Πάντα αναρωτιόμουν.
Γιατί πρέπει να ακούμε κάθε βράδυ πώς πάει το χρηματιστήριο;
Εβδομήντα ρεκόρ κλεισίματος ως τώρα.
Άνοδος στα ύψη...
Ρεκόρ στις IPO.
Επενδυτές επωφελούνται...
Όταν το χρηματιστήριο ευημερεί,
πιστεύουμε το ίδιο για την οικονομία.
Και στην Αμερική το χρηματιστήριο ευημερεί επί σχεδόν 40 χρόνια.
Χωρίς χρηματιστήριο δεν υπάρχει πλούτος, ούτε υγεία για την αμερικανική οικονομία.
Η αγορά μάς λέει ότι είμαστε στον δρόμο της ευημερίας.
Ένα χρηματιστήριο σε άνοδο ωφελεί τους πάντες... Το χρηματιστήριο έχει κερδίσει τρία τρισ. δολάρια σε αξία
μετά τις εκλογές.
Αν υπολογίσουμε το σύνολο των συναλλαγών σε αγαθά και υπηρεσίες στις ΗΠΑ,
την πραγματική οικονομία, δεν υπάρχει πια γρήγορη ανάπτυξη.
ΡΥΘΜΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΕΠ ΤΩΝ ΗΠΑ
Οι μισθοί μένουν σταθεροί εδώ και δεκαετίες,
κι η καθαρή θέση της μέσης αμερικανικής οικογένειας
δεν έχει ανακάμψει ακόμα από τη Μεγάλη Ύφεση.
Οπότε τι ακριβώς μετρά το χρηματιστήριο;
ΜΙΑ ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΣΕΙΡΑ ΝΤΟΚΙΜΑΝΤΕΡ ΤΟΥ NETFLIX
Το χρηματιστήριο καθρεφτίζει την ευημερία της Αμερικής.
Ο Ντάου σημείωσε άνοδο...
Ο NASDAQ άγγιξε επιτέλους τις 5.000...
Τρέχουν τα σάλια επενδυτών...
Μερίσματα!
Σαν τον πυρετό του χρυσού...
Βλέπουμε την παγκόσμια οικονομική επέκταση...
Ζούμε ιστορικές στιγμές...
Επαναγορά μετοχών.
Πρόκειται κατ' ουσίαν για ψυχοπαθολογική φιλοσοφία.
ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ
Για να καταλάβουμε τι μετρούν τα χρηματιστήρια, ας φανταστούμε
μια απλή επιχείρηση, όπως ο πάγκος λεμονάδας.
Η Τζιλ σκίζει.
Αλλά σκέφτομαι μακρύτερα.
Ζήτησα δάνειο, αλλά η τράπεζα το θεώρησε παράτολμο.
ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΠΛΑΝΟ
Οι πλούσιοι δεν αγόραζαν.
ΚΟΙΝΗ ΜΕΤΟΧΗ
Η Τζιλ έχει επιλογή: Καλεί σε δημόσια εγγραφή,
δίνοντας σε όποιον θέλει,
την ευκαιρία να επενδύσει.
Υπάρχει η Αρχική Δημόσια Προσφορά ή IPO.
Οι επενδυτές πληρώνουν ένα ποσό, ένα δολ. π.χ., για μικρό μερίδιο
ή μετοχή της επιχείρησης της Τζιλ.
Η Τζιλ πουλά μετοχές.
Κι επεκτείνω την αυτοκρατορία λεμονάδας μου!
Σωστά, η Τζιλ ανοίγει με τα λεφτά νέους πάγκους λεμονάδων,
κάτι που σημαίνει περισσότερα κέρδη.
Μπορεί να επενδύσει κέρδη στην ανάπτυξη νέων προϊόντων.
Μπορεί να δώσει και λεφτά πίσω στους επενδυτές της.
Αυτά λέγονται μερίσματα.
