පසුගිය අවුරුදු 6000 තුළ
අපේ ලෝකයේ භුමිය ඉක්මන් වෙනසකට ලක්වෙනවා.
නව වාසස්ථානයක් ඇති වෙනවා.
සම්පුර්ණයෙන්ම සැලසුම් කර ඉදිකරන ලද්දේ එක් විශේෂයක් විසින් තමන්ගේම අරමුණක් වෙනුවෙන්ය.
මිනිසා විසින් සාදන ලද මෙම භූ දර්ශනය සත්ව ජීවිතයකට ආගන්තුක බවක් පෙන්නනවා.
නමුත් නිර්භීත අයට නම් මෙය පුදුම සහගත අවස්ථාවක්.
Subtitled By Dineth Kanishka Wickramasinghe
ජෝද්පූර්, ඉන්දියාව.
තරුණ පිරිමි අළු වදුරෝ (ලැන්ගුස්) රැලක්
මේ ප්‍රදේශය අයිති වඳුරු රැලේ නායක පිරිමි සතාට අභියෝග කරන්න ඇවිල්ලා.
මේ නායක වදුරා වටිනා කියන නාගරික වසමක ආධිපත්‍ය දරයි.
නමුත් මෙහි ආධිපත්‍යය පවත්වා ගැනීම නිරන්තර අරගලයකි.
තනිකඩ වඳුරෝ එකමුතු වී ඌව පරදවන්නයි හදන්නේ.
ඔවුන් ජයග්‍රහණය කළොත්, ඔවුන්ගෙන් කෙනෙක්,
නායක වඳුරාගේ ගැහැනු වඳුරන්ගේ අයිතිය ලබා ගන්නා අතර,
ඔහුගේ පැටවුන් මරා දමනවා.
මෙම තනිකඩ රැලේ පිරිමි වඳුරන් 15 ක් විතර ඉන්නවා.
නායක වඳුරා ඔවුන් හැම කෙනෙක්වම තමන්ගේ ප්‍රදේශ සීමාවෙන් එලවා දාන්න ඔනේ.
තනිකඩ වඳුරු රැලෙන් අඩක්ම ඔහු පන්නලා දැම්මා,
ඒත් බෙදි ගිය රැල ආයේ ඇවිත් ගැහැණු වඳුරන්ට හිරිහැර කරන්න පටන් ගත්තා.
නැවත වරක් ඔහුට සටන් කිරීමට සිදු වෙනවා.
අන්තිමේ, ඒ සේරම නෙරපලා දාන්න ඔහුට පුළුවන් වුනා.
ඔහු ජයග්‍රාහීව ගෙදර ගියා,
නමුත් උගේ දකුණු කකුලේ බරපතල තුවාලයක් එක්කම.
නගරයේ ජීවිතය ඔහුට ගොඩක් අපහසුයි.
දිනපතා ආක්‍රමණිකයන් පන්නලා දාන එක අභියෝගයක්.
ඒත් ඒක ඒ තරම් වටිනවා.
මේ නාගරික ප්‍රදේශ තමයි,
පේන විදිහට ලෝකයේ ඇති හොඳම අළු වදුරු (ලැන්ගුස්)වාසභූමි..
ඒවායේ කෑම ලබා ගන්න පුළුවන් තැන් ඕනෑ තරම්.
මෙහේ පන්සල් උද්‍යානය සමඟ,
අළු වදුරන් සියවසකටත් වැඩි කාලෙක ඉඳන් පුදුමාකාර සම්බන්ධතාවයක් ගොඩ නගා ගෙන තියනවා.
එය වඩාත් සහතික කරන්න වගේ කෑම වලින් මෙහේ කිසි අඩුපාඩුවක් නැහැ.
මෙහි ජනයා හින්දු දෙවියන් හනුමාන්, සහ අළු වදුරන් අතර සම්බන්ධය විශ්වාස කරනවා.
ඒ වගේම ඔවුන්ට පුද සත්කාර කරනවා.
කෑමට ගන්න පුළුවන් හැම ජාතියකම වගේ කෑම මෙහේදි ඔවුන්ට ලබා දෙනවා.
ඒ වගේම මේ අධි ශක්ති ආහාර වේල් ළදරැ උත්පාතයකට හේතු වෙලා.
මේ නගරයේ ගැහැනු වඳුරන්,
ඔවුන් කැලයේ ජීවත් වෙන තරුණ ගැහැනු වඳුරන්ට වඩා දෙගුණයක් පැටවුන් බිහි කරනවා.
මේ මව හොඳින් පෝෂණය ලබන නිසා ඇයගේ පෝෂණීය කිරි වලින්,
කැලයේදි පවා විරලව දැකගන්න පුළුවන් දෙයකට මඟ පාදලා තියනවා.
නිවුන්නු.
ඒ වගේම මේ පැටවුන්ට රංචු හදන්න පුළුවන්,
අසල තියන කැලෑවේ හොයා ගන්න බැරි තරම් දුරට ගණනක්.
