Krykiet to brytyjski sport starej daty.
Świetne zagranie.
Krykiet... STEPHEN FRY AKTOR
oczywiście nie ma zasad. Ma prawa.
To od razu uderza niektórych nadęciem i pychą.
Prawa te zostały głównie sformułowane w Londynie w XIX wieku
na boisku Lord's, wciąż uważanym za kolebkę krykieta.
NA MURAWIE LORD'S
Oto Lord's:
głęboko zakorzenione w tradycji i jej ceremoniach.
Boże błogosław krykiet.
J. KIMBER DZIENNIKARZ ESPN
Ma przerwę na herbatę.
Jest to test wytrzymałości. Wielu ludzi nie może pojąć...
B. LARA BYŁY GRACZ
jak można stać pięć dni?
Jednak krykiet się zmienił.
Powstała jego nowa forma,
przynosząca lepsze zyski, mająca więcej fanów i inny styl gry.
Jedno się nie zmieniło.
Jest jednym z najbardziej skomplikowanych sportów.
Jest zagmatwany.
Nie rządzi nim żadna oczywista logika.
To nie zniechęca miliarda ludzi,
którzy według szacunków obejrzeli w 2015 roku mecz krykieta
pomiędzy Indiami a Pakistanem.
To co siódma osoba na świecie.
Jak więc ta zawiła brytyjska gra
stała się jednym z najpopularniejszych sportów świata?
Drużyna Anglii wkracza na boisko.
Subtelna bitwa z użyciem kijów i skórzanych piłek.
Mam ją!
Kapitan Indii Zach., B. Lara.
Wspaniałe zwycięstwo.
Niesłychane rzeczy na mistrzostwach.
To już nie jest wyłącznie brytyjska gra.
KRYKIET
ZASADY GRY
Dwa zespoły po 11 zawodników grają na owalnym boisku.
Drużyna odbijająca wysyła dwóch zawodników na boisko,
po jednym na każdym końcu.
Zdobywają nie punkty, lecz runy, a drużyna przeciwna chce ich wyeliminować.
Po obu stronach boiska są bramki.
Każda składa się z trzech słupków i dwóch poprzeczek.
Odbijający staje przed bramką
i próbuje odbić piłkę rzucającego,
lecącą z drugiego końca boiska.
Jeśli uda mu się, zalicza run
przez zmianę pozycji z drugim odbijającym.
Każda taka wymiana daje jeden run.
Gdy biegną, gracze z pola próbują złapać piłkę
i uderzyć w jedną z bramek, zanim odbijający do niej dobiegnie.
Jeśli nie dobiegnie, zanim piłka wybije poprzeczkę znad słupków,
to wchodzi za niego inny odbijający.
Jeśli odbijający uderzy piłkę odpowiednio mocno, to nie muszą biec.
Jeśli odbije do krawędzi boiska, zdobywa cztery runy.
Jeśli poza boisko, to sześć.
Jeśli gracz z pola ją złapie, odbijający schodzi z pozycji.
Rzucający może też go wyeliminować, trafiając w bramkę
i zrzucając poprzeczki.
Odbijający decyduje, czy zrobi zamach i celuje w piłkę,
ale pozostaje na boisku, póki bramka jest bezpieczna.
Rzucający może jednak cisnąć piłkę tylko sześć razy pod rząd.
Ta sekwencja nosi nazwę „over” i jest bardzo istotna.
Po każdym takim etapie rzucający jest zmieniany.
Gdy 10 z 11 odbijających opuści boisko,
nazywa się to „innings” i zaczyna odbijać druga drużyna.
W klasycznym krykiecie zespoły mają po dwa inningi podczas meczu
i drużyna z największą liczbą runów wygrywa.
Jeśli nie skończą po pięciu dniach, sędzia ogłasza remis.
Właściwie to jest dziesięć powodów zejścia z boiska.
Jeśli jednak zapytać o ich wyjaśnienie,
krykiet zaczyna się znacznie komplikować.
Noga przed bramką to jedna z przyczyn eliminacji,
ale też podejście sędziego oraz kwestia pozycji:
przy uderzającym, dodatkowe pokrycie, na trzeciego.
Krykiet jest specyficzny, ma swój język. To rodzi problemy.