Δεν έχει την υποχρέωση,
αλλά έτσι ενθουσιάζεται ο κόσμος με την εταιρεία της
και ίσως αγοράσουν τις μετοχές της.
Όπως ο Σαμ, που ήταν άρρωστος τη μέρα του IPO, αλλά θεωρεί...
Η Τζιλ είναι η πιο έξυπνη κοπέλα στον κόσμο,
και ξέρω ότι ο πάγκος λεμονάδας
θα γίνει κάτι μεγάλο.
Έτσι, προσφέρεται να αγοράσει μετοχές από μία αρχική επενδύτρια,
στη διπλάσια τιμή.
Σκέφτεται...
Αν η Τζιλ πάει έτσι, αργότερα θα πουλήσω τις μετοχές πιο ακριβά.
Αυτό είναι το χρηματιστήριο.
Οι άνθρωποι πουλάνε κι αγοράζουν κομμάτια εταιρειών,
εικάζοντας ποια θα είναι η αξία τους στο μέλλον.
Στην πραγματική ζωή,
αυτό γίνεται χιλιάδες φορές το δευτερόλεπτο παγκοσμίως.
Χρηματιστήρια υπάρχουν παντού.
Αλλά το Χρηματιστήριο Νέας Υόρκης είναι το κορυφαίο.
Υπάρχει από το 1792,
όταν 24 χρηματιστές έβαλαν τα καλύτερά τους παντελόνια και καπέλα
και συναντήθηκαν κάτω από έναν πλάτανο στη Γουόλ Στριτ.
Σήμερα μετοχές μεγάλων εταιρειών, όπως η IBM και η GE, έχουν εισαχθεί εκεί.
Ο NASDAQ είναι ο μικρότερος αδερφός.
Γεννήθηκε το 1971 και δεν έχει φυσική τοποθεσία,
οι συναλλαγές γίνονται ηλεκτρονικά.
Εκεί βρίσκουμε τεχνολογικές εταιρείες όπως η Apple και το Facebook.
Έτσι, αν θες να ξέρεις πώς πάει το χρηματιστήριο στην Αμερική,
πρέπει να γνωρίζεις πώς πάνε αυτά τα δύο χρηματιστήρια.
Εδώ υπεισέρχονται οι δείκτες.
Μεταμορφώνουν τιμές μετοχών σε ένα καθαρό νούμερο.
Ο δείκτης S&P 500 καταγράφει τις 500 μεγαλύτερες εταιρείες
και στα δύο χρηματιστήρια.
Ενώ ο Ντάου Τζόουνς ακολουθεί μόνο τις 30 εταιρείες
που θεωρεί πιο σημαντικές.
Το 2015 απομάκρυνε την AT&T και την αντικατέστησε με την Apple.
Ο Ντάου και ο S&P είναι μεγάλοι αμερικανικοί δείκτες,
μα άλλες χώρες έχουν δικούς τους για τα χρηματιστήριά τους.
Ο γερμανικός δείκτης Dax...
Ο FTSE 100 του Λονδίνου...
Ο δείκτης Nikkei...
Ο δείκτης της Σανγκάης...
Σήμερα πολλές μεγάλες εταιρείες έχουν εισαχθεί σε χρηματιστήρια,
αλλά αυτό δεν συνέβαινε πάντα.
Ένα τύπος, σχεδόν πάντα κάποιος άντρας ήταν,
κινούσε τα νήματα.
Οι μεγάλες εταιρείες τη δεκαετία του 1900
ΛΙΝ ΣΤΑΟΥΤ, ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΤΑΙΡΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ
είχαν συνήθως έναν μέτοχο, όπως ο Άντριου Καρνέγκι...
ΑΝΤΡΙΟΥ ΚΑΡΝΕΓΚΙ, ΑΤΣΑΛΙ
ο Βάντερμπιλτ...
