porankiem.
Co powiesz o tym, że Macduff nie zjawił się mimo naszego rozkazu?
Posłałeś po niego, panie?
Słyszałem o tym przypadkiem. Ale poślę po niego. Słyszałem o tym przypadkiem. Ale poślę po niego.
W domu każdego z nich mam swojego sługę.
Odwiedzę jutro dziwne siostry. Niech mi więcej powiedzą.
Zanurzyłem się we krwi tak głęboko,
że trudno się już cofnąć, skoro brzeg tak blisko.
Dziwne myśli w głowie się kołaczą
W czyn je obrócę…
zanim zmienię zdanie.
Brak ci koiciela wszystkich stworzeń, snu.
Chodźmy spać.
Myśl moją mąci trwoga.
W czynach jesteśmy jeszcze młodzi.
Już czas.
JUTRO
Kłucie w kciukach, to dowodzi,
że coś złego tu nadchodzi.
Oto jesteście, tajemne, mroczne wiedźmy.
Czego tu dokonujecie?
Bezimiennego dzieła.
Zaklinam was,
w imię tego, co głosicie, skądkolwiek wasza wiedza, mówcie.
Choćby groziło wam zniszczenie, udzielcie mi odpowiedzi.
Mów.
- Żądaj. - Odpowiemy.
Czy wolisz usłyszeć to z ust naszych, czy panów naszych?
Wezwijcie ich. Chcę ich spotkać.
Podwójmy trudy, śmiało dalej.
Niech kipi kocioł, ogień się pali!
Podwójmy trudy, śmiało dalej. Niech kipi kocioł, ogień się pali!
Podwójmy trudy, śmiało dalej. Niech kipi kocioł, ogień się pali…
Palec dziecka, które powite,
przez matkę swoją zostało zabite.
Wątroba bluźniercy rozbita na miazgę,
dodaj żółć kozła i cisu drzazgę. dodaj żółć kozła i cisu drzazgę.
Wśród zaćmienia rwane, jednego nos, wargi barana.
Oto krew nietoperza.
- Dodaj to. - Dodaj to.
Czas czarodziejski taniec zawrócić.
W kotła wnętrzności truciznę rzucić.
Niech jak piekielny rosół szumują,
na czar się dzielny wydestylują.
Powiedz mi, nieznana siło…
Zna twoje myśli. Wysłuchaj, co mówi, ale sam nie mów.
Makbecie. Makbecie. Makbecie.
Strzeż się Macduffa.
Strzeż się tana Fife.
Czymkolwiek jesteś, dziękuję za przestrogę.
Udało ci się lęk mój odgadnąć. Jeszcze jedno…
Nie wolno mu rozkazywać.
Oto kolejny, potężniejszy od poprzedniego.
Makbecie. Makbecie. Makbecie. Makbecie. Makbecie. Makbecie.
Gdybym miał troje uszu, słyszałbym cię.
Bądź krwawy, śmiały i zdecydowany.
Gardź ludzką siłą,
bo nikt, kto zrodzony z kobiety, nie skrzywdzi Makbeta.
Więc żyj, Macduffie. Bo czemu miałbym się ciebie lękać?
Ale żeby mieć podwójną pewność, wezmę od losu rękojmię.
Zginiesz.
Po to, bym mógł powiedzieć blademu strachowi, że kłamie
i spać pomimo huku grzmotów.
Ale cóż to, przyjmuje postać króla
i nosi na dziecięcej głowie okrągły symbol władzy?
Słuchaj, ale nie przemawiaj.
Makbet nigdy nie zostanie pokonany,
dopóki las Birnam nie dotrze na wzgórze Dunsinane, by walczyć przeciw niemu.
Do tego nigdy nie dojdzie.
Kto zdoła nakazać drzewom, by wyrwały z ziemi korzenie?
A jednak moje serce drży, bo pragnie wiedzieć jeszcze jedno.
Powiedz, jeśli możesz powiedzieć. Powiedz, jeśli możesz powiedzieć.
Czy potomstwo Banka będzie władało tym królestwem?
Nie pytaj o więcej.
Widziałaś dziwne siostry?
- Nie, mój panie. - Czy ich nie spotkałaś?
Nie, panie.
Niech przeklęte będzie powietrze, na którym płyną.
