Emily Dickinson'ın hayatının kayıtları,
Sue ve Austin'in evliliği de dâhil olmak üzere,
o andan sonra olanlara nazaran, eksiksiz ve hakikate dayalıdır.
Ondan sonraki birkaç yıldan geriye sadece birkaç mektup kalmıştır.
TRUVALI HELEN ÖLECEK AMA COLORADO'LU HELEN ASLA
Gerçek, belki de şiirlerinde saklıdır.
SUE'YA
EVLİLİK
STEPHEN "ANNESİNİ" BULUYOR.
GÜZEL PORSELEN
SUE'YA
Bayan Dickinson.
ÇAYIRDAKİ DAR ADAM ARADA BİR -
Karşıya bak. Rahatla.
Tamam, doktor. Ne diyorsunuz?
-İyi görünmüyor. -Kör olmayacağım ya?
-Hayır, kör olmayacaksın. -Şükürler olsun. İçim rahatladı.
Hâlâ bulanık görüyor musun? Tuhaf ışıklar falan?
Evet. Bazen yazarken sayfanın kenarları kayboluyor.
-Sık sık yazar mısın? -Her zaman.
O kadar çok yazmayı bırkaman iyi olabilir.
Yazmayı bırakmak mı?
Yazmak gözlerine zarar verir mi?
Her şey mümkün.
Tanrım, Emily, gözlerine daha fazla zarar vermek istemezsin, canım.
Tekrar ediyorum. Kör olmayacaksın.
-Gördün mü? -Görünüşe göre iritis olmuş.
İris iltihaplanması.
Birazcık da miyopluk var.
Peki. Tedavisi ne?
Mümkünse loş odalarda otur.
Güneşten kaçın. Ve gördüklerine güvenemeyeceğini unutma.
-Güneşten mi kaçınacak? -Evet.
Bu kadar mı?
Kahretsin be adam.
İmkânsız bir tavsiye için biraz fazla para istiyorsun.
"Güneşten sakın" mı? O yarasa değil yani.
Sorun değil baba. Güneşe ihtiyacım yok. Ay hâlâ benim.
Sus, Emily. Adama bağırıyorum, görmüyor musun?
İsterseniz iki gün daha kalın.
-Biraz daha gözlem yapabilirim. -Eve gitmek istiyorum.
Size faturayı takdim edeyim.
Sahtekârsın.
Aslında Amerika'nın ilk göz hekimiyim.
Bu çok çirkin bir şey!
İlerleme var mı diye bakmak için
altı ay sonra gelmelisin.
-Yani iyileşebilir mi? -Hayır.
Sadece kötüye gider.
Gözüm çıkmadan
Gözüm çıkmadan - Görmek isterim
Gözü olan başka canlıları - başka yol bilmeyenleri -
Ama söylenseydi bana Bugün
Gökyüzünün benim olabileceği
Söyleyebilirim kendim için Kalbim Parçalanır aşar boyumu -
Bu resmen soygunculuk. Bu adam... İnanılmaz.
Söylenmek zorunda mısın?
Üç gün doktora gitmenin nasıl Avrupa seyahati kadar
paraya mal olduğunu anlamaya çalışıyorum.
Pahalı olduğum için özür dilerim.
Hayır, sen değilsin canım. Sana pek para harcamıyorum zaten.
Abin yüzünden maalesef.
Onun evine çok para harcadım.
Her şeyin en iyisini istiyor.
Sonra piyasalar çöktü, tren yolu battı.
Düşüncelere dönmemin sakıncası var mı?
Yok.
Sen gerçekten şairsin. Bugünlerde hep yazıyorsun.
O kadar şiiri ne yapıyorsun? Bana göstermiyorsun da.
Ben onları... Onları sana gösteremem.
Nedenmiş o?
Anlamazsın da ondan.
Muhtemelen haklısın.
Umarım onları anlayacak birini bulursun.
Merak etme. Biri var.
New York'tan burası uzun yol.
-Geldiğin için sağ ol. -Ne demek. Şunu alayım.
Evet. Dikkatli ol.
Buna ne kadar para harcadığıma inanamazsın.
Ondan eminim.
