Wat is de prijs van leugens?
Niet dat we ze voor de waarheid aanzien.
Het gevaar is dat we als we genoeg leugens horen...
de waarheid niet eens meer herkennen.
Wat moeten we dan?
Dan moeten we de hoop op de waarheid laten varen en genoegen nemen...
met verzinsels.
Wie de helden zijn, doet er niet toe.
We willen alleen weten wie de schuldige is.
In dit geval was Anatoly Dyatlov de beste keus.
Hij was arrogant en onaangenaam en hij gaf die avond de bevelen.
En hij had geen vrienden. Althans, geen hooggeplaatste.
En nu zit hij de komende tien jaar in een strafkamp.
Volkomen onterecht, natuurlijk.
Er waren veel grotere criminelen dan hij.
En voor wat Dyatlov wel deed, verdient hij geen gevangenisstraf.
Hij verdient de doodstraf.
Maar hij kreeg tien jaar voor 'crimineel mismanagement'.
Wat dat betekent? Niemand weet het. Het doet er niet toe.
Wat ertoe doet, is dat wat hen betreft gerechtigheid was geschied.
Want voor hen is een rechtvaardige wereld een normale wereld.
Maar aan Tsjernobyl was niets normaal.
Wat toen gebeurde en daarna. Zelfs het goede dat we deden. Alles.
Alles.
Waanzin.
Goed. Ik heb alles verteld wat ik weet.
Ze gaan het natuurlijk ontkennen. Zoals altijd.
Ik weet dat u uw best zult doen.
TSJERNOBYL
Pripjat, sovjetrepubliek Oekraďne twee jaar en een minuut eerder
Kameraad Dyatlov.
Wat was dat? -Dat weet ik niet.
Er is brand in de turbinehal.
De turbinehal. De noodtank. Waterstof.
Jij en Toptunov hebben de tank opgeblazen.
Dit is een noodgeval. Blijf kalm. -Hij is ontploft.
Ja. Wordt de reactorkern gekoeld?
De regelstaven gaan niet terug. -Dan ontkoppel ik de servomotoren.
Schakel de reservepompen in. De kern moet worden gekoeld.
Er is geen kern. De kern is ontploft. Hij is ontploft.
Hij is in shock. Haal hem weg.
Het deksel is eraf. De stapel brandt.
Je bent in de war. RBMK-kernen exploderen niet. Akimov.
We hebben alles goed gedaan. Dit is vreemd.
Proef jij ook metaal?
Wat je zegt, is onmogelijk. Een kern explodeert niet.
Het moet de tank zijn.
Snel. Haal het waterstof uit de generators en pomp water in de kern.
En de brand? -Bel de brandweer.
Is dit de militaire brandweer? Wat is er gebeurd?
Een explosie in het hoofdgebouw, tussen blok 3 en 4.
Zijn er nog mensen? -Ja.
Maak je bazen wakker. Ik heb de mijne al gewekt.
Maak ze wakker. Maak alle officieren wakker.
Brandweercentrale. -Invanka? Je moet naar Pripjat.
Hallo? -Ik hoor je.
Het is de kerncentrale, in blok 3 en 4. Het dak staat in brand.
Je hebt geen dienst. -Alle korpsen moeten komen.
Pripjat, Polesskoje, Kiev. Dit is een grote.
Het ziet er vreemd uit. De kleur.
Pravik denkt dat er schijnwerpers op staan.
En als het chemicaliën zijn? -Chemicaliën?
Het probleem is het teer op het dak. Dat brandt als een gek en het stinkt.
Dat is alles. Meer niet.
Ga maar weer slapen.
Is het oorlog? -Waar is de dosimeter?
Gooien ze bommen?
Wat is dit? 3,6 röntgen? -Hij gaat niet hoger.
De goede ligt in een kluis. Daar kan ik niet bij. Valera.
Je gezicht.
Ik ga naar Khodemchuk in de pompruimte.
Ga naar Shashenok. Hij zit in 604. Snel.
Iedereen moet weg.
We gaan naar de reactorhal. De lift is vernield.
Twee trappen op en rechtdoor. Waarom ga je daarheen?
Heb je Khodemchuk gezien?
Nee. Waar is Victor? -Nog in de pompruimte.
Wacht hier. Ik kom terug.
Ik haal je hier weg. Kun je staan?
Khodemchuk.
Haal Khodemchuk.
Ik heb de regelstaven laten zakken. -Nee.
Ze zitten pas op een derde. De stagiares laten ze handmatig zakken.