Brytyjczycy nie tylko stworzyli jego zasady...
IMPERIUM BRYT. 1901 R.
ale upowszechnili je
na terenach kolonii w XVIII i XIX wieku.
Brytyjscy żołnierze grali, a miejscowi czasem też.
Ale nie w Kanadzie. Trochę za zimno.
Tam rozwinęli hokeja na lodzie.
Za to w cieplejszych krajach krykiet był popularny.
Grano w niego nawet w USA,
zanim baseball stał się grą narodową.
Amerykanie stwierdzili, że krykiet przesiąkł kolonializmem
i dlatego przestali w niego grać.
Jednak w innych koloniach gra w krykieta była szansą
pokonania kolonizatorów w ich grze.
Anglicy zaczęli zapraszać zespoły
do rywalizacji w Anglii.
MECZ TESTOWY
Zawody były nazwane meczami testowymi,
tak jak dziś nazywa się długa wersja gry.
Większość krajów i te dominujące w grze
mają chęć dokopania Brytyjczykom.
I kraje kolonialne otrzymały znowu taką możliwość w roku 1975...
MISTRZOSTWA ŚWIATA 1975
na mistrzostwach świata.
Bez nich, krykiet wciąż byłby nieoficjalny.
„Dobra, mamy wtedy czas. Wpadniemy zagrać”.
A tym sposobem każdy może wykazać się na mistrzostwach świata.
Aby rywalizować,
mecze musiały zostać skrócone i nie kończyć się remisem.
MISTRZOSTWA ŚWIATA 1979
Grano więc jednodniową wersję gry
z ograniczeniem liczby overów na drużynę.
Pierwsze dwa mistrzostwa wygrały Indie Zachodnie.
Moja mama skakała w kuchni, gdy wygrywały.
Czy bardzo interesowała ją gra? Nie. Czy ją rozumiała? Nie.
Ale krykiet wiele znaczył dla ludzi z Indii Zachodnich
i to nie tylko na Karaibach.
Na trzecich Anglia nie doszła do finału.
FINAŁ 1983 R. INDIE - INDIE ZACH.
Przegrała z Indiami, które zmierzyły się z Indiami Zachodnimi,
po zaledwie jednej wygranej grze w obu poprzednich mistrzostwach.
Nikt nie dawał Indiom szans.
M. BOSE HISTORIA KRYKIETA - INDIE
Uważano ich za intruzów.
Myślano: „Kim oni są? Czemu grają na Lord's, a nie Anglia?”.
Na terenie dawnych kolonizatorów, z szansami 66 do jednego,
Indie wygrały.
W 1983 roku, po raz pierwszy
Hindusi oglądali zagraniczne zwycięstwo swojej drużyny.
Wyłaniały się nowe Indie.
Rozwój gospodarczy Indii pojawił się po 10 latach.
Jednak to zdarzenie podkreśliło wiarę Indii w siebie.
Graliśmy jak zwycięzcy.
Przez całą grę, całe mistrzostwa.
Każdy walczył, jak mógł i mówili: „Uda nam się”.
K. DEV KAPITAN INDII
W 1983 roku tamto pokolenie zaczęło czuć,
że nie muszą mieć aktu ślubu z Anglią,
aby czuć się godnymi rywalizowania ze światem.
Indie po raz pierwszy pokazały, że kraj takich rozmiarów,
mając dobrą koniunkturę i transmisje telewizyjne,
może odegrać ogromną rolę w zmianie krykieta i to zrobił.
Cztery lata później Indie gościły u siebie pierwsze mistrzostwa świata poza Anglią.
Istnieje indyjskie słowo „tamasha”,
oznaczające zabawę, ekscytację, prestiż i niepewność jednocześnie.
I pewnego dnia zaczęto nim określać krykiet.
To zachwycające, że coś,
co miało swoje początki na trawie koło angielskiego kościoła
z uprzejmymi oklaskami i okrzykami: „Świetnie zagrane, kolego”,
stało się pełną emocji ceremonią, a wręcz obiektem kultu.
MISTRZOSTWA 1992
Wygrywa Pakistan.
Wspaniała gra przed 87 000 kibiców.
Imran Khan czeka wewnątrz.
MŚ 1996 INDIE - AUSTRALIA Mcgrath zalicza cztery runy.