කෑම හොයා ගත වෙන කාලය අඩු වෙනවත් එක්ක, සෙල්ලම් කරන්න ඕන තරම් වෙලාව තියනවා.
නගරයේ ජීවත් වීමෙන් හම්බෙන්න පුළුවන් ඵල ප්‍රයෝජන ගොඩයි.
අභියෝගය තමයි තම යෝග්‍ය ස්ථානය සොයා ගැනීම.
නමුත් වනජීවීන් සඳහා නිර්මාණය නොකළ ලෝකයක නිවසක් සාදා ගන්නේ කෙසේද?
ස්වාභාවික ලෝකයේ කොතැනකට වඩා එය දීප්තිමත්, ශබ්දයි හා කාර්යබහුලයි.
නොනවතින මාර්ග තදබදය සතුන්ගේ සංචරණට බාදාවක්.
මෙම දශකය තුළ නාගරික පරිසරය
30%කට ආසන්න වර්ධනයක් අපේක්ෂා කෙරේ.
තව දුරටත් කිවොත් මෙහි පැමිණීමට,
සතුන්ට ලෝකයේ ඉහළම විලෝපිකයා සමඟ තරඟ කිරීමට සිදු වේ.
මිනිස්සු තමා මෙහි නිති හදන්නේ.
බිලියන හතරක පමණ මිනිසුන් දැන් නාගරික පරිසරයේ ජීවත් වෙනවා.
වෙනස් විම් සමඟ සතුන් සටන් කිරීමට සිදු වන්නේ මෙතැනදීය
එයට තමා අපේ ලෝකයට මුහුණ දෙන්න සිදු වෙලා තියෙන්නේ.
එහෙනම් ඇයි සතුන්ට මෙහෙට එන්න ඕනේ කරන්නේ?
නිව්යෝර්ක් නගරය.
ගොඩනැගිලි වලින් ගහන මේ භූමි දර්ශනය පෘථිවියේ අන් කිසිම තැනකවත් නොමැති ආකාරයෙන් අස්වාභාවිකයි.
එහෙම වුනත්, මේ කැලෑ පෙරිග්‍රයින් ෆැල්කන් වර්ගයේ උකුස්සට නම් කදිම වාසස්ථානයක් ලැබිලා.
අමුතුයි වගේ පෙනුනත්, මේ විශාල වශයෙන් වෙනස් කල භූමිය,
පෙරිග්‍රයින්ලා හැඩ ගැසුන තත්ත්වයන් සමඟ ගැලපිලා තියනවා.
උස් වූ ගොඩනැගිලි වල ගැටි රාශියක්...
ෆැල්කන්ලට කූඩු හදන්න වාසස්ථාන වෙනවා,
ඒ වගේම උස් ලැඟුම් ස්ථාන සුළං අල්ලා ගන්න උදව්වක් වෙනවා.
නිව්යෝර්ක් නගරයේ තමයි වැඩිම ඝනත්වයක් ඉන්නේ....
...ලෝකයේ වෙන කොහෙවත් නැති තරමට නෙස්ලින් පෙරිග්‍රයින්ලන්.
ඉතා උස්ව ඇති ගොඩනැගිලි වල පැති වල ගැටෙන සුළං,
උඩු අතට හරවන නිසා කුරුල්ලන්ට ඉහළ උසකට පියඹන්න උදව් වෙනවා.
කොන්ක්‍රීට් අතුරපු විශාල ස්ථාන හිරු රශ්මියෙන් රත් වී ඉහළ නගින වායු ධාරා නිසා...
...ඉතාමත් පොඩි උත්සහයකින් කුරුල්ලන්ට නගරයට ඉහළින් පියාසර කරන්න පුළුවන්.
තවද, පෙරිග්‍රයින්ලා විශාල ගණනකට මෙහේ ජීවත් වෙන්න පුළුවන්.
මන්ද, වීදියට පහළ මට්ටමෙන් අල්ලා ගන්න පුළුවන් බොහෝමයක් ගොදුරු තියනවා.
උස් ස්ථාන හරහා පියාසර කිරීමේදි,
පැයට කිලෝමීටර් 300 කට වැඩි වේගයකින් යන්න පුළුවන්.
ඒත් ඔවුන්ගේ ගොදුර සිටින්නේ පහළ මට්ටමේ, ගොඩනැගිලි වලට ආසන්නයේ.
ඉතාමත් අවධානම්.
පෙරිග්‍රයින්ට තමන්ගේ ඉලක්කය මඟ හැරුනා.
නමුත් උත්සහය අපතේ ගියේ නැහැ.
ෆැල්කන්ලාට අවශ්‍යයි ගොදුරු විවෘත ස්ථානයකට පලවා හරින්නට.
මෑන්හැට්න් වට වෙලා තියෙන්නේ වතුරෙන්.
පෙරිග්‍රයින්ලට වාසි වෙන විදියට මෙතන හැම දෙයකම වාසි අවාසි වෙනස් වෙලා තිබුනා.