ΚΟΡΝΙΛΙΟΥΣ ΒΑΝΤΕΡΜΠΙΛΤ, ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΟΙ
ο Ροκεφέλερ.
ΤΖΟΝ ΝΤ. ΡΟΚΕΦΕΛΕΡ, ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ
Ασκούσαν στενό έλεγχο σε αυτές τις επιχειρήσεις.
Όλο αυτό άρχισε να αλλάζει στις αρχές του 20ού αιώνα.
Ξεκινήσαμε να βλέπουμε την άνοδο εταιρειών όπως η General Motors,
η General Electric και η RCA.
Οι εταιρείες ανακάλυψαν ό,τι κι η Τζιλ:
Αν επιτρέψεις στο κοινό να αγοράζει μετοχές,
αναπτύσσεσαι ταχύτερα.
Οι μέτοχοι θέλουν να βγάλουν λεφτά.
Έτσι, αν ο διευθύνων σύμβουλος πάρει μια κακή απόφαση,
θα υπάρξει πώληση μετοχών κι αυτό θα ρίξει την τιμή.
Και το αντίθετο ισχύει, η πιθανότητα μελλοντικής απόσβεσης
ενθαρρύνει επενδύσεις σε παράτολμες νέες ιδέες.
Αυτή είναι η όλη ιδέα του χρηματιστηρίου ως δύναμη για το καλό.
Ωθεί τις εταιρείες να παίρνουν καλές αποφάσεις,
ώστε να έχουν πιο πολλά χρήματα να επιστρέψουν στους μετόχους,
να αναπτυχθούν και να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας, που είναι καλό για όλους.
Στα μέσα του 20ού αιώνα πλέον η αμερικανική εισηγμένη επιχείρηση
αποδεικνυόταν ένας από τους πιο αποτελεσματικούς, δυναμικούς
και ευεργετικούς οργανισμούς στον κόσμο.
Υπάρχει μια αίσθηση αυξανόμενης ευημερίας, και η Telephone Company
είναι ευγνώμων που συμμετέχει.
Μετά τον Β' Παγκόσμιο το χρηματιστήριο συνέβαλε στην ακμή
της κοινής αμερικανικής ευημερίας.
Η νέα εποχή ξεκινά, κάντε το σύστημα πιο δημοκρατικό,
αυξήστε τη ροή κεφαλαίου για τη χρηματοδότηση.
Η επιχείρηση υποτίθεται ότι ήταν όχημα
για ευκαιρίες επένδυσης,
όχι μόνο για τους πολύ πλούσιους, αλλά και για τον μέσο Αμερικανό.
Παράγει ανώτερες αποδόσεις για επενδυτές.
Δεν πρέπει να επενδύσουμε;
Εκατομμύρια ασφαλείς, καλοπληρωμένες δουλειές.
Παράγει καινοτόμα προϊόντα που αγοράζονται ανά τον κόσμο.
Στελέχη και διευθυντές θεωρούσαν τον εαυτό τους επόπτη ή διαχειριστή
σπουδαίων εισηγμένων ιδρυμάτων που υποτίθεται θα υπηρετούσαν,
όχι μόνο μετόχους, αλλά και ομολογιούχους,
προμηθευτές, υπαλλήλους, την κοινότητα.
Η Buick προσφέρει έναν χώρο ανάπαυσης για όλους.
Κι έκανε την εμφάνισή του ο γενικός διευθυντής της, Άιβαν Γουάιλς.
Η εταιρεία Du Pont...
Η σύγχρονη χημεία και βιομηχανία συμμαχούν
για να υπηρετήσουν τη σημερινή Αμερική.
Αυτές οι εισηγμένες εταιρείες βοήθησαν στο χτίσιμο της μεσαίας τάξης
κι όσοι έπαιζαν σωστά,
έβγαζαν μια περιουσία από τις αγοραπωλησίες μετοχών.
Όπως αυτός.
Δουλεύω στον σιδηρόδρομο...