En de pompen? -De lijnen zijn dood.
Het zou wat. Werken de pompen? -Stolyarchuk?
Het paneel werkt niet. De TD...
Dat paneel kan me niet schelen. Er moet water in die reactorkern.
Ga erheen en zorg dat die pompen aan staan. Nu.
Wat zegt de dosimeter? -3,6. Maar hij kan niet hoger.
Niet goed en niet slecht.
We hebben alles goed gedaan.
Vasily. Wat is dit? -Geen idee, Misha. Blijf er vanaf.
Sluit deze aan.
Proef jij ook metaal? -Ja. Wat is dat?
Geen idee.
De ventielen, Misha. Kom op.
Waar gaan jullie heen?
Naar de reactorhal om de regelstaven te laten zakken.
Ik denk niet dat er nog regelstaven zijn. Of een kern.
Nee. Je vergist je. Het moet van Akimov.
Kom mee.
Het brandt. -Ignatenko. Neem die slang.
Weet je het zeker?
Akimov...
Oké. Ga maar.
Snel.
Kom mee.
Lyudmilla. Ga je mee? -Waarnaartoe?
Naar de brug om beter te kijken. We slapen toch niet met die sirenes.
Ga maar niet. Het kan gevaarlijk zijn. -Hoezo? De brand is daar en wij zijn hier.
Sorry.
Is Vasily... -Ja.
Zei hij dat het erg was? -Nee. Gewoon het dak.
Hij is nog nooit gewond geraakt. Geen van de jongens.
Hij is vast in orde. Probeer maar te slapen.
De tank op 71 is groot genoeg voor zo'n explosie. 100 kubieke meter.
110. -110. Die kan het zeker zijn.
Hij is weg. Ik keek er recht in. In de kern.
Heb je de regelstaven laten zakken?
Breng hem naar de ziekenboeg.
Schiet op, Toptunov.
Waar is Kudryatsev? -Hij is gevallen.
Ik heb een arts nodig.
Hij is in de war. -Z'n gezicht.
Gesprongen condensorbuizen. Het water is licht besmet. Hij redt het wel.
Hebben we nog buitenlijnen?
Akimov. Laat de dagploeg komen.
Er moet water in de kern circuleren. We hebben mankracht nodig.
Hoe vaak moet ik dat nog zeggen?
Ik ga naar het hoofdkantoor om Bryukhanov en Fomin te bellen.
Ze willen zeker een uitgebreid verslag.
Ik kan dit niet beter voor je maken, maar wel een heel stuk slechter.
Laat de dagploeg komen, kameraad Akimov.
Ja, kameraad Dyatlov.
Het gaat prima.
Die nog hooguit een uur. Deze op z'n vroegst morgen.
Hoe is het beneden, dokter? -Rustig.
Altijd. Op dit tijdstip komen er alleen baby's.
Ik heb weleens twee dagen niet geslapen.
Er moesten tien vrouwen tegelijk bevallen. Heb ik dat ooit verteld?
Ik heb u voorlopig niet nodig. U kunt even gaan rusten.
Er zijn nog geen brandslachtoffers. -Welke brand?
De energiecentrale. -Dan zal het wel niet zo erg zijn.
Hebben we jodium op voorraad?
Jodium. -Het ontsmettingsmiddel?
Nee, pillen. Hebben we jodiumpillen? -Waarom zouden we die hebben?
Wie weet dit nog meer?
Heb je Fomin al gebeld?
Natuurlijk wil ik dat. Als ik op ben, dan hij ook.
Wat de oorzaak ook is, noch jij, noch ik...
De test was blijkbaar geen succes.
De situatie is onder controle. -Daar lijkt het niet op.
Hou je kop, Fomin. Ik moet dit aan het Centraal Comité melden.
Ik moet Maryin of Frolyshev vertellen dat m'n kerncentrale in brand staat.
Niemand kan u verantwoordelijk houden. -Natuurlijk niet. Ik sliep.
Vertel me snel wat er is gebeurd.
We deden de test conform ingenieur Fomins opdracht.
Supervisor Akimov en ingenieur Toptunov stuitten op problemen...
die leidden tot ophoping van waterstof in de noodtank.
Helaas ontvlamde die, waardoor het dak in brand vloog.
Het is een grote tank. Het is de enige logische verklaring.
Adjunct-hoofdingenieur Dyatlov leidde de test. Hij weet 't beste wat er is gebeurd.
Waterstof in de noodtank, brand.
Reactor? -We laten water door de kern stromen.