අවුරුද්ද පුරාම ගොදුරු බහුල විමත් එක්ක,
ෆැල්කන්ලට මෙහේ වාසස්ථානය තහවුරු කරගන්න ගත වී ඇත්තේ වසර 40 ක් පමණ.
ඒ වගේම දැන්, උස් වූ ගොඩනැගිලි අතරේ, ඔවුන් බොහෝ සෙයින් සාර්ථක වෙලා තියනවා,
කැලෑවල ජීවත් වෙන ඔවුන්ගේ නෑයොන්ට වඩා.
ඉන්දියාවේ මුම්බායි හි මිලියන 20 කට අධික ජනතාවක් වාසය කරනවා.
තවද මෙහි විලෝපිකයන් සිටිනවා.
කලාතුරකින් දැකිය හැකි වුනත්, ඒ මොහොතට බියෙන් සලිත කරන්නට හැකි තාලයේ.
මාංශ භක්ෂකයින්,
බොහොමයක්ම සැකයකින් තොරව ගොදුරක් ඇසට ගැටෙන තෙක් සොයමින් ඇවිදිනවා.
කොටියෙක්.
සෑම රාත්‍රියකම, අදුරට මුවා වෙලා ඔවුන් දඩයමේ යන්නට එලියට එනවා.
මොවුන් විශාල සතුන්,
ඔවුන් කුසගින්න නිවා ගන්න සොයන්නේ ප්‍රමාණයෙන් විශාල ගොදුරු.
ඔවුන්ව යන්තමට දැක ගන්නවට වඩා ඔවුන්ගේ දඩයම් චරියාව දැක ගන්නට,
ඔබට අවශ්‍ය කරනවා රාත්‍රි දෘෂ්ටි කැමරාවක්.
පසුගිය වසර 25 තුල මෙහේ මිනිසුන් 200 කට අධික ප්‍රමාණයකට කොටින්ගේ ප්‍රහාර එල්ල වෙලා තියනවා,
එත් උන්ගේ සාමාන්‍ය ගොදුර වෙන්නේ මිනිස්සු නෙවෙයි.
මේ ‍කොටියා සොයන්නේ වෙනත් ආකාරයේ දඩයමක්.
ඌරන්.
මේ ව්‍යාඝ්‍රයන් වඩාත් කැමති ගෘහාශ්‍රිත සතුන් දඩයම් කරන්න.
ඒ සතුන් මිනිස්සු සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකින් නගරයට ගෙන ආපු සතුන්.
ඌරන් තමන්ගේ පවුලේ අය ළඟින්ම තියාගෙනයි ඉන්නේ.
නගරයේ නොනවතින ශබ්දය ඔවුන්ට මේ වෙලාවේ වාසියක් ලබා දී ඇති හැඩයි.
ඔවුන්ගේ ළඟා වීම එකෙන් යටපත් කරනවා.
කොටියන් මේ ශබ්දයට මුවා වෙලා නගරය පුරාම දඩයමේ යන්නට පුරුදු වෙලා ඉන්නවා.
මේක වර්ධනය වන ගහනයක්.
ඇත්ත වශයෙන්ම, ලෝකයේ කොටියන් වැඩිම ඝනත්වයක් ඇත්තේ මෙහෙයි.
ආහාර වල බහුලතාව නිසාම නෙවෙයි වන සතුන් නගර වලට අකර්ෂනය වෙන්නේ.
අවට ගම්බද ප්‍රදේශ වලට වඩා අංශක කීපයකින් ඒවායේ උෂ්ණත්වය වැඩියි.
දෙසැම්බරයේ දිනක රෝම නගරයේ,
එක් සතෙක් මේ අතිරේක උෂ්ණත්වයේ සම්පූර්ණ වාසිය අත් කර ගත්තා.
ඒවගේම උන් එහි සලකුණ ඉතිරි කරලා තිබුනා.
සිසිරයේ එක දිනක,
ඔවුන්ගේ මළ ද්‍රව්‍ය ටොන් දහයක් පමණ නගරයට වැටි තිබුනා.
සැලළිහිනියෝ.
හවස් කාලයේ, නගරයේ උණුසුම හොයා ගෙන ඔවුන් පැමිණෙන්නේ,
ආසන්නයේ ඇති ගම්බද පෙදෙස් වලින් ආහාර සොයා ගැනීමෙන් පසුවයි.
ඔවුන් නැවත ඔවුන්ගේ ලැගුම් ගෙන සිටි වෘක්ෂ කරා යා යුතුය.
නමුත් එය කිරීම ඉතාමත් අවධානම්,
මොකද ඔවුන් වෙනත් කුරුල්ලන්ගේ ගොදුරක් බවට පත් වෙන්න පුළුවන්.
ඉතින්, ඔවුන් සියලු දෙනාම පැමිණෙන තෙක් බලා ඉන්නවා.
ඔවුන් සියලු දෙනාගෙම ආරක්ෂාව වෙනුවෙන්.
