Ik denk dat wat India aantrok tot de groep...
...was het gevoel van een gezamenlijk doel.
De groep was NXIVM...
...en het gezamenlijke doel was zelfverbetering...
...met een methode genaamd Rational Inquiry, voor 'leidinggevend succes'...
...onder leiding van Keith Raniere.
Maar de bewering dat Raniere een van 's werelds hoogste IQ's had...
...hoe studenten moesten buigen voor een foto van hem...
...en hoe ze hem 'Leider' moesten noemen zat Catherine dwars.
Uiteindelijk kwam India naar me toe...
...en zei: 'Mam, dit is echt iets voor mij.' Ik stond paf.
India gaf uiteindelijk honderdduizenden dollars aan NXIVM...
...en kwam terecht in iets veel duisterders dan 'leidinggevend succes'.
Ik werd door iemand gebeld...
...en zij zei dat er binnen NXIVM een geheime groep was.
Toen hoorde ik voor het eerst de term DOS: Dominus Obsequious Sororium.
Het werd gepresenteerd als een vrouwengroep, maar...
Dat is Latijn voor 'meester over slavin'.
Ze vertelde me dat deze vrouwen gebrandmerkt werden.
Het brandmerken was onderdeel van de inwijding in DOS.
Een nieuw lid werd geblinddoekt, moest haar kleren uitdoen...
...en op een tafel gaan liggen.
Drie andere vrouwen hielden haar vast bij haar benen en schouders...
...en ze moest zeggen:
'Meester, brandmerk me alstublieft. Het zou een eer zijn.'
Het symbool zou voor de elementen staan...
...maar het was eigenlijk Keith Ranieres initialen.
Er zijn duizenden groepen zoals NXIVM. Ze worden vaak sektes genoemd.
Hoeveel is onbekend. Sektes zien zichzelf niet als sektes...
...en de leden meestal ook niet.
Wat maakt een groep tot een sekte?
En hoe kregen sommige sektes mensen zover dat ze vreselijke dingen deden?
Ik zal God zijn, en er zal geen andere god zijn.
EEN NETFLIX ORIGINAL-DOCUMENTAIREREEKS
We willen deze kennis met iedereen delen.
We dachten dat iedere methode geoorloofd was...
...omdat we Gods kinderen waren en Hij wist waarom we het deden.
Waco zal tegen het ATF getuigen.
Als je zo doorgaat vallen er slachtoffers.
Je moet je familie en je oude identiteit opgeven.
Je enige kans om te overleven is samen met ons te vertrekken.
Liefde is een genezende kracht.
De PeoplesTemple was uniek.
Er waren zwarten en witten en Indianen en latino's.
We dachten, naïef als we waren: Jim wil een utopie, ik wil een utopie...
We dachten dat we wereldverbeteraars waren.
De groep waar ze tot toetraden zou het moderne beeld van sektes bepalen.
Dank je wel, schat.
Eind jaren 70 leidde de leider van de groep, Jim Jones...
...bijna 1000 volgelingen...
...van Californië naar de jungle van Guyana om Jonestown te bouwen.
Zogenaamd een zelfvoorzienende utopie, vrij van het geweld en racisme in de VS.
Zijn jullie blij om hier te zijn? -Ja.
Zoals je ziet is iedereen hier gelukkig.
Maar bezorgde familieleden spraken van een nachtmerrie in Jonestown.
Jones zou z'n volgers hersenspoelen...
...en zelfs trainen in het uitvoeren van massale zelfmoord.
Congreslid Leo Ryan vloog naar Guyana om onderzoek te doen...
...en verdween.
Het is te laat. Het congreslid is dood, het Congres is dood.
Als we niet in vrede kunnen leven, laten we dan in vrede sterven.
De beelden van bijna 1000 doden...
...de grootste massale zelfmoord in de geschiedenis...
...schokte de wereld.
Sekteleden, die alles geloofden wat Jones zei, pleegden zelfmoord.
Enkelen neergeschoten, de meesten met gif.
Er waren lege flesjes kaliumcyanide. Hele families namen samen het gif in.
