www . OpenSubtitles . org
In het begin van de 4e eeuw...
stond het Romeinse Rijk voor één van de grootste crises in z'n historie.
Het rijk was zo groot dat het was opgedeeld tussen vier keizers:
twee in het westen en twee in het oosten.
Verbeten vochten ze om de macht.
Morgen rukken we op naar Rome. - Ik ben Rome.
Constantijn is m'n vijand. - Vermoord hem. Dan zijn we vrij.
Eén man wilde het rijk verenigen.
Eén rijk, één god, één keizer.
De hele wereld zal de naam Constantijn kennen.
Hij zou 't rijk ingrijpend veranderen...
en het grootste erfgoed nalaten van alle Romeinse keizers:
een nieuwe wereldreligie.
Ons leger trekt op in naam van de ene, ware God.
Het christendom.
In de herfst van 312 lag het leger van Constantijn 65 km voor Rome.
Als een van beide keizers uit 't westen maakte hij zich op voor de slag...
tegen z'n rivaal Maxentius.
Maxentius heeft z'n troepen teruggetrokken.
Dit wordt de beslissende slag, morgen trekken we op naar Rome.
Majesteit, moeten we niet wachten op versterking?
Ze zijn hier binnen drie weken. - Zo lang kan Rome niet wachten.
Je bent moe en de mannen ook, en Maxentius is in de meerderheid.
Maar daar gaat het niet om. Het gaat om Rome.
De stad van onze voorvaderen.
Volgen jullie mij?
Er reisden aanhangers mee van een nieuwe, groeiende religie.
Broeders in Christus, hij trekt morgen op.
We zijn over enkele dagen in Rome. - Gelooft hij in God?
Nog niet. Maar God zal z'n ogen openen.
En anders doe ik het.
Constantijns vijand, keizer Maxentius, had de stad Rome in handen.
Al zes jaar leed de hoofdstad onder z'n tirannieke heerschappij.
Nu Constantijn naderde, raadpleegde Maxentius de traditionele goden...
Jupiter, Apollo en Mars.
De goden onthullen de geheimen over de lotsbestemming van Rome.
Wat wil dit zeggen? - Constantijn is hier over drie dagen.
Majesteit... - Nou?
Waar de lever verkleurd is en... - Zeg op wat het betekent.
Het duidt erop dat de vijand van Rome verslagen zal worden.
Dat is zeker goed nieuws.
Constantijn rukt op naar Rome. Het is duidelijk: hij wordt verslagen.
Ik ben Rome.
Constantijn is m'n vijand. Nietwaar?
De vijand van Rome wordt verslagen.
Ik heb je gemist. - Natuurlijk.
Ik moet de keizer spreken. Het is belangrijk.
Ik heb duidelijke instructies. - Majesteit...
Wat is er, Lactantius? - U kunt niet naar Rome optrekken.
Tenzij u uw lot in handen geeft van de ene, ware God.
Ik vertrouw op niemand, daarom leef ik nog.
Luister, oude, je bent 'n goede klerk. Je bent nuttig, maar dat is hij ook.
Begrijp je? De wereld is vol slaven en klerken.
Ik ben moe. - Maxentius gebruikt zwarte magie.
Eruit. - Wij spreken de waarheid.
Ik mag die man niet.
Waarom niet? Hij kan geen kwaad. - Het is een christen.
Ze zijn smerig, ze zijn arm en zwak.
Het is een slavenreligie. Ze doen alles stiekem.
Nog meer?
Dit keuren ze af.
En dit ook.
Maar jij houdt hier wel van, hè?
Ja, toch?
Spreek. - Majesteit...
Maxentius heeft soldaten uit Sicilië en Carthago gehaald.
Hoeveel? - Tientallen duizenden.
Het land wemelt ervan.
Majesteit, moeten we de aanval niet uitstellen?
Het is een teken.
Ziet u wel?
Van God.
Niemand weet precies wat Constantijns leger die dag zag.
Volgens een theorie was het een meteoriet.
Wat het was, is minder belangrijk dan hoe het werd geïnterpreteerd.
God heeft tegen u gesproken. Dat voelt u toch wel?
Hij heeft u uitverkoren. U hebt het gezien.
Het was een teken.
Maak van dit teken uw banier.
Schilder het op het schild van elke soldaat.
Met dit teken zult u overwinnen.
Geloof.
Laat liggen.
Ondertussen verfijnde Maxentius z'n strijdplan.
De Milvische brug.