දහවල් ආලෝකය මැකි යත්ම මිලියනයක් පමණ සැලළිහිනියන්ගෙන් ආකාශය පිරි යනවා.
ඉන් පසුව දකින්නට ලැබෙන්නේ සොබාදහමේ අපූර්වතම වූ දර්ශනයන්ගෙන් එකක්.
කෙසේද, ඇත්තෙන්ම ඇයි ඔවුන් මෙවැනි ආශ්චර්යමත් ගුවන් කරනම් ඉදිරිපත් කරන්නේ,
අපට තවමත් එය සම්පූර්ණයෙන් ම තේරුම් කරගන්නට හැකි වී නැහැ.
අවසානයේ, ඔවුන් සියලු දෙනාම ඉතාම අලංකාරව පහතට පියාසර කරා.
සහ ඔවුන්ගේ ප්‍රියතම වෘක්ෂ වල අතුපතරේ ලැගුම් ගත්තා.
මේ ශීත දින වල රාත්‍රීන්ගේ, නගරයේ අතිරේක උණුසුම,
ජීවිතය සහ මරණය අතර වෙනස තේරුම් කර දෙනවා.
ඇත්තෙන්ම නගරයට පුළුවන් සපයා දෙන්න නවාතැන්, ආහාර විතරක් නෙවෙයි, අලංකාරය පවා පුළුවන්.
මේ විවිධාකාර බඩුබාහිරාදිය ප්‍රවේශමෙන් තෝරා ගෙන තිබෙන්නේ..
...කුරුල්ලෙකු විසින් ඔවුන්ගේ දීප්තිය හා වර්ණවත් බව වෙනුවෙන්ය.
මේ ග්‍රරෙට් බොවර් කුරුල්ලා දශකයකටත් වැඩි කාලයක් තිස්සේ,
බොහොමයක්ම මිනිසුන්ගේ අතින් කළ නිර්මාණ එකතුවක් පිලිවෙලකට සකස් කරමින් ඉන්නවා.
ඕස්ට්‍රේලියාවේ ටවුන්ස්විල් වල ගොල්ෆ් පිට්ටනියට පිටතින්,
ඔහු තමන්ගේ අතිමහත් කැදැල්ලේ වැඩ කටයුතු වල අවසන් අදියරේ සිටියා,
ඔහුගේ බලාපොරොත්තුව තමයි කිරිල්ලියව වසඟ කර ගැනීම.
හැම දිනකම පැය දෙක බැගින් ඔහු වැය කරන්නේ මේ අගනා වටිනා බඩුබාහිරාදිය නැවත සකස් කරන්නයි.
"සමහරවිට මේක මෙතනින් තිබ්බොත් වැඩියෙන් හොඳයි."
නමුත් පේන විදියට මොකක්හරි දෙයක් මග ඇරිලා වගේ.
අලුතින් දෙයක් ගේන්න නගරෙට යනවා වෙනුවට,
ඔහු අසල්වැසියාගේ කැදැල්ල කොල්ල කන්නට තිරනය කරා
"ඇඳුම් වලට ගහන කටුවක්! නියමයි!"
"ඒ වගේම දිලිසෙන සෙල්ලම් කාර් එකක්."
අහු වුනොත් නම් මේක හරිම අවදානම් සෙල්ලමක්.
අයිතිකාරයා ආපහු ඇවිත්.
අවදානම ලැබිය යුතු කැදැල්ලක් ඉතිරි වෙලා තියනවා.
විශේෂ වස්තුවක් ඔහුගේ ඇස ගැටුනා.
අයිතිකරු පිට වෙනකන් උට ටිකක් බලාගෙන ඉන්න වෙනවා.
මේ ඔහුගේ අවස්ථාවයි.
නියම නිධානයක්.
රතු පාට හදවතක්.
"ඒක ගත්තා."
දැන් වේදිකාව ආගන්තුක කිරිල්ලියන් වෙනුවෙන් සූදානම්.
සමහරවිට ඔහුගේ වාසනාව පෑදුනා වෙන්න පුළුවන්.
දැන් වසග රැඟුම පටන් ගන්න පුළුවන්.
ඔහු තමන්ගේ වටිනාම වස්තූ පෙන්නමිනුයි ඉන්නේ.
"සමහර විට පොඩි ප්ලාස්ටික් පයිප්පක්?
"නැත්තම් ටිකක් විතර පාට නූල් කෑල්ලක්?"
ඒත් ඔහුගේ ආගන්තුකයගේ හිත නම් ඇදිලා නැති පාටයි.
"ගෑරුප්පුවක්? "
"මැඩම්?"
වැඩේ හරියන්නේ නෑ වගේ.
මොකක් හරි මෙතන වැරදිලා වගේ.
නමුත් ඔහුගේ දෙපාමුල තවමත් එකම උපායක් ඉතිරි වෙලා තිබුනා.
රතු පාට හදවත.