Onder de lichamen bevond zich ook het lichaam van Jim Jones zelf.
Jones zei: 'Het is tijd om elkaar elders te ontmoeten.'
Sektes, met hun charismatische leiders, extreme ideeën en fanatieke volgelingen...
...komen voor in vrijwel ieder land.
Maar de tragedie in Jonestown...
...gaf het woord 'sekte' een vreselijke nieuwe connotatie...
...en leidde ertoe dat sociologen in de VS gingen proberen te achterhalen...
...wat dergelijke groepen gemeen hadden.
Ze kwamen uit op drie dingen.
Een sekte is een groep of sociale beweging geleid door een charismatische leider...
...die autoritair is en eist dat hij of zij vereerd wordt als een godheid.
We leerden geloven dat wat hij zei rechtstreeks van God kwam.
Binnen onze gemeenschap was hij Gods spreekbuis.
Het tweede kenmerk van een sekte:
De groep heeft een indoctrinatieprogramma, soms 'gedachtenhervorming' genoemd.
Oftewel hersenspoeling.
Het uitgangspunt was de Bijbel...
...en hij voegde al zijn programma's daar aan toe.
De mensen accepteerden die...
...omdat ze de Bijbel accepteerden, daar twijfelden ze niet aan.
Dus geloofden ze het.
Er vindt uitbuiting plaats.
Leden worden seksueel of financieel uitgebuit.
Als Sun Myung Moon mijn ouders nodig had voor een missie of zo...
...moesten ze zijn behoeften boven die van hun kinderen plaatsen.
Mijn vader was het grootste deel van het jaar weg.
Er is 1 probleem met deze definitie van een sekte.
Het is meer een waardeoordeel dan een functioneel woord.
Elke profeet van elke grote religie was een charismatische leider.
De grootste grap in religiestudies luidt: 'Sekte + tijd = religie.'
Het woord cult komt van het Latijnse cultus...
...dat 'bewerken' of 'cultiveren' betekent en oorspronkelijk verwees...
...naar de offers waarmee men de gunst van de goden probeerde te cultiveren.
Op den duur verwees het naar ieder onorthodox geloof.
Het Romeinse Rijk noemde het Jodendom een sekte.
Sommigen zien bepaalde versies van de Islam als sektes.
Tegenwoordig zeggen veel onderzoekers liever 'nieuwe religieuze beweging', NRB.
Velen buitte hun volgers niet uit...
...maar hielpen hen te overleven.
De identiteit van het collectief wordt bedreigd door de wereld...
...en de enige manier om die identiteit te redden...
...is samen te komen onder het leiderschap van deze charismatische autoriteit...
...en opnieuw te beginnen.
Jezus van Nazareth leefde...
...in de meest turbulente periode in de geschiedenis...
...van het Midden-Oosten, en dat wil wat zeggen.
Jezus was een van zeker 12 messiassen waar we van af weten.
NRB's ontstaan van oudsher om mensen door turbulente tijden heen te helpen.
In Europa ontstonden ze tijdens de Renaissance...
...en als reactie op geïnstitutionaliseerde religies.
In India door de sociale onrust als gevolg van de overgang naar de landbouw...
...en later, het Britse kolonialisme.
Maar één land in 't bijzonder heeft NRB's altijd met open armen begroet.
Al in de zeventiende eeuw...
...stonden de Amerikaanse kolonies bekend...
...als veilig oord voor religieuze radicalen.
Eén stukje Amerika werd bijzonder gegrepen door dit nieuwe religieuze fanatisme:
...een stuk land tussen Albany en Buffalo dat het Burned-Over District genoemd werd.
Dit district werd de geboorteplaats van het mormoonse geloof...
...van de zevendedagsadventisten, van het spiritualisme.
En van vele andere sociale, politieke en religieuze bewegingen.
Waar religieuze bewegingen ontstaan, ontstaan ook politieke bewegingen.
Jemima Wilkinson was een profetes uit dat gebied.
Nadat ze bijna overleden was aan tyfus...
...zei ze dat ze de reïncarnatie was van een heilige geest...
...genaamd Public Universal Friend.