I ci wszyscy, którzy im ufają!
Słyszałem galopującego konia. Kto przyjechał?
Dwóch lub trzech ludzi, którzy przywożą wieści.
Macduff uciekł do Anglii. Macduff uciekł do Anglii.
- Uciekł do Anglii? - Tak, panie.
Czasie, wyprzedzasz moje straszne czyny.
Od tej chwili
pierwszy zamysł mojego serca będzie pierwszym ruchem mojej dłoni.
Nawet teraz, ukoronuję myśl czynem, niech pomyślane stanie się spełnione.
Zamek Macduffa napadnę. Zdobędę Fife.
Mieczem potraktuję jego żonę, dzieci
i wszystkie nieszczęsne dusze z jego linii.
Dość już przechwałek.
Tego czynu dokonam, zanim ostygnie zamiar.
Ale dość już zjaw!
Bieg zdarzeń był dziwny.
Szlachetnego Duncana opłakiwał Makbet.
Po jego śmierci.
A dzielny Banko późno gdzieś przebywał.
Powiesz, jeśli zechcesz, że Fleance go zabił, bo Fleance uciekł.
Ludzie nie mogą jeździć tak późno. Ponoć Macduff żyje w niełasce.
Panie, czy wiesz, gdzie znalazł schronienie?
Malcolm, syn Duncana, któremu ten…
tyran odebrał to, co mu należne z urodzenia,
żyje na angielskim dworze.
Macduff błaga tam króla o pomoc.
Te wieści tak rozwścieczyły Makbeta, że szykuje się on do wojny.
Niech jakiś anioł leci na dwór angielski
i ostrzega przed jego przybyciem.
Może błogosławieństwo wkrótce powróci do tego znękanego kraju…
zdławionego przeklętą dłonią. zdławionego przeklętą dłonią.
Co zrobił, że uciekł z kraju?
- Miej cierpliwość, pani. - On jej nie miał.
Ucieczka była szaleństwem.
Kiedy nie czyny, to nasze lęki czynią z nas zdrajców.
Nie wiesz, czy kierował się mądrością, czy strachem.
Mądrością!
Zostawić żonę, dzieci, ten dom i tytuły
w miejscu, z którego sam ucieka?
Nie kocha nas.
Nie ma w nim czułości.
Nawet nieszczęsny strzyżyk, najmniejszy z ptaków,
broni małych w gnieździe przed sową.
Droga kuzynko, proszę, miarkuj się.
Twój mąż jest szlachetny, mądry, roztropny
i zna najlepiej porywy tych czasów. i zna najlepiej porywy tych czasów.
Nie śmiem więcej mówić.
Ale okrutne to czasy,
w których jesteśmy zdrajcami, choć o tym nie wiemy,
w których wieści przynoszą nam trwogę, choć nie wiemy, co budzi tę trwogę,
a my kołyszemy się na dzikim, gwałtownym morzu.
Piękna kuzynko.
Ma ojca, a jednak jest sierotą.
Sirrah, twój ojciec umarł.
Co teraz zrobisz? Jak będziesz żyć?
Mój ojciec nie umarł, mimo że tak twierdzisz.
Owszem, umarł.
Jak poradzisz sobie bez ojca?
A jak ty poradzisz sobie bez męża?
Mogę ich sobie kupić dwudziestu na targu.
Kupisz ich, by znowu sprzedać.
Przemawiasz dowcipnie, a dowcipu dość na twój wiek. Przemawiasz dowcipnie, a dowcipu dość na twój wiek.
Czy mój ojciec był zdrajcą, matko?
Tak, był.
Czym jest zdrajca?
Kimś, kto przysięga i kłamie.
I każdy, kto to robi, jest zdrajcą?
Każdy, kto tak postępuje, jest zdrajcą i powinien wisieć.
Kto ich wiesza?
Uczciwi ludzie.
Więc kłamcy i ci, którzy łamią obietnice, to głupcy,
bo byłoby ich dość, by pobić uczciwych ludzi i powiesić.
Moja pani.
Bądź zdrowa, piękna pani.
Nie znasz mnie, choć ja znam twoją godność.
Wiem, że grozi ci niebezpieczeństwo.
Jeśli przyjmiesz radę służki,
nie pozwolisz, by cię tu znaleziono.