ඔහුගේ අන්තිම උත්සාහය විදියට ඌ තීරණය කළා,
හිස පිටුපස තිබූ කිරුළ විහිදවන්න.
එය ඔහුගේ වැඩිහිටි බවේ සලකුණක්.
නමුත් ඔහු අතින් වැරැද්දක් වෙලා.
මේ ඉන්නේ කිරිල්ලියක් නෙවෙයි,
හිසේ කිරුළ තවමත් වර්ධනය නොවූ තරුණ පිරිමි සතෙක්.
ඔහු රතු පාට හදවත අරගෙන පලා ගියා.
නගරයේ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය හොයන එක පහසු නෑ.
මේ නගරයේ පවුලක් නඩත්තු කිරීමත් පහසු නෑ.
මේ ටොරොන්ටෝ වල වසන්ත කාලයයි,
මේ රැකූන් අම්මා තමන්ගේ මව් වාසස්ථානේ වු ගස් උඩින්, වහල උඩට වාසස්ථාන මාරු කරගෙන හිටියා.
පැටව් බිහි කළේ මාස දෙකකට කලින් නිසා,
ඇය තම පැටවු ආරක්ෂිතව හා උණුසුම්ව තියා ගන්න චිමිනිය තුළයි තියලා තියෙන්නේ.
දැන් ඇයගේ පැටවුන්ට එලියට එන්න කාලේ හරි.
මවක් විදියට ඇයට තියෙන ලොකුම අභියෝගය මෙයයි.
අලුත් ගෙදරකට යන්න කාලේ ඇවිල්ලා
ඇයට තම පැටවුන් පොළව මට්ටමට රැගෙන යාමට වුවමනයි.
ඒත් ගහකින් බහිනවා වගේ ලේසි වැඩක් වෙනුවට,
ඇයට දැන් කෙලින්ම පහළට යන්නයි සිදුවෙලා තියෙන්නේ,
ටිකෙන් ටික, තදින් බදා ගෙන.
ඇගේ පැටවා මේ නාගරික ලෝකය යන්තමින් දකින මුල්ම වතාව,
මීටර් දහයක තරම් බිහිසුණු උසක ඉඳන්.
මේ තමා පහළට ගේන්න ඕනේ වුන අන්තිම පැටියා.
උගේ සහෝදර සහෝදරියෝ දැනටමත්,
ප්‍රදේශය ගවේෂණය එක්ක කර්යබහුල වෙලා හිටියා.
තවද ඔවුන්ට ඉගෙන ගන්න බොහෝ දේ තියනවා.
එක් පැටියෙක් ගොඩනැගිලි අතරේ පටු මංතිරුවකට ඇද වැටිලා හිර වෙලා.
මව පැටියව බේර ගන්න ඇවිත් කළ යුතු දේ පෙන්වලා දෙනවා.
අන්න ඒක තමයි ක්‍රමය.
රැකූන්ලා අවස්ථාවාදියෝය.
ඒ වගේම ඔවුන් ගවේෂණය කිරීමට උනන්දුයි.
ඒත් ඔවුන් ඉතා ඉක්මනින් ඉගෙන ගන්න ඔනේ,
මේ නුපුරුදු අලුත් පරිසරයේ අනතුරු වලින් බේරෙන්නේ කොහොමද කියලා.
අයේ සැරයක් බේරගන්න අම්මා ආවා.
නාගරික රැකූන්ලා ඇත්තටම දැන් ප්‍රශ්න විසඳිම අතින් ගම්බද රැකූන්ලා අභිබවා ගිහින් තියනවා.
ආහාර සපයා ගැනීමේ අවස්ථා මේ තරම් යහපත් වෙද්දී,
ඒ දේවල් ඉගෙන ගන්න ගත කරන කාලය ඒ වෙනුවෙන් සෑහෙන්න වටිනවා.
නාගරික ජීවිතයේ සංකීර්ණ බව,
දක්ෂතාවට උදව් වෙනවා.
ඒත් මනුෂ්‍යත්වය සමඟ දහවල් කාලයේ තරඟ කරනකොට,
බුද්ධියට වඩා යමක් අවශ්‍ය කරනවා.
එයට ධෛර්යය අවශ්‍ය කරනවා.
එක් ධෛර්යය සම්පන්න වඳුරු රැලක්
ඉන්දියාවේ ජයිපූර් නගරයට ඇවිත්.
දකුණු ආසියානු රීසස් වඳුරා.
ඒත් මේ රසවත් පළතුරු වලින් කොටසක් ලබා ගන්නේ කොහොමද?
හැම උදෑසනකම, මේ වඳුරු රංචුව නාගරික වනාන්තරේ අතරින්,
එකම සංචාරෙක යනවා, හරියටම මිනිස්සු යනවා වගේම.
සමහර වෙලාවට, නොවැළැක්විය හැකි ලෙස, ගමනාගමනේ අවහිර වීම් වෙනවා.
ඔවුන් වෙළඳපොලට ගිය ගමන්, ප්‍රශ්න පටන් ගන්නවා.