Ons leger. Constantijns leger.
Hij moet de Tiber over. We lokken hem hier in de val.
Ik heb een... hoe zal ik het zeggen...
wijziging aangebracht aan de brug.
Als Constantijns soldaten erop staan, trekken we de pin eruit. Hier.
En dan...
Constantijn sterft.
Z'n leger zal de stad nooit bereiken.
En de vijand van Rome wordt verslagen.
Waar is het teken?
Waarom is m'n bevel niet uitgevoerd?
Bato. - Majesteit...
De mannen waren bang dat Jupiter ze zou neerslaan.
Ben ik nu dood? Ben ik nu neergeslagen?
Vooruit. Jullie allemaal.
Nu.
Het besluit om te strijden onder een christelijk symbool was schokkend.
Sneller.
Eeuwenlang hadden de Romeinen gestreden...
onder het banier van hun traditionele goden.
's Morgens nam Constantijns legertje stelling in vlak boven Rome.
Infanterie, schild omhoog.
Als dit maar goed gaat.
Om bij de stad te komen, moesten ze de Tiber over...
via de Milvische brug.
Het 75.000-koppige leger van Maxentius stond op de andere oever.
Stuur er lokaas heen. Infanterie, voorwaarts.
Boog oprichten.
Los.
Voorwaarts.
Nu halen we de buit binnen. Blaas de aftocht.
Terugtrekken.
Ze trekken zich terug. Vallen we aan?
Wat voert hij in z'n schild?
Houd stand.
Kom op dan, hufter. Kom dan.
Constantijn, kom hier als je durft, hufter.
Constantijn.
Voorwaarts.
Constantijn.
Houd de pin tegen, het is te vroeg.
Red me. - Ik ben jullie keizer.
Burgers van Rome...
Ik kom jullie bevrijden, niet veroveren.
Maxentius is dood.
Jullie leed is nu voorbij.
Ik geef alles terug wat Maxentius van jullie heeft gestolen.
Jullie land, jullie privileges.
Jullie eer.
De senaat geef ik het oude gezag terug.
Rome...
Ik geef je je glorie terug.
Ik kom je bedanken.
Mij moet u niet bedanken.
God heeft u de overwinning geschonken.
Uw dienst aan de Heer begint pas.
Als je moet bidden, bid dan voor de toekomst.
U bent de toekomst.
Nu het westen veilig was...
wilde Constantijn vrede brengen in het oosten.
Daar heerste 'n machtsstrijd tussen keizer Daia en z'n rivaal Licinius.
Constantijn koos voor een verbond met Licinius.
In januari 313 huwelijkte Constantijn z'n zuster Constantia uit...
aan Licinius in Milaan.
In tegenstelling tot haar broer was zij inmiddels christen.
En Constantia, ben je klaar voor het huwelijk?
Heb ik soms iets te kiezen?
Deze plicht hoort bij je rang. Je bent m'n zuster.
Ons leven behoort ons niet toe.
Maar je bent en blijft mijn zuster.
Niets kan ons scheiden.
Niets.
Vertrouw me.
Vooruit.
Begin maar.
Maak je geen zorgen.
Alsjeblieft.
Broeder.
Laten we maar opschieten.
Uitstekend. Door dit edict...
wordt het rijk niet in vieren verdeeld, zoals vroeger, maar in tweeën.
Jij beheerst het oosten, als Daia verslagen is.
En ik het westen.
Kan dat je goedkeuring wegdragen?
In principe wel.
Jawel.
Mooi zo.
Als symbool van deze nieuwe politieke regeling...
maken we per decreet bekend dat we een tolerant beleid voeren...
voor alle religies, christelijk en niet-christelijk.
Wat moet dit voorstellen?
Stilte.
Laat ons alleen.
Weg hier, eruit, schiet op.
Eruit.
Wat wil je? Wat voer je in je schild?
Hetzelfde als jij.
Noem het zoals je wilt. Vrede, stabiliteit.
Ruimte voor ellebogenwerk. Op basis hiervan...
mag ieder mens de god aanbidden die hij verkiest.
Waarom? Ben je soms christen geworden?
Ik geloof in elke god die onze zaak goed gezind is.
Wordt de christelijke God niet voorgetrokken?
Het gaat niet om 'god' of 'goden', maar om ons.
Ons verbond wordt zo hechter. We hebben één stem.
Een nieuwe stem.
De stem van een sterker en verenigder rijk.
Er zijn veel christenen in het oosten.