Η παραδοσιακή μουσική είναι χόμπι του δισεκατομμυριούχου επενδυτή...
Γουόρεν Μπάφετ.
Ο κορυφαίος τιτάνας της Γουόλ Στριτ.
Ο πιο διάσημος επενδυτής.
Ο επενδυτής Γουόρεν Μπάφετ έχει περιουσία 84 δισ.
Ο Μπάφετ είναι γνωστός για ιδιαίτερο στιλ επένδυσης.
ΡΟΜΠΕΡΤ ΣΙΛΕΡ, ΝΟΜΠΕΛΙΣΤΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ
Επενδύσεις βάσει αξίας, προσεκτική ανάλυση εταιρείας,
εξέταση ισολογισμού και επιχείρησης.
Αλλά αν δεν έχετε χρόνο, να μια συμβουλή από τον ίδιο τον ειδικό.
Αγοράστε κεφάλαιο χαμηλού κόστους του δείκτη S&P 500.
Με το κεφάλαιο δείκτη βάζετε λίγα χρήματα σε όλες τις εταιρείες του δείκτη.
Ουσιαστικά συμμετέχετε προσπαθώντας να επωφεληθείτε.
Η άλλη επιλογή είναι να δώσετε χρήματα σε επαγγελματίες επενδυτές,
που, έναντι αμοιβής, προσπαθούν να νικήσουν.
Ο Μπάφετ πόνταρε 1.000.000 δολ. ότι ένας δείκτης κεφαλαίου σε 10 χρόνια
θα φέρει μεγαλύτερα κέρδη από αντισταθμιστικό κεφάλαιο, και κέρδισε.
Η επιλογή μετοχών είναι δύσκολη, αλλά υπάρχει μία δημοφιλής στρατηγική.
Αυτός είναι ο Τζον Μέιναρντ Κέινς.
Το επικό του μουστάκι είναι χαρακτηριστικό.
Αυτός είχε την ιδέα.
Ήταν νομπελίστας,
οικονομολόγος του 20ού αιώνα με μεγάλη επιρροή.
Παρατήρησε κάτι που έκαναν οι εφημερίδες.
ΟΙ ΑΝΑΓΝΩΣΤΕΣ ΨΗΦΙΖΟΥΝ!
Είχαν μια ολόκληρη σελίδα
με φωτογραφίες όμορφων προσώπων και διάλεγες
τα έξι ομορφότερα σημειώνοντάς τα ταξινομημένα
και τους τα ταχυδρομούσες.
Η εφημερίδα ταξινομούσε όλα τα πρόσωπα με βάση τις ψήφους
και νικούσε αυτός που είχε επιλέξει ό,τι και τα πλήθη.
Ας το σκεφτούμε.
Να επιλέξω αυτό που εγώ θεωρώ ως το ομορφότερο πρόσωπο;
Όχι, θα διαλέξω με βάση το τι επιλέγουν οι άλλοι ως ομορφότερα πρόσωπα.
Αυτό περίπου συμβαίνει στο χρηματιστήριο.
Δεν είναι η πραγματική αξία των εταιρειών που ορίζει τις τιμές των μετοχών τους.
Είναι η πιο δημοφιλής ιστορία που ο κόσμος πιστεύει για τις εταιρείες.
Ενίοτε οι ιστορίες έχουν σύμμαχο τα δεδομένα.
Η μετοχή της Chipotle βυθίστηκε πάνω από το ένα τρίτο,
ως συνέπεια μετά τα κρούσματα μόλυνσης από E. coli, σαλμονέλα, νοροϊό
στα εστιατόριά της.
Το σκάνδαλο ρύπων στη Volkswagen έστειλε τη μετοχή σε ελεύθερη πτώση.
Ενίοτε όμως οι ιστορίες είναι απλώς κράχτες.
Οι εταιρείες διαδικτύου είναι οι πιο καυτές και προσοδοφόρες επενδύσεις
σε μια γενιά.