බුද්ධිමත් මෙන්ම නිර්භීත වීම තමයි,
මනුෂ්‍යයා ඔවුන්ගේම නිවහනේ පොළොව මතදී පරදවන්නට පුළුවන් යතුර
මෙය මහා දවල් කළ මංකොල්ලක්.
සමහර සතුන් ඉන්නවා බොහෝ දෙනෙක් සලකන විදියට භයානකයි කියලා හිතන.
නගරයකට ඉවසන්න බැරි තරම් බිය උපදවන.
තිත් හයිනෝ.
ඔවුන්ගේ පරාසයේ සම්පූර්ණයෙන් ම ඔවුන් තැති ගෙනයි සිටියේ.
ඉතියෝපියාවේ, හරාර් අසල ප්‍රදේශ වල,
වටිනා සම්පතක අයිතිය ලබා ගන්න හයිනෝ රංචු දෙකක් මුහුණට මුහුණ සටනක්.
හැම රංචුවේම හයිනෝ 60 ක් වත් ඉන්නවා.
ඒ වගේම උන් හොඳින්ම ගැලපුනා.
පැය තුනක් තිස්සේ ඉදිරියටත්, පසුපසටත් දිව ගිහින්,
පරාජිතයන් පසු බැස්සා.
ඒ වගේම ජයග්‍රාහකයන් තමන්ගේ ත්‍යාගය ලබා ගැනිමට පිටත්ව ගියා.
ඔවුන් නගරයට පිවිසෙන්න සටන් කරමින් සිටිනවා.
නගර බිත්ති අතරට පිවිසුන ගමන්, ඔවුන් එක් ස්ථානයකට යනවා.
ඒ වගේම ඔවුන් හරියටම දැන සිටියා එතනට යන විදිහ.
ඉපැරණි මස් වෙළඳ සැල.
මේ හැම මස් වර්ගයකම ගන්ධය සුළඟත් එක්ක තදින්ම දැනෙන්න පටන් ගන්නවා
මේ සම්ප්‍රදාය අවුරුදු 400 ක් අතීතයට දිව යනවා.
මස් වෙලෙන්දෝ ඔවුන්ට අනවශ්‍ය සත්ත්ව ඇටකටු කොටස් ගෙනත් දානවා,
ඊට පස්සේ මේ හයිනාවෝ ඒවට වග කියනවා.
එවැන්නක් කල හැකි සතෙකුට ඉන්නේ උන් විතරයි.
මේ අස්ථි කොටස් පොඩි කරන්න පුළුවන් විදියේ හනු පිහිටා තියෙන්නේ ඔවුන්ට විතරයි.
මිනිසා සහ මෘගයා අතර මෙම සම්බන්ධතාවය
දැන් පියවරක් ඉදිරියට ගිහින්.
යූසුෆ්, හයිනන්ට තමන්ගේ නිවෙසට කතා කරනවා.
ඔහුත්, ඔහුගේ මුතුන් මිත්තනුත්, පරම්පරා පහක් පුරාවට,
හයිනොන්ට කෑම දෙනවා
තමන්ගේ අතින්.
මේ නගරයේ වැසියන් විශ්වාස කරනවා හයිනෝ තවත් වැදගත් සේවයක් කරන බව.
වීදි වල හොල්මන් කරන නරක ආත්ම කා දාන එක.
මොවුන් වනචාරි සහ රෞද්‍ර සතුන්,
ඒත් මේ නගර බිත්ති ඇතුළට ආපු ගමන්,
ඔවුන් හැසිරෙන්නේ හාත්පසින්ම වෙනස් ආකාරයකටය.
අප්‍රිකාවේ සෙසු ප්‍රදේශව තිත් හයිනෝ ඉතාමත් භයානකයි.
මොකද උන් ගෘහාශ්‍රිත ව ඇති කරන සතුන් මරලා දානවා, සමහර වෙලාවට ළමයින් පවා.
උන් වෙන්න පුළුවන් ලෝකයේ ඉන්න වඩාත් අපකීර්තියට පත් වුන සතුන් වර්ගය.
කෙසේ වෙතත්, මේ හරාර් වල නම්,
මිනිසුන් සහ ඔවුන් අතර සම්බන්ධය මුළුමනින්ම සාමකාමියි.
ඔවුන් මිනිසුන්ගේ විශ්වාසය දිනා ගෙනයි ඉන්නේ.
මිනිසුන්ට ඇති බිය නැති වීමත් එක්ක,
එක සතෙකුට නගරයේ හැමතැනකටම යන්න පුළුවන් වෙලා.
ඒ වගේම ඔවුන්ගේ රැලේ සියලු දෙනාටම.
පරවියන් බොහෝ සෙයින් සාර්ථක නාගරික පක්ෂීන්‍ ය.