Dit was de eerste keer...
...dat Amerikanen een vrouw zagen prediken of spreken in het openbaar.
Een soort Amerikaanse Sinaïberg...
...waar mensen allerlei boodschappen en dispensaties meenden te krijgen.
Niet per se religieus.
Dat patroon herhaalde zich steeds weer.
Ze verspreidden zich buiten 't Burned-Over District.
Zoals naar New York in de jaren 30...
...waar tienduizenden een man genaamd Father Divine...
...zagen als God op aarde.
Ik spreek tot de gehele mensheid.
Je moet Father Divine eigenlijk zien...
...als een vroege stamvader van de burgerrechtenbeweging.
Zijn vroege volgelingen namen deel aan protesten en petities...
...en schrijfcampagnes om op te roepen tot burgerrechten...
...toen die roep nog sterk onderdrukt werd.
Maar die roep nam toe en leidde tot een tijdperk van sociale onrust...
...waarin rassenspanningen leidden tot geweld...
...en een golf van politieke aanslagen.
Velen gingen de Vietnamoorlog als onethisch zien.
Het vertrouwen in de regering kelderde...
...en door de dreiging van nucleaire oorlog...
...voelde het alsof het hele land onder vuur lag.
Jongeren gingen op zoek naar nieuwe vormen van gemeenschap en zingeving.
Wat we toen zagen was de opkomst van allerlei charismatische figuren...
...sommigen Amerikanen, velen geïnspireerd door Oosterse tradities...
...vooral die van India. 'Wij zijn de rechtschapenen.
Wij weten het antwoord.'
En die kennis was een tegengif voor de turbulente tijden.
Maar er zat een addertje onder het gras.
In de zoektocht naar alternatieve vormen van zingeving...
...hebben die dingen een hele sterke aantrekkingskracht.
En soms gaan mensen...
...zelfs de leiders zelf, daarin geloven.
Maar op een bepaald punt kan idealisme heel makkelijk omslaan in autoritarisme.
De religieuze tolerantie die 't land liet floreren...
Neem die stap.
...maakte Amerikanen erg gevoelig voor manipulatie.
Zelfs Father Divine werd ervan beschuldigd volgelingen financieel uit te buiten.
Zo liet hij hen een hotel voor hem kopen en ontfutselde hij iemand haar erfenis.
Eén man keek hiernaar en trok er lering uit:
...Jim Jones.
Jim Jones bestudeerde Father Divine...
...om te zien hoe die zijn gemeenschap opzette.
Jones' wens om van Divine te leren...
...werd in de jaren 80 zelfs vereeuwigd in een tv-serie.
James Earl Jones speelde Father Divine.
Hoe onderhoud je zo'n beweging?
Hoe onderhield mijn zoon Mozes zijn kudde?
Maar de kosten?
Vraag, en je zult krijgen, mijn zoon. Vraag, en je zult krijgen.
Jim Jones nam de roep om sociale rechtvaardigheid...
...die intrinsiek was aan Father Divine's boodschap...
...en gebruikte die om mensen aan te trekken en te manipuleren.
Als die manipulatie destructief wordt, wordt een groep een sekte...
...volgens sociologen.
Het gaat niet zozeer om 't geloofssysteem. Het gaat om het gedrag van de groep...
...en hoe de groep invloed en controle uitoefent...
...om de leden te manipuleren en exploiteren.
Charles Manson liet z'n volgers 9 mensen vermoorden...
...om een rassenoorlog te ontketenen.
Shoko Asahara beval z'n volgers sarin gas vrij te laten in de metro van Tokyo.
Dertien mensen kwamen om.
En Marshall Applewhite van Heaven's Gate vertelde z'n volgers:
Zo nu en dan komt dat niveau dicht genoeg in de buurt...
...en biedt ons een soort examenklas...
...een leven weg van dit evolutionaire niveau...
...op een ander evolutionair niveau.
Z'n volgers castreerden zichzelf en pleegden zelfmoord...
...omdat ze geloofden dat dit hen naar een hoger niveau zou helpen.
Wat ons fascineert aan sektes...