Tanrım. Umarım beğenir.
İşte oldu.
Tekrar sağ ol, Henry.
-Bay Dickinson, gitmeden önce... -Sen bana Austin de.
Doğrusu daha az tuhaf geliyor.
-Austin olsun o zaman. -Evet.
-Düşündüm de... -Evet?
Acaba samanlık bu gece müsait olabilir mi?
Evet, kesinlikle.
Tamamen boş.
O zaman şey yapabilir miyim...
Orada ne istiyorsan yap, Henry.
Sana bir şey soran olursa doğruca bana yolla.
-Çok naziksiniz, Bay Dickinson. -Austin.
Tamam.
Baban bugünlerde çok pinti oldu.
En ufak harcamayı bile dert ediyor.
Eve pansiyoner almamızı bile söyledi.
-Pardon? -Ben de şoke oldum.
"Evimizde bir yabancı yaşayacak olursa
nasıl saygın insanlar olacağız?" dedim.
Neyse ki zaten tanıdığımız birini bulabildim.
Austin'in üniversite sınıfından ayrılan genç adamı hatırlıyor musun?
Bay Shipley.
-Dur anne, o benim şey... -Ah, geldi bile.
Merhaba, pansiyoner.
Nasılsınız?
Şu anda neler oluyor?
Merhaba.
Kendimle mi konuşuyordum?
Sanırım sizi bir yerden tanıyorum. Adınız neydi?
Ben hiç kimseyim!
Siz kimsiniz?
Amherst'ten Emily Dickinson.
Cidden sizi daha önce görmüş olmalıyım. Çok tanıdık geldiniz. Ben...
Teşekkür ederim.
Ben...
Hey, kimsiniz?
Trende yemek kompartımanı yok. Demir yolunun batmasına şaşmamalı.
Kiminle konuşuyordun?
Hiç kimseyle.
Güzel bebekler.
Evimde ne işin var?
En son Kentucky'ye dönüp kaçak viski yaptığını duymuştum.
Aslında ilaç satıyordum.
Birçok başarılı ticari girişimimden bir tanesi.
Madem o kadar başarılıydı, Amherst'te ne işin var?
Hem de ailemin evinin bir odasını kiraladın.
Sormana sevindim.
Senin için geldim.
-Beni hatırlamana bile şaşırdım. -Tabii ki hatırlıyorum.
Sen gördüğüm en saf, basit, sessiz ve geleneksel kızdın.
Ve o yüzden de...
...seni karım yapmak istiyorum.
Ship.
Sadece bir kez yakınlaştık, Ship.
ve aynı gece başka bir kızla yakınlaştın.
Pek centilmence davranmadım.
Ama değiştiğimi göreceksin, Lavinia.
Artık sarhoş olup göle uçan üniversite terk adam değilim.
Ben yatırımcı içgüdülerine sahip ciddi bir yetişkin adamım.
Ayrıca itaatkârlık, iffet ve ev işleri yapmak gibi
geleneksel değerlerin vücut bulduğu kadınlara karşı
sonsuz saygım var.
Ben öyle değilim ki.
Sen Lavinia Dickinson'sın.
Kedilerin için çay partileri veriyorsun.
Evet, doğru ama ben de değiştim.
Nasıl değiştin?
Göstereyim.
Hey, hey. Ne yapıyorsun?
Sence evlenene kadar beklememiz gerekmez mi?
Henry "Ship" Shipley...
...kiminle dans ettiğini bildiğini sanmıyorum.
Evde olmak güzel.
-Biz geldik. -Selam.
Seyahatten döndüler.
Doktor ne dedi?
Bunun benim için ne kadar zor olduğunu bilemezsin.
Göz sorunu olan benim anne.
Ama kör olabilecek kızı olan da benim.
Kör olmuyorum.
Tanrım, bu neden benim başıma geliyor.
Başına gelen bir şey yok, dedim.
Kör bir çocuğa bakmak.
Evimizde yaşayan tuhaf pansiyonerler.
-Duvar kâğıdı çatlıyor. -Daha yeni yaptırmıştık.
-Modası geçti bile. -Kör olmuyorum.