Uciekaj z dziećmi.
Dokąd mam uciekać? Nie zrobiłam nic złego.
Już pamiętam.
Jestem na tym ziemskim świecie, gdzie zło często uchodzi za chwalebne,
a dobro uznaje się często za niebezpieczne szaleństwo.
Dlaczego więc zasłaniam się tą kobiecą obroną,
że nic złego nie zrobiłam?
Gdzie twój mąż?
Oby nie w miejscu dość bezbożnym, by ktoś taki jak ty go odnalazł.
- Jest zdrajcą. - Kłamiesz!
- Nie! - Ty pomiocie!
Nie!
Znajdźmy jakieś samotne miejsce,
by w nim wypłakać naszą rozpacz. by w nim wypłakać naszą rozpacz.
Lepiej chwyćmy śmiercionośny miecz
i jak przystoi mężom walczmy o naszą ojczyznę.
Każdego ranka wyją nowe wdowy,
łkają nowe sieroty, nowe smutki biją w niebiosa,
które odpowiadają tak, jakby współczuły Szkocji
i wykrzykiwały jej żalów wyrazy.
To, co mówisz, może być prawdą.
Ten tyran, którego imię rani nasze języki,
uchodził kiedyś za uczciwego.
Kto tu idzie?
Mój łagodny kuzyn.
Witaj.
Poznaję go teraz.
Dobry Boże, usuń przeszkody, które czynią nas obcymi.
Amen, panie.
W Szkocji nic się nie zmieniło?
Nieszczęsna to kraina.
Boi się niemal poznać sama siebie.
Nie jest naszą matką, tylko naszym grobem,
gdzie uśmiecha się tylko ten, kto nic nie wie.
Gdzie westchnienia, jęki i krzyki wydaje się tylko, ale ich nie zauważa. Gdzie westchnienia, jęki i krzyki wydaje się tylko, ale ich nie zauważa.
Gdzie gwałtowna rozpacz wydaje się rzeczą zwyczajną.
Jaka jest najnowsza bolączka?
Ta sprzed godziny zdaje się kpić z mówiącego.
Każda minuta przynosi nową.
Jak się miewa moja żona?
Dobrze.
A moje dzieci?
Równie dobrze.
Tyran nie naruszył ich spokoju?
Nie. Byli spokojni, kiedy ich opuszczałem.
Nie skąp nam słów. Co jeszcze?
Kiedy tu zmierzałem, niosąc wieści,
które mnie swoim nękały ciężarem,
krążyły pogłoski o tym, że wielu zacnych mężów do boju ruszyło.
Przyszedł czas, by im pomóc.
Twoja obecność w Szkocji wykuje żołnierzy, skłoni kobiety do walki.
Ruszą do boju, by dłużej nie cierpieć.
Niech będzie dla nich pociechą,
że już tam zmierzamy.
Szlachetna Anglia dała nam dobrego Siwarda i dziesięć tysięcy ludzi.
A w całym świecie chrześcijańskim nie znajdziesz równego mu żołnierza. A w całym świecie chrześcijańskim nie znajdziesz równego mu żołnierza.
Żałuję, że podobną pociechą odpowiedzieć nie mogę.
Ale mam słowa, które powinny zostać wykrzyczane pośród pustkowi,
gdzie nie dotarłyby do żadnego ucha.
Czego dotyczą?
Naszej sprawy?
Czy chodzi raczej o smutną dolę jednego człowieka?
Każdy uczciwy umysł odczuje tę boleść.
Choć głównie…
dotyczy to ciebie.
Jeśli chodzi o mnie, nie milcz dłużej. Mów, szybko.
Niech twoje uszy nie gardzą na zawsze moim językiem,
który przekaże im najcięższe słowa, jakie kiedykolwiek słyszały.
Domyślam się.
Twój zamek napadnięto, a żonę i dzieci brutalnie zamordowano.
Gdyby ci opisać te zdarzenia…
dołączyłbyś do rodziny na ołtarzu śmierci. dołączyłbyś do rodziny na ołtarzu śmierci.
Boże litościwy.
Co?
Daj wyraz rozpaczy.
Ból, który nie przemawia, szepcze do serca i każe mu pęknąć.
Moje dzieci też?