A tłum cieszy się każdą tego sekundą.
MISTRZOSTWA 1999 PAKISTAN - INDIE
Może złapie...
złapał.
Sachin Tendulkar szaleje z radości.
Nasuwały się wtedy wnioski, że mistrzostwa są dochodowe
w dużej mierze dzięki Indiom i Pakistanowi,
więc gra uległa demokratyzacji
i gospodarzami przestały być tylko Anglia i Australia na rzecz innych.
ANGLIA, 1999 R.
W Anglii rozgrywki krajowe traciły fanów,
więc stało się coś, co uratowało angielski krykiet,
ale przyspieszyło jego przeniesienie się do Azji.
W pierwszej dekadzie XX wieku brytyjski kanał telewizyjny wynajął Stuarta Robertsona i jego zespół marketingowców
do zbadania, co było problemem.
Była nim niedostępność i ekskluzywność sportu.
S. ROBERTSON KOMISJA KRYKIETA
Robertson miał pomysł: jeszcze krótszą wersję krykieta,
mającą po 20 overów na drużynę, trwającą trzy godziny.
Zapytaliśmy ludzi, czy jeśli skrócilibyśmy rozgrywki do 3 godzin,
to przyszliby na mecz?
Wszyscy, którzy zadeklarowali, że nigdy nie byli na meczu...
NIGDY NIE BYLI NA MECZU WIEK 15-24 L.
wykazali znacznie większe zainteresowanie pójściem.
Nową wersję gry nazwano „twenty20”, w skrócie „T20”
i przedstawiono dyrektorom angielskiego krykieta w Lord's.
Zostaliśmy usadzeni alfabetycznie przy ogromnym stole.
Zaczęło się od Darbyshire, potem Durham, Essex,
a potem aż do Yorkshire.
Do białych sześćdziesięciolatków, którzy kochali tradycyjnego krykieta
i nie lubili zmian.
Potem miało miejsce głosowanie, szybko policzyłem głosy
i zauważyłem, że było jedenaście do siedmiu za.
Następnego lata T20 zadebiutowało w Anglii.
LONDYN, 2003 R.
Gość od nagłośnienia powiedział na początku gry:
„Witajcie w krykiecie przyszłości”.
Wspaniałe. Super hasło.
Nie wszyscy się z nim zgodzili.
Nadal tego nie kupuję.
Nie podoba mi się ta pokazowa otoczka.
Reszta świata mogła ocenić ową wersję gry w 2005 roku.
AUCKLAND, NOWA ZELANDIA
Witamy wszystkich w Eden Park w Auckland
na pierwszych międzynarodowych rozgrywkach w stylu Twenty20.
Nowa Zelandia przeciw Australii.
Brzmiało trochę, jakby nie brali tego na poważnie.
Oto oni.
Spójrzcie na Hamisha Marshalla w tle.
Boże drogi. Co z nim jest?
Zupełnie nie brali na poważnie.
Było wszystko poza piciem.
Tak byli niepoważni.
O, raju!
Wyglądają jak
zespół psychodelicznego funka z Chicago z 1975 roku.
REKLAMA WORLD T20, 2007 R.
Ta reputacja się utrzymała i przed mistrzostwami świata
reklamy nie zostawiały złudzeń, że krykiet T20 był dla...
Imprezowiczów!
ICC World T20. Od 11 do 24 września
daje czadu!
Indie na to: „Głupota. Już był jednodniowy krykiet.
Wystarczy. Nie potrzebujemy tego".
Krykiet T20 był pomysłem angielskim.
Indie były prawie zmuszone
do udziału w mistrzostwach w Johannesburgu w 2007 roku.
Prawie zmuszone.
Wystawili młody zespół.
To była najlepsza decyzja, bo wielu starych graczy
nie rozumiało krykieta T20, a młodzi wiedzieli, że mają dać z siebie wszystko.
PÓŁFINAŁY T20 2007 INDIE - AUSTRALIA
Yuvraj wbija w tłum. To jest coś.
Ze wszystkich rywali Indii trafiło na Pakistan.
Przegrywali z nim w finale i wtedy Misbah-ul-Haq, prawie wygrywając,
rzucił piłkę w górę.
Piłka w górze, łapie Shrijan. Indie wygrywają!