-Merak etme. -Bunu duyduğuma çok sevindim.
-Seni özledim. -Ben de seni, Vin.
Bir sürü dedikodum var.
Üzgünüm, vaktim yok. İşe dönmem lazım.
Bekle. Ne bu acele?
Üç gündür yoktun. Merhaba demek istemiyor musun?
Hayır. Yazmak istiyorum.
Benliğim fikirlerle dolup taşıyor.
Doktor yazmaman gerek dedi. Gözlerin için zararlı, Emily.
O zaman gözlerimi oy da rahat et.
Görmek için gözlerime ihtiyacım yok.
Tek ihtiyacım olan ruhum.
Gerçeği onunla görüyorum.
Gerçeği körler görebilir, o yüzden bırak kör olayım.
Şiirim olduğu sürece karanlıktan korkmam.
Gördün mü? Her şey düzelecek.
Em, bekle.
-Merhaba. -Merhaba.
Sue bu gece partiye gelecek misin diye soruyor.
Hayır. Ama Austin lütfen Sue'ya söyle gelip beni görsün.
Bizim evde hazırlanıyor.
-Ama onunla konuşmam gerek. -O da seninle konuşmak istiyor.
O yüzden de sana özellikle bu geceki partiye gelmeni söylememi istedi.
Peki. Sue'ya söyle bu geceki partiye gelemem.
Ona bana gelmemi söylemeni söylediğini bana söylediğini söyle
ama benim de sana onun gelmesi gerektiğini...
Aranızda mesaj taşımaktan bıktım.
Partiye gel işte. Yandaki evdeyiz.
Bazen o bahçe 150 kilometre uzunluğundaymış gibi geliyor.
Partiye davet edildim mi ki?
Hepimiz partiye gitmeliyiz, anne.
Sue'nun partileri New England'da herkesin dilinde.
Son yazılanı ezberledim.
"Amherst'lü Bayan Austin Dickinson yüksek katılımlı son partisiyle büyüledi.
Evergreens adlı muhteşem villalarının salonu,
New England sosyetesinin en tanınmış simalarıyla doluydu.
İtalyan şarabı ikram edildi ve hangisinin daha akıcı olduğunu anlamak zordu.
İçki mi yoksa muhabbet mi?"
Çok çılgınca.
O tam bir fenomen.
Sahi mi? Onu tanıdığıma bile inanamıyorum.
Bil bakalım bu gece kim geliyor?
Ithamar Conkey mi?
Hayır. Bay Samuel Bowles.
Springfield Republican'ın yazı işleri müdürü.
Sue'nun onunla bağlantısı var lobi yapmış. Adam geliyor.
O bir medya devi, anne.
Hepimizi gazeteye yazabilir. Ünlü oluruz.
Giyecek bir şey bulmalıyım. Çılgın bir şey giymem gerek.
Üzerimi değişmeliyim.
Neden bir şeyler değişmeli?
Çayırlar - benim - Dağlar - benim -
Tüm ormanlar - sonsuz yıldızlar -
Alabileceğim kadar öğlen -
Fâni gözlerimin arasında -
Dalan Kuşların hareketi - Sabahların kehribar rengi Yolları -
Benim için - severken bakmak için,
Haberler öldürür beni -
Selam, Maggie. Burada olduğunu bilmiyordum.
İyi bir hizmetçi görünmez olmayı bilir.
Çok fazla yazdın.
Yakında tüm sandık dolacak.
Pijamalarına yeni bir yer bulmamız gerek.
Gizlemek için üzerine çarşafları koyar mısın?
Tüm ailen artık şair olduğunu bilmiyor mu?
Hâlâ birkaç sır saklamak istiyorum.
Bırakayım da işine dön.
Sue ve Austin'in evinde o kadar yaygara varken nasıl yazdığını anlamıyorum.
Seslere bakılırsa son moda dansları yapıyorlar.
Gidelim.
Burası acayip! İstiridye var!
Aslında istiridyeler ucuz ve yaygın bir yiyecek.
-Hey, Shipley. -Dickinson!
Durumun iyi görünüyor, dostum. Şuraya bak.