Żona, dzieci, sługi, wszyscy, których znaleźli.
- Moja żona też zabita? - Tak jak powiedziałem.
Przyjdzie pociecha.
Uczyńmy z zemsty lek,
który wyleczy śmiertelną rozpacz.
On nie ma dzieci!
Wszystkie moje maleństwa?
Wszystkie, powiedziałeś?
O nieszczęśniku. Wszystkie?
Wszystkie moje pisklęta i ich matka pod jednym ciosem padły?
- Znieś to jak mężczyzna. - Tak uczynię!
Ale muszę też czuć jak mężczyzna. Ale muszę też czuć jak mężczyzna.
Nie mogę nie pamiętać, że te istoty były dla mnie najdroższe.
Czy Niebo na to patrzyło i nie stanęło w ich obronie?
Grzeszny Macduffie.
Przez ciebie zostali wszyscy zabici.
Nie za swoje czyny, ale za moje,
padli ofiarą morderstwa.
- Niech Bóg da im wieczny odpoczynek. - Na tej osełce naostrz swój miecz.
Niech żal przemieni się w gniew. Zamiast osłabiać, niech serce rozwścieczy.
Mógłbym spojrzenie przyjąć łagodne i wypowiadać puste przechwałki.
Ale, dobry Boże, nie każ dłużej czekać.
Postaw mnie naprzeciw tego wroga Szkocji.
Na odległość miecza.
Jeśli zdoła uciec…
to i jemu przebacz.
Kiedy chodziła po raz ostatni?
Odkąd Jego Wysokość wyruszył na pole bitwy,
widziałam, jak wstała z łoża, włożyła nocny strój,
otworzyła szafę, wyjęła kartkę,
złożyła ją, coś napisała, przeczytała,
zapieczętowała ją i wróciła do łóżka.
To wszystko w najgłębszym śnie.
Czy w tym sennym uniesieniu,
oprócz chodzenia i innych czynów,
mówiła coś kiedykolwiek?
Tak, panie, ale nie powtórzę tego.
Ani tobie, ani komukolwiek,
bo nie mam świadka, który potwierdzi moje słowa.
Patrz, oto ona.
Nadchodzi, pogrążona w głębokim śnie.
- Obserwuj ją. Stań blisko. - Widzisz, ma otwarte oczy.
A mimo to nie widzą.
Skąd ma to światło?
Wiecznie ma światło przy sobie. Tak nakazała.
Co teraz robi?
Spójrz, jak trze dłonie.
Widziałam, jak robi to dobry kwadrans.
Jest plama.
Słuchaj. Ona mówi.
Znikaj, przeklęta plamo. Precz.
Raz… dwa.
Czas brać się do pracy.
Piekło jest mroczne.
Wstydź się, mój panie! Żołnierz, który się boi?
Czego mamy się bać, skoro nikt naszej potęgi nie może podważyć?
Któż by pomyślał, że ten starzec ma w sobie tyle krwi? Któż by pomyślał, że ten starzec ma w sobie tyle krwi?
Tan Fife miał żonę. Co się z nią stało?
Co?
Dość już, mój panie, dość tego.
Odejdź. Usłyszałaś coś, czego nie powinnaś.
Powiedziała coś, czego nie powinna. Tego jestem pewna.
Wciąż czuję zapach krwi.
Wszystkie aromaty Arabii nie osłodzą zapachu tej dłoni.
Cóż to za widok.
Ciężar przygniata jej serce.
Na tę chorobę nie znam lekarstwa. Na tę chorobę nie znam lekarstwa.
Znałem jednak takich, którzy chodzili we śnie
i zmarli świętobliwie we własnych łóżkach.
Boże, przebacz nam wszystkim.
Umyj ręce, włóż koszulę nocną.
Nie bądź taki blady.
Powtarzam ci, Banko pochowany. Nie wyjdzie już z grobu.
Wstrętne krążą pogłoski.
Czyny sprzeczne z naturą rodzą sprzeczne z naturą niepokoje.
Skażone umysły powierzają tajemnice swoim głuchym poduszkom.
Potrzeba jej raczej duchowej pomocy niż porady lekarza.
- Wróci teraz do łóżka? - Natychmiast.
Słuchać stukanie do bram. Chodź!