Als je ze vervolgt, worden ze sterker.
Als we ze dulden, winnen we hun steun.
Je wordt nog wel een goed politicus, Licinius.
Licinius kwam zijn deel van de afspraak na.
Na 4 maanden strijd versloeg hij Daia en greep hij de macht in het oosten.
Eindelijk was er kans op vrede in het hele rijk.
En toen waren er nog twee.
Daia is dood.
En Licinius?
Hij is in veiligheid. - God zij dank.
Constantia, laat ons alleen.
Wat ga je nu doen? Jullie spraken toch met één stem?
Jij en Licinius, als gelijken.
Er bestaan geen gelijken, alleen rivalen.
Ik wil tijd om na te denken.
Niemand weet precies wat er toen in Constantijn omging.
Kennelijk twijfelde hij aan z'n verbond met Licinius.
En hij neigde steeds meer naar het christelijke geloof.
Geef me een teken.
Zeg me wat U wilt.
Ik beveel U: Zeg wat het is.
Christus zei: Ik ben de deur. Wie door mij binnengaat, wordt gered.
Allemaal dienaren van Christus. Het worden er steeds meer.
Waar waren jullie? - Armenië, Engeland, Spanje.
Onze mensen zijn verspreid over het hele westen, en oosten.
Ze zeggen dat u de dertiende apostel van Christus bent.
Wat betekent dat? - God heeft u uitverkoren.
Hij heeft u alle glorie en gezag gegeven. Eén God, één keizer.
Aanbid God, en de wereld is van u.
Alleen van u.
Denk aan de macht.
De volgende stap bracht Constantijn in botsing met de Romeinse tradities.
Het begon toen het volk een triomfboog aan hem wijdde.
Ik trof een rijk aan dat in oorlog verwikkeld was.
En ik heb vrede gebracht.
Jullie, de senaat, en de burgers van Rome...
hebben deze boog aan mij gewijd.
Ik wijd mezelf op mijn beurt...
aan deze glorieuze stad...
en het eeuwige rijk.
Eén rijk, één God.
Eén keizer.
Tijdens de ceremonie moest Constantijn...
een offer brengen aan de traditionele goden.
Jullie rituelen zijn betekenisloos, jullie goden zijn dood.
Constantijns aanval op de Romeinse traditie ging verder.
Van geld dat bedoeld was voor tempels liet hij kerken bouwen...
zoals de Sint-Pieter in Rome.
Hij bouwt kerken en beledigt de goden.
De christelijke god is geen god.
Dit is de eerste. Er komen kerken in het hele rijk.
Het christendom is geen religie. - Het is een besmetting.
De wereld zal de naam Constantijn kennen.
Hier komt anarchie van. Dit moet ophouden.
En jij moet hem tegenhouden.
Majesteit, ik breng nieuws. - Wat dan, Basianus?
Van de stemming in de senaat.
Vertel maar, alsof ik dat nog niet wist. - Ze zijn ontevreden.
Wat u doet, beledigt hen en de goden.
Het is schennis. Ze accepteren 't niet. - En jij, Basianus?
Nee, Majesteit. Dit raakt Rome ten diepste.
Ik... Wij kunnen niet toestaan... Majesteit, alstublieft.
Ik hoor je, Basianus. Ik hoor jouw senaat.
Ik begrijp het.
Bedankt voor je oprechtheid.
Maar Majesteit... - Gegroet. Ik ben uitgepraat.
De senaat is machteloos. Sommigen zijn bekeerd.
Dat is de enige weg. - Naar de hemel.
Naar een hoge positie. Constantijn keurt onze goden af.
Bisschoppen betalen geen belasting. Ze dineren bij hem aan tafel.
Het christendom verspreidt zich als een ziekte. Door z'n steun...
destabiliseert Constantijn het oosten en ondermijnt hij m'n gezag.
Dat doet hij met opzet.
Samen kunnen we de infectie uitroeien.
Als hij christenen voortrekt verbreekt hij 't edict van Milaan.
Dat is rechtvaardiging genoeg.
Ga terug naar de senaat, Basianus.
Je hebt m'n zegen.
Het westen is van jou, in ruil voor Constantijns hoofd.
Zolang Constantijn leeft, zijn wij aan hem overgeleverd.
Vermoord hem. Dan zijn we vrij.
Naam? Waar komt u voor? - Ik ben senator Basianus.
En waar ik voor kom...
Ik wil iets afhandelen met de keizer.
Dag, Basianus.
Ik had je al verwacht.