...is hoe hun leiders zo'n totale controle kunnen uitoefenen.
Ze gebruiken basale sociale psychologie.
Standaard technieken om invloed en controle te krijgen.
Dus hierbij presenteren we u...
...zeven elementen die kunnen leiden tot indoctrinatie in een sekte.
Nummer 1:
Je maakt een moeilijke periode of verandering door.
Ik was een arme, onsuccesvolle acteur van in de twintig in New York.
Als je zo kwetsbaar bent...
...sta je er meer voor open om iets te proberen.
Misschien trek je een briefje van een prikbord af waarop staat:
'Kom naar deze yogales.'
De eerste meditatie begon, en ik voelde...
...de ene na de andere golf van liefde en verbondenheid.
Allemaal onderdeel van het verkooppraatje.
Ik had een vragenlijst...
...met vragen over het leven zoals 'Ben je gelukkig?'
Als je eenmaal naar de eerste bijeenkomst, lezing, meditatie of Bijbelstudie gaat...
...gaan ronselaars je opnieuw uitnodigen en dan begint het hele proces.
We nodigden ze uit naar 'n retraitecentrum in het bos...
...om ze verder te indoctrineren.
Dat is de 1e stap naar het creëren van een nieuwe realiteit.
We werden afgezonderd.
Geen boeken van buiten, geen tv, geen films.
Om ons te beschermen tegen wat m'n ouders 'de bezoedeling van de wereld' noemden.
Op den duur raak je steeds meer verstrikt in wat ik een zelfafsluitend systeem noem.
Totdat je belangrijkste relatie die met 'de geliefde leider' is.
Dan lieten ze Sun Myung Moon en/of z'n familieleden naar buiten komen.
'Dames en heren, de ware ouders van de mensheid...
...eerwaarde Sun Myung Moon.'
Je zit in 'n groep die het antwoord heeft, en hier is de leider, de enige...
...die je op dit pad kan begeleiden.
En alle andere mensen hebben het fout.
Elke zondagochtend om 5 uur...
...bogen we voor een foto van de eerwaarde Moon en z'n vrouw.
We moesten van hen houden als van onze eigen ouders...
...maar dan nog meer.
Dat versterkt de leider vaak door een externe vijand te creëren.
Hij zei tegen me: 'Je zult verkracht worden, je zult in elkaar geslagen worden...
...en dan in een sloot gedumpt.'
Hij zei dat er allerlei vreselijke dingen zouden gebeuren als ik wegging...
...omdat de wereld slecht was.
Daardoor ga je je toevlucht zoeken tot de sekteleider.
Je gaat je eigen redenatievermogen ontkennen. Je denkt niet meer zelf na.
In zo'n staat van cognitieve dissonantie...
...kiezen mensen steeds weer voor de sekte of de sekteleider.
Zo komen we bij hoe sekteleiders hun macht versterken: groepsdruk.
De basale menselijke behoefte om bij een groep te horen...
...kan zelfs onze realiteitszin buitenspel zetten.
In 1951 liet psycholoog Solomon Asch dit zien...
...met een experiment onder studenten. Eén student wist van niets.
Jullie opdracht is simpel: kijk naar de lijn links...
...en bepaal welke van de drie lijnen rechts even lang is.
Twee. -Twee.
Twee.
75% van de testpersonen stemden in met de meerderheid...
...ook al was hun antwoord duidelijk fout.
Die druk om te conformeren...
...gebruiken sekteleiders om macht te krijgen.
Dat deed hij die laatste dag in Jonestown. Hij ontketende een rel...
...en toen liet hij groepsdruk 't werk doen.
Dit alles voor de grillen van een sociopathische narcist.
Hij zei: 'Jullie kunnen niet zonder mij. Ik ga sterven, dus jullie ook.
Ik ben de enige die er echt toe doet.'
Toen alle kinderen bij het paviljoen waren liet hij z'n secretaresses en minnaressen...
...gif in hun mond schieten. Hij doodde eerst de kinderen.
Geen ouder kon daar zitten, wetende dat hun kind vlakbij gestorven was...
...en denken dat ze hun leven gewoon weer konden oppakken in de VS.