Chodź. Daj mi rękę.
Co się stało, to się nie odstanie.
Do łóżka.
Cóż to za las ciągnie się przed nami?
Las Birnam.
Angielskie siły są już niedaleko, pod wodzą Malcolma,
jego kuzyna Siwarda i dobrego Macduffa.
Płonie w nich żądza zemsty.
Co robi tyran?
Umacnia wielki Dunsinane.
Niektórzy mówią, że oszalał.
Inni, którzy mniej go nienawidzą, nazywają to walecznym szałem.
Z pewnością jednak nie może swojej sprawy opanować spokojem.
Czuje teraz, jak sekretne mordy przylgnęły do jego rąk.
Ci, których prowadzi, służą mu z rozkazu, nie z miłości.
Tytuł wisi teraz na nim luźno,
jak szata olbrzyma na karłowatym złodzieju.
Niech ci, bladolicy łotrze, diabeł twarz zaczerni.
Skąd wziąłeś tę gęsią minę?
- Jest dziesięć tysięcy… - Gęsi, nikczemniku?
Żołnierzy, panie. Żołnierzy, panie.
Idź nakłuj twarz i zaczerwień strach, żałosny chłopczyku.
Jakich żołnierzy?
Śmierć twojej duszy.
Te gładkie policzki są doradcami strachu.
Jacy żołnierze, żałosna gębo?
Siły angielskie, panie.
Zabieraj stąd gębę.
Seytonie!
Słabo mi na sercu, kiedy widzę… Seytonie, powiadam!
Ta walka na zawsze mnie ucieszy albo z tronu natychmiast mnie strąci.
Dość długo już żyłem.
Moje życie zaczęło już więdnąć, jak pożółkły liść.
A tego, co powinno towarzyszyć na stare lata,
honoru, miłości, posłuszeństwa, zastępów przyjaciół,
nie mogę już się spodziewać.
Seytonie, jakie wieści?
Wszystko się potwierdza, co przekazano.
Będę walczył, dopóki mi z kości nie zedrą ciała.
- Dajcie mi moją zbroję. - Nie jest jeszcze potrzebna.
Włożę ją. Wyślij więcej jeźdźców.
Przeczeszcie okolicę. Powieście tych, którzy sieją strach.
Dajcie mi moją zbroję!
Jak twoja pacjentka, doktorze?
Nie tyle chora, panie,
ile raczej nękana myślami, które nie dają jej spać.
Wylecz ją z tego.
Czy nie potrafisz choremu umysłowi
wyrwać z pamięci zakorzeniony smutek,
zatrzeć niepokoje w mózgu
i jakimś słodkim lekiem zapomnienia oczyścić znękaną pierś
z tych groźnych treści, które ciążą jej na sercu?
To pacjentka sama musi sobie zaaplikować.
Twoją sztukę psom tylko warto rzucić! Nie chcę o tym więcej słyszeć!
Seytonie! Poślij ludzi!
Nie będę bał się śmierci ani zguby,
dopóki las Birnam nie podejdzie pod Dunsinane.
Niech każdy żołnierz zetnie gałąź i niesie ją przed sobą.
Tak się stanie.
Ustalono, że pewny siebie tyran siedzi w Dunsinane
i szykuje się tam na oblężenie.
To jego największa nadzieja. To jego największa nadzieja.
Ludzie służą mu tylko z przymusu,
ich serc sobie nie zjednał.
Wywieście chorągwie na naszych murach.
Wciąż słychać wołanie: „Nadchodzą!”.
Potęga naszego zamku zadrwi z oblężenia.
Niech tu czekają, aż głód i plaga ich pochłoną!
Prowadź nas do boju,
szlachetny Macduffie, a my weźmiemy na siebie to, co pozostanie.
Jeśli dziś wieczorem spotkamy siły tyrana, Jeśli dziś wieczorem spotkamy siły tyrana,
niech nas pokonają, jeśli nie zdołamy walczyć.
Naprzód ruszajmy z wojną!
Tędy!
Gdyby nie wsparły ich wojska, które powinny być nasze,
stanęlibyśmy śmiało, twarzą w twarz
i wypędzilibyśmy ich do domu.
Jesteśmy dość blisko.
Odrzućcie teraz liściaste osłony. Ukażcie się wrogom!