Έχουν πάει την αξία στη στρατόσφαιρα. Η Lycos,
η Excite, η Yahoo...
Οι ιντερνετικές μετοχές συνεχίζουν τη μετεωρική άνοδο.
Τη δεκαετία του 1990 έλεγαν ότι οι διαδικτυακές εταιρείες
θα κυριαρχήσουν.
Δεν πρέπει να κυνηγούν το κέρδος.
Είναι καλή ιστορία, μερικώς σωστή.
Έχουμε εταιρείες όπως η Amazon κι η Google.
Το πρόβλημα είναι
ότι κανείς δεν είχε τρόπο να υπολογίσει πόσο ψηλά πρέπει να είναι η αγορά.
Είναι άνοδος χωρίς τέλος;
Άλλαξε η οικονομία για πάντα;
Ξέρεις ότι κάτι πάει στραβά όταν όλοι μιλούν για κάτι τέτοιο.
Είναι φούσκα, σαν φαινόμενο χιονοστιβάδας,
πάει όλο και πιο ψηλά. Δεν μπορεί να συνεχιστεί για πάντα.
Η ιστοσελίδα Honeymoon κλείνει σε πολλά μέρη του κόσμου.
Πολλές ιστοσελίδες έγιναν φωτοβολίδες.
Χάθηκαν 300.000 θέσεις εργασίας στην τεχνολογία. Περιγράφηκε ως σκέτος πάταγος.
Η πτώση ήταν πρωτόγνωρη στην αμερικανική αγορά,
έμποροι και επενδυτές σοκαρίστηκαν.
Όταν σκάνε οι φούσκες,
δεν πλήττονται μόνο οι επενδυτές, αλλά όλη η οικονομία.
Εκατομμύρια κόσμος χάνει τη δουλειά του, εταιρείες πτωχεύουν,
και θρυμματίζονται συντάξεις.
Μα κι όταν το χρηματιστήριο είναι ψηλά κι οι επενδυτές βγάζουν χρήματα,
πάλι πλήττεται η οικονομία.
Βαδίζουμε προς τις μεγαλύτερες ενεργειακές ελλείψεις
μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Οι οδηγοί έκαναν ουρές από τα ξημερώματα για να βρουν βενζίνη
να βγάλουν τη μέρα.
Έχεις θυμό για την άνοδο των τιμών;
Έχω απογοητευτεί και αηδιάσει με όλο αυτό.
Υπήρχε μια γενική αίσθηση ανησυχίας ότι κάτι δεν πήγαινε καλά
στην οικονομία των ΗΠΑ.
Και τελικά η ευθύνη αποδόθηκε
στον τρόπο λειτουργίας και διοίκησης των μεγάλων εισηγμένων επιχειρήσεων.
Τις ευθύνες απέδωσε ο Μίλτον Φρίντμαν.
ΜΙΛΤΟΝ ΦΡΙΝΤΜΑΝ, 1979
Διάσημος οικονομολόγος,
που τον καλούσαν σε τοκ σόου για να εξηγεί τη φιλοσοφία του.
Έχετε αμφιβάλει ποτέ για τον καπιταλισμό;
Κι αν η απληστία είναι καλή ιδέα;
Γνωρίζετε εσείς κοινωνία που να μη λειτουργεί με απληστία;
Θυμάστε τον τροχό; Δεν του άρεσε.
Πίστευε ότι έπρεπε να 'χει μία ακτίνα, τους μετόχους.
Το 1970 δημοσίευσε ένα πετυχημένο άρθρο.
Το διάσημο άρθρο, που δημοσιεύτηκε στους New York Times,
έλεγε ότι επειδή οι εταιρείες ήταν στην κατοχή των μετόχων τους,
η μόνη υποχρέωση της επιχείρησης ήταν να έχει κέρδη.
Ο Γκόρντον Γκέκο στο Wall Street είναι η επιτομή της φιλοσοφίας του Φρίντμαν.