Tegenwoordig maakt iets anders dat mensen zoeken naar zingeving:
...een epidemie van sociale isolatie...
...die zo ernstig is dat hij wereldwijd de volksgezondheid bedreigt.
Medici geloven dat eenzaamheid...
...Australië's nieuwste gezondheidscrisis wordt.
Amerika is in de greep van een eenzaamheidsepidemie.
Er is een minister voor eenzaamheid aangesteld.
Zo'n 800.000 tot 900.000 mensen van middelbare leeftijd...
...leven teruggetrokken uit de maatschappij.
Mensen hebben niet altijd een gemeenschap om zich heen...
...of dat nu familie, een kerkgemeenschap of de buurt is.
Nu minder mensen bij een geloofsgemeenschap horen...
...vullen virtuele gemeenschappen die leegte.
Het internet heeft gezorgd...
...dat voor het eerst in de menselijke geschiedenis...
...een gemeenschap niet meer per se aan een locatie gebonden is.
We vinden er op zich kleine, maar voor ons enorme groepen mensen...
...met dezelfde ideeën en interesses die de onze bevestigen.
Dat heeft geleid tot een nieuwe generatie leiders...
...die social media gebruiken om fanatieke volgelingen te vinden.
Het gaat voelen alsof je je eigen klei in handen hebt, en dat is ook zo.
De enige plek waar je kunt vinden wat je zoekt is in jezelf.
Je accepteert jezelf volledig, zoals je bent.
Als mensen dat niks vinden, jammer dan.
Je kunt informatie snel overbrengen naar een heleboel volgers...
...vanuit je kamer, zonder sociale banden.
Dankzij de enorme omvang van het internet kun je altijd gelijkgestemden vinden.
En die bevestiging kan heel krachtig zijn.
Teal Swan is zo'n leider.
Sommigen gebruiken depressie om zelfmoord te voorkomen.
Zij vergaarde veel volgers...
...met haar controversiële advies aan eenzame mensen.
Zelfmoord is als een herstartknop indrukken.
Het is op zich niet goed of slecht.
Sommigen zien Teal als een online sekteleider...
...iets dat ze ontkent...
...al geeft ze toe het perfecte recept voor een sekte te hebben.
'Deze mensen zijn wanhopig, ze doen alles wat ik zeg.'
En de ingebouwde functies van social media maken het erger.
YouTube doet suggesties voor vergelijkbare video's.
Dat kan leiden tot radicalisering.
En in veel online omgevingen...
...kunnen ook zonder leiders 'sektes' ontstaan.
Deze bewegingen bieden antwoorden, een thuis, iemand die naar ze luistert.
Kwetsbare mensen kunnen dit soort dingen makkelijk vinden.
Ze bieden vaak eerst minder extreem gedachtegoed...
...zoals 'n forum waarop mannen hun seksuele frustratie ventileerden.
Dat trekt mensen 'n nieuwe realiteit in.
Die wordt versterkt door 'n externe vijand en bekrachtigd door groepsdruk:
...andere mannen, die elkaar aansporen wraak te nemen.
Ze komen dan wel niet fysiek bijeen...
...maar dat maakt deze moderne sektes niet minder krachtig.
De afgelopen jaren hebben deze beelden de wereld geschokt.
Schutter Elliot Roger liet online een spoor van dreigementen na.
Hij stak of schoot zes mensen dood.
Deze forums leiden tot fysiek geweld.
Een bestelbus reed in op voetgangers in Toronto.
Incel: 'n groep mannen online...
...gefrustreerd door hun gebrek aan succes bij vrouwen.
Kort voor de aanval in Toronto...
...zette de dader een bericht op het internetforum 4chan...
...waarin hij sprak alsof 4chan zijn legeraanvoerder was.
Bij een aanslag in een moskee in Nieuw-Zeeland...
...zijn tientallen doden gevallen.
De schutter zond de aanslag live uit op social media.
De aanslagpleger in Nieuw-Zeeland schepte online op over de massamoord.
Die werd goedgekeurd door zijn online gemeenschap...