Niech nasze trąby przemówią.
Zadmijcie z całych sił,
niech niosą zapowiedź krwi i śmierci!
Co to za hałas?
To krzyki kobiet, mój panie.
Ledwo już pamiętam, jak smakuje strach.
Był czas,
że moje zmysły zmroziłby taki nocny krzyk.
A włosy stanęłyby mi dęba na dźwięk tych strasznych zdarzeń,
tak, jakby życie się w nich tliło.
Dlaczego tak krzyczą?
Królowa, mój panie, umarła.
Później powinna umrzeć.
Lepsza byłaby to chwila na takie słowa.
Jutro i jutro i jeszcze raz jutro,
powoli kroczy, z dnia na dzień,
do ostatniej sylaby naszych czasów. do ostatniej sylaby naszych czasów.
Wszystkie nasze wczoraj oświetlały głupcom drogę do pełnej prochu mogiły.
Gaśnij, gaśnij wątła świeco.
Życie jest tylko przechodnim półcieniem…
nędznym aktorem, który swoją rolę przez parę godzin wygrawszy na scenie
w nicość przepada.
Powieścią idioty…
głośną, wrzaskliwą, a nic nie znaczącą.
Zacny panie, powinienem zdać sprawę z tego, co widziałem,
ale nie wiem, jak tego dokonać.
Mój, panie.
Spojrzałem w stronę lasu Birnam i nagle mi się wydało,
że las zaczął się poruszać.
Jeśli tak nie jest, niech spadnie na mnie twój gniew.
Sam zobaczysz, o trzy mile stąd, jak się porusza cały las. Sam zobaczysz, o trzy mile stąd, jak się porusza cały las.
Jeśli kłamiesz,
zawiśniesz na kolejnym drzewie i zostaniesz tam, aż z głodu umrzesz.
„Dopóki las Birnam nie dotrze na wzgórze Dunsinane”
A teraz las zmierza ku Dunsinane.
Do broni!
Jeśli to, przed czym ostrzegł, istotnie się pojawi,
żadna ucieczka ani zwłoka mnie nie uratuje!
Bijcie w dzwony!
Dmij, wietrze!
Zginiemy przynajmniej z bronią w ręku.
Jak cię zwą?
Zadrżysz, gdy poznasz moje imię.
Nie.
Choćbyś nawet nosił imię gorętsze niż jakiekolwiek inne w piekle.
Imię moje Makbet.
Sam diabeł nie wymówiłby imienia bardziej dla moich uszu nienawistnego.
Ani bardziej przerażającego.
Łżesz, ohydny tyranie.
Swoim mieczem wykażę ci to kłamstwo!
Jesteś zrodzony z kobiety.
Odwróć się, ogarze piekielny!
Ze wszystkich mężów tylko ciebie unikałem. A oto stoisz przede mną.
Na mojej duszy zbyt wiele ciąży już krwi twojej.
Nie mam słów.
Miecz jest moim głosem.
Uderz mieczem w to, co ulegnie. Uderz mieczem w to, co ulegnie.
Moje życie jest zaklęte
i nie ugnie się przed człowiekiem zrodzonym z kobiety.
Rozpaczaj nad swoim zaklęciem.
Niech anioł, któremu dotąd służyłeś, wyjawi ci,
że Macduff z łona matki przedwcześnie został wydarty.
Niech będzie przeklęty język, który to mówi.
- Nie będę z tobą walczył. - Więc poddaj się, tchórzu!
Nie poddam się, by całować ziemię u stóp młodego Malcolma
i być obrzucanym obelgami przez motłoch.
Choć las Birnam podszedł pod Dunsinane,
a ciebie nie zrodziła kobieta, podejmę ostatnią próbę.
Atakuj, Macduffie.
I niech będzie przeklęty ten, kto woła pierwszy: „Stój, wystarczy!”.
Witaj, królu Szkocji.
Witaj, królu Szkocji!
FILM OPARTY NA DRAMACIE WILLIAMA SZEKSPIRA FILM OPARTY NA DRAMACIE WILLIAMA SZEKSPIRA
NAPISY: MARIA ZAWADZKA-STRĄCZEK NA PODSTAWIE PRZEKŁADU LEONA ULRICHA