Cud w Johannesburgu.
W rezultacie, Indie powiedziały: „A więc to jest te T20”.
Kiedyś krykiet był tamasha. Później to było super tamasha.
REKLAMA IPL, 2008 R.
W 2008 roku Indie rozpoczęły nowe zawody krykieta T20,
nazwane Indyjską Premier League.
Indyjska Premier League!
Przez pierwsze dwa lata IPL podwoiło wartość.
WYCENA IPL
I w ciągu dekady osiągnęła niespotykaną renomę krykieta,
który łączy rozrywkę i szybką akcję
oraz przyciąga graczy z całego świata.
Właścicielami drużyn są gwiazdy Bollywood jak Preity Zinta czy Shahrukh Khan,
którzy aktywnie promują rozgrywki.
P. ZINTA WŁAŚCICIELKA ZESPOŁU
W Indiach krykiet i film są religią, a połączenie obu jest super.
Ekscytujące.
Dzięki IPL Hindusi wreszcie odkryli trzygodzinny film Bollywood,
którym jest krykiet.
Gracz numer osiem.
AUKCJA IPL, 2018 R.
Każdy sezon zaczyna się aukcją, na której gwiazdy licytują graczy.
Zespoły tworzą też własne hymny,
jak ten, promujący Rycerskich Jeźdźców z Kalkuty
z gwiazdą Bollywood i właścicielem drużyny, S. R. Khanem.
Oto indyjska Premier League z niezwykłymi zajawkami w telewizji
i występami, tańcami, efektami pirotechnicznymi.
Wprowadzili też amerykańskie...
Jak się nazywały? Nie can-can.
Amerykańskie cheerleaderki.
Nigdy wcześniej nie było miejsca dla krykieta
w czasie największej oglądalności. To zmieniło T20
z porządnej gry dla mas
na numer jeden w krykiecie.
Nie ma odwrotu.
Gdy sponsorzy mówią, że chcą właśnie w to inwestować,
a widzowie zalewają stadiony
i prawa do emisji T20 są porównywalnie dużo więcej warte,
trzeba iść z duchem czasu.
Liczba międzynarodowych meczy jednodniowego krykieta spadła w ciągu ostatniej dekady,
a liczba meczy T20 wzrosła.
Ponad 100 lat od meczów testowych w koloniach brytyjskich,
nowa forma gry rozprzestrzeniła się poza granice Indii.
KLUCZOWE ROZGRYWKI T20
Indie stały się przykładem dla innych krajów.
Gdy IPL osiągnęło sukces, podniosły się głosy:
„Założymy własne ligi i odniesiemy sukces”.
Problem w tym, że pieniądze i emisja
nie były wszędzie tak wspaniałe.
BBL w Australii odnosi wielki sukces.
Ale nie ma miliarda widzów.
Największe zyski przynosi IPL.
Wszyscy gracze z tego kraju chcą tam grać.
Międzynarodowi gracze
zapytani o to, czy odrzuciliby możliwość gry w reprezentacji kraju, jeśli zaoferowano by im więcej za grę zawodową w T20,
połowa odpowiedziała, że tak.
Ludzie będą myśleć, że są zawodnicy, którzy nie chcą grać dla kraju.
Wolą podążać za kasą,
ale o to też chodzi w sporcie.
Sportowiec musi zarabiać na życie.
To rozrywka.
Można ją oglądać co wieczór i się nie nudzić.
O to chodzi w sporcie. To akceptuję.
Jeśli krykiet nie dostarczałby rozrywki,
to po co byśmy w niego grali.
Ten sport uległ zmianom. Stał się też przemysłem rozrywkowym.
Mimo wielkiego szacunku do meczów testowych
i tego, że moja kariera sportowa była w czasach ich świetności,
rozumiem, dokąd krykiet musi zmierzać, dokąd zaszedł
i już nie ma odwrotu.
Jakkolwiek potoczą się losy krykieta, nie zadecydują o nim,
brytyjscy gentlemani na posiedzeniu.
Krykiet przeniósł się z Anglii do Indii. Bezsprzecznie.
Lord's nadal jest jego kolebką, ze względów symbolicznych.
Podobnie jak Rzym jest centrum świata.
To dawne dzieje.
To historia.