Babam beni firmaya ortak yaptı.
Bu şahane, kanka.
Ben de iş adamıyım.
Portföylerimizi konuşmalıyız.
Evet. Tamam, sonra görüşürüz.
Görüşeceğiz. Ailenin yanında kalıyorum. Kız kardeşinle nişanlandık.
Nişanlanmadık.
Nişanlanmak için sözleştik ama acele etmiyoruz, anladın mı?
-Saygıdan. -Tamam.
Umarım sana Joseph Lyman'dan iyi davranır.
-Kendimi idare edebilirim. -Lyman! Ona ne oldu?
New Orleans'a gitti.
Anladım. Nola.
Big Easy, ha?
Evet. Orası süpermiş diye duydum. Evet.
Tütün de acayip ucuzmuş.
Evet. Kölelik yüzünden.
Piyanisti çok sevdim.
Bunu daha önce hiç duymadım. Handel mi?
Sanırım.
-Benim hiç hoşuma gitmedi. -Abby.
Peki.
Bir yaylı dörtlüsü kurmalıyız bence.
Denedik ama Toshiaki provalara hiç gelmedi.
Kaligrafi çalışıyordum.
-Sen solo takılmalısın, Jane. -Evet, öyle.
Ya kitap kulübü? Kitap kulübü kurabiliriz.
Tabii. Ne okumak istiyorsun?
Bilmem. Emerson?
Emerson ilgimi çekmiyor.
Peki. Melville?
Ya Hawthorne?
O adamların hepsi birbiriyle yatıyor.
-Süpermiş. -Süper olduğunu biliyorum.
Neyse, kitap kulübü için vaktim yok. Hayatım çılgınca zaten.
Evet, Jane, öyle.
Bebeğim var ve dulum.
Nasıl yaptığını bilmiyorum.
Doğumdan hemen sonra kocamın öldüğüne inanamıyorum.
Doğrusu çok güçlüsün ve seninle gurur duyuyoruz.
Aslında dün bayıldım.
Tabii ki bayıldın. Dulsun.
Biliyorum.
Bravo.
Elbisene bayıldım.
Sağ ol.
Betty mi dikti?
Hayır, artık Betty'den bir şey almıyorum.
New York'tan geldi.
Aslında esas tasarımı Viyana'dan.
Ona yer açın.
-Bayıldı. -Süper ya.
GÖZÜM ÇIKMADAN GÖRMEK İSTERİM
-Akşam gazetesi. -Teşekkürler.
-Gece samanlığa gelebilir misin? -Denerim.
Bu partiler hep uzun sürer.
Bütün gece çalışacağız, tamam mı?
Akşam gazeteleri. Gazete demişken, Bay Bowles nerede?
Şimdiye burada olur sanmıştım.
Sue, seni görmeye geldim.
Gözlerine ne oldu?
Doktor emin olamadı. İritis sanırım.
Hayır, Emily. Yüzün mürekkep içinde.
Gel benimle.
Sadece sen rakun gibi partiye gelirsin.
Parti için gelmedim. Seni görmeye geldim.
Görebildiğim sürece sana bakmak istiyorum.
Şey, partiyi veren benim.
Her zaman sensin. Kendini çok dağıtıyorsun.
Hadi ama tüm gün bekledim. Tüm hafta.
-Öğrenmem gerek. -Emily.
Şiirlerimi nasıl buldun? Söyle bana.
Bayıldım.
Öyle mi?
Şükürler olsun.
Şiirlerini her zaman severim. Ama bu yeniler...
-Ne? -Aşmış.
Biraz daha konuş. Lütfen. Hadi. Biraz daha.
Onları okurken sanki...
Sanki kalbim patlayacak gibi oldu.
Sue.
İstediğim de bu.
Hissetmeni istediğim bu.
Evet.
Bu... Bazen çok fazla gibi geliyor.
Bu...
Çok acı verici olabilir.
Ne... Ne demek istiyorsun?
Senin şiirlerin. Onlar...
Ne?
Bana hissetmek istemediğim şeyler hissettiriyorlar.
Ne gibi?
Mesela bebeği kaybettiğim zamanki gibi.