මෙහේ, දකුණු ප්‍රංශයේ ඇල්බි වල,
පරවියන් ගඟට එන්නේ ස්නානයටයි
ඔවුන්ට පියාසර කිරීමට උදව් වෙන පිහාටු පීරා ගන්නත්,
නගරයේ දුවිලි පිහිද ගන්නත්,
සහ ඔවුන්ගේ ශරීරය සිසිල් කර ගන්නත්.
නමුත් මාරයා සැඟවී බලා ගෙන හිටියා නියම වෙලාව එනකන්.
විලෝපිකයා එහි වාසිය ලබා ගත්තා.
පරෙවියන්ගේ සාර්ථකත්වයට හේතු වූ දේ...
ඔවුන්ගේ බය අඩුකමයි.
පරවියන් නාද්දී, ඔවුන්ගේ පිල්කලඹේ තෙල් ගඟේ පතුලට බැස යනවා,
ඒ වගේම විලෝපිකයා එය අදුර ගන්නවා.
අත්භුත වෙල්ස් කැට්ෆිෂ්.
වසර 4 කට කලින් ඔවුන් මෙහෙට හඳුන්වලා දුන්නේ, මේ වෙනකොට ඔවුන්ගේ ගහනය වර්ධනය වෙලා.
දේශීය මත්ස්‍ය සම්පත මුළුමනින්ම පාහේ විනාශ කරලා දලා...
දැන් ඔවුන් රහ වැටිලා ඉන්නේ පරවි මස් වලටයි.
ඔවුන්ගේ පෙනීම දුර්වලයි,
ඒ නිසා ගොදුරේ චලනයන් සංවේදනයට ඔවුන් තමන්ගේ මුඛය වටා ඇති සංවේදී අවයව යොදා ගන්නවා.
මෙය විප්ලවකාරි දඩයම් කිරීමේ උපායකි.....
...සාමාන්‍යයෙන් ජල පතුලෙන් යන මත්සයෙකුට යොදා ගන්න පුළුවන් ආකාරයේ.
වසර දහකට වඩා මේ නගරයේ ජීවත් වීමෙන්,
පරවියන් දැන් මත්ස්‍යයන්ගෙන් ගැලවෙන ආකාරය ඉගෙන ගනිමින් ඉන්නවා.
අපේ නගර නිතරම වෙනස් වෙමින් පවතිනවා.
සමහර වෙලාවට ඉතාමත් වේගයෙන්.
සතුන් ඒ වෙනස්කම් සමඟ හැඩ ගැහෙන්න අවශ්‍යයි
නැත්තම් අතුරුදන් විය යුතුයි.
මෑතකදී සිදු වුන විශාලතම වෙනස්කම් අතරින් එකකට හේතු වුනේ,
වසර 140 කට වඩා අඩු කාලයකට පෙර කළ නව නිපයුමක්.
විදුලි ආලෝකය.
එය වැඩි වැඩියෙන් බලවත් වූවා,
අපේ මංමාවත් විදුලි ආලෝකයෙන් පුරවමින්.
එය නගරයේ තැනක් නෑර දිස් වුනා.
එය පොළව යටට පවා විහිදුනා.
දිවා, රෑ අතර වෙනස එන්න එන්නම තේරුම් ගත නොහැකි තරමට අඩු වුනා
එමඟින් වනජීවින්ගේ ජීවන ක්‍රියාකාරකම් වලටද අධික බලපෑමක් සිදු වූවා.
මිනිස් වාසයක් නැති ප්‍රදේශ වල ආලෝකයෙන් හැම වර්ගයකම වගේ හැසිරීම් ප්‍රේරණය කරනවා.
පුර හද ඇති රාත්‍රියක,
කුඩා හෝව්ස්ක්බිල් කැස්බෑ පැටවුන් සිය ගණනක්
වැල්ලේ ගැඹුරේ තිබුනු ආරක්ෂිත කැදලි වලින් එලියට ආවා.
ඔවුන්ගේ සහජ බුද්ධිය අනුව හැකි තරම් ඉක්මනට මුහුද කරා යා යුතුයි.
වතුර මතට වැටිලා පරාවර්තනය වන හඳ එලිය තමයි ඔවුන්ගේ මග පෙන්වන්නා වුනේ.
ඒත් මේ බිත්තරයෙන් එලියට ආ පැටියා ව්‍යාකූල වෙලා.
ඌ යන්නේ වැරදි දිශාවකට.
භූමියෙන් දීප්තිමත් ආලෝකයක් මතුවුනා.
ඒ වගේම මේ පැටවුන් ඔක්කොම වෙරළෙන් ඉහළට ඒ දිහාවටයි ගමන් කරන්නේ.
විලෝපිකයන් ඒ වාසිය ගන්න සූදානමින්.
කකුළුවන් ඔවුන්ගේ ගුල් හාරා තියෙන්නේ වෙරලේ ආලෝකයට කෙලින්ම පහළින් සිටින විදියටයි.
ඔවුන් එතන ඉඳන් ගොදුර තමන් ළඟට එනකම් බලාගෙන ඉන්නවා.
පැටියා එතනින් පැන ගත්තා වුනත්,
තවමත් ඉන්නේ විශාල අනතුරක.