Η εταιρεία είναι δική σας, σωστά, εσείς είστε ο μέτοχος,
και σας διαλύουν πανηγυρικά οι γραφειοκράτες.
Η απληστία -δεν υπάρχει καλύτερη λέξη- είναι καλή.
Οι επιχειρήσεις ακολούθησαν τη συμβουλή του.
Συνέδεσαν τον μισθό των υψηλών στελεχών με την απόδοση της τιμής της μετοχής.
Επομένως, αν το 80% του μισθού του διευθύνοντος συμβούλου
βασίζεται στο τι θα κάνει τον επόμενο χρόνο η τιμή,
τότε, αυτός ή αυτή θα κάνει ό,τι μπορεί για να ανέβει η τιμή της μετοχής.
Ακόμη κι αν οι συνέπειες έχουν ζημία σε υπαλλήλους, πελάτες, την κοινωνία,
το περιβάλλον,
ή και την ίδια την εταιρεία μακροπρόθεσμα.
Οι διευθύνοντες σύμβουλοι βάζουν πιο πολλά σε ό,τι αυξάνει τις τιμές μετοχών
βραχυπρόθεσμα, όπως η μείωση εξόδων ή η επαναγορά δικών τους μετοχών...
ΕΠΑΝΑΓΟΡΕΣ ΜΕΤΟΧΩΝ
για να μειώσουν την προμήθεια και να ανεβάσουν τεχνητά την τιμή.
Μεταξύ 2007 και 2016, με αυτόν τον τρόπο εταιρείες στον S&P 500
ξόδεψαν πάνω από το μισό των κερδών τους.
Ένα άλλο 39 τοις εκατό πήγε στους μετόχους ως μερίσματα
και δεν άφησε περιθώριο για αύξηση μισθών ή επέκταση,
ή ανάπτυξη προϊόντων,
πράγματα καλά για την οικονομία μακροπρόθεσμα.
Αν έχεις μία οπτική ότι σε 100 χρόνια...
ΧΑΝΚ ΝΙΟΥΕΛ ΠΡΩΗΝ ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ WAUSAU PAPER
θα υπάρχεις, ίσως με άλλο προϊόν, αλλά θέλεις να υπάρχεις ως εταιρεία,
οι επιλογές σου,
όσον αφορά στις επενδύσεις, ανθρώπους και στο κεφάλαιο, είναι διαφορετικές
απ' ό,τι αν θέλεις να επενδύσεις και να έχεις απόδοση σε 24 μήνες.
Το 2012 η εταιρεία Wausau Paper έκανε επενδύσεις,
για να περάσουν τα εργοστάσιά της από το χαρτί εκτύπωσης ή τετραδίου
στο χαρτί καθαριότητας.
Όταν όμως ένα αντισταθμιστικό κεφάλαιο αγόρασε μετοχές,
ώθησε την εταιρεία στη μείωση κόστους.
Έλεγαν ότι δεν το χρειάζονται.
Προτιμούσαν αύξηση μερίσματος.
Ως διοίκηση, διαφωνούμε.
ΤΖΕΦ ΓΟΥΕΪΖΕΝΜΠΕΡΓΚΕΡ ΠΡΩΗΝ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ WAUSAU PAPER
Προτείναμε μείωση μισθού για να κρατήσουμε το μαγαζί.
Η Wausau Paper θα κλείσει το χαρτοποιείο στο Μπρόκο ως τις 31 Μαρτίου.
Αφήνοντας 450 ανθρώπους χωρίς δουλειά.
Τα νέα είναι καταστροφικά, όχι μόνο για όσους θα χάσουν τη δουλειά τους,
μα για όλη την κοινότητα του Μπρόκο, όπου ξεκίνησαν όλα.
Ήταν 7 Δεκεμβρίου και δεν θα το ξεχάσω ποτέ.