Hoe wist u dat?
Je onderschat de macht van God. - Uw god is een leugen.
Licinius zal jullie allemaal wegvagen.
Ik vertrouwde je.
Voortaan vertrouw ik niemand meer. Niemand.
Behalve God.
Het is oorlog.
Een heilige oorlog.
Het conflict tussen Constantijn en Licinius sleepte zich langdurig voort.
Dit is de afrekening. Met het zwaard brengen we vrede in de wereld.
Wat er op het spel stond, was niets minder dan de ziel van het rijk.
Wiens eer vertrapt Constantijn?
Hij vertrapt de goden van Rome.
De traditionele goden kwamen tegenover...
het dynamische christendom te staan.
Vandaag schrijven we geschiedenis.
Het leger van Rome trekt op in naam van de ene, ware God.
Ik geef Rome de goden terug die ons groot hebben gemaakt.
De eerste slag in 316 A.D. eindigde onbeslist.
Geen van de partijen kon winnen.
Zeven jaar lang heerste er een ongemakkelijke vrede.
Maar toen slachtte Licinius christenen en bisschoppen af.
Een tweede oorlog was onvermijdelijk.
De beslissende slag vond plaats in Chrysopolis, in het huidige Turkije.
Ingerukt.
De strijd ging gelijk op. Constantijn zette z'n geheime wapen in.
Hijs het vaandel.
Negeren.
Niet naar het vaandel kijken.
Volgens historici zaaide het banier paniek onder Licinius' soldaten.
Ze waren bang dat het magische krachten bezat.
In naam van Jupiter, houd stand.
Aanvallen.
Hergroeperen.
Geef je over.
Majesteit...
Weet je nog?
Je hebt beloofd dat niets ons kon scheiden.
Dat ik altijd je geliefde zuster zou zijn.
Spaar z'n leven, alsjeblieft.
Ik smeek je.
Waarom?
Om wille van mij.
Omdat ik van hem houd.
Jij durft je keizer uit te dagen.
Ik durf m'n broer uit te dagen.
Kijk me aan.
Ik ben nog steeds je zuster.
Onze God leert dat we moeten vergeven.
Denk je dat je God bent en beschikt over leven en dood?
Je bent God niet.
Knielen.
God vergeeft wie oprecht berouw heeft.
Door jouw overgave valt het hele rijk onder mijn gezag.
Aanvaard je mij als enige keizer?
Dat doe ik.
Mijn wet...
is de wet van God.
En die is...
barmhartig.
Ga heen.
Leef de rest van je dagen in vrede.
Licinius mocht naar Griekenland met Constantia...
en hun zoon Licinianus.
Acht maanden later...
bouwde Constantijn verder aan z'n christelijk rijk.
Hij liet honderden bisschoppen een credo opstellen...
dat nog steeds de basis van de Kerk vormt.
We zijn het eens over de formulering.
Wij geloven in de ene God.
De Vader.
De Almachtige.
Wij geloven in de ene Heer, Jezus Christus...
de eniggeboren Zoon van God, voor alle tijden geboren uit de Vader.
God uit God, Licht uit Licht.
Ware God uit de Ware God.
De jongen. Red de jongen.
Wij geloven in de ene, heilige, apostolische kerk.
Wij belijden een doop tot vergeving van de zonden.
Wij verwachten de opstanding van de doden...
en het leven van het komend rijk.
Moge God je vergeven.
Amen.
Kort na de moord op Licinius...
stikte Fausta op mysterieuze wijze in 'n stoombad.
Volgens sommigen gebeurde dat op bevel van Constantijn.
Lactantius stierf...
voor hij de visie van een christelijk rijk verwezenlijkt zag.
Z'n geschriften vormen een voorname bron.
Constantia sleet haar dagen aan Constantijns hof.
Heeft ze haar broer ooit vergeven voor de moord op haar man en zoon?
Constantijn, de eerste christelijke keizer van Rome...
leefde nog twaalf jaar.
Van alle Romeinse keizers is zijn erfgoed het meest vergaand.
En 't bestendigst.
Dankzij hem is het christendom nu de overheersende westerse religie.
In de volgende aflevering: het einde van een rijk.
Een verhaal over wilde horden...
een sluwe keizer en z'n beeldschone zuster.
Hoe barbaren de prachtigste stad ooit verwoestten.
En dat allemaal door een vreselijke vergissing.
Vertaling: Rebecca de Rooy The Service Station - NN1
www . OpenSubtitles . org