Ah, Sue.
Sanırım ona bebek demek de aptalca.
Hayır, değil.
Henüz bebek değildi.
Ama bir şeydi ve...
...sonra gitti.
Bunu hiç Austin'le konuşuyor musunuz?
Hayır. O bir şey bilmiyor.
-Sen de yemin ettin... -Ettiğimi biliyorum.
-Ona söylemeyeceksin. -Söylemeyeceğim. Söz.
Tanrım, bana bak.
Dışarıda olup misafirlerimle ilgilenmem gerek
ama burada ağlamanın eşiğindeyim.
Neden bana hep bunu yapıyorsun?
Dinle. Bu gece gelmene çok sevindim
çünkü bu partiye tanışmanı istediğim biri de geliyor.
Hatta onu sırf ikinizi tanıştırmak için davet ettim.
Ne? Kim?
Springfield Republican'ın yazı işleri müdürü Sam Bowles.
Çok güçlü bir adam, zevk sahibi ve kadınları yayınlamayı seviyor.
Bu seni ünlü yapacak kişi olabilir, Emily.
Yani şiirlerimi mi yayınlayacak?
Evet. Vakit geldi, Emily.
Yazdıklarını dünyayla paylaşman gerek.
Ama biliyorsun yayınlayamam. Babam onaylamaz.
Ah, hadi ama bana o malum mazereti sunma.
Sen artık yetişkinsin. Kendi kararlarını vermen gerek.
Artık babanın araya girmesine izin veremezsin.
Olmaz. Yapamam.
Yapabilirsin.
Senin şiirlerin dâhice.
Onların görülmesini dünyaya borçlusun.
Dünyanın görmesini istemiyorum. Sadece senin...
Artık tek okuyucun ben olamam.
Bu yeterli değil. Daha fazlası lazım.
O yüzden bu gece onu davet ettim.
Bu adam şiirlerine âşık olacak.
Geldiniz demek, Bay Bowles.
Başka bir yerde olmak istemem. Nasılsın, Suzie? Ne var ne yok?
Seni görümcem Emily Dickinson'la tanıştırayım, Sam.
Elbette. Meşhur şair. Hakkında çok şey duydum.
Beni kimse bilmez ki.
Benim işim bir şeyleri başkaları keşfetmeden önce bilmektir.
Ben haberciyim. Kulağım delik olmalı. Herkesten önde olmalıyım.
Dünya çok hızlı değişiyor, haber sektörü de öyle, benden söylemesi.
Yüzündeki nedir?
Mürekkep.
İlginç birisin.
İlgimi çektin.
Son üç günde beş şehir dolaştım, Suzie.
Demir yoluyla seyahat ettim birçok insanla tanıştım.
Yaşamak için çok çılgınca bir zaman.
TheSpringfield Republican'ı haftalıktan günlüğe
Bay Bowles çevirdi, biliyor muydun?
Bu onun yeniliğiydi.
Hızlı hareket edince bir şeyler kırılıyor.
Cidden haber müptelasıyım.
Dediğim gibi, hakkında çok şey duydum.
Belli ki olağanüstü biçimde yazabiliyorsun.
O bir dâhi, Sam.
Onun yeni keşfin olacağını biliyorum.
E, ne zaman bir şiirini okuyacağım?
Bize bir şiir okuyabilirsin, Emily.
Hemen şimdi.
Dinlemeyi çok isterim.
Hiç kimse?
Emily?
Hadi, bu senin önemli anın.
Çok güvenli -
tahmin et - sadece ruhumla
Aç pencereyi
Başka canlıların gözlerini koyduğu -
Dikkat etmeden - güneşe -
Onda bir terslik var.
Bu gece olmaz.
-Lütfen. -Yapmak istemiyorum.
Tipik Emily Dickinson.
Çok acayip.
Yeni bir Amerika istiyor musunuz? Siz istiyor musunuz?
Gazetemizin adı Takımyıldız. Değişim, devrim getiriyoruz.
Her birimiz rolümüzü oynayacağız.
-Geldiğiniz için çok teşekkürler. -Sağ olun.
Alt yazı çevirmeni: Orhan Cevher