Η επέτειος του Περλ Χάρμπορ, αλλά κι η μέρα που έθαβα τον πατέρα μου,
και που έχασα τη δουλειά μου.
Την επόμενη μέρα πήγα στη δουλειά, και είδα ένα φρενοκομείο.
Κόσμος που έκλαιγε,
με ένα "γιατί;"
Ήταν ένα σοκ.
Η ανησυχία μου είναι ότι εξελιχθήκαμε στην πολύ πιο βραχυπρόθεσμη άποψη
περί δικαιωμάτων μετόχων,
έναντι μιας πιο μακροπρόθεσμης άποψης ευθυνών των φορέων.
Αυτή η τάση επικρατεί τον τελευταίο καιρό και έχει αποκτήσει
περισσότερη δύναμη και κύρος.
Απειλεί σοβαρά
την ικανότητα των εταιρειών να επιδιώξουν τα πρότζεκτ που οδηγούν
σε μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα κι οικονομική ανάπτυξη.
Απόλυση εργαζομένων, κλείσιμο εργοστασίων, χαμηλοί μισθοί.
Πράγματα άσχημα για την οικονομία εν συνόλω,
αλλά εξαιρετικά για βραχυπρόθεσμα κέρδη
κι αυτό είναι που νοιάζει το χρηματιστήριο.
Το χρηματιστήριο άρχισε εξαίσια...
Ακόμη ένα ρεκόρ...
Μέρα ρεκόρ στη Γουόλ Στριτ...
Η οικονομία των ΗΠΑ καλπάζει, όπως κι οι ταύροι της Γουόλ Στριτ.
Μεγάλη μέρα για τη Γουόλ Στριτ...
Ο δείκτης S&P 500 σε άνοδο-ρεκόρ.
Και καθώς μεγαλώνει το χρηματιστήριο,
μεγαλώνουν κι οι επιταγές των διευθύνοντων συμβούλων.
Το 1973 ο μέσος διευθύνων σύμβουλος
έβγαζε περίπου 22 φορές περισσότερα από τον μέσο εργάτη.
Το 2016 πλέον έβγαζε 271 φορές περισσότερα.
Και όσο μεγαλώνει το χρηματιστήριο, λιγότεροι Αμερικανοί επωφελούνται.
Το ποσοστό Αμερικανών που επενδύουν βρίσκεται στο κατώτατο σημείο
των τελευταίων 20 ετών, καθώς η μεσαία τάξη αποσύρθηκε.
Έτσι, δεν είναι έκπληξη ότι αφού αυξήθηκαν οι τιμές μετοχών στις ΗΠΑ,
αυξήθηκαν κι οι ανισότητες.
Δεν είναι ανάγκη όμως να 'ναι έτσι.
Χάρη στα χρηματιστήρια μπορούμε να αποφασίσουμε
ποιες εταιρείες αξίζουν να πετύχουν και ποιες ιδέες αξίζουν το ρίσκο.
Υπάρχει κάτι στο να δίνεις στον κόσμο παιχνίδια να παίζει.
Όλες οι επιτυχημένες χώρες διαθέτουν χρηματιστήρια.
Κι αυτές που επιχείρησαν να τα κλείσουν
τώρα πλέον τα θεσπίζουν.
Οι μέτοχοι επηρεάζουν τη συμπεριφορά των εταιρειών,
ποια συμφέροντα εξασφαλίζουν.
Οι περισσότεροι σκεφτόμαστε το μακροπρόθεσμο μέλλον μας.
Νοιαζόμαστε για τους γείτονες, τα παιδιά και τα εγγόνια μας.
Έχουμε αξίες και ηθική και θέλουμε οι εταιρείες μας να βγάλουν λεφτά,
κάνοντας πράγματα καλά για τον κόσμο
και όχι βλάπτοντας ανθρώπους και καταστρέφοντας.
Αυτό πραγματικά θέλουν οι περισσότεροι μέτοχοι.