En de straling? -Hier is geen straling.
In het reactorgebouw schijnt het 3,6 röntgen per uur te zijn.
Dat is niet zorgwekkend. -Zeker niet.
Van het voedingswater, zeker?
We moeten de diensten inkorten, meer niet.
De straling moet regelmatig gemeten worden.
Laat ze de goede dosimeter gebruiken, uit de kluis.
Goed, ik ga Maryin bellen.
Wek de leden van het plaatselijke Uitvoerend Comité.
Hier. Zeker weten?
Wat zou die kleuren veroorzaken?
Dat is de brandstof. -'Dat is de brandstof.'
Wat weet jij ervan? Je bent schoonmaker.
Mijn maat Yuri werkt er. De centrale werkt koud.
Geen gas, geen vuur. Alleen atomen.
Je moet niet bij de brandstof komen.
En anders moet je elk uur een glas wodka drinken.
Yuri is toch loodgieter? -Bij de kerncentrale.
Het is prachtig.
Heb je een sigaret?
Heb je hulp nodig?
Het is afgelopen.
Hier kunnen we niets meer doen. We moeten naar het dak.
Vasily. Je moet het blussen.
Genoeg, kameraden.
Kom mee.
Vasily, die kant op. Naar boven, naar binnen.
Kom op.
Ja, ik ga nu naar binnen.
En het noodkoelsysteem?
De pompen zijn kapot, de elektronica is kapot.
De kern?
Ik heb niet gekeken. En dat ga ik niet doen.
Het is tijd... -Er moet water naar de kern.
We moeten de kleppen openen.
Wat wil je nou, Boris? Als het waar is, kost het miljoenen levens.
We moeten de kleppen handmatig openen.
Handmatig?
Al die kleppen. Dat kost uren.
Help ons dan. -Waarmee dan?
Er is niets meer van over.
Leonid, alsjeblieft.
Hou het controlepaneel in de gaten. -Het is kapot.
Hou het in de gaten.
Daarom zijn we dus opgeroepen. -Weten we wat er is gebeurd?
Bij een veiligheidstest met de turbines is de noodtank ontploft.
Ik vind het ook onlogisch klinken.
Sabotage misschien? Een bom?
Sitnikov. De goede dosimeter ligt in de kluis en we hebben de sleutel niet.
Hij ligt in gebouw 2. Heeft... Kom maar mee.
Heren, welkom. Ga zitten. Er is ruimte genoeg.
Mijn excuses voor dit late tijdstip.
We zijn hier allemaal veilig.
Deze plek is gebouwd om een kernaanval van Amerika te weerstaan.
Dus we zitten hier goed.
Er is een ongeluk geweest. Door een storing in een noodtank...
ontstond schade in reactorgebouw 4 en brak er brand uit.
Ik heb adjunct-secretaris Maryin gebeld. Die heeft adjunctleider Frolyshev gebeld.
Die heeft Dolgikh van het Centraal Comité gebeld en die belde Gorbatsjov.
Omdat het Centraal Comité veel respect heeft...
voor het werk van het Uitvoerend Comité in Pripjat...
is mij gevraagd om jullie te informeren. Om te beginnen:
Het ongeluk is onder controle.
Omdat het kernprogramma in de Sovjetunie onder het staatsgeheim valt...
dienen wij ervoor te zorgen dat dit incident geen negatieve gevolgen heeft.
Om paniek te voorkomen...
heeft het Centraal Comité militaire politie gestuurd.
Hoeveel politie?
2000 tot 4000 man.
Wat is er echt aan de hand? Hoe gevaarlijk is dit?
Er is lichte straling, alleen in de centrale.
Dat is niet waar. -Pardon?
Buiten waren mensen aan het braken.
Mensen hadden brandwonden.
De straling is hoger dan ze zeggen. We hebben vrouwen hier. Kinderen.
We moeten het dorp evacueren.
Heren, alstublieft. Mijn vrouw woont hier.
Ik zou haar niet laten blijven als er gevaar was.
Bryukhanov, de lucht gloeit.
Het Cherenkoveffect. Dat kan al bij lage stralingswaarden gebeuren.
Wie van jullie weet hoe deze centrale heet?
We noemen haar 'Tsjernobyl'.
Wat is haar echte naam?
De kerncentrale Vladimir I Lenin.
Precies.
Vladimir I Lenin.
Wat zou hij trots op jullie zijn.
Zeker op jou, jongeman.
Omdat je zo begaan bent met het volk.
Dient de staatsinrichting niet alleen het volk?