විදුලි ආලෝකය තව තවත් සිත අවුල් කරවනවා.
මේ වෙරළෙන් මුහුදට යන්න ඉන්න කැස්බෑ පැටවුන්ගෙන් 80% ක් ම,
නගරයේ විදුලි පහන් ආලෝකයට රැවටි දිශාව වරද්ද ගන්නවා.
මංමාවත් ඔවුන් බොහෝ දෙනෙක්ට අවසානය කැදවනවා.
සෑම රත්‍රියකම සිය ගණනක් දෙනා වතුර බහින කාණු වලට ඇද වැටෙනවා.
ඒ තරම් දුරක් බිම දිගේ එන්න දරපු උත්සහයත් එක්ක ඇති වුන විඩාව,
රාත්‍රියේ මේ පැටවාට ජීවත් වීමට තිබ්බ අවස්ථාව අවම කරනවා.
ගනන් නොහැකි තරමක් විශේෂ අතරින් මේ කැස්බෑවත්.
නාගරික පරිසරයේ වෙනස්කම් වලට හැඩ ගැහෙන්න බැරි වුන විශේෂයක්.
සතුන් අතරින් සුළු පිරිසක් විතරක්,
අපේ පැත්තකින් ජීවත් වෙන්න මාර්ග හොයාගෙන තියනවා.
ඒ වගේම සෑම වසර දහයකදීම බ්‍රිතාන්‍ය වගේ භූමි ප්‍රමාණයක්,
අතුරුදන් වෙනවා මේ කොන්ක්‍රීට් වනාන්තර නිසා.
ඒත් එය මෙලෙසින් සිදු වීමට ඉඩ දිය නොහැක.
ස්වභාව ධර්මය හා සුසංයෝග වන ලෙස නගර නිර්මාණය කිරීම කළ නොහැකිද?
ඒ කෙසේ වෙතත් වන සතුන්ට නැවතත් අපි ආරාධනා කරනවද යන තීරණය අපට භාරයි.
මේ වෘක්ෂය මහල් 30 ක් දක්වා ඉහලට නගිනවා.
මිලානෝවේ සිරස් වනයක් නිර්මාණය කිරීමට පැළ කරමින් ඉන්න 800 ක් වෘක්ෂ වලින් එකක් මේ.
මේ තරම් ගණනක් ශාක වලින් සාමාන්‍යයෙන් වනලැහැඹක් හෙක්ටයාර දෙකක් පුරවන්න පුළුවන්.
නමුත් මෙතනදි, ඔවුන් ලබා ගෙන ඇත්තේ ඒ ඉඩෙන් දහයෙන් එකක් විතරයි.
අපේ ගොඩනැගිලි වල බිත්ති සහ වහල හරිත පැහැ ගැන්වීමෙන්,
පොහොසත්, විහිදුන වාසස්ථාන නිර්මාණයට ලැබෙනවා...,
...අපට එය ක්‍රියාවට නංවන්න පුළුවන් වුවොත්.
එම අදහස මහා පරිමාණයෙන් යෙද වූ එක නගරයක් තිබෙනවා.
සිංගප්පූරුව.
පසුගිය වසර 45 ට ශාක මිලියන දෙකක් මෙහි වගා කර තියනවා
මේ නගරය දැන් ලෝකයේ අන් කිසිම තැනකවත් නැති තරම් විශේෂයන්ගෙන් සමෘද්ධිමත් වෙලා.
තවද මේ ක්‍රියාවලිය රටේ සෑම තැනකටම වාගේ පුළුල් කරලා තියනවා.
ජල මාර්ග පිරිසිදු වෙලා තියනවා,
ඒ වගේම සුමට වැස්මක් තියෙන දිය බල්ලන් නැවතත් දැකගන්න පුලුවන්.
නමුත් සමහරවිට හරිත නගරයේ වඩාත් දර්ශනීය උදාහරණය වෙන්නේ,
මේ සුපිරි වෘක්ෂයේ තිබෙන කුඩා වන වදුලයි
මීටර් 50 ක් උස මේ ලෝහමය ඉදිකිරීම් දැන් ජීවයෙන් පිරිලා.
පිටතින් ඇති අතු වල එති ඉහළට නගින්න හැකි පරිදී ලතාවන් රෝපණය කර තියනවා.
අනාගතයේ අපේ නගර වල දර්ශනය මෙයද?
සතුන්ගේ වර්ධනය නගර තුලදි දැක ගැනීමේ හැකියාව ඉටු කරගත හැකියි ලෝකය පුරාම.
අපෙන් අඩකට වඩා දැන් ජීවත් වෙන්නේ නාගරික පරිසරයකය.
අන් අය සඳහා නිවසක් තැනීමට අප තෝරා ගත්තද,
එය අපට භාරයි.
Subtitled & ReEncoded By Dineth Kanishka Wickramasinghe https://www.facebook.com/Dineth.Kanishka.Wickramasinghe