...die zich als een ware sekte in een alternatieve realiteit bevond.
Online sektes geven mensen...
...die zich achtergesteld of buitengesloten voelen...
...een alternatief verhaal om in te geloven.
Of dat alternatieve verhaal nu online gecreëerd wordt of in de echte wereld...
...sociale rechtvaardigheid belooft of een beter, gelukkiger, succesvol leven...
...ze gebruiken dezelfde methoden en zijn allemaal moeilijk te ontvluchten.
Het is moeilijk te ontvluchten omdat het je hele wereld is.
Mettertijd vertrekken de meeste sekteleden uit zichzelf...
...vaak wanneer ze ontdekken dat de leider toch niet onfeilbaar is.
Hij gaf ons regelmatig een datum waarop de wereld ten einde zou komen.
Hij was eigenlijk heel tegenstrijdig.
Of ze ontdekken dat hun morele leider hypocriet is.
Ze deden allemaal alsof ze celibatair leefden.
Muktananda zelf, ontdekte ik later, was een seksueel roofdier.
Of wanneer de geconstrueerde realiteit barst.
M'n vader overleed.
De leiders stonden me toe naar de begrafenis te gaan.
Doordat ik weg was uit mijn situatie en anders naar dingen kon kijken...
...zei ik: 'Ik moet hier weg, en ik moet mijn kinderen hier weghalen.'
Het idee van de sekte verlaten en weer de wereld in gaan is angstaanjagend.
Ik was bang om over te steken...
...omdat ik bang was dat God mijn leven zou nemen.
Het is ook moeilijk omdat je niet gewend bent je eigen keuzes te maken.
Zo'n zeven of acht jaar geleden zat ik bij een boekenclub...
...en dat was heftig omdat ik m'n mening moest geven over de boeken.
Ik raakte in paniek en kon geen woord uitbrengen. Daarna ging ik niet meer.
Mensen waar ik van hield, iets waar ik in geloofde, alles bleek een illusie.
Dan haat je jezelf een beetje.
Het is heel zwaar, en hopelijk heeft diegene...
...een veilige plek om weer een leven op te bouwen.
Door de veroordeling van Keith Raniere kunnen Catherine en India Oxenberg...
...nu eindelijk gaan helen.
We zijn nu volledig herenigd. Het is een proces.
Ze snapt dat het haar beïnvloed heeft, dat ze niet gebroken is...
...maar ook niet geheel ongeschonden.
Delen van mezelf die ik weggestopt had kwamen terug...
...en dit klinkt belachelijk...
...maar ik ging vogelspotten. Dat hoorde bij mijn oude identiteit.
Mijn overlevingsinstinct was er nog.
En wat ik ook moest doen om te overleven, daar focuste ik me op.
Je vindt andere rare snuiters.
Andere mensen die zich een beetje anders voelen.
Ik ben al een kunstenaar, dus...
Veel kunstenaars zijn rare snuiters.
Met iedere stap die je zet ontdek je: er is eigenlijk niets om bang van te zijn.
En ik leer nog steeds.
Ik moest als twintiger helemaal opnieuw beginnen.
Ik ben nog steeds beter in nieuwe dingen leren dan veel leeftijdsgenoten.
Dat is omdat ik altijd zal willen leren, omdat dat zo lang niet mocht.
Ik besloot toen ik 21 of 22 was dat ik op een dag...
...mensen de hulp zou gaan geven die ik niet had toen ik wegging.
Hen leren dat ze zelf keuzes kunnen maken en voor zichzelf kunnen zorgen.
Dat ze onafhankelijk kunnen zijn.
Ik heb het overleefd...
...en meteen al had had ik het gevoel dat iedere dag dat ik overleef...
...ik 'n middelvinger opsteek naar Jim.
Laura Kohl ging in 2018 terug naar Guyana samen met andere Jonestown-overlevers.
De geluksvogels die toevallig weg waren toen de tragedie plaatsvond.
Dat wordt niet vaak genoeg gezegd.
Het is niet 'Jim Jones en z'n mensen.'
Het is 917 mensen en die andere vent.
Ondertiteld door: Claudia Boshouwers