Soms vergeten we dat.
Soms vallen we ten prooi aan angst.
Maar ons vertrouwen in het Sovjet-socialisme...
zal altijd beloond worden.
De staat vertelt ons dat er geen gevaar is.
Heb vertrouwen, kameraden.
De staat zegt dat er geen paniek mag uitbreken. Luister daar goed naar.
Jazeker, als de mensen de politie zien, zullen ze bang worden.
Maar in mijn ervaring moet je mensen die vragen stellen...
die tegen hun eigen belangen ingaan...
vertellen dat ze zich op hun werk moeten richten...
en dat ze staatszaken aan de staat moeten overlaten.
We sluiten de stad hermetisch af.
Niemand mag weg.
Sluit de telefoons af. Dam de desinformatiestroom in.
Zo voorkomen we dat de mensen de vruchten van hun werk ondermijnen.
Ja, kameraden.
We zullen beloond worden voor wat wij hier doen.
Wij krijgen de kans om te schitteren.
Dank u.
Kameraad.
Kameraad Sitnikov, hoofdingenieur.
En?
Ik heb iemand de straling in het reactorgebouw laten meten.
De dosimeter die tot 1000 röntgen meet...
Wat gaf hij aan?
Niets. De meter brandde meteen door.
Natuurlijk. -Typisch Moskou.
Ze sturen troep en geven ons de schuld.
We hebben nog een dosimeter gevonden, van de brandweer.
Die gaat maar tot 200 röntgen.
En? -Hij gaf de maximale straling aan.
200 röntgen.
Wat voor spelletje speel je? -Nee, ik...
De man heeft meerdere metingen gedaan. Hij is goed.
Dus die meter is ook stuk. -Ik heb hem gecontroleerd.
Hoe kan water uit een noodtank tot zo'n stralingsniveau leiden?
Dat kan niet. -Wat lul je dan?
Ik...
Ik heb buiten gebouw 4 rondgelopen.
Volgens mij ligt er grafiet tussen het puin.
Je hebt geen grafiet gezien.
Jawel. -Niet waar.
Niet waar. Want er ligt geen grafiet.
Beweer je soms dat de kern is ontploft?
Sitnikov, je bent kerngeleerde. Ik ook.
Leg mij eens uit hoe de reactorkern van een RBMK kan ontploffen.
Hoe het mogelijk is dat hij niet smelt, maar ontploft.
Ik ben heel benieuwd.
Ik kan het niet uitleggen.
Ben je dom?
Waarom kan je het dan niet uitleggen?
Ik...
Ik zou niet weten hoe hij kan ontploffen.
Maar hij is ontploft. -Ik ga op het dak kijken.
Van daaraf kijk je zo de reactor in. Ik zal het zien met eigen...
Met eigen ogen.
Mijn excuses.
Bewakers. Zorg dat hij medische zorg krijgt.
Het zal wel door het voedingswater komen.
Ga jij maar.
Ga naar het dak en breng dan verslag uit.
Nee, dat ga ik niet doen. -Natuurlijk wel.
Er zal je niets overkomen. Dat zul je wel zien.
Toe maar.
Laten we beginnen.
Leonid.
Ze moeten helemaal open.
Het spijt me.
Dat is nergens voor nodig. Zoals ik al zei, we hebben niets fout gedaan.
Toch wel.
Volg mij.
Valery Legasov?
Eerste adjunct-directeur van het kernenergie-instituut in Kurchatov?
Ja. -Met Boris Shčherbina.
Voorzitter van het Bureau voor Brandstof en Energie.
Er is een ongeluk gebeurd in Tsjernobyl.
Hoe erg is het? -Er brak brand uit, die is bijna geblust.
De hulptank is ontploft. -De noodtank. En de kern?
We pompen er voortdurend water in.
Juist. Is er besmetting?
Weinig. 3,6 röntgen per uur, volgens de directeur.
Dan moet u evacueren. -Je weet alles over RBMK-reactors, hč?
Ja. -Gorbatsjov heeft 'n comité aangesteld...
om alles in goede banen te leiden. Jij zit daarin.
We vergaderen om 14.00 uur. -Dan pas? Pardon, maar...
gezien het stralingsniveau... -Legasov.
Jij zit daar om vragen te beantwoorden over een RBMK-reactor...
als die er zijn. Verder zeg je niets, zeker niet over het beleid. Begrepen?
Maar natuurlijk. Ik wilde niet...
Vertaling: Marijke Loonen BTI Studios Sync: OliverKlozoff